PDA

نسخه کامل مشاهده نسخه کامل : .:: تاریخچه و اطلاعات شهر های ایران ::.






    

صفحه ها : [1] 2

nafas
11-05-2009, 22:53
سلام گشتم تاپیکی در این مورد ندیدم گفتم تاریخچه شهر های ایرانو بزاریم تا مردم بدونن شهرشون چی بوده چی شده
سعی میکنم از شهر های بزرگ شروع کنم
:11:
مثله همیشه پست اولو میزارم واسه فهرست که در آینده قرار میگیره (اگه زنده بودیم )
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------
تــــهران چگــــــونه تــــهران شــد!


برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید شيراز، نامي خيال انگيز


برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنیدتاریخچه شهر یزد عروس کویر- مروارید کویر


برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنیداصفهان


برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید احادیثی در مورد آبادان


برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید كرمان


برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنیدتبریز 1

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنیدتبریز 2

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنیداهواز

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید

nafas
11-05-2009, 22:55
تــــهران چگــــــونه تــــهران شــد![ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] ([ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ])

تهران در قدیم روستایی نسبتا بزرگ بود که بین شهر بزرگ و معروف آن زمان، شهر ری و کوهپایه‌های البرز قرار داشت. اولین بار نام آن در ذکر زندگینامه ابوعبدالله حافظ تهرانی متولد ۱۹۰ ق آمده است. ‌

تا پیش از کشف تمدن قیطریه و همچنین کشف آثاری در تپه‌های عباس‌آباد، گمان می‌رفت پیشینه تاریخی این شهر به همان آثار یافت شده در حوالی شهرری محدود می‌شود، ولی اکتشافات باستان‌شناسی در تپه‌های عباس‌آباد، بوستان پنجم خیابان پاسداران و دروس، نشان داد تمام آبادی‌های ناحیه تاریخی قصران، دوره‌ای درخشان از استقرار اقوام کهن و خلاقیت‌های فرهنگی را پشت سر گذارده‌اند.

پس از حمله مغولان به ری و تخریب این شهر، تهران بیش‌ از پیش رشد یافت و عده‌ای از اهالی آواره ری را نیز در خود جای داد و مساحتش در این دوران به ۱۰۶ هکتار رسیده بود. ‌نخستین بار، شاه طهماسب صفوی در ۹۴۴ ق هنگام گذر از تهران ، باغ و بوستان فراوان این منطقه را پسندید و دستور داد تا بارو و خندقی به دورش بکشند، این بارو که ۱۱۴ برج به عدد سوره‌های قرآن و چهار دروازه رو به چهار سوی دنیای پیرامون داشت، از شمال به میدان توپ‌خانه و خیابان سپه، از جنوب به خیابان مولوی، از شرق به خیابان ری و از غرب به خیابان وحدت اسلامی (شاپور) محدود می‌شد، مساحت تهران در این دوران به ۴۴۰ هکتار رسید.‌در دوره شاه عباس اول (۹۹۶ - ۱۰۳۸ ق) پل، کاخ وکاروانسراهای زیادی در تهران بنا شد. دربخش شمالی برج و باروی شاه تهماسبی، چهارباغ و چنارستانی ساخته شد که بعدها دورش را دیواری کشیدند و به صورت کاخ (کاخ گلستان) و مقر حکومتی درآوردند.‌

در دوره حکومت آقا محمدخان قاجار سرسلسله قاجاریه ، تهران به پایتختی برگزیده شد، روز یکشنبه ۱۱ جمادی‌الثانی ۱۲۰۰ ق هم‌زمان با عید نوروز آقا محمد خان قاجار در خلوت کریم‌خانی تاج سلطنت ایران را بر سر گذارد و تهران را به عنوان پایتخت ایران معرفی کرد.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
نقشه تهران برزگ و نواحی ۲۲ گانه شهرداری



[[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ][/URL]

● نام تهران‌:
در مورد وجه تسمیه تهران اختلاف نظر زیادی وجود دارد، پاره‌ای از پژوهشگران <ران> را پسوندی به معنای دامنه گرفته‌اند و شمیران و تهران را بالادست و پایین‌دست خوانده‌اند. برخی دگر تهران را تغییر شکل یافته <تهرام> به معنای منطقه گرمسیر دانسته‌اند، در مقابل شمیرام یا شمیران که منطقه سردسیر است و همچنین عده‌ای بر این باورند که سراسر دشت پهناوری که امروز تهران بزرگ خوانده می‌شود در میان کوه‌های اطراف، گود به نظر می‌رسید و بدین سبب <ته‌ران> نام گرفت. ‌

روستایی که پیش‌درآمد شهر تهران بوده است، پیش از اسلام نیز وجود داشته اما پس از اسلام به‌تدریج نام آن معرب گردیده و از تهران به طهران تبدیل شده است اما جغرافی دانان معروف آن روزگار نیز به املای تهران اشاره نموده‌اند.



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ][/]

هم‌زمان با جنبش مشروطه که تغییرات زیادی در ادبیات و نگارش زبان فارسی به وجود آمد، رفته‌رفته املای تهران رواج یافت و پس از تاسیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی و تاکید آن بر املای تهران، املای دیگر (طهران) کاملا منسوخ شد. ‌تهران کنونی بزرگ‌ترین شهر و پایتخت کشور ایران با جمعیت۰۳۶.۷۰۵.۷ نفر و مساحت ۷۳۰کیلومتر مربع است که به همراه توابع خود، جمعیتی برابر ۰۰۹.۲۷۳.۱۳ نفر و مساحتی برابر ۸۱۴.۱۸ کیلومتر مربع دارد.

تراکم جمعیت: در تهران بین ده هزار و هفتصد تا بیش از یازده هزار نفر در هر کیلومتر مربع برآورد می شود که شانزدهمین شهر پرتراکم جهان است.

شهر تهران: در کوهپایه‌های جنوبی رشته کوه البرز در حد فاصل طول جغرافیایی ۵۱ درجه و ۲ دقیقه شرقی تا ۵۱ درجه و ۳۶ دقیقه شرقی، به طول تقریبی ۵۰ کیلومتر و عرض جغرافیایی ۳۵ درجه و ۳۴ دقیقه شمالی تا ۳۵ درجه و ۵۰ دقیقه شمالی به عرض تقریبی ۳۰ کیلومتر گسترده شده است. ارتفاع شهر در شمالی‌‌ترین نقاط به ۱۸۰۰ متر و در جنوبی‌ترین نقاط به ۱۰۵۰ متر از سطح دریا می‌رسد.

تهران از شمال: به نواحی کوهستانی و از جنوب به نواحی کویری منتهی شده در نتیجه در جنوب و شمال دارای آب و هوایی متفاوت است. نواحی شمالی از آب و هوای سرد و خشک و نواحی جنوبی از آب و هوای گرم و خشک برخوردارند.
عکسهائی از تهران قدیم:
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
تهران قدیم - ماشین دودی
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
تهران قدیم شهر فرنگی
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
تهران قدیم چهارراه مخبرالدوله سال ۱۳۲۵

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
تهران قدیم و جدید

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

بازهم تهران قدیم

nafas
11-05-2009, 22:56
شيراز، نامي خيال انگيز

در افسانه ها آمده است كه شيراز فرزند تهمورس (از پادشاهان سلسله پيشداديان) شهر شيراز را تأسيس كرد و نام خود را بدان بخشيد. به روايتي ديگر، نام اين ديار، "شهرراز" بوده كه به اختصار شهر از و شيراز خوانده شده است.
در حالي كه بر اساس تحقيقات "تدسكو" شيراز به معناي مركز انگور خوب است، "ابن حوقل"، جغرافي دان مسلمان قرن چهارم هجري، علت نامگذاري شيراز شباهت اين سرزمين به اندرون شير مي داند، چرا كه به قول او عموما" خواربار نواحي ديگر بدانجا حمل مي شد و از آنجا چيزي به جايي نمي بردند. و بالاخره بنا به نوشته كتاب "صورالاقاليم"، از جهت وجود دام هاي بسيار در دشت شيراز، آنجا را "شيرساز" ناميده اند.
باري، بيش از هر چيز نام زيبا و سحرانگيز شيراز كه واژه اي فارسي است، بهترين گواه بر اين باور است كه برخلاف پندار پاره اي از جغرافي دانان مسلمان، تأسيس اين شهر به قرن ها قبل از ورود اسلام به ايران باز مي گردد، شيراز، هم اكنون نيز در محل تقاطع مهمترين راه هاي ارتباطي شمال به جنوب و شرق به غرب كشور است و اين موقعيت در ادوار قبل از اسلام شاخص تر بوده، چرا كه در عهد هخامنشيان، شيراز بر سر راه شوش (پايتخت هخامنشي) به تخت جمشيد و پاسارگاد بوده و در عهد ساسانيان راه ارتباطي شهرهاي بسيار مهمي چون بيشابور و گور با استخر، از جلگه شيراز مي گذشت. در نتيجه مسلم است كه چنين محل حاصلخيز و خوش آب و هوايي كه در تقاطع مسيرهاي مهمي كه برشمرده شد، قرار داشته، هرگز خالي از آبادي و سكنه نبوده است. وجود آثار قديمي مانند قصر ابونصر در حوالي شيراز كه قدمت آن به دوره اشكانيان مي رسد و نقوش برجسته برم دلك، (در چندكيلومتري شرق قصر ابونصر) كه از آثار دوره ساساني است و قلعه بزرگ بندر (فهندر، پهندر، قهندز، كهندژ) در سمت شرق تنگ سعدي و چند نقش برجسته در دهكده گويم در چهار فرسنگي شمال غرب شيراز و همچنين پيدا شدن سكه هايي در ضمن حفاري هاي قصر ابونصر، كه بر آنها با خط پهلوي نام شيراز نقش بسته است، جملگي بر وجود شهر يا بلوكي به نام شيراز، در همين محل در دوران قبل از اسلام دلالت دارد.
علاوه بر آنچه گفته شد، كاوش هاي باستان شناسي در تخت جمشيد، به سرپرستي كامرون در سال 1314 ه.ش، به پيدايش خشت نبشته هايي انجاميد كه بر روي چند فقره از آنها نام شيراز مشخص بود. بدين ترتيب مي توان احتمال داد، اين وادي كه در عهد رونق تخت جمشيد، آبادي كوچكي بيش نبوده است، بعد از انهدام پايتخت هخامنشيان، سمندروار از دل خاكستر آن ديار برپا خاسته است.
آخرين كلام اين كه در اشعاري از شاهنامه فردوسي، استاد حماسه سراي طوسي، به مناسبت هايي از شيراز ياد شده، مثلاً راجع به شيراز در عهد كيانيان آمده است:


دوهفته در اين نيز بخشيد مرد


سوم هفته آهنگ شيراز كرد


هيونان فرستاد چندي ز ري


سوي پارس، نزديك كاوس كي



و در مورد شيراز، در روزگار اشكانيان، چنين مطالبي ذكر شده است:


چو بنشست بهرام زاشكانيان


ببخشيد گنجي به ارزانيان


... ورا بود شيراز تا اصفهان


كه داننده اي خواندش مرزمهان



و بالاخره اينكه در عهد پيروز و قباد ساساني، سپهبد ايران، "سوفراي" از اهالي شهر شيراز بود


... بدان كار شايسته شه "سوفراي"


يكي پايه ور بود و پاكيزه راي


جهان ديده از شهر شيراز بود


سپهبد دل و گردن افراز بود
استخري در كتاب مسالك و ممالك كه در نيمه اول قرن چهارم هجري تأليف شده است، راجع به آثار و بقاياي فرهنگي قبل از اسلام، در شيراز مي گويد:
شيراز قلعه اي به نام شاه موبد دارد. وي همچنين از دو آتشكده به نام هاي كارستان و هرمز در آن سرزمين ياد مي كند.
باري در مجموع گفتار استخري كه شيراز سيزده ناحيه (طسوج) دارد كه در هر كدام از آنها قراء و كشتزارهايي موجود است كه متصل به هم قرار گرفته اند. و نيز نظر ابن بلخي كه در روزگار ملوك فرس، شيراز ناحيتي بود و حصاري چند بر زمين، مي تواند روشنگر قدمت شيراز، به عنوان يك سرزمين مسكون آباد (و نه يك شهر بزرگ) باشد... .

nafas
11-05-2009, 23:00
تاریخچه شهر یزد عروس کویر- مروارید کویر
دومین شهر تاریخی جهان – بستر تمدن باستانی
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
آيا هيچگاه شده است که از نهايت عطش به دنبال سراب در بيابان رفته باشيد؟ ياهيچگاه در درياي توفاني اسير موجهاي سهمگين شده و به انديشه تخته پاره اي بوده ايد؟و يا هيچگاه در بيابان برهوت ره گم کرده ايد؟اگر در اين سه حالت: به چشمه آبگوارايي در پاي برکه اي سرسبز و خنک برسيد، يا از دور کشتي اي را ببيند که در حالنزديک شدن به شماست، يا به روستايي سرسبز با مردمي مهربان بر بخوريد، چه حالي ميشويد؛ اين حالت انسانها و جهانگرداني است که "از پس قرنهاي حادثه خيز" به يزد آمدهاند. بي گمان هيچ گاه مارکوپولو، خانيکوف و يا استاک در انديشه شان خطور نمي کرد کهاز پس اي ماهورهاي خشک، سرزميني باشد آباد، سرسبز و با نهرهايي که چونان ماري سپيددر دل دشت سبز مي پيچد. اينان نيز همچون ديگر مسافران تاريخ از اين همه دوگانگي درتعجب مي ماندند.
الف – دوره پیش از اسلام :
از تحولات تاریخی منطقه ی یزد در دوره ی پیش از اسلام اطلاعات دقیقی در دست نیست ، ولی می توان به كشتار پیروان كیش مهر پرستی توسط اردشیر بابكان و به قدرت رسیدن مزدكیان در اواخر دوره ساسانیان كه از مهم ترین حوادث این منطقه است ، اشاره كرد .
در عصر هخامنشیان و ساسانیان ، برای جلوگیری از هجوم اقوام چادرنشین به یزد ، ناگزیر اقدام به احداث دژها ، راهدار خانه ها و چاپار خانه های متعدد نمودند كه علاوه بر عملكرد نظامی و تجاری از آن ها به عنوان رباط و بارانداز كاروان ها نیز استفاده می شد .
در این دوره زراعت ، دامداری ، نساجی و صنایع دستی در یزد رواج داشت و بازارهای مناسب برای مبادله ی كالا نیز به وجود آمده بود كه از مهمترین آن ها می توان به مراكز خرانق ، ندوشن و عقدا اشاره كرد .
از معروف ترین دژهای این دوره ی یزد می توان به ساعقد ، توران پشت ، اشكذر ، بهاباد ، انارك و اردان اشاره كرد . همچنین دژهای شهرهای میبد ، فهرج ، ابرقو ، انار ، هرات و مروست را نیز می توان نام برد .
شهر « ایساتیس » كه بنای آن را به اسكندر نسبت می دهند ، در زمان هخامنشیان نیز وجود داشته است ، ولی اسكندر به نام « كثه » تغییر داد كه در زبان یونانی به معنی زندان است و این جا محل نگهداری و اسارتگاه اسیران جنگی شد . شهر « كثه »در زمان ساسانیان هم آباد و پا بر جا بوده است . شهر یزد در این دوره دارای سه قسمت كهنه دژ ، شارستان ، بیرون شهر ( ربض ) بوده است .

ب – دوره پس از اسلام :
یزد در زمان عثمان به دست پسرش سعید فتح شد و دو قبیله از اعراب فاتح در آن اسكان یافتند . تا پایان دوره ی امویان ، شهر یزد به دست اعراب اداره می شد . اعراب انواع مالیات و خراجی را كه از مردم می گرفتند به مركز خلافت می فرستادند . در زمان عباسیان ، محمد زبعی از طرف ابومسلم ، عهده دار حكومت یزد شد و در روزگاران آل بویه تا زمان عضد الدوله ، یزد تابع ایالت پارس بود .
از قرن دوم تا چهارم هجری ، همزمان با احیای دولت های ایرانی كه باعث شد امنیت و آرامش نسبی در سر زمین ایران ایجاد شود ، نیروهای تولیدی منطقه ی یزد از رشد و اعتلایی مناسب برخوردار شدند و احداث و حفر قنات و نهر آبیاری كه منجر به توسعه ی اراضی كشاورزی و باغ ها شد ، رواج یافت .
از یزد در زمان صفاریان ، سامانیان و غزنویان اطلاعات تاریخی اندكی باقی مانده است ، اما در قرن های چهارم و پنجم ، شهر یزد به تدریج آباد و بزرگ شد و قلمرو اصلی شهر از حدود شارستان به ربض ها گسترش یافت و نام شهر « كثه » به تمامی ولایات یزد اطلاق شد .
دوران طلایی و شكوفایی یزد در زمان آل بویه و اتابكان بود . در این دوره مسجدها ، مدارس ، كتابخانه ها و یك حصار جدید با چهار دروازه بر گرد شارستان یزد احداث شد . بنای مدرسه ی دو منار و آرامگاه علاالدین كالنجار از بناهای مهم این زمان هستند كه اولی به نام زندان اسكندر و دومی به نام دروازه ی امام مشهور است . روستای گرد فرامرز نیز از جمله روستاهایی است كه در این دوره آباد شد .
اتابكان در سالهای 536 تا 718 هجری با وجود نابسامانی و هجوم طوایف بیگانه به كرمان ، اصفهان و فارس ، به آرامی حكومت كردند . در این دوره ، یزد در مسیر جنوبی جاده ی ابریشم قرار داشت و منسوجات مختلفی كه مواد اولیه ی آن ها از نقاطی مانند استر آباد ، گیلان و مرو می آمد ، تولید می شد .
دوری از سرحدات استقرار حكومت آل بویه در اصفهان وفارس ، رونق مبادلات و بازرگانی در قرار گرفتن یزد بر سر راه های تجاری و كاروان رو نواحی مركزی و جنوبی ایران ، موجبات رشد و تكامل شهر نشینی این منطقه را در این دوره فراهم آورد .
در زمان حمله ی مغول كه با عصر سیاهی و شداید ایرانی ها آغاز شد ، نواحی یزد نیز تحت تاثیرات منفی آن قرار گرفت . در پایان قرن هفتم بر اثر سیاست های مالیاتی ایلخانی مغول ، كشاورزی منطقه را به ركود گذاشت و شهرها نیز از بازارهای اطراف محروم شدند ، ولی یزد به علت موقعیت خاص ارتباطی از نظر بازرگانی همچنان رونق داشت .آل مظفر یكی از قدیمی ترین خاندان های ناحیه ی یزد بودند .
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
یزد کنونی
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

بافت قدیمی یزد

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
کوچه ای در یزد
مهم ترین صنایع دستی در استان یزد عبارتند از: قالی، قالیچه، گلیم، مخمل، زری، چادرشب، دستمال، مرس ریزه جیم، قناویز، اجرامی، شمد، ترمه، پرده، زیلو، روفرشی، کرباس،بقچه، لنگ، کیسه حمام، خورجین، پتو، سفال، سرامیک، حصیر، کاشی و گیوه.

درمیان صنایع دستی قالی بافی، ترمه بافی، زیلو بافی، ساخت سفال، سرامیک و کاشی ازاهمیت ویژه ای برخوردار است. شیرینی پزی در یزد سابقه طولانی دارد. در یزد شیرینیهای سنتی مانند باقلوا، قطاب، لوز نارگیل، پشمک، نان برنجی و حاجی بادام و... تهیهمی شود.
عکسهائی از آثار تاریخی شهر یزد

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
آب انبار شش بادگیری
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
خانه لاریها در یزد


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
آتشکده ای در یزد

شکارگاهها و مناطق حفاظت شده :

وجودپناهگاههای گوناگون و زیستگاههای مختلف با جمعیتهای فراوانی از حیات وحش در دل اکوسیستم های کویری استان دیده می شوند که انواعی از گونه های حیات وحش بسته بهنیازهای زیستی خود محلهایی را جهت زیست خود انتخاب می نمایند. در اکثر ارتفاعات وکوهستانهای صعب العبور و دامنه های پرشیب می توان کل و بز را مشاهده نمود. تراکمجمعیت این جانور در ارتفاعات بافق و شیر کوه بیش از سایر مناطق در استان می باشد.

تپه ماهور ها و کوهپایه های استان نیز زیستگاه خوب و مناسبی برای قوچ و میشمی باشد. در قسمت جلگه ها و دشتها مراتع و حاشیه مزارع به ویژه در منطقه حفاظت شدهکالمند و بهادران تعداد زیادی آهو زیست می کنند. در نقاط دشتی و تپه ماهور ها با آبو هوایی نسبتاً خشک تر و دور از دسترس انسان گونه جبیر را می توان یافت.

nafas
11-05-2009, 23:05
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


اصفهان به لحاظ واقع ‏شدن در مركز جغرافیائى ایران و با داشتن آب و هوایی معتدل و خاكى حاصلخیز و آب ‏كافى زاینده ‏رود از دیرباز به‏ عنوان مكانى براى سكونت، مورد توجه بوده است.
احتمالاً از عصر ساسانیان كه سپاهیان (اسپهان) در دشت حاصلخیز اطراف شهر گرد آمدند به این‏ نام خوانده شده است. در سال 19 هجرى اصفهان بدون جنگ و خونریزى و با انعقاد یك صلحنامه به دست سپاهیان اسلام افتاد و جزئى از سرزمین وسیعى شد كه اسلام بر آن حكومت مى‏كرد. در دوره سیصدساله پس از آن، این شهر اغلب دست ‏به‏ دست مى‏شد تا اینكه در قرن چهارم هجرى، در زمان آل ‏زیار و آل ‏بویه، به‏ عنوان پایتخت مورد استفاده قرار گرفت. در قرن پنجم، در دوران سلجوقیان، پایتخت امپراطورى وسیعى شد كه یك مرز آن رود سیحون و مرز دیگرش سواحل شرقى دریاى مدیترانه بود. غارت وحشیانه شهر به دست تیمورلنگ و قتل ‏عام ساكنان آن در سال 789 هجرى، اصفهان رابه وضع اسف‏بارى دچار كرد.

