گام دوم : علامت گذاری صفحه شطرنج
براي شناسايي علامتگذاري صفحه شطرنج شكل (1) را در نظر ميگيريم.
[ برای مشاهده لینک ، با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
اين شكل معرف يك صفحه شطرنج است و چنانچه ديده ميشود از يك مربع 64 خانه سفيد و سياه تشكيل شده است و روي هر خانه نامي را كه معرف آن خانه است نوشتهاند.
هر خط قائم كه ستون ناميده ميشود هميشه با يك حرف معرفي ميگردد و هر خط افقي كه عرض نام دارد هميشه داراي يك عدد خواهد بود. حرفها از چپ براست و اعداد از پايين به بالا ادامه يافتهاند.
براي نوشتن يك حركت ابتدا علامت اختصاري مهرهاي كه بازي خواهد شد (مگر در مورد پياده كه از نوشتن علامت اختصاري آن صرفنظر ميگردد) سپس خانه عزيمت و در آخر خانه مقصد نوشته ميشود.
گام دوم: وضعيت ابتداي بازي
(2)
[ برای مشاهده لینک ، با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
شكل (2) را فرض ميكنيم.
اين شكل يك صفحه شطرنج را با وضعيت اجباري مهرهها در ابتداي بازي نشان ميدهد. مهرههاي سفيد در پايين شكل روي عرضهاي يكم و دوم مستقر ميشوند و مهرههاي سياه روي عرضهاي هفتم و هشتم (در بالا) قرار ميگيرند. صفحه شطرنج بايد طوري گذاشته شود كه نسبت به هر يك از دو رقيب (شطرنج بازها) خانه مربع سفيد در طرف راست باشد (h1 براي سفيد و a8 براي سياه)
هر يك از دو طرف داراي 16 مهره مشابه يكديگر ميباشند:
(3)
[ برای مشاهده لینک ، با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
يك شاه ، يك وزير ، دو فيل ، دو اسب ، دو رخ و هشت پياده.
شكل (3) تصوير واقعي يك صفحه شطرنج و مهرهها را قبل از آغاز بازي نشان ميدهد.
مقابل شاه سفيد شاه سياه واقع ميشود ، مقابل وزير سفيد وزير سياه قرار دارد ، مقابل هر يك از فيلهاي سفيد يك فيل سياه مستقر ميگردد ، مقابل هر اسب سفيد يك اسب سياه موضع ميگيرد و بالاخره در مقابل هر رخ سفيد يك رخ سياه در سنگر مينشيند. ضمناً مشاهده ميشود كه وزيرها در خانههاي هم رنگ خود مستقر ميگردند : يعني وزير سفيد در خانه سفيد و وزير سياه در خانه سياه.
وضع ابتدايي مهرهها كه در شكل پيش نمايش داده شده براي هميشه ثابت و لايتغير ميباشد.
در اينجا نيز چند اصطلاح ديگر راجع به علامت گذاري عرصه شطرنج يادآوري ميكنيم :
1- هر يك از 32 عنصر بازي شطرنج را مهره ميگويند.
2- بجز 16 پياده هر يك از 16 مهره ديگر را سوار مينامند.
3- وزير و رخ سوارهاي بزرگ نام دارند.
4- فيل و اسب به سوارهاي كوچك موسومند.
5- هر سواري كه به شاه يا وزير نزديك باشد به نام آن خوانده ميشود مثلاً فيل وزير يا فيل شاه.
6- هر پياده نام سواري را كه در ابتداي بازي در جلو آن قرار گرفته است به خود ميگيرد.
بدين ترتيب :
پيادههاي a و h پياده رخ ناميده ميشوند.
پيادههاي b و g پياده اسب ناميده ميشوند.
پيادههاي c و f پياده فيل ناميده ميشوند.
پيادههاي d پياده وزير ناميده ميشود.
پيادههاي e پياده شاه ناميده ميشود.