در زمان اولین حكمرانان صفوى در قرن دهم هجرى اصفهان از مراكز مهم تجارت، فرهنگ و صنعت گردید و در اوایل قرن یازدهم (1006 ه) پایتخت شاه ‏عباس از قزوین به اصفهان انتقال یافت و قریب یك قرن ‏و نیم این شهر پایتخت سلسله صفویه بوده، از شهرت جهانى برخوردار شد. پس از هجوم سخت و وحشیانه محمود افغان به اصفهان و قتل‏عام مردم و سرنگونى شاه سلطان حسین صفوى، اصفهان دیگر مركزیت خود را از دست داده، سیر صعودى رونق و آبادانى آن متوقف شد. با روى كارآمدن سلسله قاجاریه و حاكمیت ظل ‏السلطان بر اصفهان، بسیارى از آثار بجا مانده از دوران صفویه به‏دست این حاكم ظالم یا نابود شد و یا به‏ فروش رفت، به‏ طورى كه امروز نام آنها را تنها در میان كتابها مى‏توان یافت.
هم اكنون اصفهان از مراكز مهم صنعتى و تجارى ایران بوده، به دلیل وجود آثار تاریخى و باستانى بسیار و فضاهاى طبیعى فراوان مورد توجه هموطنان و جهانگردان قرار دارد.
تاریخ اصفهان
سابقه تاریخ اصفهان به قدمت تاریخ ایران است.بنای اصفهان رابه طهمورث،سومین پادشاه ازسلسله پیشدادیان نسبت داده اند . اصفهان در تاریخ قدیم به نام (گی) در پارس علیا معرفی گردیده ، این شهر محل تقاطع راههای عمده و اقامتگاه سلطنتی پادشاهان هخامنشی بوده است . استرابون جغرافی دان یونانی در 2000 سال قبل ، از اصفهان به عنوان مركز كشور ایران نام برد . مسلمانان این شهر را (جی) و در طول تاریخ به نامهای اسپاهان یا شهر سواران و همچنین صفاهان و صفاهون گفته شده . ورود اسلام و گسترش آن و تأثیر عمیق فرهنگ اسلامی در زیر بنای ساخت شهر اصفهان و وجود هنرمندان ایرانی باعث گردید تا یكی از زیباترین شهرهای مذهبی جهان كه در آن نمودهای فرهنگی با ارزش از جمله مساجد و مناره ها و مدارس علمیه بود شكل بگیرد .

در دوره دیالمه ، صاحب بن عباد كه مردی كریم و فاضل بود ، اصفهان را به مركز علم و ادب و هنر تبدیل كرد و فضلا و دانشمندان را به آنجا كشاند . درهمین زمان بود كه باروئی با 21 هزار گام در دور اصفهان ساخته شد . در دوران سلجوقیان ، آبادانی اصفهان با ساخت مساجد ، كوشك ها ، باغستانها و عمارت های با شكوه رونق گرفت و مركزیت یافت . با حمله مغول صدمات بسیاری به این شهر وارد شد . و از رونق و حشمت آن كاسته گردید .


اصفهان در دوران صفویه
از سال 1000 تا 1006 هـ .ق كه شاه عباس اصفهان را به پایتختی خود انتخاب نمود و در آنجا مستقر شد ، ساخت قصرها ، مساجد و پل ها شروع گردید . شاردن در قرن یازده هجری اصفهان را با لندن مقایسه می كند و می نویسد ، اصفهان بالغ بر یك میلیون و یكصد هزار نفر جمعیت دارد و طول باروها و دیوارهای شهر بیست هزار پا است،زیبایی شهر اصفهان را بیشتر از كاخهای عالی،خانه های مجلل و فرح انگیز و كاروانسراهای وسیع گزارش می كند كه اصفهان دارای 137 قصر سلطنتی و چهل محله می باشد .سایر شاهان صفوی ادامه دهنده كارهای شاه عباس بودند . تا حمله افاغنه ، آرامش و آسایش خاصی در این شهر حكم فرما بود . در دوران زندیه و قاجاریه ، انتقال پایتخت از اصفهان به شیراز و تهران و بی توجهی شاهان قاجار به عمران و آبادی اصفهان ، مجدداً ، از اعتبار و ارزش آن كاسته است .



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

استان اصفهان با مساحت 106179 كيلومتر مربع، حدود 25/6 درصد از مساحت كل كشور را به خود اختصاص داده است. اين استان بين 30 درجه و 42 دقيقه تا 34 درجه و 30 دقيقه عرض شمالي و 49 درجه و 36 دقيقه تا 55 درجه و 32 دقيقه طول شرقي در ايران مركزي قرار دارد، در حالي كه شهر اصفهان با طول جغرافيايي 51 درجه و 39 دقيقه و 40 ثانيه شرقي و عرض جغرافيايي 32 درجه و 38 دقيقه و 30 ثانيه شمالي بعد از تهران و مشهد سومين شهر بزرگ ايران است.

استان اصفهان با استانهاي دهگانه همسايگي دارد، از شمال به استانهاي مركزي و سمنان، از جنوب به استانهاي فارس و كهكيلويه و بويراحمد از مشرق با استانهاي يزد و خراسان و از مغرب به استانهاي خوزستان و چهارمحال و بختياري و لرستان محدود مي‌شود از نظر وسعت، استان اصفهان بعد از استانهاي خراسان، كرمان، سيستان و بلوچستان و فارس حائز مقام پنجم است.

استان اصفهان از نقطه‌نظر تقسيمات كشوري پيوسته در حال تغيير و تحول بوده است به طوري كه از سال 1316 كه تاريخ قانوني شدن تقسيمات كشوري است، به عنوان استان دهم و از دو شهرستان اصفهان و يزد تشكيل شده بود. در طول اين مدت، تغييرات متعددي در تقسيم‌بنديهاي كشوري به وجود آمده است. چنانچه بر اساس آخرين تقسيمات كشوري استان اصفهان در سال 1375 به 18 شهرستان تقسيم شده كه شامل 67 شهر و 38 بخش و 117 دهستان است. كه تعداد بخشها، دهستانها و شهرهاي موجود در هر يك از شهرستانهاي استان در سالهاي 1372-1375 را مشاهده مي‌كنيم.جدول فوق بيان‌كننده اين واقعيت است كه واحدهاي اداري اين استان و حتي وسعت آن در حال تغيير است و يا پيوسته بر تعداد شهرهاي استان اضافه مي‌شود يعني در خلال سالهاي 1372 تا 1375، ده شهر به شهرهاي استان اضافه شده است.

شهر تاريخي اصفهان مركز استان اصفهان است و اكنون داراي مقام سوم از نظر جمعيت در سطح كشور مي‌باشد. فاصله اصفهان تا تهران 425 كيلومتر است و در جنوب آن قرار دارد. اي شهر به دليل موقع جغرافيايي بسيار مناسب كه در قلب فلات ايران قرار دارد. پيوسته مورد توجه سلاطين و مديران مملكتي بوده است.اصفهان از سطح عمومي درياها حدود 1580 متر ارتفاع دارد و در شرق سلسله جبال زاگرس واقع شده است. اين شهر در چهارراه شمالي- جنوبي و شرقي- غربي كشور قرار دارد و در طي تاريخ محل رفت و آمد و برخورد اقوام و فرهنگهاي مختلف بوده است. منطقه بزرگ اصفهان در قسمت شمالي و شرقي به كوير محدود مي‌گردد و قسمت غربي و جنوبي آن به ارتفاعات زاگرس منتهي مي‌شود. علت وجودي و پيرايش اين شهر را بايد مديون آبهايي دانست كه از كوههاي زاگرس مرتفع به نام زردكوه بختياري سرچشمه گرفته و زاينده‌رود را به وجود آورده و در نتيجه شهر زيباي اصفهان در دو طرف زاينده‌رود قرار گرفته است.شهر اصفهان بر روي دشتي نسبتا" صاف با شيبي حدود 2 درصد و به طرف شمال شرقي بنا گرديده است توسعه‌ي شهر در طي قرون متمادي به سمت جنوب غربي بوده، زيرا در اين منطقه آب فراوانتر و آلودگي نيز كمتر است.


استرابون (معروف آلماني مي‌گويد: "نام اصفهان در ابتدا (انزان) بوده و سپس به (گابيان) تبديل يافته و از دوره هخامنشيان به بعد به (گي) و بعدها به (جي) تبديل شده است.با مراجعه به منابع و دلائل موجود تاريخي چنين بر‌مي‌آيد كه كلمه (آسپادان) به طلميوس و (سپاهان) پهلوي و اصفهان عرب و اصفهان امروز يك لفظ قديمي است و به احتمال قريب به يقين اساسا" كلمه پهلوي است و ريشه قديمتر از پهلوي آن مكشوف نيست.
هنگام تصرف اصفهان به دست قواي مهاجم عرب اين شهر (جي) ناميده مي‌شده و يا جي يكي از روستاهاي بسيار معروف و معتبر شهر بوده كه در آبادي به پاي شهر مي‌رسيده است. ياقوت حموي اصفهان را شهر سواران ناميده و حمزه اصفهاني كلمه اصفهان يا اسپاهان را مشتق از سپاه مي‌داند.در كتاب (تقويم البلدان) از ابن حوقل نقل شده است كه اصفهان در آخر كوهستان است از جهت جنوب و پرنعمت‌ترين شهرها است. معدن سرمه دارد. از اصفهان بعد به كاشان و قم مي‌رسند اصل آن (سپاهان) است به معني لشگرها زيرا كه سپاه عجم در وقت بيكاري آنجا جمع بودند.


گز اصفهان
يكي از معروفترين سوغات اصفهان گز مي‌باشد مواد اوليه اين شيريني مطبوع و مشهور كه گزانگبين باشد، در اطراف اين شهر به عمل مي‌آيد.
گز انگبين ريشة گياهي به نام بته يا درخت گز است. ارتفاع اين درخت كوهستاني حداكثر به دو متر مي‌رسد و بيشتر در مناطق خوش آب و هواي بختياري و خوانسار در دامنه كوهها به عمل مي‌آيد.
در اواخر تابستان محصول اين درخت آماده برداشت مي‌شود و دانه‌هاي برّاق و زرد رنگي مثل دانة ارزن از ساقه‌هاي اين درخت بيرون مي‌زند. در اين هنگام صاحبان درختان گز بايد محصول را، قبل از اينكه ريزش بارانهاي پاييزي شروع شود، برداشت كنند.
جهت برداشت محصول، پوست دباغي شدة گوسفند را – كه تميز و سفيد مي‌باشد و به آن دباله مي‌گويند – زير درختچه پهن مي‌كنند سپس با چوب سر كجي كه به همين منظور تهيه شده و آن را دگنك مي‌نامند، به تنة درخت ضربه مي‌زنند تا دانه‌هاي ارزن مانند، از بدنة درخت جدا شده و داخل دباله بريزد. اين گزها ناخالص و با برگ و مواد ديگر مخلوط است كه براي تميزكردن آن از غربال آهني كه به همين منظور ساخته شده استفاده مي‌شود و آن مواد ناخالص را غربال مي‌كنند تا دانه‌هاي گز از سوراخهاي غربال عبور كرده و مواد اضافي در غربال باقي بماند. در طول سال بالغ بر ده مرتبه اين كار تكرار مي‌شود كه هر چه بيشتر تكرار شود، نوع محصول بعدي نامرغوب مي‌گردد و محصول بار اول به صورت گل و از همه مرغوب‌تر است. مواد اضافي كه در غربال باقي مي‌ماند هم، مصارف مختلف دارد. از جملة آن مواد، گز علفي است كه در پزشكي استفاده مي‌شود. اما دانه‌هاي گز اصلي كه در كيسه‌ها جمع‌آوري مي‌شود بسيار گرانبها و مادة اصلي به شمار مي‌آيد. چنانچه قبل از برداشت محصول بارندگي بشود، از مرغوبيت گز خواهد كاست و اگر تعداد بارش بارانها زياد باشد در آن سال، محصول قابل استفاده نمي‌باشد.
براي تهيه گز مرغوب نيمي از مواد مصرفي، دانه‌هاي گز گياهي و نيمي ديگر شكر و مغز پسته و يا بادام و مواد ديگر استفاده مي‌شود. گاهي هم بنا به سفارش متنفذين ماده‌اي به نام شير خشت به گز اضافه مي‌شود و حتي به جاي آب خالص در آن آب هندوانه مي‌رخيتند. اين نوع گز سفارشي و مخصوص بوده كه براي پادشاهان و رؤساي ممالك ديگر به عنوان سوغات فرستاده مي‌شده و در بازار يافت نمي‌شد. اما گز بسيار مرغوب به علت كمبود و گراني ماده اوليه، كمتر تهيه مي شود. اين روزها گزفروشيها براي پايين نگه داشتن قيمت، از ماده ديگري به نام بادكا كه از سيب زميني تهيه مي‌شود، به جاي گز گياهي استفاده مي‌كنند. اما اين گز به هيچ وجه طعم و لطافت گز اصلي را ندارد. نوع ديگر گز كه در جعبه‌هاي كوچك فلزي به فروش مي‌رسد، گز انگشت پيچ است كه در آن از مغز پسته و بادام استفاده نمي‌كنند تا سالخوردگان به راحتي آن را تناول نمايند.

nafas
11-05-2009, 23:08
احادیثی در مورد آبادان
ـــــــــــــــــــــــــ ـــــــــــــــــــــــــ ـــــــــــــ
پیامبر (ص) در مورد آبادان می فرمایند :
عبادان و قزوین دودر از در های بهشتند که بر روی اهل دنیا گشوده شده اند.

و همینطورحضرت علی (ع) می فر مایند :
چهار شهر در دنیا از بهشت هستند اسکندریه , عقلان , عبادان , قزوین .

عبد الملک بن عمرو از امام جعفر صادق (ع) روایت میکند :
روزی امام به من فرمودندای عبدالملک چرا به این اماکنی که همشهریان شما به آنجا میروند نمیروی؟
گفتم کدام اماکن ؟ فرمود جده و عبادان و مصیصه و قزوی.

***
ابو عبد الله محمد بن احمد مقدسی در سال 375 هجری قمری در کتاب احسن التقاسیم فی معرفــــــه
الاقالیم در توصیف عبادان میگوید :
در این جزیره مسجدها , رباطهاو معبدها برای صالحان بسیار وجود داشت و این جزیره بر سر راهی بود که
مسلمانان از طریق آن راه به مکه می رفتند و در کاروانسرا های شهر مستقر می شدند و به زیارت خــضر
می رفتند و چون صالحان در آنجا مرتبا به عبادت می پرداختند شهر رونقی داشت.

بهر حال حکومت منطقه خوزستان در طی دوران مختلف مدام بین سرزمین فارس و عثمانی در گر دش
بود و این وضعیت تا دوره قاجاریه ادامه داشت تا اینکه در این دوره به سبب عوامل داخلی و خارجــــی
اوضاع دگرگون می شود و با توجه به وجود شرایط مناسب مانند وجود رود خانه و خاک حاصلخیز آرام آرام
مردم در این منطقه ساکن شدند که بیشتر آنها در قسمت غربی جزیره یعنی نزدیک رودخـــــــانه سکنی
گزیدند .

nafas
11-05-2009, 23:16
كرمان
مدارك تاريخي و جغرافيايي اسلامي، اين منطقه كرمان، كارمانيا، ژرمانيا، كرمانيا، كريمان، كارماني و كرماني ذكر شده است. اگر كارمان را در كلمه در نظر بگيريم (كار)‌ به معني جنگ و (مان) به مفهوم محل است كه در مجموع معني (جايگاه دلاوري و نبرد) دارد.

برخي از جغرافيا‌دانان، نام قديم اين شهر را گواشير (بردشير) خوانده‌اند. گفته مي‌شود؛ گواشير همان (كوره‌اردشير) يا شهر اردشير بوده است كه به تدريج به ( گواشير) تبديل شده است. به استناد منابع تاريخي عرب و يهود، كرمان منسوب به كرمان بن هيتال بن ارفحشه بن سام بن نوح است و نام آن در كتيبه بيستون به صـورت(يـوتـيـه) ذكر شده است. در دوره سـاسـانـيـان فـرمـانـرواي كــرمـان، عـنـوان شـاه داشـت، چـنـانـکـه بـهـرام چهار(388-389 ميلادي) به مناسبت اينكه در زمان پدرش والي كرمان بود به كرمانشاه (شاه كرمان) معروف بود. در اين دوره سيرجان مهم ترين ناحيه كرمان محسوب مي‌شد.

در دوره اسلامي و مقارن با 21 تا 24 هجري قمري و سالهاي بعد از آن، كرمان همواره مورد هجوم اعراب قرار گرفت تا سرانجام در سال 253 هجري قمري به تصرف يعقوب ليث، موسس سلسه صفاريان درآمد. پس از آن اين سرزمين در زير سلطه حكومت‌هاي قدرتمند زمان مانند سامانيان، ديلميان، آل بويه و سلاجغه قرار گرفت. در سال 619 هجري قمري مقارن با رسيدن چنگيزخان به خراسان، براق حاجب از امراي خوارزمشاهيان بر كرمان استيلا يافت و رسماً سلسله قراختائيان را بنيان گذاشت. اين سلسله از 619 تا 703 هجري قمري در كرمان سلطنت كردند. در زمان حكومت قراختائيان بود كه ماركوپولو سياح معروف ونيزي از كرمان ديدن كرد.

در سال 714 هجري‌قمري امير مبارزالدين محمد مؤسس سلسله آل مظفر، كرمان را تصرف كرد. بعد از انقراض اين سلسله كرمان ضميمه متصرفات امير تيمور گوركاني شد و پس از تيموريان سلسله‌هاي قراقويونلو و آق‌قويونلو به ترتيب كرمان را تصرف كردند.

محمود افغان در دوبار لشگر كشي به كرمان به قصد تصرف اصفهان سرانجام توانست در سال 1132 هجري‌قمري، كرمان و سپس اصفهان را به زير سلطه خود در آورد. پس از دفع اشرف افغان توسط نادر و خلع شاه طهماسب دوم از سلطنت، كرمان مانند ساير مناطق ايران به تصرف نادر، مؤسس سلسله افشاريه در آمد. بعد از كشته شدن او كرمان دستخوش هرج و مرج گرديد و به وسيله افغان‌ها و بلوچ‌ها تاراج شد. كريم خان زند( 1163- 1193 هجري قمري) پس از سركوبي مخالفان خود، خدامراد زند را با سپاهي به كرمان فرستاد و اين سردار بدون هيچ گونه مانعي كرمان را تصرف كرد. بعد از انقراض سلسله زنديه به وسيله آغا محمدخان‌قاجار و تصرف كرمان، فرمان قتل عام اهالي بي‌گناه كرمان صادر شد و به دستور وي 20 هزار نفر از نعمت بينايي محروم شدند و از سرهاي عده‌اي از ساكنان بي‌گناه كرمان، كله مناره‌ها بر پا گرديد.

شهر امروزي كرمان به بركت توسعه صنعتي، كشاورزي و فرهنگي، يكي از آبادترين شهرهاي ايران به حساب مي‌آيد.


موقعيت جغرافيايي و تقسيمات سياسي استان

استان كرمان در جنوب شرقي ايران واقع شده است . از شمال با استان هاي خراسان و يزد ، از جنوب با استان هرمزگان ، از شرق با استان سيستان و بلوچستان و از غرب با استان فارس همسايه است . مساحت اين استان حدود 175069 كيلو متر مربع است و بين 55 درجه و 25 دقيقه تا 32 درجة عرض شمالي و 26 درجه و 53 دقيقه تا 29 درجه و 59 دقيقه طول شرقي از نصف النهار گرينويچ قرار گرفته است .
استان كرمان بعد از استان خراسان دومين استان پهناور كشور است و حدود 11 درصد از خاك ايران را در بر گرفته است ، اين استان يكي از مرتفع ترين استان هاي كشور است ، و شهرستان بافت آن با 2250 متر ارتفاع از سطح دريا مرتفعترين شهرستان استان مي باشد . بر اساس آخرين تقسيمات كشوري استان كرمان مستمل بر 10 شهرستان ، 7 شهر و 31 بخش است . شهرستان هاي آن عبارتند از : بافت ، بردسير ، بم ، جيرفت ، رفسنجان ، زرند ، سيرجان ، شهر بابك ، كرمان و كهنوج.

nafas
12-05-2009, 09:42
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
پيشينه تبريز
تبريز مرکز استان آذربيجان شرقي است . در 46 درجه و 25 دقيقه طول شرقي و38 درجه و دو دقيقه عرض شمالي از نصف النهار گرينويچ واقع شده است ، ارتفاع آن از سطح دريا 1340 متر مي باشد . با وسعتي حدود 11800 کيلومتر در قلمرو مياني خطه آذربيجان و در قسمت شرقي شمال درياچه اروميه و619 کيلومتري غرب تهران قرار دارد و در 150 کيلومتري جنوب جلفا ، مرز يران وجمهوري آذربيجان قرار گرفته است . جمعيت تبريز بيش از يک ونيم ميليون نفر مي باشد.تبريز از سمت جنوب به رشته کوه منفرد هميشه پر برف سهند واز شمال شرقي به کوه سرخ فام عون علي (عينالي) محدود مي شود.رودخانه آجي چي (تلخه رود) از قسمت شمال وشمال غرب تبريز مي گذرد وبعد از طي مسافتي قابل توجه در دشت تبريز به درياچه اروميه مي ريزد ومهرانرود از ميانه تبريز مي گذرد که اکثراَ در فصول مختلف سال بي آب است.
تبريز زماني داري باغات ومزارع فرح انگيز وپرآوازه ي بود به همراه قنات ها وچشمه هي متعدد که امروزه تمامي آن همه باغات و مزارع از ميان رفته يا در حکم ازميان رفتن است وگستره شهر پيرامون خود را به مناطق مسکوني، تجاري، اداري وصنعتي وخدماتي مبدل ساخته است .
شرح تبريزازگذشته هي دورتابه امروزهرگزدرقاموس سطرهاونوشته ها نگنجيده است
پيشينه تبريز همواره در هاله ي از ابهام مستور بوده و امروزش نيز حکيتگر غريب است. تاريخ تبريز در پيش از ظهور اسلام اسير ظن ها و گمان ها وگاهي اغراض هاست وبعد از ظهور اسلام سيمي پر شکوهش نظر جهانيان را معطوف مي سازد و در گستره وسيع حکومت اسلامي به « قبۀ الاسلام » مشهور مي شود .

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
سپس در شاهراه ابريشم ، شرق را با غرب پيوند مي دهد ورونق اقتصادش به بنيان بازارها و کاروانسراهيي مي انجامد که عظيم ترين مکان مسقف پهنه گيتي مي گردد واز ين رو ـ رشک انگيز ـ داري شکوه مندترين ابنيه اعصار و مترقي ترين دانشگاه آنزمان ها ـ ربع رشيدي ـ مي شود .بنياد شهر تبريز و وجه تسميه نامش افسانه ي را مي ماند ، گاهي بوي اغراض مي دهد وبرخي موارد نيز از ظن ها وگمان ها نشأت مي گيرد .
زنده يادعبدالعلي کارنگ درآثارباستاني آذربيجان (آثاروابنيه تاريخي شهرستان تبريز ) در باب وجه تسميه تبريز مي نويسد: کلمه تبريز را جغرافي نويسان عرب چون سمعاني و ياقوت حموي به« کسر تاء » وجغرافي نويسان يراني و ترک چون حمد الله مستوفي و کاتب چلبي به « فتح تاء » و مورخان رومي و ارمني و روسي چون فاوست ، آسوليک ، وارطان و خانيکف به « فتح تاء » قلب « باء »
به « واو» يعني به صورت « تورز Tavrez » و« تورژ Tavdrz » ، «تورشavres T» دَورژDavrez » ذکر کرده اند.
درباره بنا و وجه تسميه شهر تبريز حمدالله مستوفي و ياقوت حموي مي نويسند: بني تبريز از زيبده زن هارون الرشيد است. وي به بيماري تب نوبه مبتلا بوده ، روزي چند در آن حوالي اقامت کرده ، در اثر هوي لطيف و دل انگيز آنجا بيماري زيبده زايل شده، فرموده شهري در آن محل بنا کنند و نام آن را« تب ريز » بگذراند.
اوليا چلبي کلمه « تبريزرا به معني ستمه دوکوچو » ( ريزنده تف و تاب ) و اين نام را با آتشفشاني ديرين کوه سهند مربوط دانسته است.
زنده ياد کارنگ در ادامه مي افزايد: مورخان ارمني هم اسم تبريز را « تورژ يا دورژ » محرّف عبارت « دَ ، ي ، ورژ » و به معني انتقال گاه دانسته و نوشته اند: باني تبريز خسرو ارشاکي ( 233 – 217 م ) حکمران ارمنستان است که آن شهر را به ياد گرفتن انتقام « ارتبانوس » يا « اردوان » آخرين پادشاه پارتي ارز اردشير بابکان بنياد نهاده و نام آن را ( Da – I – vrez ) گذاشته است.
مؤلف آثار باستاني آذربايجان با افسانه شمردن موارد ذکر شده مي نويسد: قديمي ترين ذکر نام تبريز را در کتيبه سارگن دوم پادشاه آشور خواهيم يافت، شرقشناس شهير فقيد ولاديمير مينورسکي مي نويسد: « سارگن دوم در سال 714 قبل از ميلاد به قصد تصرف ممالک اورارتو سفري به شمال غربي ايران کرد. از ناحيه سليمانيه کنوني ( واقع در کردستان عراق ) داخل کردستان مکري شد. از پارسوا Parsua ( پسوه کنوني ) و ساحل جنوبي درياچه اروميه گذشت. از سوي شرقي درياچه به راه خود ادامه داد و پس از پشت سر گذاشتن « اوشکايا » ( اسکوي کنوني ) قلعه « تارومي » يا « تاروني » و « ترماکيس » را گشود . بعيد نيست يکي از اين دو کلمه نام قديمي تبريز کنوني باشد.
چنانچه در ابتدا اشاره شد پيشينه تبريز همواره در هاله ي از ابهام مستور بوده است و بنياد و وجه تسميه نامش گاهي افسانه ي، گاهي مغرضانه و گاهي نشأت گرفته از ظن ها وگمان ها مي گردد. اين که تبريز قبل از اسلام مکاني آباد و يا غير آباد بوده است هوز سند محکمه پسندي در ميان نيست حتي در اوايل ظهور اسلام نيز در حمله اعراب به آذربايجان نامي از تبريز ديده نمي شود.تنها اشاره دقيق و مستند مربوط به زمان سلسله رواديان است که در زمان خلافت متوکل عباسي، رواد ازدي از اهالي يمن در آذربايجان به حکمراني پرداخت و در زمان او و فرزندانش تبريز رو به آبادي نهاد و دور شهر را بارو کشيدند. از آن زمان به بعد تبريز با سپري ساختن وقايع تلخ و شيرين آوازه ي جهاني يافت. اوصافي که در طول تاريخ از تبريز شده است به اجمال چنين است:
در قرن چهارم هجري ياقوت حموي تبريز را مشهورترين شهر آذربايجان مي خواند. ابوحوقل در 367 و ابن مسکويه در 421 و ناصر خسرو در 438 تبريز را بزرگترين و آبادترين شهر آذربايجان مي خوانند.
در سال 618 لشکر مغول به پشت دروازه هي تبريز مي رسند، اما تدابير شايان تقدير بزرگان شهر تبريز را از حمله مغولان مصون نگه مي دارد و مردم تبريز با بذل مال شهر را از کشتار و ويراني رها مي سازند. البته اين اتفاق سه بار تکرار مي شود و در هر سه بار مردم متمول تبريز همان تدبير را به کار مي بندند تا اين که در سال 638هجري قمري مغول ها به سراسر آذربايجان مسلط مي شوند و تبريز را پايتخت خود قرار مي دهند که در زمان غازان خان تبريز شکوه ويژه ي مي يابد. شنب غازان با ابهت تاريخي اش چشم ها را خيره مي سازد. خواجه رشيد الدين فضل الله وزير انديشمند ايلخانيان ربع رشيدي را بنياد مي نهد که در زمان خود عظيم ترين مرکز علمي – فرهنگي به شمار مي رود و از آن همه مجد و عظمت اينک ويرانه هايي از برج هي ربع رشيدي در ميان محله ي باقي مانده است.
اين شهر در طول تاريخ دوره هي طلايي متعددي را سپري ساخته است. دوران پايتختي ، دوران وليعهد نشيني ، دوران شکوفايي تجاري، اقتصادي، هنري و .... زماني مکتب تبريز در عرصه هنر تحول شگرفي را موجب مي گردد که امروزه آثار کم نظير آن دوره زينت بخش موزه هي جهان است. مردان و زنان نامداري از اين شهر برخاسته اند، کعبه ملي روم، ميعادگاه عرفا، شعرا انديشمندان و بزرگان بوده است. به همين خاطر تبريز يگانه شهري است که صاحب مقبره الشعر است. مقبره ي که خاقاني ها، همام ها، قطران ها و ..... سرانجام واپسين مقتدر آسمان شعر و ادب شهريار شيرين سخن در آن مکان مقدس آرميده است. اگر چه از بلايي زميني و آسماني در امان نمانده است، زلزله ها، سيل ها ، بيماري هي واگير ، جنگ ها و .. تبريز را آشفته ، اما باز اين شهر هميشه سرفراز به قول آقي يحيي ذکاء ، هر بار از زير ويرانه ها و خاکسترهي شهر پيشين همچون سمندري، زنده تر و سرفرازانه تر قد برافراشته ، زندگي از سر گرفته و هيچگاه زبون پيشامدها و بازي هي روزگار نگرديده است. مير علي تبريزي واصع خط نستعليق، پير سيد احمد تبريزي استاد کمال الدين بهزاد و .... از جمله هنرمنداني بودند که تحولي در عرصه دنيي هنر آن روزگاد پديد آوردند. در زمان صفويه اين اقتدار هنري در تبريز به اوج خود رسيد اما جنگ صفويان با دولت عثماني آنچه را که يافته شده بود پنبه ساخت و از تبريز و از آن هم مجد و عظمتش جز کشتزارهايي سوخته و کوشک هايي ويران چيزي بر جي نماند و پايتخت به اصفهان منتقل شد و هر چه استاد و هنرمند و انديشمند بود به اصفهان کوچيد و بناهي عظيم اصفهان که امروز مايه مباهات کشورمان است به دست کوچندگان تبريز و هنرمندان اين خطه بنياد شد و پادشاهان صفوي که پادشاهاني فرهنگ دوست و هنر پرور بودند اصفهان را نگين ايران ساختند و همي سعادت از فراز آذربايجان بويژه ، تبريز پر کشيد و بر سر اصفهان سايه افکند.
تبريز گذشته از آنچه ذکرش رفت، در امور بنيادي نيز همواره پيشگام بوده است و شاهد اين مدعا قيام ها وتحول هي فرهنگي ، هنري و صنعتي است که شاهد آن بوده ايم و هستيم. نقش بنيادي تبريز در نهضت تنباکو به استناد مدارک وجود حقانيت مبداء نهضت تنباکو از تبريز را به اثبات مي رساند که در پي آن ميرزي شيرازي فتوي معروف خود را صادر مي کند وشرح واقعه به قلم پژوهشگر ارجمند آقي صمد سرداري نيا تحت عنوان « تبريز در نهضت تنباکو» به انجام رسيده است. قيام عظيم مشروطيت و نقش تبريز در اعطي مشروطه به مردم آن زمان امر مبرهني است که حکايتگر دليري مردان پولادين اراده ي چون زنده يادان ستارخان سردار ملي، باقرخان سالار ملي ثقة الاسلام،شيخ محمدخياباني، علي مسيو، حسين خان باغبان و ... است.
بعد از قيام مشروطه و وقايع مختلف، تبريز پس از سپري ساختن سال هي بحراني 20 الي 25 سال 1332 در نهضت ملي ساختن نفت يکي از ارکان حرکت هي آن زمان در سراسر کشور به شمار مي رفت و گواه اين ادعا، صفحه هي حاکي شور و حال انقلابي مطبوعات تبريز در آن سال هاست و ملاقات هي شادروان سيد اسماعيل پيمان با آيت ا... کاشاني و دکتر مصدق مي باشد.در نهضت خرداد سال 1342 نيز بازاريان با بستند بازار و خطبي تبريز با ايراد سخنراني هي مهم و پخش شب نامه ها و حرکت هي اصيل انقلابي دين خود را ادا کردند و سرانجام در 29 بهمن سال 56 با حرکتي توفنده بنياد شاهنشاهي 2500 ساله را به لرزه درآوردند و عظمت واقعه به قدري غير منتظره و خارق العاده بود که رژيم شاهي را دچار سردرگمي ساخت و ساواک با تمامي ادعاهي پرطمطراق خود عاجزانه به تقلا برخاست.
آنچه رفت مختصري بود از تبريز و وقايع تاريخي فرهنگي آن. اينک به شرح مختصر يکايک موارد شايان توجه اکتفا مي شود. با اين اميد که اين سطور در شناساندن سيمي تبريز بري هر صاحب اشتياقي سودمند واقع شود.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
توسعه شهر تبريز از طريق ايجاد بازارچه هايي در امتداد دروازه هي هشت گانه قديمي صورت گرفته است. با پوشش فواصل بازارچه ها توسط واحدهي مسکوني، سيمي شهر فعلي در قرن گذشته شکل گرفته است و اکنون نيز اين سيما را مي توان در محلات قديمي شهر کاملاً مشاهده نمود هر چند خيابان کشي هي جديد آن بافت قديمي و سنتي را از بين برده با ين همه در بين کوچه پس کوچه هي قديمي شهر و بر خيابان هي قديمي مي توان به وضوح معماري قديمي شهر را که از آنها آثاري هر چند غير معمور بر جا مانده است مشاهده نمود . ين قسمت از شهر از شمال به محله دوده چي ( خيابان شمس تبريزي )، از جنوب به محله ليلاوا و چرنداب ، از شرق به خيابان ثقۀالاسلام و خاقاني و از غرب به راسته کوچه و شريعتي محدود مي گردد . در درون ين هسته مرکزي بازار تبريز قرار گرفته است که با وسعتي معادل يک کيلومتر مربع از تيمچه ها و سراها و دالان ها و مساجد و حمام ها و حجرات تشکيل يافته است . ين بازار بعد از مشروطيت و مخصوصاَ بعد از سال هي 1300 شمسي در اثر عدم توجه رو به خرابي گذارده است . هجوم معماري جديد و استفاده از مصالح جديد به جي مصالح سنتي قديم، ين بازار را مورد تهديد جدي قرار داده است . رکورد اقتصادي منطقه بعد از سال هي 1320 که مسيل سياسي وقت موجد آن بوده است و فرار سرميه هي بومي ، در انهدام بازار تبريز نقش مهمي داشته است به طوري که در دهه هي 30 و 40 بي توجهي به اوج خود رسيده و بيشتر انهدام بازار و بافت سنتي آن در ين سال ها صورت گرفته است . با تمام ين ها اگر يک جهانگرد اروپيي بخواهد به شرق مسافرت نميد از اروپا تا تهران بازار سر پوشيده ي به بزرگي و عظمت بازار تبريز مشاهده نخواهد نمود.
از جهانگردان بنامي که بازار را در اعصار و قرون مختلف ديده و توصيف نموده اند مي توان مقدسي در قرن چهارم ، ياقوت حموي قرن هفتم ، مارکوپولو قرن هفتم ، ابن بطوطه قرن هشتم ، حمدالله مستوفي قرن هشتم را نام برد که هر به فراخور حال از بازار و وفور کالا و ين که درآمد بيشتر مردم از طريق داد و ستد به دست مي يد سخن رانده اند ولي مفصل ترين آنها را شاردن داشته است . او بازار را داري 15000 باب مغازه و تبريز را داري بزرگترين بازار آسيا به حساب مي آورد .
بازار تبريز يکي از شاهکارهي جالب معماري يراني است . طاق ها و گنبدها مقرنس بي نظير يا کم نظيري دارد .
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
بزرگترين گنبد بازار ، گنبد تيمچه امير است . مهم ترين تيمچه هي فعلي بازار تبريز عبارتند از : تيمچه امير ، تيمچه مظفريه ، تيمچه شيخ کاظم ، تيمچه گرجيلر ، تيمچه حاج صفر علي ، تيمچه ميرزا شفيع ، تيمچه حاج رحيم ، تيمچه حاج مير ابوالحسن.


باني تيمچه اميرميرزامحمد خان امير نظام زنگنه است که در 1260 ه.ق درگذشته است .
معمار معروف آن صمد معمار بوده است که داستان زندگي او در بين معمرين تبريز زبانزد است . وي در اواخر عمر با فقر روزگار گذرانيده و با فقر زندگي را بدرود گفته است . يکي از زيباترين قسمت هي بازار تبريز تيمچه مظفريه است . ساختمان ين بنا در سال 1305 ه. ق پيان پذيرفته است و نامگذاري آن به سبب حضور مظفرالدين ميرزا و افتتاح آن به دست وي بوده است . باني آن حاج شيخ معروف ( جعفر قزويني ) بوده است که در عين حال باني تيمچه ها و دالان حاج شيخ نيز مي باشد.
معروف ترين راسته هي بازار تبريز در حال حاضر عبارتند از :
بازار امير ، بازار کفاشان ، بازار حرمخانه ، راسته بازار ، يمن دوز بازار ، بازار حلاجان، قيزبستي بازار(قيز بسط بازار)،بازار سراجان ، راسته کهنه ، بازار کلاهدوزان ، دلاله زن بازار، بازار صادقيه ، بازار مسگران ، بازار حاج محمد حسبن ، بازار مشير ، بازار صفي ، بازار مير ابوالحسن ، رنگلي بازار ، بازارچه دوده چي ( شتربان ) ، بازارچه خيابان و ...
مجموعه بازار قديمي تبريز به سبب ويژگي هي معماري آن و ضرورت حفظ و نگهداري از آن در سال 1354 تحت شماره 1097 در فهرست آثار ملي کشور ثبت شده و ينک مطابق قانون تحت حفاظت سازمان ميراث فرهنگي قرار دارد و هرگونه تعميرات و مرمت با اطلاع و مجوز آن سازمان صورت مي گيرد . سازمان ميراث فرهنگي کشور همه ساله از محل بودجه عمومي دولت و کمک هي مالي کسبه مبالغ قابل توجهي در مرمت و احياء ين مجموعه زيبي قديمي هزينه مي نميد
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] [ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
1- مدرسه اکبريه : ين مدرسه عمارت دو طبقه مفصلي داشت که در سال 1266 ه. ق در ضلع غربي و شمالي صحن بقعه صاحب الامر از طرف ميرزاعلي اکبرخان مترجم و دبير کنسولگري روسي بنيان نهاده شد.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
2- مدرسه جعفريه : جعفريه مدرسه کوچکي است که در بازار مسجد جامع ـ جنب مدرسه طالبيه متصل به ديوار شرقي مسجد اسماعيل خاله اوغلي واقع شده است . راه آن از دالان طالبيه ، بين حوضخانه و مسجد نامبرده تعبيه گرديده است.
3- مدرسه حاج صفر علي : ين مدرسه تقريباَ روبروي سري بزرگ شاهزاده واقع شده است.باني آن تاجرنيکوکاري بوده به نام صفرعلي که درروزگار نيب السلطنه مي زيسته است.
4- مدرسه خواجه علي اصغر : ين مدرسه در کوچه حرم خانه پشت عمارت عالي قاپو يا کاخ استانداري کنوني واقع شده است . باني ين مدرسه و مسجد حاج علي اصغر معروف به خواجه مازندراني بود که ظاهراَ در روزگار فتحعلي شاه مي زيسته است .
5- مدرسه صادقيه : ين مدرسه در انتهي شمالي راسته کهنه به بازار صادقيه معروف است قرار گرفته ، مدرسه ي است داري حجرات مستعد جهت طلاب علوم ديني و يک مسجد با طاق هي آجري ضربي و ستون هي سنگي و مسجدي به صورت تالاري درازا در جانب شرقي مسجد بزرگ ، جهت زنان نمازگزار ، باني ين مدرسه و مسجد ميرزا صادق نامي از اهل اشتهار بود که در زمان شاه سليمان صفوي سمت استيفا داشت . ين مدرسه و مسجد نيز داري موقوفات زيادي مي باشد . نادر ميرزا در تاريخ و جغرافيي دارالسلطنه تبريز ص 116مي نويسد : ين مدرسه را حمامي بر نيکو بود که اکنون ويرانه است .
6- مدرسه طالبيه : ين مدرسه در بازار مسجد جامع تبريز واقع شده است . مدخل آن دالاني است که سطحش قريب به يک متر و نيم از کف بازار پيين تر است . سابقاَ ين دالان سرپوشيده و مسقف بود. عمارت شمالي در نيمه دوم قرن يازدهم هجري از طرف حاج طالب خان پسر حاج اسحق تبريزي ساخته شده و طبق وقف نامه ي که به مهر و امضي چهارده تن از علما رسيده در تاريخ 1087 ه . ق پس از پيان يافتن عمارت طالبيه ، در آمد مستغلاتي به هزينه اداري و حفظ و حراست مدرسه مزبور اختصاص يافته است .
7- مدرسه ظهيريه : ين مدرسه يکي از بناهي ميرزا محمد ابراهيم ظهيرالدين وزير آذربيجان است که در سال 1089 ه . ق در زمان سلطنت شاه سليمان صفوي در کنار ظهيريه يا قزللو مسجد ساخته شده است .
8- مدرسه کاظميه : کاظميه نام مدرسه و مسجدي است که در محله چنار انتهي بازار مسجد جامع واقع شده است . باني آن سليمان خان بن شم خال خان افشار حاکم صائن قلعه بوده و ين بنا را به نام سيد کاظم رشتي شاگرد معروف شيخ احساني ساخته و ثواب آن را به روان سيد رشتي هديه نموده و توليت آن را به نلا علي مرندي واگذار کرده است و بني مدرسه و مسجد کاظميه در سال 1271 ه . ق پيان پذيرفته و بر اثر بي سرپرستي مسجد متروک گرديده و همچنين حوادث طبيعي از قبيل باد و باران و زلزله و غيره کم کم عمارت کاظميه را به ويراني کشانده است به طوري که اکنون جز ويرانه ي حسابي از آن مدرسه و مسجد باعظمت يکصدوبيست سال پيش چيزي بر جي نيست .
9- مدرسه نصريه : ين مدرسه يکي از تنوعات عمارت نصيريه بود که به نام وصيت ابوالنصر حسن فرمانروي آق قويونلو پس از در گذشت وي ساخته شده است . ين مدرسه مانند سير قسمت هي عمارت نصريه در نتيجه زلزله و حوادث مختلف ويران شد ودر زمان نيب السلطنه عباس ميرزا، مرحوم حاج ميرزا مهدي قاضي از در آمد موقوفات عمارت نصريه در محل آن، مدرسه جديدي ساخت که اکنون به حسن پادشاه معروف است.


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
این مسجد در خیابان فردوسی سابق پشت دبیرستان دخترانه بنت الهدی واقع گردیده است . این مسجد از طرف امیر حسن چوپان ملقب به علاءالدین ساخته شده است . چون تحریر کتیبه ها و مندرجات دیوارهای داخل و خارج مسجد به خط عبدالله سیرفی و یکی از شاگردان زیر دست وی صورت گرفته بود لذا عوام آن مسجد را استاد و شاگرد می نامیدند.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
این مسجد در دست چپ یا جانب جنوبی دالان طالبیه بین مدرسه دینی جعفریه و مسجد جامع بزرگ واقع شده. ده ستون سنگی زیبا و هجده گنبد ضربی آجری دارد که سابقاَ آن را مسجد ملا محمد حسن پیش نماز می گفتند .
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
این مسجد در جانب شرقی بازار مسجد جامع در نزدیکی مدرسه طالبیه واقع شده است . بیست ستون سنگی با سر ستون مقرنس و سی گنبد ضربی آجری دارد . ستون ها در چهار ردیف قرار گرفته اند و روی آنها رنگ سبز زده شده است. بدین لحاظ این مسجد به مسجد سبز اشتهار دارد . این مسجد را بازرگانی دیندار به نام حاج علی به تاریخ 1255 ه. ق عمارت کرده است.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
این مسجد در ضلع شمالی حیاط مدرسه حاج صفرعلی واقع شده است. مسجدی است با عظمت و زیبا با گنبدی بلند و مناره ای منقش به کاشی های آبی رنگ در ضلع شرقی و غربی مسجد دو تالار دیگر وجود دارد که هر یک به جای خود مسجد جداگانه ای به شمار می روند. میان مسجد و دو مسجد جانبین پنجره هایی چوبی نهاده اند که موقع باز شدن آنها هر سه مسجد به هم متصل می شوند و به صورت مسجد واحدی در می آیند . بانی مسجد بازرگان معاصر نایب السلطنه حاج صفرعلی خوئی است.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
این مسجد در جنوب صحن مدرسه طالبیه و جانب غربی مسجد جامع واقع شده است . پنجاه و چهار گنبد آجری آن بر روی چهل ستون سنگی کبود قائم است. همه ستون ها منشوری و دارای قائده ده ضلعی و سر ستون مقرنس یکنواخت هستند به جز یک ستون بزرگ واقع در جلو محراب که حجاری تزئینی مارپیچی و سرستون مقرنس پر کاری دارد که از شاهکارهای هنر حجاری به شمار می رود و ظاهراَ باقیمانده بنای با عظمتی است که سابقاَ در همین محل بر پا بود و در اثر زلزله و حوادث دیگر گردیده است.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] [ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
این مسجد در کتب تاریخی نیز از آن به عنوان جامع کبیر نام برده شده در همه ادوار تاریخی همواره مسجد جامع شهر بوده و بازار بر گرداگرد آن شکل گرفته است .
قدیمی ترین بخش آن شبستان وسیعی است . از تاق ها و گنبدهایی که بر فراز ستون های 8 گوش اجری که زینت بخش آن گچبری های ظریف و هنرمندانه دوره روادیان ( مقارن سلجوقیان) است بنا شده است.
مسجد جامع در دوره ایلخان مغول مورد توجه و تعمیر بوده والحاقاتی به آن افزوده شده است . محراب رفیع گچبری باقیمانده فعلی یادگار آن دوره است.
در دوره حکومت آق قویونلویان در آذربایجان گنبدی رفیع مزین به انواع کاشیکاری های معرق به وسیله سلجوق شاه بیگم زن اوزون حسن در بخش شمالی آن احداث شده که هنوز هم پایه ها وگوشه هایی از کاشیکاری های آن باقیمانده است.
در زلزله سال 1193 ه.ق که کلیه عمارات تبریز را در هم می کوبد این مسجد نیز از خرابی بی نصیب نمی ماند . مسجد فعلی با پایه های متین وپوشش طاق وچشمه بعد از زلزله ( اوایل حکومت قاجاریه ) وتوسط حسینقلی خان دنبلی حاکم وقت بنا شده است که از آثار خوب قاجاریه می باشد.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
این مسجد بنا به کتیبه سر درب آن به سال 870 هجری قمری و در زمان سلطان جهانشاه مقتدر ترین حکمران سلسله قره قویونلو یان که فردی زیباپسند وشاعر بوده ، بنا شده است.
تنوع وظرافت کاشیکاری وانواع خطوط به کار رفته در آن وهمچنین زیبایی و هماهنگی رنگ ها سبب شده است که به فیروزه اسلام شهرت یابد. کتیبه ها به وسیله نعمه اله البواب خوشنویس مشهور قرن نهم کتابت شده وسر کاری آن با عزالدین قاپوچی بوده است .
زلزله سال 1193 ه.ق سبب فرو ریختن گنبد ها وخرابی آن شده است. با این که از این مجموعه زیبا جز سردری شکسته وچند پایه باقی نمانده است ولی به قول : ... ارزد به صد هزار ، تعمیرات و دوباره سازی مسجد به منظور حفاظت بخش های باقیمانده شامل طاق ها و پایه ها از سال 1318 شروع شده است .
دوباره سازی گنبد های رفیع آن از سال 1354 توسط دفتر حفاظت آثار باستانی و به اهتمام زنده یاد استاد رضا معماران بنام هنرمند آذربایجانی به اتمام رسیده است.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
بنای ارک تبریز باقیمانده مسجدی است که در قرن هشتم هجری توسط تاج الدین علیشاه وزیر الجایتو ساخته شده است . قسمت جنوبی آن دارای طاقی بزرگ بوده که گویا به علت تعجیل در بنیان آن فرو ریخته است. عرض این بنا سی متر و ارتفاع آن 26 متر است . عرض دیوارها 10 متر و داخل آنها مرکب از دو دیوار عریض است که توسط طاق هایی به هم اتصال یافته است.
حمدالله مستوفی ضمن توصیف این مسجد طاقی بر بالای مسجد ندیده است. این بنا در دوران قاجاریه مبدل انبار غلات ومخزن مهمات گردیده وحصاری دور آن کشیده شده ونام ارک یافته است. ارک در دوران مشروطیت به دست مشروطه خواهان افتاد ودر نتیجه باعث تقویت موضع آنان شده است . در سال های قبل از انقلاب تبدیل به باغ ملی یا گردشگاه عمومی شده بود وهم اکنون از محوطه این اثر باستانی به عنوان مصلی استفاده می شود .
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

توسط اوزون حسن یا فرزندش یعقوب ساخته شده است . اکنون به صورت ویرانه متروکی در آمده است . چند ستون سنگی وپاره ای سنگ نوشته های شکسته ودر هم ریخته تنها باقیمانده از آن مسجد است.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
در میدان شهدای فعلی قرار گرفته است وبه مسجد شهدا معروف است در زمان عباس میرزا ولیعهد شروع به ساختمان شده ودر زمان مهدیقلی میرزا برادر محمد شاه تکمیل گردیده است.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
در اول بازار کفاشان قرار دارد . نه ستون سنگی خوش تراش دارد . گنبدهایش بلند و ضربی است. در زلزله 1193 سقف آن فرو ریخته و بعداَ ساخته شده است . این کار توسط مرحوم میرزا مهدی قاضی طباطبائی انجام پذیرفته وچون مقبره خودشان در آن جاست به نام مسجد مقبره خوانده شده است. آیت ا... شهید سید محمد علی قاضی طباطبائی نیز در همین مسجد قرار دارد .
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
در جانب غربی بفعه سید حمزه واقع شده است . مسجدی بدون ستون ودر ابعاد 8×20 متر دارای گنبدی بزرگ است.
تزئینات ونوشته های سقف مسجد مذهب هستند . بانی این مسجد ظهیرالدین پسر صدرالدین وزیر آذربایجان است که بقعه و مدرسه سید حمزه را تعمیر و این مسجد را در سال 1087 هجری احداث نموده است.
این مسجد وقف نامه ای مفصل دارد وآخرین بار در 1297 در زمان ناصرالدین شاه دوباره سازی شده است

nafas
12-05-2009, 09:49
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] [ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
در محله سرخاب در ثقه الاسلام قرار دارد . از این بنا باقی مانده است صحن نسبتاَ وسیع آن است. عمارت مقبره مرکب از یک کفش کن ، یک دهلیز و یک اتاق کوچک مسجد گونه ای است.

تعمیرات اساسی در 1279 ه.ق در زمان ناصرالدین شاه انجام یافته است. از سنگ های حجاری شده آن طاق مرمرین در ورودی بقعه را که در زمان صفویه کنده شده می توان نام برد. تاریخ بنای اولین بقعه به سال 714 ه.ق می رسد . سید حمزه به شانزده واسطه نسلش به حضرت موسی ابن جعفر می رسد.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
در زمان شاه طهماسب صفوی ساخته شد در 1045 قمری سپاهیان سلطان مراد چهارم آن را تخريب کردند که دوباره ساخته شد. در زلزله 1193 دوباره ويران شد و در 1208 تجديد بنا يافته است. دارای يک گنبد و دو مناره است. در مدخل دهليز و اندرون بقعه در طاق مرمری از زمان شاه طهماسب صفوی برجاست. در وسط بقعه صندوق چوبی مشبکی قرار دارد ولی زير آن قبری وجود ندارد. بنابراين یک مسجد حساب می شود نه يک بقعه.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
این بقعه بر فراز بلندترين قله کوه سرخاب واقع شده است. سنگ بنا شيوه ايلخانی دارد. در زمان تسلط عثمانی ويران شده در زمان شاه عباس تجديد بنا يافته .
در زلزله های 1134 و 1193 دوباره ويران شده آخرين بار در 1342 قمری تعمير شده است. اخيراً نيز تعميرات جزيی در آن انجام يافته و راهرو پشت آن به اتاق کوهنوردی تبديل شده است. بنا به روايتی مقبره دو تن از اولاد حضرت علی (ع) عون علی و زین علی در آنجاست.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
در کوچه علی سياه پوش در خيابان منجم واقع شده است. جای تاريخ در سنگ نوشته ريخته و ناپيداست. ارادت به شيخ معروف داشت و به جای او نشسته است. تاريخ درگذشت وی معلوم نيست ولی احتمالاً در دهه پنجم قرن دهم اتفاق افتاده است.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
در محله بيلانکوه تبريز در ميان باغی مشجر و بنايی متين و زيبا دو تن از بزرگان ادب و هنر کشورمان آرميده اند. کمال الدين مسعود خجندی از شعرای معروف قرن هشتم و نهم هجری و کمال الدين بهزاد معروف ترين نقاش مينياتوريست قرن دهم هجری.
مقابر ياد شده در سال 1338 توسط فرهنگ دوستان کنجکاو شهر تبريز کشف و بعدها به همت انجمن آثار ملی مرمت و لوحه يادبود در آن نصب گرديد. در سال های اخير نيز اقدامات استحفاظی از طريق سازمان ميراث فرهنگی استان در مقابر ياد شده انجام گرفته است.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
در محله دوه چی ( خيابان شمس تبريزی ) قرار دارد. اين که سيد ابراهيم اولاد امام موسی بن جعفر (ع) باشد. دليل قانع کننده ای در دست نيست. صاحب تاريخ دنبليان می نويسد که: شيخ ابراهيم حکمران آذربايجان بود. در زمان اوزون حسن در 870 وفات يافت و در محله دوه چی مدفون شد. الان گنبدی دارد مشهور به سيد ابراهيم.
مهم ترين قسمت اين بقعه سنگی است که بر ديوار غربی بقعه نصب شده است و به سنگ بسم الله مشهور است. به ابعاد 25/1× 70/3 تاريخ حجازی 1270 قمری است . در قاهره نوشته شده و اثر ميرزای سنگلاخ است که به جهت قبر پيامبر اکرم به دربار عثمانی برده بود ولی در اثر بی توجهی سلطان عثمانی آن را به تبريز آورد و بالاخره خود ميرزا و سنگ بسم الله در بقعه سيد ابراهيم ماندگار شد.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

خانه کوزه کنانی ها که بعدها برای زنده نگهداری خاطرات نهفته در آن « خانه مشروطيت» ناميده شد. در سال 1247 شمسی توسط حاج مهدی کوزه کنانی ( ابوالمله ) بنا نهاده شد. به سبب موقعيت ويژه اين خانه در جوار بازار قديمی تبريز و مرکز بافت قديم شهر و شور و علاقه بانی آن به نهضت مشروطه، اين خانه به محل تجمع دوستداران مشروطه تبديل گشته و تصميمات بسيار مهمی در آن اتخاذ شده است.
غير از بار عظیم تاريخی، خانه مشروطيت از ويژگی های معماری ايرانی نيز بهره ها دارد و به همین لحاظ در سال 1354 در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده. این خانه در محله قدیمی راسته کوچه تبریز واقع شده و هم اینک به عنوان مرکز اداری میراث فرهنگی استان از آن استفاده می شود و تعمیرات آن به طور مستمر ادامه دارد.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
از دیگر نقاط دیدنی شهر تبریز موزه آذربایجان را باید نام برد. این موزه در مساحتی قریب به 3000 متر مربع در سال 1341 مورد بهره برداری قرار گرفته است و مشتمل بر3 سالن نمایش 2300 قطعه شیء ثبت شده می باشد. آثار به نمایش گذاشته شده شامل اشیاء باستانی از دوران های مختلف تاریخی ، آثار مردم شناسی و آثار مشروطیت می باشد. این موزه در جنب مسجد کبود واقع شده است.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
ربع رشیدی که امروزه فقط آثار مختصری از آن باقی مانده از بناهایی است که توسط خواجه رشیدالدین فضل الله، وزیر سلطان محمود غازان ایجاد شده است. بنا در زمان آبادانی شامل 24 کاروانسرای وسیع و 1500 دکان و 30000 خانه و تعدادی حمام و باغ و کارخانه های پارچه بافی و کاغذ سازی و دارالضرب و تولید رنگ و نظایر آن بوده است.
حدود200 قاری قران از کوفه و بصره و شام دایما" و به نوبت در این تاسیسات قرآن را تلاوت می کرده اند و 400 فقیه و 100 فقیه و 1000 طلبه در مدارس آن سکونت داشته و به کسب علم مشغول بوده اند .تعداد 50 پزشک حاذق از کشورهای مختلف در دارلشفای آن به معالجه بیماران اشتغال داشته اند. به اين ترتيب معلوم مي شود كه ربع رشيدي در زمان خود يك شهر علمي با كتابخانه اي حاوي هزاران جلد از كتب معروف زمان و آزمایشگاه های متعدد کشاورزی بوده که در این آزمایشگاهها انواع گیاهان دارویی کشت و تکثیر و آزمایش می شده است. پس از قتل خواجه رشیدالدین فضل الله که در سال 718 هجری ق اتفاق افتاد دشمنان او هر چه را که داشت غارت کردند و این شهر را با تمام تاسیساتش ویران کرده و همه چیز را به غارت بردند. چهار پایه برج ویک پشته خاک و سنگ به جای مانده کنونی از آثار ربع رشیدی نیستند، بلکه پایه های برجهای قلعه ای هستند که در سال 1020 هجری قمری به امر شاه عباس، با تخریب و حمل مصالح ساختمانی بناهای عظیمی چون شنب غازان ، بقایای ربع رشیدی، قلعه ها و سراهای رومیان و قبور شعرا و عرفا و امرای مدفون در مقبره الشعرای سرخاب و دمشقیه آنها را بنا کرده اند .
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
در مأخذ ومنابع از مقبرة الشعرا یا آرامگاه شاعران در سرخاب تبریز تا قبل از قرن هشتم نامی برده نشده و قدیمی ترین تذکره فارسی، یعنی لباب الالباب محمد عوفی که ظاهراً در سنه 618 تألیف شده و شرح حال شاعران قرن هشتم مانند خاقانی و ظهیر را که در مقبرة العشرا دفن شده اند، نگاشته است. نامی از مقبرة الشعرا نبرده و از این روی قدیم ترین کتابی که نام مقبرة الشعرا سرخاب را به صراحت دارد نزهة القلوب حمدالله مستوفی است که در سال 740 هجری قمری تألیف شده ودیگر تاریخ گزیده اوست که در سال 730 هجری قمری تألیف شده است.
در حال حاضر مقبرة الشعرا در خیابان ثقة الاسلام جنب خیابان عارف و تقریباً حوالی تکیه حیدر واقع شده است. اگرچه زلزله ها وسیل های بنیان کن اثری از مزار بزرگان آرمیده در این مکان بر جای نگذارده است باری قداست مکان موجب بنیاد بنایی شد که امروزه به مثابه سمبلی نمایه ای است از تبریز کهن.
از واپسین مشاهیری که در این مقبره دفن شدند، ثقة الاسلام شهید شهدای والامقام مشروطه در صدر مشروطیت و استاد سید محمد حسین شهریار شاعر بلند آوازه معاصر را می توان نام برد.
معروف ترین آرمیدگان مقبرة الشعرا به شرح زیر می باشند:
اسدی طوسی ، قطران تبریزی ، مجیر الدین بیلقانی ، خاقانی شیروانی، ظهیر الدین فارابی ، شاهپور نیشابوری ، شمس الدین سجاسی ، ذوالفقار شروانی ، همام تبریزی ، مغربی تبریزی، مانی شیرازی، لسانی شیرازی، شکیبی تبریزی، سید محمد حسین شهریار.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
فرزند آقا سید اسماعیل موسوی معروف به حاج میر آقا خشکنابی در سال 1325 هجری قمری ( شهریور ماه 1286 هجری شمسی ) در بازارچه میرزا نصراله تبریزی واقع در چای کنار چشم به جهان گشود. در سال 1328 هجری قمری که تبریز آبستن حوادث خونین وقایع مشروطیت بود پدرش او را به روستای قیش قورشان و خشکناب منتقل نمود. دوره کودکی استاد در آغوش طبیعت و روستا سپری شد که منظومه حیدربابا مولود آن خاطراتست. در سال 1331 هجری قمری پدرش او را جهت ادامه تحصیل به تبریز باز آورد و او را در نزد پدر شورع به فراگیری مقدمات ادبیات عرب نموده و در سال 1332 هجری قمری جهت تحصیل اصول جدید به مدرسه متحده وارد گردید و در همین سال اولین شعر رسمی خود را سرود و سپس به آموختن زبان فرانسه و علوم دینی نیز پرداخته و از فراگیری خوشنویسی نیز دریغ نمی کرد که بعدها کتابت قرآن، ثمره همین تجربت می باشد. در سیزده سالگی اشعار شهریار با تخلص بهجت در محله ادب به چاپ می رسید. در بهمن ماه 1299 شمسی برای اولین بار به تهران مسافرت کرده، و در سال 1300 توسط لقمان الملک جراح در دارالفنون به تحصیل می پردازد. شهریار در تهران تخلص بهجت را نپسندیده و تخلص شهریار را پس از دو رکعت نماز و تفعل از حافظ می گیرد.
غم غریبی و غربت چو بر نمی تابم
روم به شهر خود و شهریار خود باشم
شهریار از بدو ورود به تهران با استاد ابوالحسن صبا آشنا شده و نواختن سه تار و مشق ردیف های سازی موسیقی ایرانی را از او فرا می گیرد. او همزمان با تحصیل در دارالفنون به ادامه تحصیلات علوم دینی می پرداخت و در مسجد سپهسالار در حوزه درس شهید سید حسن مدرس حاضر می شد.
درسال 1303 وارد مدرسه طب می شود واز این پس زندگی شور انگیز و پرفراز و نشیب او آغاز می شود. در سال 1313 و زمانی که شهریار در خراسان بود پدرش حاج میرآقا خشکنابی به دیدار حق می شتابد. او سپس در سال 1314 به تهران بازگشته و از این پس آوازه شهرت او از مرزها فراتر می رود. شهریار شعر فارسی و آذری را با مهارت تمام می سراید و در سال های 1329 تا 1330 اثر جاودانه خود حیدر بابایه سلام را خلق و برای همیشه به یادگار می گذارد. منظومه حیدربابا تنها در جماهیر شوروی به 90 درصد زبان های موجود ترجمه و منتشر شده است. در تیر ماه 1331 مادرش دار فانی را وداع می کند. در مرداد ماه 1332 به تبریز آمده و با یکی از منسوبین خود به نام خانم عزیزه عمید خالقی ازدواج می کند که حاصل این ازدواج سه فرزند به نام های شهرزاد و مریم و هادی هستند. در حدود سال های 1346 شروع به نوشتن قرآن، به خط زیبای نسخ نموده که یک ثلث آن را به اتمام رسانده و دیوان اشعار فارسی استاد نیز چندین بار چاپ و بلافاصله نایاب شده است. در مدت اقامت در تبریز موفق به خلق اثر ارزنده سهندیه در رمانتیک ترکی می گردد. در سال 1350 مجدداً به تهران مسافرت نموده و تجلیل های متعددی از شهریار به عمل می آید. ولی در سال 1354 داغ دیگری از فوت همسر به دلش می نشیند و در سال 1357 شهریار با حرکت توفنده از انقلاب اسلامی همصدا شده و با اعتقاد راسخ و قلبی مالامال از عشق به امام خمینی (ره) دهه آخر عمر خود را سپری می کند. در اردیبهشت ماه سال 1363 تجلیل با شکوهی از استاد در تبریز به عمل آمد. استاد شهریار به لحاظ اشتهار در سرودن اشعار کم نظیر در مدح امیر مؤمنان و ائمه اطهار علیه السلام به شاعر اهل بیت (ع) شهرت یافته. او پس از یک دوره بیماری در 27 شهریور ماه 1367 دار فانی را وداع و در مقبرة الشعراء به خاک سپرده شد.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] [ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
عمارت شهرداری تبریز در سال 1314 شمسی در محل گورستان متروک و مخروبه کوی نوبر با نظارت مهندسان آلمانی در زمان ریاست شهرداری حاج ارفع الملک جلیلی بنا گردید. این ساختمان دارای یک برج ساعت چهار صفحه ای است که با طنین موزون زنگ هایش هر 15 دقیقه یک بار، گذشت زمان را به گوش مردم تبریز می رساند . نمای خارجی تالار شهرداری تبریز از سنگ تراشیده بوده ونقشه ساختمان آن با نمونه ساختمان های کشور آلمان قبل از جنگ جهانی دوم مطابقت دارد.
این بنا در وسط شهر تبریز و در میدانی موسوم به میدان ساعت واقع شده و در حال حاضر تمام امور عمرانی شهر و امور اداری شهرداری تبریز در این تالار و عمارت متمرکز است.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
شاه گلی ( استخر شاه ) سابق و ایل گلی ( استخر مردم ) فعلی از گردشگاه های زیبا و دلکش تبریز و ایران است که در جنوب شرقی تبریز، بر دامنه تپه ای واقع شده است .
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
ایل گلی، استخری بزرگ است که مساحت آن 54675 متر مربع می باشد. در جنوب آن تپه ای است که آن را از بالا تا پایین همسطح استخر پله بندی کرده و نهر آبی از آن به طرف پایین روان است. از سمت جنوبی و از وسط استخر خیابانی کشیده شده که استخر را به صورت شبه جزیره ای درآورده است و در مرکز استخر، عمارت باشکوه دو طبقه ای ساخته شده است. در پیرامون استخر از روزگاران قدیم، درختان کهنسالی سر به هم آورده که انعکاس عکس آنها در آب، به زیبایی آن محوطه می افزاید. تمام تپه های جنوبی استخر به شکل بسیار زیبایی چمنکاری و گلکاری شده در روزهای گرم تابستان استراحتگاه مردم تبریز و مسافران سایر شهرها می باشد. نادر میرزای قاجار می نویسد:
« این آبگیر در اوایل حکومت قاجار، ملک یک سلسله از مساوات تبریز و انباشته از خاک و ریگ بود. قهرمان میرزا پسر هشتم عباس میرزا نایب السلطنه که در آن هنگام حکمران آذربایجان بود. آن ملک را در مقابل سالی سی و پنج خروار غله بخرید. سپس در آبادی و عمران آن همت گماشت».
و از اعتمادالسلطنه نقل است که :
« عمارت دریاچه عبارت از کلاه فرنگی دو طبقه بسیار آبادی است و بزرگی این دریاچه به درجه ای است که به قدر دو آسیا سنگ آب در آن وارد می شود ولی مدت شش ماه از آب پر می گردد.»
در مورد تاریخ بنای این عمارت اطلاعات مستندی در دست نیست. عمارت فوق در سال 1346 به علت کثرت رطوبت و فرسودگی تخریب شده و به جای آن در سال 1349 بنای عمارت زیبای دو طبقه ای با همان طرح قبلی ساخته شد. در روزهای پیروزی انقلاب این بنا به علت آن که در زمان رژیم شاه مورد استفاده غیر شرعی و غیر اخلاقی داشته ، تعطیل شد ولی در سال های اخیر مجدداً بازگشایی و مورد بهره برداری قرار گرفته است.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
در ده کیلومتری جاده تبریز ـ تهران در کنار جاده، برج آجری منشوری شکل قرار دارد که به برج خلعت پوشان مشهور است. این بنا در اواخر دوره صفویه احداث شده است.
در زمان قاجار خلعت اهدایی شاهان برای حاکمان آذربایجان در این برج بر دوش آنها انداخته می شد. برج سه طبقه است. طبقه اول و دوم سرپوشیده و طبقه سوم بدون سقف است. آخرین مراسم خلعت پوشان در سال 1330 هجری قمری در زمان حکمرانی صمد خان مراغه ای انجام گرفته است.
در سال های اخیر دانشگاه تبریز این بنا را مرمت کرده است.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
خرابه های ربع رشیدی باقیمانده عمارات عظیمی است که در زمان ایلخانیان و به همت رشید الدین فضل الله وزیر سلطان محمود در محله ولیانکوی باغمیشه تبریز ساخته شده بود. این بناها به اصطلاح امروزی، یک شهر علمی و دانشگاهی بوده است. در حال حاضر به غیر از چهار پایه عمارت و پشته های خاک و سنگ چیزی از این عمارت باقی نمانده است و گسترش روزافزون خانه سازی در پیرامون آن بر روند تخریب این نشانه ها نیز می افزاید و اگر به همین منوال ادامه یابد. دیری نخواهد کشید که تمامی خرابه های باقیمانده از ربع رشیدی کلاً از بین برود.
محلات قدیم تبریز عبارتند از:
خیابان مارالان ، باغمیشه ، پل سنگی ، ششگلان ، سرخاب ، سید حمزه، شتربان، نوبر، مهادمهین، چرنداب، لیلاباد، اهراب، امیر خیز، ویجویه، چهارمنار، سنجران ، گجیل، قره اغاج، چست دوزان، درب سرد، کوچه باغ و ....
امروز، شهر تبریز از جمله شهرهای پر تراکم با کوی ها و شهرک های تازه احداث و خیابان های متعدد است و هر روز به وسعت آن افزوده می گردد.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
بافت معماری شهری چون تبریز در واپسین زلزله ویرانگر آخرین شب سال 1193 درهم می ریزد و شهر به تلی از ویرانه ها مبدل می شود اما بناهای محتشمی چون ارک علیشاه، مسجود کبود، مسجد استاد شاگرد، بازار تبریز و ده ها بنای دیگر باز می مانند تا استواری تبریز را به اثبات رسانند. این ویرانی مصادف است با آغاز حکومت قاجار و آغاز معماری قاجار براساس تحقیق مهندسین مشاور عرصه به میراث فرهنگی آذربایجان شرقی. در آن زمان تبریز ولیعهد نشین به دروازه اصلی ارتباطات و فصل مشترک داخل و خارج کشور بدل می شود. در زمینه آجر کاری بناهای آن دوره به جرأت می توان تبریز را دروازه ورود و سپس بسط نوعی از آجر کاری در بناها دانست که نمونه های آن را در تهران و دیگر شهرها نیزمی توان جستجو می کرد.
خانه های قدیمی تبریز که در ترکیب باهم، بافت دلپذیری را پدید آورده و مجموعه های با ارزشی را در اختیار می گذارد. براساس مصوبه 28/9/69 شورای عالی شهرسازی و معماری ایران که شش شهر را مرکز اصلی فرهنگی – تاریخی کشور اعلام می کند اهمیت ویژه خود را به اثبات رسانده و از سوی مسئولین میراث فرهنگی استان مورد اقدام واقع می شوند به طوری که ظرف این مدت، اقدامات زیادی در جهت شناخت و معرفی این آثار صورت گرفته است. خانه مشروطیت احیاء شده و میراث فرهنگی استان در آن مستقر است. خانه شربت اوغلی به فرهنگسرای تبریز بدل گشته، خانه قدکی برای دانشکده معماری دانشگاه سهند اختصاص یافته و در جوار خود دو خانه قدیمی دیگر را به یک مجموعه دلپذیر علمی بدل کرده است.
معماری خانه های قدیمی تبریز، معماری ایرانی بومی شده است. انطباق خارق العاده اقلیمی آن را کاملاً تبریزی می سازد. این معماری متفاوت با معماری کویری و دیگر نقاط است. سر در خانه های قدیمی تبریز مبین این ادعاست. به تعبیری خانه قدیمی از سر در آغاز می شود که تنوع آن در تبریز اعجاب آور است. این خانه ها اگرچه رو به درون دارند و دیوارهای بلند آنها را از بیرون جدا می سازد. دیوار بیرونی قاب بندی شده است و سر در نیز به بهترین شکل ممکن تزیین شده است تا عابر و گذرنده محترم داشته شود. اینک از آن خانه های پر احتشام 600 باب شناسایی شده و تخمین زده می شود که با کنکاش های رفته به 800 باب بالغ شود که بهترین آنها: خانه میرزا مهدی خان فراشباشی در محله« سرخاب قاپوسی» خانه شربت زادگان در سرخاب قاپوسی. خانه حیدرزاده در کوچه پشت ساعت شهرداری. خانه حاج محمد آقا حبشی در کوچه صدر، خانه دکتر گنجه زاده، در مقصودیه ، خانه میرزا محمد حسین مجتهد در پشت استانداری، خانه میرزا حسین واعظ در شریعتی جنوبی، خانه مستشارالدوله، کوچه امام جمعه، خانه دکتر فرزام در مقصودیه، خانه امیر نظام گروسی در ششگلان، خانه تاجر باشی در کوچه صدر، خانه سلطان القرانی در شتربان و ... دیگر خانه های قدیمی تبریز.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]




[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
یحیی آرین پور در اثر ارزنده خود « از صبا نا نیما » جلد اول تحت عنوان – فصل اول - چاپ و چاپخانه – می نویسد :
- در این که چه کسی ابتدا چاپخانه را در ایران دایر کرد اختلاف است ولی از مجموع مطالعاتی که در این باره به عمل آمده مسلم شده است که نخستین چاپ حروفی به ایران وارد و در شهر تبریز دایر گردیده است.
آرین پور در ادامه اضافه می کند که : اولین چاپخانه سربی را میرزا زین العابدین از روسیه به تبریز آورده و این چاپخانه در سال 1332 هجری قمری دو سه سال پیش از بزگشت میرزا صالح ( شیرازی ) به تبریز به کار افتاده بود.
بعد از دایر شدن چاپخانه سربی در تبریز، اولین روزنامه سطح شهرستان های کشور نیز در تبریز منتشر می شود. یحیی آرین پور در همان مأخذ تحت عنوا – جراید شهرستان ها – می نویسد: تا آنجایی که اطلاع داریم قدیمی ترین روزنامه ای که بعد وقایع اتفاقیه در ایران و برای نخستین بار در شهرستان ها دایر شد روزنامه ای است به نام « روزنامه ملتی» که در تبریز منتشر گردید و خبری از آن در شماره های سال 1275 هجری قمری وقایع اتفاقیه دیده می شود.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
نخستین مدرسه نیز در تبریز بنیاد نهاده شد. کسروی در جلد اول تاریخ مشروطه می نویسد: حاجی میرزا حسن .... رشدیه در جوانی به بیروت رفت و در آنجا دبستان ها را دید و شیوه آموزگاری آنها را یاد گرفت و چون به تبریز بازگشت، بر آن شد که دبستانی به شیوه آنها بنیاد گذارد، و در سال1267 بود که به این کار پرداخت .... به جلو ایشان پیش تخته نهاد و الفبا را به شیوه آسان و نوینی ( شیوه ای که امروز هست ) آموخت و از کتاب های آسان درس فارسی گفت و شاگردان را پاکیزه نگه داشت و در آمدن و رفتن برده گذاشت و پس از همه تابلویی که نام « مدرسه رشدیه » به روی آن نوشته بود بالای در زد.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
نخستین کودکستان و نخستین مدرسه کر و لال نیز در تبریز بنیاد گذاشته شد.
جبار باغچه بان که سیمایش آشنای مردم ایران است آموزگاری ارجمند و مبتکری شایسته بود که ابتدا در تبریز کودکستانی را تحت عنوان باغچه اطفال دایر و به همان خاطر خود را باغچه بان نامید. آقای سرداری نیا در « مشاهیر آذربایجان » طی شرح زندگانی جبار باغچه بان می نویسد:
مدرسه کر و لال ها را جبار باغچه بان در سال 1303 شمسی با وجود مخالفت های زیاد از جمله رئیس فرهنگ وقت دکتر محسنی در تبریز دایر کرد. این کلاس جنب باغچه اطفال باغچه بان در کوچه انجمن در ساختمان معروف به عمارت انجمن تأسیس شد.
آقای سرداری نیا در ادامه می افزاید: جبار باغچه بان اولین مؤلف و ناشر کتاب کودک در ایران است. او از سال 1307 شمسی علیرغم دشواری های وسیع چاپ و کلیشه. چاپ کتاب های ویژه کودکان را با نقاشی هایی که خود می کشید آغاز کرد و گفتنی است که یکی از کتاب های وی نیز با عنوان « بابا برفی» توسط کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان به چاپ رسیده و شورای جهانی کتاب کودک آن را به عنوان بهترین کتاب کودک انتخاب کرد.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
تبریز در عرصه ادبیات نوین نیز پیشگام بوده است. میرزا عبدالرحیم طالبوف و میرزا زین العابدین مراغه ای در نثر و داستان نویسی و میرزا جعفر خامنه ای در شعر نو نخستین کسان بودند که تحول شگرفی را موجب شدند. صمد سرداری نیا در شماره 3 – 86 پاییز 71 وارلیق در شرح حال میرزا جعفر خامنه ای از قول یحیی آرین پور می نویسد: « از شکل معمول اشعار فارسی عدول کرد و قطعه های بی امضاء با قافیه بندی جدید و بی سابقه ومضمون های نسبتاً تازه انتشار داد.»
سرداری نیا می افزاید: وی هنگامی که این ابیات را با قافیه بندی جدید و بی سابقه می سرود. در سراسر ایران، عنوان « شعر نو» به گوش کسی نخورده بود.
ادوارد براون در تألیف خود « تاریخ مطبوعات و ادبیات ایران نو» یکی از اشعار زنده یاد خامنه ای را نقل کرده است که چنین است:
هر روز به یک منظر خونین به در آیی
هر دم متجلی تو به یک جلوه جانسوز
از سوز غمت مرغ دلم هر شب و هر روز
با نغمه تو تازه کند نوحه سرایی
ای طلعت افسرده و ای صورت مجروح
آماج سیوف ستم، آه ای وطن زار
هر سو نگرم خیمه زده لشگر اندوه
محصور عدو، یا خود اگر راست بگویم
ای شیر ، زبون کرده تو را روبه ترسو
شمشیر جفا آخته روی تو زهر سو
تا چند بخوابی؟ بگشا چشم خود از هم
برخیز یکی صولت شیرانه نشان ده
یا جان بستان یا که در این معرکه جان ده
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
از سال 1306 هجری قمری ضرابخانه ماشینی به طور رسمی در ایران برقرار و تمام ضرابخانه های شهرهای معتبر برچیده شد. فکر ایجاد چنین ضرابخانه، سال ها قبل از این تاریخ، یعنی به سال 1222 هجری قمری در زمان ولیعهدی عباس میرزا نایب السلطنه در تبریز مورد توجه بوده و اقدام به تهیه مسکوک رسمی یا چرخی گردیده ولی به علت گرانی هزینه در حدود 200 قطعه سکه سیمین تهیه و ضرابخانه تعطیل شد. نمونه زیر از مسکوکات نامبرده است.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
نخستین اتاق بازرگانی نیز در تبریز بنیاد نهاده شده است. تاریخ تأسیس اتاق تجارت در تبریز به سال 1285 هجری شمسی بر می گردد و اولین اتاق تجارت در سطح کشور بوده است. بعد از اتاق تجارت تبریز، اتاق تجارت تهران بنیاد یافته است.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
اولین شهربانی به مفهوم امروزی توسط انجمن ایالتی آذربایجان در سال 1325 هجری قمری در تبریز به وجود آمد... اجلال الملک که نماینده انجمن ایالتی آذربایجان بود به سمت نخستین رئیس شهربانی انتخاب شد...... از جمله شاهکارهای این سازمان انقلابی ( شهربانی) انتشار نشریه ای بود که به نام « نظمیه تبریز» منتشر شد. ( وارلیق شماره 5 و6 ( مرداد و شهریور سال 1361) روزنامه نظمیه، از صمد سرداری نیا ).
پس از صدور فرمان مشروطیت که انجمن ایالتی آذربایجان در تبریز تشکیل شد، از جمله اقدامات بس مترقی و مهمش تأسیس ادارات جدید و مؤسسات نوین بود که بلدیه تبریز از جمله آن نهادهاست.....
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
باتوجه به پیشینه شهرداری تبریز این تشکیلات از سه جهت قبل توجه و بررسی است. 1- از لحاظ بنیاد و تشکیلات -2- از لحاظ عمارت -3- از لحاظ شهرداران.
از لحاظ بنیاد، نخستین شهرداری یا به اصطلاح آن روز بلدیه بود که در سطح کشور بنیاد یافت و صمد سرداری نیا مطلبی تحت عنوان « بلدیه تبریز» در شماره فروردین و اردیبهشت 1367 مجله وارلیق می نویسد :
بلدیه تبریز از جمله نهادهایی است که در صدر انقلاب مشروطیت در یک شرایط تاریخی توسط انقلابیون این شهر بنیان گذاشته شده است که پس از تأسیس هم در روند انقلاب و هم در پیشرفت شهر و رفاه حال مردم تبریز نقش بس ارزنده ای ایفا کرده است.... پس از صدور فرمان مشروطیت که انجمن ایالتی آذربایجان در تبریز تشکیل شد از جمله اقدامات بس مترقی و مهمش تأسیس ادارات جدید و مؤسسات نوین بود که بلدیه تبریز از جمله آن نهادهاست که طبق قانون تشکیل انجمن های ایالتی و ولایتی پا گرفت و همزمان با تأسیس بلدیه، انجمن های بلدی نیز جهت اداره شهر و انتخاب شهردار در اغلب شهرهای آذربایجان تشکیل شد.... نخستین شهردار تبریز قاسم خان امیر تومان معروف به والی بود. وی که در سال 1254 در تبریز پا به عرصه وجود گذاشته و تحصیلاتش را در مدرسه « سن سیر» پاریس به پایان رسانده بود. شخصی بود آگاه و دلسوز برای زادگاهش تبریز.
اولین شهردار تبریز، اولین تلفن و اولین چراغ برق را نیز در تبریز دایر کرد. در این باره دکتر رضا زاده شفق می نویسد :
وقتی که قاسم خان امیر تومان به آذربایجان فابریک چراغ الکتریک آورد. در استانبول چراغ ها را با نفت روشن می کردند و روسیه تازه طرح راه آهن سیبری را ریخته بود. فابریک را ساختند. چراغ های رنگارنگ الکتریک را در خیابان مجیدی تبریز روشن کردند.
اوژن اوبن که اسم اصلی اش « کولاردسکو » بوده و از مرداد 1285 تا تیر ماه 1286 شمسی به عنوان وزیر مختار فرانسه در ایران خدمت می کرد درباره شخص قاصم خان که به اشتباه « کاظم خان » نوشته و اقدامات وی در زمینه تأسیس برق و چگونگی تلفن در تبریز آن روز می نویسد :
تسهیلات و وسایل آسایش و رفاه اروپایی در تبریز هم رواج پیدا کرده است. تلفن یکصد و پنجاه شماره مشترک دارد و برای هر شماره سالی سی تومان وجه الاشتراک پرداخت می کنند. دو سال است یکی از شاگردان قدیمی مدرسه ( سن سیر) موسوم به کاظم خان که سمت آجودانی ولیعهد را نیز به عهده دارد. در شهر چراغ برق دایر کرده است.
آقای سرداری نیا در ادامه می افزاید:
قاسم خان والی در راه انداختن تراموای تبریز نیز تلاش چشمگیری داشت..... فعالیت اجتماعی قاسم خان والی به این موارد محدود نمی شد. او در سال 1317 قمری چاپخانه سربی نسبتاً بزرگی از خارج وارد و در شهرتبریز دایر کرد. وی از جمله مؤسسین نخستین انجمن ادبی تبریز در سال 1318 هجری قمری بود.
از دیگر افتخارات بلدیه تبریز انتشار نشریه بلدیه تبریز است که ادوارد براون نیز در مورد این روزنامه می نویسد :
نشریه هفتگی است که در تبریز از سال 1327 هجری قمری ( 1909 میلادی) به مدیریت احمد میرزا با چاپ سنگی انتشار می یافت و ناشر گفتگوهای انجمن بلدی (شهرداری) بوده و از سوی بلدیه اداره می شده است.
از لحاظ عمارت نیز بنای شهرداری یکی از بناهای زیبا، مستحکم و قابل تأمل است که در سال 1314 شمسی توسط حاج ارفع الملک جلیلی یکی از شهرداران صدیق و نیکنام تبریز برپا شد که شرح اجمالی این بنا در عمارات تبریز آمده است.




[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

شهرداری مرکز ( میدان ساعت ) ، شهرداری منطقه 1 ( چای کنار )، شهرداری منطقه 2 (خیابان آزادی )، شهرداری منطقه 3 (خیابان صائب)،شهرداری منطقه 4 ( خیابان آذربایجان )، شهرداری منطقه 5 ( کوی ولیعصر)، شهرداری منطقه 6 ( خیاران راه آهن )، شهرداری منطقه 7 ( جاده سردرود )، شهرداری منطقه 8 ( مقصودیه).
تبریز که روزگاری به خاطر داشتن باغات متعدد شهره آفاق بود. آن همه را در توسعه شهر از کف داد و برای جبران آن خسران پارک های متعددی احداث شد و برخی نیز از پیش بود.
پارک های منطقه 1 – پارک بنفشه، پارک فارابی، پارک مقبرة الشعراء، پارک 17 شهریور، پارک شقایق پارک شطرنج.
پارک های منطق 2 – پارک پرواز، پارک قله ، پارک مقابل راهنمایی، پارک جدید زعفرانیه، پارک آتش نشانی، پارک ماندانا، پارک زیتون، پارک نهالستان، پارک استاد شهریار، پارک رجائی شهر، پارک زعفرانیه، پارک سهند، پارک اول زعفرانیه، پارک اعتصامی، پارک فدک.
شهرداری منطقه 3 – پارک قطران، پارک حکیم نظامی، باند وسط کمربندی از شریعتی تا ابوریحان ، پارک بابک، پارک سه گوش، محمد آباد، میدان منظریه، سه گوش رسالت، پارک کوثر، پارک دانش، پارک منظریه.
شهرداری منقطه 4 – پارک کریم آباد، پارک صفا، پارک لاله ، نهالستان 4 ، پارک پشت بازار امام، پارک فرزانگان ، پارک لطیف، پارک کوچه باغ، پارک پامچال، پارک امام شهرک امام، پارک پاسداران، پارک شمس، پارک فرهنگیان، پارک بهار، پارک امیر کبیر، پارک شنب غازان، پارک آزادگان، پارک شادی، پارک معلم، پارک مصلی، نیروی هوایی ، خلبان، قم تپه.
شهرداری منطقه 5 – پارک صدف ، پارک بهارستان، پارک میخک، پارک باغمیشه.
شهرداری منطقه 7 – پارک ستارخان
شهرداری منطقه 8 – پارک مولانا، پارک ابریشم، بقعه سید ابراهیم، جنب پستخانه.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

مهد آزادی، فجر آذربایجان، صاحب ، امین .
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

عصر آزادی، شمس تبریزی، ارک ، پیام نور،کار و نیرو، احرار، آذر پیام ، ندای آذربایجان، ارمغان سلامت، آذربایجان ، میثاق.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

تبریز دارای 3 سالن تئاتر و 7 سالن سینما و سالن های سخنرانی متعدد است که مربوط به تشکیلات های مختلف از قبیل دانشگاهها ، برق منطقه ای، آموزش و پرورش، پتروشیمی و ... می باشد.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
علاوه بر کتابخانه های معتبر دانشگاه ها، دانشکده ها و مراکز علمی پژوهشی و تشکیلات عدیده در تبریز 7 کتابخانه عمومی در ساعات معین آماده ارائه خدمات به اهل ذوق و فرهنگ و اندیشه می باشد. شایان ذکر است استان آذربایجان شرقی دارای 62 کتابخانه است که کتابخانه های بعضی از شهرها از جمله ممقان از لحاظ بنا و خزینه قابل تأمل و تقدیر است.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
وجود فرودگاه بین المللی شهر تبریز باعث گردیده که از شهر تبریز بتوان به کشورهای دیگر مسافرت کرد. پروازهای باکو- دمشق هم اکنون دایر است و در آینده پروازهای داخلی به صورت هفتگی و روزانه از این فرودگاه به شهرهای تهران، مشهد، رشت و جزیره کیش انجام می گیرد. این فرودگاه دارای ترمینال بین المللی، تسهیلات گمرک، قرنطینه، رستوران و سالن غذاخوری به علاوه یک ساختمان مخصوص سرویس پذیرایی هواپیمایی ملی – ساختمان هواشناسی و موتورخانه نیز در آن بنا شده است.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
خط راه آهن تبریز به خارج از کشور به خط تبریز نخجوان منحصر می شود که در این مسیر مسافرین جلفا را نیز می پذیرد و از خطوط داخلی قطار تبریز می توان به تبریز سلماس، تبریز مشهد و تبریز تهران اشاره کرد که مسافرین محترم می توانند از تبریز به دیگر نقاط کشور نیز ( که از تهران راهی می شوند ) بلیط تهیه نمایند.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

در حال حاضر تبریز دارای 11 هتل و مهمانسراهای متعدد است. هتل 4 ستاره تبریز ( خیابان امام نرسیده به میدان دانشگاه ) ، دریا ( خیابان راه آهن روبروی بیمارستان بابک)، آذربایجان ( خیابان شریعتی شمالی )، سینا ( میدان باغ گلستان )، قدس ( درب گجیل)، مرمر ( دروازه تهران )، ایران ( خیابان راه آهن ، جنب هتل دریا)، ارک ( چهارراه شریعتی کوچه ارک)، مروارید ( میدان گلستان )، پارک ( خیابان امام )، نگین ( ترمینال ).
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
هتل شهریار (75%)، 5 ستاره ائل گلی (70%) ، هتل یک ستاره چیچک (30%)، هتل آپارتمان شرکت تبریز پونه (75%).
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
آجیل ، ریس، نوقا، قورابیه ، کفش، فرش دستباف، اقلام مختلف صنایع دستی، پنیر لیقوان، خیارشور باسمنج و .... را می توان نام برد.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
انوع انگورها ، گیلاس، آلبالو، گلابی، هلو،سیب، آلوجه، توت سفید، شاه توت، زالزالک از جمله میوه هایست که از قدیم در تبریز بوده است اگر چه امروزه میوه جات دیگری نیز در این منطقه به ثمر می رسد.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
انواع آش، کوفته تبریزی، چلوکباب ، دلمه برگ و ....
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
تبریز قلب شمال غرب کشور ایران اسلامی، از دیر باز مهد صنعت و تجارت بوده و هست. در زمینه صنعت، شهرک صنعتی غرب تبریز، مجتمع عظیم پتروشیمی، کارخانجات عظیم ماشین سازی، تراکتورسازی، ایدم، موتوپن، بلبرینگ سازی، پیستون سازی، صانع، مرکز تحقیقات صنایع سنگین، آذربنیاد ، صنایع نساجی تبریز و .... را در بر دارد. شهرک صنعتی شهید رجایی، شهرک صنعتی شهید سلیمی، چرم شهر و ..... از جمله شهرک های صنعتی متعدد تبریز و پیرامون آن می باشند که مراکز صنعتی کوچک متعددی را در بطن خود جای داده اند. کارخانجات عظیم کبریت این شهر از شهرت دیرینه ای برخوردار است. در زمینه صنایع غذایی و شکلات و غیره نیز صاحبان صنایع شکلات تبریز حرف نخست را می زنند. در زمینه صنعتی دیرینه فرش ، فرش تبریز همواره شهرت جهاتی خویش را حفظ کرده است. صادرات فرش تبریز یکی از منابع قابل توجه ارزی به شمار می آید. بازار تجارت تبریز نقش مؤثری در تجارت منطقه ایفا می کند. نخبگان تجارت این شهر از ارکان تجار منطقه محسوب می شوند و هنرمندان تبریزی نیز در تمامی زمینه ها همواره خوش درخشیده اند. و این توفیق برای تبریز بس که قرآن نویسان شهیر معاصر از این شهر بوده اند و در این شهر زیسته اند. شادروانان« استاد میرزا طاهر خوشنویس» و « استاد حاج حسن هریسی» که قرآن های تحریری این دو استاد بزرگوار زینت بخش خانه های مردم مسلمان کشورمان است.

nafas
12-05-2009, 09:58
اهواز



پیش از اسلام
در زمان عیلامیها در حدود شهر کنونی اهواز شهری بنام اوکسین قرار داشته‌است اوکسین احتمالاً تلفظ یونانی اوز یا هوز است مراد از آن همان خوزستان است. در زمان هخامنشیان هووج یا خوجستان یا همان هوجستان خوانده می‌شود و داریوش کبیر در کتیبه بیستون خوزستان را به همین نام هووج نام برده‌است. خوز به معنی نیشکر و خوزستان به زبان ایلامی شکرستان است. در زمان اردوان چهارم از سلسله اشکانی اهواز مدتی پایتخت بوده‌است. در جنگ اردشیر بابکان و اردوان پنجم که در رامهرمز صورت گرفت و اردشیر بر اردوان غلبه کرد اهواز صدمات بسیاری دید. اردشیر بابکان موسس دودمان ساسانیان در محل قدیمی شهر اهواز دو شهر بنا نهاد که در یکی از آنها بازاریان سکونت داشتند و در دیگری بزرگان و اشراف. در زمان ساسانیان بویژه در زمان اردشیر بابکان و پسرش شاپور اول بر روی کارون در حدود اهواز سدهای زیادی ساخته شد از جمله سد اهواز یا بند اهواز که به سد خداآفرید هم معروف بود و توسط اردشیر بابکان ساخته شد. کانالهای آبیاری و نهرهای مختلف که از سد مذکور منشعب شده بود باعث آبیاری کشتزارها و نخلستانها و در نهایت سرسبزی و خرمی اهواز شده بود مثل نهر شاهجرد که در بالای سد اهواز از کارون جدا می‌شد و از داخل بخش قدیمی شهر عبور می‌کرد و آن را به دو بخش تقسیم می‌کرد: بخشی که بین نهر شاهجرد و رود مسرقان (گرگر) بود که اصل شهر اهواز و در واقع هسته اولیه و بافت قدیمی شهر و در حدود کوهپایه واقع شده بود. حدود محله کارون کنونی اهواز و منبع آب و بازار و مسجد جامع شهر آنجا بود لذا آن را مدینه یا شهر می‌گفتند و در قسمت شرق نهر شاهجرد بود و قسمت دیگر به نام الجزیره یا جزیره که بین شاهجرد و کارون اصلی واقع شده بود نامیده می‌شد و در واقع بخش غربی اهواز قدیم بود (حدود بخش مرکزی و کنونی شهر مثل باغ شیخ و نادری و ۳۰ متری و باغ معین و خیابان۲۴ متری) آثار نهر شاهجرد هم اکنون در محله اهواز قدیم کنونی بین خزعلیه (خرم کوشک) و اهواز وجود دارد .

دوران اسلامی

در وقایع اسلامی اهواز بدست ابو موسی اشعری والی بصره به فرمان عمر بن الخطاب در سال ۱۷ هجری قمری فتح شد. در اثر این حمله بخش اشرافی‌نشین شهر که به هرمز اردشیر موسوم بود به کلی ویران شد ولی بخش بازاری آن باقی ماند و این بخش همان اوز یا هوز است که در قرن اول هجری به نام اولیه اهواز خوانده می‌شد.
در زمان بوییان(آل بویه) اهواز به تصرف آنان درآمد و تحت حکومت آل بویه قرار گرفت. در سده ۴ هجری عضد الدوله دیلمی (فنا خسرو) اقدام به مرمت و آبادانی اهواز کرد و شبکه‌های آبیاری را مرمت کرد و پل معروف هنوان اهواز را از نو ساخت. اهواز در این دوره به حدی آباد و حاصلخیز شد که مقدسی آن را انباره بصره گفته‌است محله شرقی اهواز در این دوره بنا و با پلی جزیره‌ای که در میان کارون به نام دجیل قرار داشت به محله ناصری بعدی وصل شد.
یاقوت حموی و حمزه اصفهانی و مقدسی گویند: «اهواز قدیم به وسیله نهر شاهجرد به دو محله بزرگ تقسیم شده بود محله غربی که بین رودخانه و نهر شاهجرد واقع و جزیره خوانده می‌شد و محله شرقی که در پای کوه و بازار و مسجد جامع در آن بنا شده بودند و به اصطلاح شهر یا مدینه خوانده می‌شد. شهر شاهجرد در بالای سد اهواز از کارون جدا و روی به‌طرف شکاره کنونی می‌رفت. لفظ اوباره که اکنون محلی است در اهواز در جنوب خیابان ۳۰ متری به معنی آب باره و محل عبور آب است که یادآور همان نهرهای شاهجرد و غیره‌است .»
ابن منشاد می‌نویسد: «اهواز شهر بزرگی است، مردمش زرتشتی و مسلمان و انبار کالاها و فرآورده‌های خوزستان شکر، بافته‌های پشمی، جامه‌های دیبا، پارچه‌های کنفی و دیگر محصولات را از همه شهرهای ایران به اهواز می‌آورند و از این شهر و به وسیله کشتی از راه خلیج فارس به هندوستان و چین و از راه بصره و عراق و اصفهان به سایر کشورهای جهان حمل می‌کنند. بازرگانان و سوداگران و بیگانگان در این شهر سود بسیار می‌برند. نام اهواز با کالاهای شکر و پارچه، در همه جهان مشهور و به بزرگی موصوف بود و به همین جهت عرب‌ها این شهر را «سوق‌الاهواز» نامیده‌اند.»
از قرن ششم هجری قمری به بعد به علت خراب شدن سد شادروان و همچنین جنگل‌ها و اغتشاشات داخلی و بروز بیماری‌های وبا و طاعون، اهواز رو به خرابی رفت تا آن که در سال هزار و سیصد هجری قمری هم‌زمان با حفر کانال سوئز و توجه اروپائیان رونق تازه‌ای گرفت. ناصرالدین شاه قاجار هم از این فرصت برای گسترش کشتیرانی بر روی رود کارون استفاده کرد و توسط والی خوزستان در کنار اهواز قدیم بندرگاهی به نام «بندر ناصری» احداث کرد. در پی احداث این بندر نام اهواز به «ناصریه» تبدیل شد ولی در دوره پهلوی به نام قدیمی «اهواز» خوانده شد.
کشتیرانی در خوزستان از طریق رود کارون صورت می‌گرفته و ناچاراً دو بخش بوده‌است. در شاخه کارون شمالی از شوشتر تا اهواز و در شاخه جنوبی از اهواز تا خلیج فارس کشتیرانی می‌شده. و به این دلیل بوده‌است که در مسیر کارون در محل کنونی اهواز صخره‌ای بزرگ است که عبور کشتی از آن ناممکن است و کشتی‌هایی که از شوشتر می‌آمده‌اند در محل اهواز بارها را به کشتی دیگری در سمت دیگر صخره منتقل می‌کرده‌اند. این کار باعث بوجود آمدن انبارها و کاروانسراهای بسیاری در اهواز شد و یکی از دلایل رونق تجارت در اهواز هم همین امر بوده‌است. در شوشتر اسنادی به دست آمده که حاکی از تجارت دریایی با دورترین بنادر دنیا است و این امر جز با وجود بندری در کنار صخرهٔ پیش گفته برای تخلیه و بارگیری مجدد میسر نمی‌شده‌است.
به نوشتهٔ کسروی اهواز نوین پس از اعطای اجازه ناصرالدین شاه به خارجیان برای کشتیرانی در قسمت جنوبی کارون رونق دوباره یافت زیرا وجود رشته سنگی در محل کنونی پل هفتم مانع از ادامه مسیر کشتی‌ها به قسمت‌های بالا دست کارون می‌شد وکشتی‌ها ناچار بودند بار خود را در این سوی صخره تخلیه کنند وسپس به کشتی‌هایی که در آن سوی صخره بود منتقل کنند. کم کم ساختمانها و تأسیساتی در این قسمت بوجود آمد و رونق آن هر روز بیشتر می‌شد. قسمت شرقی شهر ابتدا شکل گرفت و محلهٔ عامری و خیابان ۲۴ متری تقریباً اولین قسمت‌های اهواز جدید بودند.
درگیری‌های مختلف دوران مشروطیت و وضع اسف بار ایجاد شده در دوران قاجاریه در شوشتر و شیوع طاعون مهلک در آخرین سالهای قرن ۱۳ شمسی، همچنین برچیده شدن کشتیرانی در کارون شمالی از یک سو و رونق اقتصادی اهواز از سوی دیگر باعث شد تا مرکزیت خوزستان در آغاز حکومت پهلوی از شوشتر به اهواز منتقل شود.
برخی از نشیمن داشتن سه قبیله عرب بنی حنظل و بکر ابن وائل و بنی العم قبل از فتح عربی - اسلامی در منطقه اهواز خبر می‌دهند که بمرور زمان در دیگر قبایل قدرتمندترعرب ذوب شدند. ایشان در این باره به کتاب تاریخ پانصد ساله اثر احمد کسروی ارجاع می‌دهند.

اهواز امروز

اهواز امروز شهری بزرگ و پهناور است که در دو سوی رود پر آب کارون واقع شده‌است. در قسمت غربی شهر محلات مسکونی پر جمعیتی مانند کمپلو، گلستان، کیانپارس، خشایار و... قرار دارد امانیه و فلکه ساعت هستهٔ مرکزی قسمت غربی را تشکیل می‌دهند. قسمت شرقی شهر بیشتر بازار و مراکز اقتصادی شهر را در خود جای داده. خیابان‌های نادری (سلمان فارسی) و امام (پهلوی سابق) و ۳۰ متری (شریعتی) و ۲۴ متری (آزادگان) مرکز قسمت شرقی شهر هستند. پروژه های بزرگی در اهواز در حال احداث می باشد که با افتتاح آنها چهره شهر و وضعیت حمل و نقل شهری اهواز دگرگون خواهد شد.مهمترین این پروژه ها اتوبان کمربندی اهواز، پل هشتم کارون و مترو اهواز می باشند. تیمهای فوتبال فولاد خوزستان و استقلال اهواز از جمله تیمهای مطرح در صحنهٔ فوتبال معاصر هستند. اهواز علاوه بر مراکز صنعتی و نقش تجاری آن در منطقه، به خاطر وجود چند دانشگاه در آن شهرت دارد.


دانشگاه شهید چمران
ذانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور
دانشگاه صنعت نفت
موسسه آموزش عالی جهاد دانشگاهی خوزستان
دانشکدهٔ صنعت آب و برق خوزستان
شعبه‌های دانشگاه آزاد اسلامی
دانشگاه پیام نور اهواز
دانشگاه امام حسین (ع)

nafas
12-05-2009, 10:03
تاريخچه شهر مشهد: مهمترين عاملي كه در طول تاريخ در شكل گرفتن محل سكونت كنوني مشهد مؤثر بوده است، موقعيت طبيعي حوضه كشف رود و رودخانه اترك مي باشد. با در نظر گرفتن اين عامل به عنوان امري نسبتاً ثابت براي جذب جمعيت، مي توان تأثير عوامل تاريخي و سياسي و اجتماعي و مذهبي را در دوره‌هاي مختلف بررسي نمود.
حوضه رودخانه كشف رود در تمام دوره اسلامي و حتي در دوره پيش از اسلام از مراكز عمده سكونت در خراسان شمالي بوده است. در دوره اسلامي مهمترين و پرجمعيت ترين سكونتگاه، حوضه كشف رود ولايت توس بوده كه مركز آن شهر تابران بوده است. به مرور زمان از اهميت شهرهاي تابران و نيشابور كاسته و آباديهاي جديدي به اسامي نوغان و سناباد رشد نمودند. سناباد در 2 كيلو متري نوغان قرار داشته و كاخ حميد بن قحطبه طلائي والي خراسان كه اكنون عمارت آستانه شهر مقدس مشهد است در ميان باغ بزرگي در اين دهكده قرار داشته است.
در بهار سال 193ه - ق هنگامي كه هارون جهت سركوب شورشي در سمرقند به نوغان رسيد مريض و سپس فوت نمود وي وصيت نموده بود پس از مرگ او را در باغ مجاور محل اقامتش دفن نمايند . مآمون جانشين هارون پس از گذشت چند سالي از خلافتش در اثر طغياني كه عليه وي در عراق پديد آمد به قصد آنكه تمايل شيعيان را به خود جلب كند «حضرت رضا(ع)» را به ولايت عهدي نامزد كرد. حضرت رضا (ع) پس از يكسال اقامت در مرو عازم بغدادشدند، وقتي به قريه نوغان رسيدند به منزل امير سناباد وارد و در آنجا مسموم و در سال 202يا 203 ه-ق پس از سه روز وفات يافته و پيكر مطهرشان در باغ حميد بن قحطبه در 1/5كيلومتري قريه سناباد مدفون شد ،‌ازهمان زمان نقطه مذكور به نام مشهد الرضا و بعد به اختصار مشهد نام گرفت.
تحولات مشهد در دوره رضاخان (1300-1320ه-ش):
عده اي از متخصصين مسايل شهري، مقطع زماني 1300تا پايان حكومت قاجاريه و آغاز حكومت رضاخان را شروع تحولات اساسي در روند «شهر نشيني » و «شهرگرايي» در ايران دانسته و بافت فيزيكي ماقبل1300 را بافت تاريخي و گسترش هاي بعدي را كه در فراسوي حصار و ديوارهاي قديمي شهرها اتفاق افتاده «بافت جديد »مي دانند كه روند شكل گيري آن در طول زمان تغيير كرده است.
دخالت در بافت كالبدي آن نيز با كشيده شدن خيابانهاي جديد بر بافت تاريخي مثل خيابانهاي طبرسي ،‌امام رضا ،‌بهار و غيره آغازگرديد.
علاوه بردخالتهاي فيزيكي فعاليت هاي ديگري نيز در زمان رضاخان در شهر مشهد انجام گرفت و زمينه رشد فيزيكي شهر را فراهم نمود كه مهمترين آنها عبارتند از :‌تأسيس بيمارستان امام رضا(ع) در سال 1313تاسيس كارخانه قند آبكوه در سال 1314، تاسيس دانشكده پزشكي در سال 1318و غيره.
خريداري اولين كارخانه برق در سال 1315و نصب آن در خيابان طبرسي ورود ماشين به شبكه حمل و نقل درون شهري با 2دستگاه اتوبوس در سال 1318،‌جايگزيني تدريجي آن به جاي درشكه از اقداماتي است كه در طي سالهاي (1300-1320) در شهر مشهد انجام گرفت و نقش مهمي در رشد فيزيكي شهر داشت. مشهد در اولين سرشماري عمومي كشور كه درسال 1318از چند شهربه عمل آمدداراي 76471نفر جمعيت بوده است .
تحولات شهر مشهد دردوره محمدرضاپهلوي (1320-1357ه-ش):
مشهد از شهريور 1320 كه مصادف با اشغال ايران توسط نيروهاي متفقين به دليل وجود ناامني در مناطق روستايي و امنيت مناسب در مشهد به علت وجود پادگانها و مراكز نظامي و نيز خشك سالي هاي جنوب خراسان بويژه در سال زراعي 1326-27و تاسيس دانشگاه مشهد درسال 1326 ه-ش پذيراي جمعيت زيادي بود كه در رشد جمعيت نقش داشته اند .
به دنبال دگرگونيهاي سياسي، اقليمي و آموزشي فوق، تحولات تكنيكي به ويژه مجهز شدن شبكه حمل و نقل درون شهري به وسايل نقليه جديد ( افزايش اتوبوسها از 2 دستگاه به 77 دستگاه ، ورود تعداد 10 دستگاه تاكسي در سال 1328 كه تا سال 1324 به 200 دستگاه افزايش يافت ) و از همه مهمتر برقراري ارتباط بين مشهد و تهران از طريق شبكه راه آهن در سال 1336 ه-ش و نيز پرداخت وام به دارندگان زمينهاي وقفي توسط بانك رهني در سال 1336 ه-ش از عواملي بودند كه دست به دست يكديگر داده و جمعيت شهر مشهد در سال 1335 ه-ش به 241989 نفر رسانده است بطوريكه رشد سالانه جمعيت در طول 16 سال (1319-1335 ه-ش) به طور متوسط 2% بوده است .
از حدود سال 1335 ه-ش به دليل تغييرات اساسي در ساخت اقتصادي كشور به ويژه درآمد حاصل از فروش نفت، مستحكم شدن سياست‌هاي تجاري - اقتصادي و فرهنگي ، گسستگي نظام ارباب رعيتي به دنبال اجراي اصلاحات ارضي در سا ل 1342 ه-ش ، رشد جمعيت نيز دچار تغيير و تحولاتي اساسي گرديد به طوري كه جمعيت شهر از 241998 نفر در سال 1335 ه-ش به 409616 نفر در سال 1345 رسيد مه نرخ رشد سالانه اي در حدود 5/4 درصد داشته است .
همچنين وسعت شهر نيز از 16 به 33 كيلومتر مربع يعني بيش از 2 برابر افزايش يافت .توسعه شبكه حمل و نقل هوايي، تاسيس كارخانجات و توسعه فعاليتهاي بهداشتي نيز از جمله مواردي بودند كه در توسعه فيزيكي شهر مشهد موثر واقع شدند.
مشكلات ناشي از رشد جمعيت ، بي توجهي به نحوه استفاده از اراضي ، توسعه نامنظم شهر و ساير مشكلات عمومي باعث گرديد كه تهيه طرح جامع شهر در سال 1346 به مهندسين مشاور ابلاغ گردد. اين طرح براي يك دوره 25 ساله (1345-70) در پنج مرحله 5 ساله تنظيم و در سال 1350 به شوراي عالي شهر سازي تسليم و پس از تصويب مراحل اجرايي آن، در سال 1352 به شهرداري ابلاغ گرديد.
در طرح جامع سمت توسعه آينده شهر به صورت پيوسته در غرب شهر با توجه به پيش بيني افزايش جمعيت 409616 نفر در سال 1345 به 1465000 در سال 1370 پيش بيني گرديد. در اين طرح وسعت شهر از 33/4 به 170 كيلومتر مربع افزايش مي‌يافت .
همگام با مراحل تهيه طرح جامع و تفضيلي, شهر از نظر فيزيكي و جمعيتي به رشد ادامه مي داد بطوريكه جمعيت مشهد در سال 1355 به 667770 نفر ( با نرخ رشد سالانه بين 1345-55 حدود ) افزايش يافت .درطرح جامع ، الگوي مداخله در يافت قديم شهر و به ويژه اطراف حرم مطهر نيز تهيه و نقشه پيشنهادي ارائه گرديد ولي به مرحله اجرا در نيامد.در سال 1354 طرح توسعه حرم اجرا شد كه تعداد زيادي از بازارچه‌ها ، مساجد، مدارس قديمي، واحدهاي تجاري و مسكوني تخريب و بازار رضا(ع) نيز به منظور واگذاري به صاحبان مغازه‌هاي تخريبي در مشرق ميدان آب ساخته شد.
تحولات شهر مشهد بعد از پيروزي انقلاب اسلامي (1357):
كشور ايران در دهه 1350 آبستن تحولات سياسي عظيمي بود كه در سال 1375 به پيروزي انقلاب اسلامي و دگرگوني ساختار سياسي - حكومتي كشور منجر گرديد. اثرات انقلاب در ابعاد شهري شامل: تصويب قانوني اراضي موات شهري(1357) تصويب قانون زمين شهري (1358) تصويب قانونن زمين شهري (1361) طرح مجدد الگوي نوشهرها (1364) و... بود كه بر كيفيت شهرنشيني تاثير بسزايي داشت. سال 1375 به دليل وقوع كودتاي ماركسيستي در افغانستان حدود 000/557 نفر از مهاجرين افغاني در خراسان ساكن شدند كه از اين تعداد حدود 296500 نفر (53/2 %) در شهر مشهد به ويژه در حاشيه قلعه ساختمان و گلشهر سكني گزيدند. همچنين در نتيجه وقوع جنگ تحميلي عراق عليه ايران عده اي از مهاجرين جنگ تحميلي وارد خراسان و به ويژه شهر مشهد شدند. عوامل فوق به همراه مهاجرتهاي روستا - شهري دست به دست هم داده و باعث رشد سريع جمعيت شهر در اين دوره گرديد به طوري كه جمعيت از 667/770 نفر درسال 1355 به 1/462/50 نفر در سال 1365 با نرخ رشدي معادل 8 % در سال افزايش يافت كه بالاترين نرخ رشد جمعيت شهري در ايران بوده است.
مساحت شهر نيز در اين دوره (65-1355) از 78 به 220 كيلومتري با نرخ رشد معادل 11 % در سال، افزايش يافت.
مشهد از شهريور 1320 كه مصادف با اشغال ايران توسط نيروهاي متفقين به دليل وجود ناامني در مناطق روستايي و امنيت مناسب در مشهد به علت وجود پادگانها و مراكز نظامي و نيز خشك سالي هاي جنوب خراسان بويژه در سال زراعي 1326-27و تاسيس دانشگاه مشهد درسال 1326 ه-ش پذيراي جمعيت زيادي بود كه در رشد جمعيت نقش داشته اند.
به دنبال دگرگونيهاي سياسي، اقليمي و آموزشي فوق، تحولات تكنيكي به ويژه مجهز شدن شبكه حمل و نقل درون شهري به وسايل نقليه جديد (افزايش اتوبوسها از 2 دستگاه به 77 دستگاه، ورود تعداد 10 دستگاه تاكسي در سال 1328 كه تا سال 1324 به 200 دستگاه افزايش يافت) و از همه مهمتر برقراري ارتباط بين مشهد و تهران از طريق شبكه راه آهن در سال 1336 ه-ش و نيز پرداخت وام به دارندگان زمينهاي وقفي توسط بانك رهني در سال 1336 ه-ش از عواملي بودند كه دست به دست يكديگر داده و جمعيت شهر مشهد در سال 1335 ه-ش به 241989 نفر رسانده است بطوريكه رشد سالانه جمعيت در طول 16 سال (1319-1335 ه-ش) به طور متوسط 2% بوده است.
از حدود سال 1335 ه-ش به دليل تغييرات اساسي در ساخت اقتصادي كشور به ويژه درآمد حاصل از فروش نفت، مستحكم شدن سياست‌هاي تجاري-اقتصادي و فرهنگي، گسستگي نظام ارباب رعيتي به دنبال اجراي اصلاحات ارضي در سا ل 1342 ه-ش، رشد جمعيت نيز دچار تغيير و تحولاتي اساسي گرديد به طوري كه جمعيت شهر از 241998 نفر در سال 1335 ه-ش به 409616 نفر در سال 1345 رسيد كه نرخ رشد سالانه اي در حدود 5/4 درصد داشته است.
همچنين وسعت شهر نيز از 16 به 33 كيلومتر مربع يعني بيش از 2 برابر افزايش يافت. توسعه شبكه حمل و نقل هوايي، تاسيس كارخانجات و توسعه فعاليتهاي بهداشتي نيز از جمله مواردي بودند كه در توسعه فيزيكي شهر مشهد موثر واقع شدند. مشكلات ناشي از رشد جمعيت، بي توجهي به نحوه استفاده از اراضي، توسعه نامنظم شهر و ساير مشكلات عمومي باعث گرديد كه تهيه طرح جامع شهر در سال 1346 به مهندسين مشاور ابلاغ گردد. اين طرح براي يك دوره 25 ساله (1345-70) در پنج مرحله 5 ساله تنظيم و در سال 1350 به شوراي عالي شهر سازي تسليم و پس از تصويب مراحل اجرايي آن، در سال 1352 به شهرداري ابلاغ گرديد.
در طرح جامع سمت توسعه آينده شهر به صورت پيوسته در غرب شهر با توجه به پيش بيني افزايش جمعيت 409616 نفر در سال 1345 به 1465000 در سال 1370 پيش بيني گرديد. در اين طرح وسعت شهر از 33/4 به 170 كيلومتر مربع افزايش مي‌يافت. همگام با مراحل تهيه طرح جامع، وتفضيلي شهر از نظر فيزيكي و جمعيتي به رشد ادامه مي داد بطوريكه جمعيت مشهد در سال 1355 به 667770 نفر ( با نرخ رشد سالانه بين 1345-55 حدود ) افزايش يافت.درطرح جامع، الگوي مداخله در يافت قديم شهر و به ويژه اطراف حرم مطهر نيز تهيه و نقشه پيشنهادي ارائه گرديد ولي به مرحله اجرا در نيامد.در سال 1354 طرح توسعه حرم اجرا شد كه تعداد زيادي از بازارچه‌ها، مساجد، مدارس قديمي، واحدهاي تجاري و مسكوني تخريب و بازار رضا(ع) نيز به منظور واگذاري به صاحبان مغازه‌هاي تخريبي در مشرق ميدان آب ساخته شد.

nafas
12-05-2009, 10:05
رشت،
ابتدا قصبه ای بود كه در ميان دو رودخانه گوهررود و سياهرود قرار داشت و از اين جهت نيز قدمت ديرينه دارد. ولی از جهت سابقه شهری، اولين بار حمدا... مستوفی، در قرن هشتم هجری، از اين شهر نام برده است. نام قديمی رشت دارالمرز يا دارالامان بوده كه قبل از اين دو، به آن بيه می گفته اند.
بيه در لغت نامه ها، رود و يا مصب بين دو رودخانه معنی شده است و چنين به نظر می رسد كه دليل اين نامگذاری، قرار گرفتن آن در ميان دو رودخانه است كه به مثابه حفاظ و ديوار شهر محسوب می گرديد.
وجه تسميه رشت، در فرهنگ دساتير، به معنی گچی كه بنّايان، سنگ و آجر را به آن محكم نمايند و در لغت نامه های انجمن آراء، آنندراج، فرس اسدی، لغت محلی شوشتری، برهان، ناظم الاطبا و لغت نامه جهانگيری:
چيزی كه از هم فرو ريزد ـ هر چيزی كه از هم فرو ريزد و فروپاشد ـ ديوار مشرف بر افتادن. گچ را نيز گويند كه بدان خانه سفيد كنند ـ لجن و خاكروبه ـ خاک و گرد ـ خاک را گويند ـ رنگ كرده نيز معنی شده است.
دهخدا معتقد است، چون شهر رشت در سال ۹۰۰ هجری ساخته شده، بنابراين برای نام اين مكان از ماده تاريخ آن استفاده كرده اند و كلمه رشت به حساب ابجد ۹۰۰ هجری است.
آبادانی شهر رشت، از زمان شاه عباس صفوی كه در آن زمان، به صورت قصبه بوده شروع شد و در زمان قاجار، به دليل توسعه اقتصادی ايران و روسيه، گسترش پيدا كرده و نام قديمی محلات شهر رشت، كه اكثراً بيانگر پيشه ساكنين آن است، در سفرنامه ها نيز آمده و جز دو سه مورد از آنها بقيه به همان نامهای قديمی خود مشهور و معروف هستند كه عمده ترين آنها عبارتند از:
ساغريسازان ـ رودبارتان ـ خميران زاهدان ـ دباغيان ـ كوزه گران ـ خميران چهل تن ـ چله خانه ـ چمارسرا ـ استادسرا ـ پاسكياب ـ سرخبنده ـ آتشگاه بيستون ـ صيقلان ـ زرجوب ـ كياب ـ سبزه ميدان ـ دو برادران (چهار برادران) كه از جمله محلات قديمی شهر رشت محسوب ميشود.
اين بافت قديمی، ضمن آنكه جزئی از ميراث فرهنگی است و آثار و بقايا و سنن وآداب و رسوم دوران قديم را تداعی می كند، می تواند از معضلات قابل توجه در بافت شهری اين شهر نيز محسوب شود.
رشت كه به شهر بارانهای نقره ای معروف است. مركز استان گيلان ميباشد و برای اولين بار نام آن در كتاب حدود العالم كه به سال ۳۷۲ هـ.ق نگارش يافته با صفت ناحيه بزرگ آمده است.
رشت از سال ۱۰۰۴ هجری قمری به فرمان شاه عباس مركز استان گيلان و مركز معاملات نوغان و ابريشم شد كه در آن زمان محصول اول گيلان بود. اين امر موجب شد كه مالكان بزرگ و بازرگانان ايرانی، روسی، يونانی و ارمنی كه تاجر نوغان ابريشم بودند به اين شهر توجه كنند و شهر رشت رشد چشمگيری پيدا نمايد.
ملگونف، جهانگرد روس كه در سال ۱۲۷۵ هجری قمری به رشت سفر كرده بود، در خاطرات خود نوشته است كه اين شهر در آن روزگار دارای ۵۴۶۳ خانه ۱۰۲۱ مغازه و ۲۷۳۱۴ نفر جمعيت بوده است. در نظر او رشت شهری بود بسيار خوش وضع با خانه های زيبای رو به دريا كه بازرگانان از هند، بخارا، روم و عثمانی به سودای ابريشم به آن سفر می كردند.
در دوران مشروطه و بعد از آن، گيلان به يكی از كانونهای تحولات سياسی، اجتماعی و اقتصادی ايران تبديل شد. نهضت استقلال طلبانه جنگل، گسترش شهرها، تاسيس آموزشگاه های متعدد و ارتقای سطح فرهنگ شهروندان رشت، اين شهر را در زمره پيشروترين شهرهای كشور قرار داد.
هم اكنون، شهر رشت با ۱۳۶ كيلومتر مربع مساحت، دارای بيش از ۵۱۳ هزار نفر جمعيت است.

nafas
12-05-2009, 20:50
تاریخچه کرمانشاه ایران زمین

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

استان کهن و باستانی کرمانشاه با مساحتی برابر با 23167 کیلومتر مربع در غرب کشور ایران زمین قرار گرفته است که از شمال به کردستان و از جنوب استان لرستان و ایلام و از مشرق به همدان و از مغرب به سرزمینهای ایرانی کردستان عراق محدود می باشد . کرمانشاه از شهرهای ارزشمند و تاریخی ایران زمین می باشد .

مادهای ایرانی و تاریخچه کرمانشاه

برای نخسیتن بار نام تیره آریایی ماد به نام آمادای در حملات آشوریان به نواحی کردستان کنونی ذکر شده است . بنابراین سند تاریخی حضور مادها در کرمانشاه و کردستان حداقل به بیش از 3000 سال پیش بازمیگردد که بیشتر در کوهستانهای زاگرس بوده است . در حادثه سقوط نینوا و انقراض دولت آشور بدست هوخشتره علل اصلی فتح آنجا اسبهای نیرومند سواره نظام ماد که در شهر باستانی نیشایی تربیت شده بودند ذکر شده است . باستان شناسان و خاور شناسان از زندگی دو طایفه پارس و کورد در این منطقه یاد کرده اند . استاد و دانشمند فقید رشید یاسمی در کتاب مشهور "کرد و پیشینه نژادی او" آورده است :

کورد آن شعبه نژادی ایرانی است که حاصل برادری ماد و پارس أريايي می باشد

قوام اقوام مهاجر آریایی در هزاره سوم و چهارم پیش از میلاد در کوهسارهای زاگروس سکونت گزیدند که سرانجام به تصرف بین النهرین انجامیده است . این مهاجرت تاریخی به مهاجرت گوتی یا کاسی مشهور است . ذکر طوایفی که در زاگرس سکونت داشته اند در کتیبه های سارگن پادشاه اکد که در سالهای 2030 تا 2048 قبل از میلاد بر جنوب بین النهرین حکم رانی میکرده است آمده است . در اسناد اکدی از شخصی به نام آریزان نیز نام برده شده است . ساکنان این منطقه شامل طوایفی به نام لولویی - گوتی - منابی - نایری - آمادا - پارسوا می باشند . لولوبی ها از اجداد لرهای ایران هستند که در گذشته در سرپل ذهاب و سلیمانیه کردستان عراق که بخشی از ایران بوده است سکونت داشته اند . در سال 1200 قبل از میلاد شاه عیلام بر این طایفه غلبه می کند لولوبی ها یا اجدا لرها در گذشته پادشاهی مقتدر به نام آنوبانی داشته اند . تکات پالاسر که در سالهای 1115 تا 1100 شاه آشور که ارمنستان را فتح کرد ولی در نبرد با سپاه راندوپس توفیقی بدست نیاورد و فقط توانست کوههای اورامانات کردستان را تحت کنترل خود بگیرد .

کرمانشاه در متون کهن پهلوی منجمله کارنامه اردشیر بابکان که مهم ترین سند پهلوی جهان است به نام کردان شاه آورده شده است . کرمانشاه یا کردان شاه نامی است که بهرام چهارم ساسانی به روی آن گذاشته است . بهرام شاه 11 سال بر امپراتوری ساسانی شاهنشاهی کرد ( 388 تا 399 میلادی ) . سیستم حکومتی ایران باستان به این گونه بوده است که تمامی شهرها شاهی از همان منطقه داشته اند و همه شاهان زیر نظر شاه شاهان بوده اند که شاهنشاه نامیده می شده بوده است . کتب باستانی ایران ساخت کرمانشاه را به طهمورث دیو بند نصبت داده است . زبان کنونی مردامان کرمانشاه و کردستان بدون هیچ شک و شبه ای از پهلوی و اوستایی ایران گرفته شده است . مهم ترین سند ریشه پهلوی زبان کوردی سروده های باباطاهر عریان شاعر بلند آوازه ایران است که به لهجه محلی می باشد و از واژه های پهلوی یا همان کوردی امروزی استفاده کرده است .

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

هنر مادهای کهن آریایی ایران

آثار باستانی هر ملتی به منزله شناسنامه آن ملت است که بوسیله آن تاریخ ملی،مذهبی و فرهنگی آن کشور شناخته میشود و نگهبانی و پاسبانی از آثار هنری و باستانی از وظایف شخصی و فردی فراتر رفته است ، هنر مادها به ابعاد گوناگونی گسترده است کتیبه های بسیاری پیرامون مدیا وجود دارد :در اوایل سال 1325 ه.ش در منطقه ای در نزدیکی دهکده زیویه واقع در چهل کیلومتری شرق شهرستان سقز گنجینه ای توسط دهقانان کشف شد که شهرت آن ظرف مدت مختصری بر بازارهای جهانی عتیقه سایه می افکند و بدون رقیب سالها داغی بازار را حفظ مینماید به تجربه ثابت شده که خارجیان شیفته آثار باستانی و هنری میباشند و رفت و آمد به موزه ها یکی از سالمترین و مفیدترین سرگرمی های جوانان و سایر اقشار در کشورهای خارجی می باشد و در آمد موزه های شخصی ارقام بسیار مهمی از درآمد خیلی از کشور های جهان را تشکیل میدهد ، بنابراین طلای زیویه مشتریهای فراوانی را به خود جلب نموده و خارجیان بر خلاف ما ایرانیان که هنوز نام زیویه به گوش بسیاری از هم وطنان نرسیده است خیلی زود با رویدادهای زیویه آشنا شدند و فهمیدند در یک گوشه از دنیا بزرگترین گنج باستانی جهان کشف شده است و میکوشند اطلاعات جامع تری از چگونگی کشف این گنج گرانبها و با ارزش بدست آورند نام زیویه سبب شد در دنیا نام ایرانی و عظمت فرهنگ ایرانیان به سر زبانها بیفتد. اندره گدار در باب ریویه و گنجینه آن بیان میدارد که این قلعه یا دژ که با تحقیق بسیار معلوم شد متعلق به قوم ماناهاست بر فراز تپه ای منزوی قلعه واقع شده است که روی آن دیوار ضخیمی از خشت دیده میشود ،دامنه های این تپه دارای شیب تندی میباشد و در قسمت شرقی آن شیب کمتر است و محل خانه های مسکونی است و طی حفاریهای غیر مجاز توسط اهالی روستای زیویه تشت برنزی که محتوی گنج بود به دست آمد دو سال بعد پیش از آنکه اداره باستان شناسی ایران از این موضوع مطلع شود تعداد زیادی از اشیاُ زرین و سیمین این گنجینه بوسیله قاچاقچیان از ایران خارج شد و به مجموعه ها و موزه های اروپا و آمریکا راه یافت بدین جهت نمی توان محققاً دانست که اشیا موجود در آن تابوت مفرغی (برنزی)چه مقدار بوده است اشیاُ مختلف این گنجینه از نظر فنی و هنری به یکدیگر چندان شباهتی ندارند برخی به سبک آشوری ،اورارتویی ،سیکای ،و مانایی میباشد اداره باستان شناسی پس از اطلاع از این قضیه موفق شد قسمتی از این گنجینه را بدست آورد و به موزه تهران منتقل کند . رمان گیرشمن در آخرین اظهار نظر خویش اشیاُ اخیر را متعلق به هنرمندان مادی می داند که از 606 تا 550 پیش از میلاد ناحیه محل اکتشاف جزو قلمرو حکومت آنان بوده است این گنجنه شامل اشیایی از قبیل یک سینه بند که با تصاویر حیوانات و موجودات افسانه ای زیست یافته و این حیوانات به طرف درخت زندگی که در وسط قرار دارد حرکت می کنند ، یک دست بند مردانه ،یک غلاف خنجر ،یک گردن بند که از سرهای حیوانات تشکیل شده و روی آن منبت کاری شده ،ظروف ،گوشواره ها و اشیاُ تزیینی از طلا و نقره که اوج هنر آن دوران را یاد آور میشود .

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

تجاوزهای پی در پی بیگانگان به کرمانشاه ایران

پس از اسلام و حمله اعراب به کرمانشاه شهر به کلی ویران شد و دیگر آبادی گذشته و شکوه باستانی اش را بازنیافت . هارون الرشید به کرمانشاه توجه داشت . ان فضلان در سال 309 هجری قمری از طرف مقتدر به ماموریت کرمانشاه رفت و شرح سفرش را در سفرنامه خود نوشته است . مسعر ابن مهلهل در قرن چهارم از کاخهای باستانی شاهان ایران در کرمانشاه دیدن کرد و شرح ویران کردن آن توسط اعراب را نوشته است . اعراب نام کرمانشاه را به قرمسین-قرماشین تغییر دادند . ابن حوقل و اصطخری جغرافی دانان مشهور از کرمانشاه به عنوان شهری زیبا که آب فراوان و بناهای باستانی زیادی در خود دارد نام برده اند . مقدسی در کتاب احسن التقاسیم نوشته است : کرمانشاهان - همدان - ری و اصفهان از شهرهای زیبای ایران است و عضدوالدوله شهریار مشهور دیلمی نیز در آنجا قصری با شکوه بنا کرده است .

پس از اسلام سلسله های کوچکی بر کرمانشاه به صورت موقت حکومت کردند زیرا امپراتوری کهن ایران درهم شکسته بود و هر گوشه ای به صورت محلی اداره می شد که زیر نظر اعراب قرار داشت . در قرن چهارم سلسله حسنویه به مدت 50 سال حکومت کردند و قلعه بزرگ سرماج را در مجاورت دینور بنا کردند . جانشینان حسنویه بر اثر اختلافات داخلی حکومت محلی شان را ریشه کن کردند . در سال 441 ه ق سلطان طغرل سلجوقی صد هزار سپاه برای تسخیر قلعه مذکور فرستاد . پس از آن آل ابی الشوک در نزدیکی زهاب کنونی حکمرانی محلی کردند . در سال 438 مهلهل ابن محمد عناز شهر کرمانشاه را فتح کرد . لشگر کشی ها اعراب و نوادگانشان به صورت دهها بار تکرار شد و به مرور زمان آن شکوه و عظمت باستانی اش که شاهنشاهان ایران به آن داده بودند از دست داد . در قرن ششم سلطان سنجر سلجوقی کرمانشاه را در حوزه حکمرانی خود قرار داد و برادر زاده اش سلیمان شاه را شاه آنجا کرد . در قرن هفتم پس از حمله مغولها به ایران باردگیر ویران شد و آسیبهای بسیاری دید . سپاه وحشی - متحجر و بربر هلاکوکه که برای فتح بغداد می رفت کرمانشاه را نیز ویرانه کرد . در قرن هشتم سپاه امیر تیمور به کرمانشاه یورش آورد . در کتاب نزهه القلوب آمده است : کرمانشاه دهی است که طاق شبدیز ( بستان ) در آن قرار دارد و دارای قدمت است . همدان نیز در مجاورت آن است و جزوی از قلمروی علی شکر محسوب می شود . در قرن نهم و اوایل قرن دهم کرمانشاه مورد یورش سپاه ترکان عثمانی قرار گرفت و در کتبشان آورده اند هرسین و ماهدشت حکومت دارد ولی کرمانشاه ویران گشته است . در اوایل قرن یازدهم کرمانشاه به نام مزرعه ای معروف میگردد. در نیمه قرن دوم عمران و آبادی را مردم از سر میگرند و فرماندار آنجا شیخ علیخان زنگنه در روزگار شاه عباس صفوی عمران بسیاری برای کرمانشاه به ارمغان می آورد . متاسفانه کرمانشاه بدلیل نزدیکی اش با امپراتوری متوحش عثمانی چندین بار ویران شد ولی نادرشاه بزرگ برای مقابله با آنان توجه بسیاری را به این شهر داشت . به فرمان نادر قلعه های قدیمی شهر ویران شد و بناهای بزرگ و جدیدی ساخته شد خرابه های بنای نادری نیز هنوز مشهود است . دولت قاجار نیز خدماتی را برای کرمانشاه به ارمغان آوردند . فتحلیشاه قاجار برای کوتاه کردن دست عثمانیان در سال 1221 ه ق فرزند خود محمد علی میرزایی دولتشاه را برای سرکوب تجاوزات عثمانی مامور کرد . وی این شهر را پایتخت خود قرار داد و بناهای دیوانخان و حمامها و مساجد و . . . بسیاری را ساخت . فرزند دولتشاه بستان السیاحه 25 سال حاکم کرمانشاه بود و در راه آبادانی شهر کوشش نمود . بنای بازار مسقف فعلی و مسجد عمادالدوله یادگاری اوست . جنگ جهانی اول هرچند صدماتی به کرمانشاه و حتی کتیبه جهانی بیستون وارد کرد ولی اهمیت و موقعیت سوق الجیشی این منطقه را نمایان کرد .

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

کرمانشاه و احترام شاهان بزرگ ایران به آن

مورخان در دامنه کوه طاق بستان از شهری باستانی به نام گبادنه نام آورده اند . در روزگار ساسانیان شاهنشاهان ایران توجه بسیاری برای کرمانشاه قائل بودند و کرمانشاه شبه پایتخت امپراتوری ایران به حساب می آمده است . در پیش از ساسانیان هم هخامنشیان احترام خاصی برای این شهر باستانی آریایی قائل بوده اند . تمامی آثاری که دهها شاهنشاه ایران محل آن را در کرمانشاه انتخاب نموده اند حکایت از این جریان دارد . پادشاهان ماد ( بیستون ) - داریوش بزرگ ( بیستون ) - شاه گودرز ( بیستون ) - بلاش اشکانی (بیستون ) - میترادات دوم اشکانی ( بیستون ) - خسرو پرویز ساسانی و اسب شبدیزش ( طاق بستان ) - اردشیر دوم ساسانی ( طاق بستان ) - یزدگرد ساسانی ( طاق گرا و قلعه یزدگرد در کوههای زیبای دالاهو ) - قباد اول ساسانی ( طاق بستان ) پادشاهان امپراتوری اشکانی ( معبد بزرگ آناهیتا کنگاور ) و . . . همگی مشهور ترین آثار ایران است که در کرمانشاهان قرار دارد . جدای از آنکه شکارگاهاي بسیاری از شاهان ایران نیز در این سرزمین بوده است . در کتب اسلامی به کرات آمده است که شاه خسرو انوشیروان دادگر دراطراف طاق بستان قصرهای باشکوهی بنا کرده است که از امپراتور چین و قیصر روم در آنجا پذیرایی میکرده است . خسرو پروزیز نیز در این منطقه باغ ییلاغی بزرگی بنا نمود که به باغ قصور و عمارت عالیه نام گرفته بود . داریوش بزرگ شاهنشاه مقتدر جهان آن روزگار علاوه بر آثار جهانی اش در بیستون جاده ای بین المللی از بابل به نینوا و سارد و کرمانشاه به همدان ایجاد کرد که بسیار دارای اهمیت در آن روزگار بوده است . باقی مانده این جاده هنوز مشهود می باشد .

nafas
12-05-2009, 21:06
سمنان

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

تاريخچه شهر سمنان

در زمان کمبوجيه سمنان مانند پلی سه ايالت ری و خراسان و استرآباد را به هم وصل می کرد .در دوره های بعدی نيز منطقه سمنان مورد توجه خاص حکومتهای مرکزی قرار گرفت و منازعه ها و مناقشه های متعدد بر سراين منطقه بين قدرتمندان در گرفت .اشکانيان هم ايران را به هجده ايالت تقسيم کرده بودند که يکی از آنها کميس يا قومس در نواحی سمنان و دامغان بود .از زمان سلسله طاهريان تا غزنويان نيز سمنان اهميت خود را حفظ کرد و ازجمله مناطقی بود که شاهد انبوه کشمکشها بود .يکی از حکام معروف ايالت کومش در زمان غزنويان امير اجل بختياربن محمد معروف به ابوحرب بختيار بود که بانی منار مسجد جامع سمنان و بقعه پير علمدار کرمان بود .سمنان در دوران مغول همچون ساير نقاط ايران از حملات در امان نماند و متحمل خسارات فراوان شد .

مراکز تاريخي و باستاني

برج چهل دختران
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



در اواسط خيابان حکيم الهی و بر سر راه شهر به محلات ثلاث برج کهنه و قديمی و نيمه مخروبه ای وجود دارد که بنام برج چهل دختر يا چهل دختران ناميده ميشود . وجه تسميه اين برج چنين است که مردم معتقد برج مذکور را چهل دختر که دست از تعلقات دنيوی کشيده و تارک دنيا شده بودند با گل و خشت ساخته اند .قدر مسلم اين است که تاريخ بناي برج با آتشکده به زمان قبل از اسلام بر ميگردد. همانطور که از نام کوشمغان و زاوغان که در نزديکی برج قرار دارد برمي آيد و با توجه به مقام مغ که پيشوای زردشتيان بود می توان اطمينان داشت که برج مذکور زمانی آتشکده و يکی از اماکن متبرکه زردشتيان بوده است . اين بنا به صورت برج هشت ضلعی است که هر ضلع آن در خارج 4.5 و در داخل 2.80 متر است , ارتفاع برج در بعضی قسمتها 10 متر و در قسمتهای نسبتا سالم ديگر به دوازده متر ميرسد ضخامت ديوار تقريبا 50 تا 60 سانتيمتر است .

دروازه ارگ سمنان
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



يکی از آثار تاريخی و با ارزش و زيبای سمنان , دروازه ارگ , بازمانده هنر دوران قاجار است که در تقاطع خيابانهای آيت الله طالقانی و شيخ فضل الله نوری واقع شده است . دروازه ارگ در گذشته درِ شمالی ارگ دولتی بود که هنگام تخريب ارگ به سبب شکايت فرهنگ دوستان و پيگيری آنان از ويرانی اين دروازه جلوگيری به عمل آمد . دروازه ارگ در زمان سلطنت ناصرالدين شاه قاجار و حکومت انوشيروان ميرزا ضياءالدوله فرزند محمد رحيم ميرزا پسر دهم عباس ميرزا نايب السلطنه که از سال 1300 تا 1305 هجری حاکم ايالت قومس بود بنا شد . اين دروازه دو نمای شمالی و جنوبی دارد که نمای شمالی آن به مراتب زيباتر از نمای جنوبی آن است .

ارگ علاء

ارگ علاء در 9 کيلومتری جنوب شرقی سمنان و کنار جاده سمنان به پايگاه هوايي در بخش علاء واقع شده است و يکي از آثار تاريخی اواسط قاجاريه به شمار ميرود که به ثبت آثار تاريخی رسيده است . مساحت تقريبی آن در حدود 100 متر و دارای زيربنايي در حدود 120 متر است . ارتفاع آن حدود 4.5 متر, با اضافه شدن طبقه دوم به حدود 8 متر مي رسد . بنای ارگ به شکل شش ضلعی و ساختمان آن در دو طبقه ساخته شده است که ظاهرا محل حکومت محلی نيز بود.

دارالحکومه سمنان

اين بنا در جنوب شهر و در ميدان ابوذر غفاری (پاچنار) واقع شده است . بنای دارالحکومه را به دوره فتحعلی شاه قاجار و پيش از زمان حکومت حاجی بهمن ميرزا بهاء الدوله پسر فتحعلی شاه در سمنان نسبت ميدهند . قبل از اينکه ساختمان ارگ دولتی سمنان در شمال شهر احداث شود , دارالحکومه سمنان در جنوب شهر و در همين بنا که امروز به خانه کلانتر معروف است مستقر بود .

شکارگاه ملاده ( خانه ابراهيم خان )

در روستای سرسبز و خوش آب و هوای ملاده (در حدود 70 کيلومتری شمال سمنان) دو عمارت بزرگ و باستانی و زيبا وجود دارد که در دو سمت شرق و غرب به فاصله حدود 50 متر به موازات يکديگر قرار گرفته اند. مصالح اصلی بنا, خشت و آجر و نمای آن آجر و گچ است . هر يک از اين دو نوع ساختمان دو طبقه و دارای تعداد زيادی اتاق و راهروی مربوط به اتاقها و طبقه فوقانی است . معماری ساختمانهای مذکور بسيار زيباست .

مناره سلجوقيان سمنان

اين مناره که در زمره زيباترين منارهای تاريخی دوره سلجوقی است , در گوشه شمال شرقی مسجد جامع سمنان و در کنار شبستان شرقی واقع شده و به منار مسجد جامع نيز معروف است .ارتفاع منار کنونی از سطح قاعده 31.20 متر و از روی بام 25.75 متر است که به علت وجود شبستان شرقی در پای منار 5.5 متری, قسمت تحتانی آن ديده نميشود . محيط مناره همجوار بام مسجد بيش از پنج متر است .

آرامگاه شيخ علاء الدوله سمنانی
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



اين ساختمان واقع در روستای صوفی آباد سمنان, در آغاز بنايي رفيع و با عظمت بود که بدستور عمادالدين جمال الدين عبدالوهاب وزير سلطان محمد خدا بنده از خشت خام ساخته شد, سپس خانقاهی برآن افزود ودر آنجا به رياضت پرداخت و پس از مرگ در آنجا به خاک سپرده شد.بنای خانقاه وآرامگاه اين عارف مشهور که بازمانده معماری اواخر قرن هشتم است , به علت نداشتن استحکام و بی توجهی روبه ويرانی نهاد .به طوری که به جز دو ستون ايوان بقيه بنا منهدم شد .

مقبره پيرنجم الدين

اين مقبره منسوب به پير نجم الدين دادبخش يا تاج بخش در گورستانی به همين نام در سمنان واقع شده است از شجره نامه مدفون اين آرامگاه اطلاع صحيحی در دست نيست, ولي عده ای وی را يکی از سرداران ملی سمنان در حمله مغول می دانند. مقبره پير نجم الدين که يکی از آثار دوره مغول است , شامل ايوان , حرم و گنبد است و به علت اينکه قبلا در وسط گورستان قرار داشته و حالا در خيابان ميباشد صحن ندارد.

آرامگاه حکيم الهي

آرامگاه اين حکيم در نزديکی ميدان امام خمينی سمنان و در کنار خيابان حکيم الهی مقابل دبيرستان دهخدا واقع شده و مدفن يکی از چهره های تابناک فلسفه و حکمت و يکی از مفاخر گرانمايه سمنان است . ر

بنای آرامگاه را ايوان و چند سالن و اتاق تودرتو تشکيل ميدهد. بر پيشانی ايوان که مشرف به خيابان است و حدود پـنـج متـر ارتفاع دارد کتيبه ای از جنس کاشی قرار گرفته است. حکيم الهی در رمضان 1243 مـتـولـد و در ربـيـع الاول 1323 هجری قمری فوت کرد . آرامگاه مذکور با تلاش پسرش حاج عبدالجواد الهی در سال 1321 شمسی بنا شد. ر

مقبره درويش محمد

در قسمت شمالغربی سمنان و در روستايي به نام مومن آباد بين راه شوسه سمنان به فيروزکوه مقبره ای به نام درويش محمد وجود دارد. از تاريخ فوت و دفن اين آرامگاه اطلاع درستی در دست نمي باشد. ولی گفته شده که وی يکی از عارفان قرن هشتم و از پيروان عارف بزرگ وار شيخ علاء الدوله سمنانی بوده, برخی نيز می گويند که مقبره تقی الدين علی دوستی سمنانی شاگرد معروف شيخ باشد. درويش محمد به علت وارستگی و کرامتی که داشت مورد توجه و احترام مردم سمنان و نواحی آن بود و به همين جهت, درويش مومن آباد نيز ناميده شده است. ر

قلعه های سارو

در 10 کيلومتری شمال شرقی سمنان در نقطه ای کوهستانی به نام سارو آثار دو قلعه بسيار محکم و تسخير ناپذير موجود است که طرز ساختمان و انتخاب محل بناي آنها قابل توجه و درخور تحقيق است . اين قلعه ها در دو طرف کلاته يا مزرعه سارو که چشمه ساری زيبا است واقع شده اند. قلعه شمالی بر اثر گذشت زمان و بروز سوانح طبيعی و خرابکاري افراد گنج ياب تا اندازه ای ويران شده و خالی از سکنه است ولي اسکلت محکم آن ابهت خاصی به اين دره بخشيده است .

قلعه کوشمغان

در سه کيلومتر ی غرب سمنان سه محله وجود دارد که در حال حاضر به نام های کوشمغان, زاواغان و کديور خوانده ميشوند و مجموع اين سه محله را نيز محلات ثلاث مينامند. با توجه به آثار موجود, محله های مذکور از محله های بسيار کهن سمنان محسوب ميشوند. نام اصلی کوشمغان کوشک مغان بود که براثر کثرت استعمال کوشمغان شده است. در اين محله قلعه قديمی ويرانی وجود دارد که در گذشته خندقی نيز در اطراف آن وجود داشت و مردم با استفاده از تخته پل وارد قلعه ميشدند. در قلعه که از گذشته باقی مانده يکپارچه از سنگ است.

قلعه لاسگرد

در بين بقعه سيدرضا و شمال کاروانسرای شاه عباسی لاسگرد , يکی از معروفترين قلعه های سمنان به نام دژ لاسگرد وجود دارد که با توجه به سرحدی بودن قريه لاسگرد در دوران قبل از اسلام به ويژه در زمان اشکانيان , احتمال مي رود اين قلعه در زمان اشکانيان بنا شده باشد .اين قلعه مستحکم که با خشت های خام بزرگ ساخته شده تا اواسط دوره قاجاريه پابرجا بود و پس از اين تاريخ روبه ويرانی نهاد . آنچه اکنون از اين قلعه عظيم مانده گذرگاهای زيرزمينی سه طبقه ای است که همه به يکديگر راه دارند .

قلعه پاچنار

در جنوب غربی ميدان ابوذر و در محله اسفنجان سمنان آثار دو قلعه پر ابهت و قديمی به چشم ميخورد که به قلعه های پاچنار معروف هستند . اين قلعه ها به صورت دژهای دوران باستان ساخته شده بودند واز زمره قلعه های بسيار مهم نظامی و دفاعي شهرستان به شمار مي رفتند . بعضی ها قدمت و تاريخ بنای اين قلعه ها را به دوران طاهريان نسبت ميدهند .

حمام پهنه و گرمابه حضرت
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



حمامِ پهنه يکی از آثار قديمی و ارزشمند سمنان است , که کمتر مورد توجه قرار گرفته است . اين حمام که در گوشه شمال غربیِ تکيه پهنه سمنان, بينِ مسجدِ جامع و مسجد امام خمينی و امامزاده يحيي قرار گرفته و در سال 856 هجری قمری , در زمانِ سلطنت ابوالقاسم بابرخان , پادشاه تيموری و به دستورِ وزيرِ وي , خواجه غياث الدين بهرام سمناني ساخته شده است .

حمام ناسار

اين حمام در بازار عمومی شهر سمنان و جنوب شرقی تکيه ناسار واقع شده است و قريب سه قرن قدمت دارد و يکی از بنا های دوره صفويه است . اين بنا در سال 1118 هجری در زمان شاه عباس به همت حاجی الحرمين آقا ملکي ساخته شد . بر بالاي سردر کوچک حمام که به وسيله راهروی طويل و به سربينه متصل مي شود سنگ نبشته ای به ابعاد 30 در 20 سانتي متر به رنگ سياه وجود دارد نام سازندگان آن را نوشته است .

کاروانسرای شاه عباسی سمنان
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



در خيابان استاد مطهری سمنان کاروانسرايي از دوره صفويه معروف به رباط شاه عباسی موجود است که به فرم چهار پلانی ساخته شده است حياط کاروانسرا مستطيل شکل به طول 32.30 متر و عرض 26.5 متر است . دو ضلع شمالی و جنوبی رباط دارای دو ايوان هم اندازه و مشابه با قوس جناغی است و در طرفين هر ايوان شش ايوان کوچک با قوس های جناغی است که به اندازه نيم متر از سطح حياط بلند تر است .

کاروانسرای شاه عباسی لاسگرد

در 36 کيلومتری سمنان و در قريه لاسگرد کاروانسرای آجری بسيار بزرگی از بنا های زمان شاه عباس اول صفوی قرار دارد . اين کاروانسرا که در سمت جاده سمنان به تهران واقع شده دو ايوانی است و حياطی وسيع دارد . طول حياط از شمال به جنوب 36 متر و عرض آن از شرق به غرب 31.5 متر است که اطراف آن را 24 حجره احاطه نموده است که حجره ها با کمی اختلاف قرينه يکديگرند . دو ايوان بزرگ در غرب و شرق رباط ساخته شده است که با درگاه کوتاه و چند پله به دالان های چهار گانه پشت مربوط ميشود . سقف اين ايوان طاق ضربی بزرگی است که تزئينات مربع شکل تودرتو دارد.

کاروانسراي شاه سليمانی آهوان
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



اين کاروانسرا که در روستای آهوان, در 42 کيلومتری شرق سمنان واقع شده است, در سالِ 1097 هجری قمری در زمان شاه سليمان صفوی, برای استراحت زايرين امام هشتم, که از سمنان و آهوان به مشهد مقدس, مشرف ميشدند, ساخته شد. اما به غلط, کاروانسرای شاه عباسی نام گرفت.

کاروانسرای شاه سليمانی آهوان, دارای حياط وسيع مستطيل شکل, به طول 40 متر و عرض 32 متر, و چهار ايوانی است. جمعا در اطراف حياط 24 اتاق احداث شده است که ابعاد آنها به ترتيب 3.35 و 2.90 متر است .

جاذبه هاي طبيعي

چشمه های آب مراد آب قولنج آبگرم وآبسرد

مجموعه اين چشمه های معدنی آبگرم در بخش مهدی شهر و در شمال غربی سمنان به فاصله 21 کيلومتری اين شهر قرار دارد. اطراف اين چشمه ها را ارتفاعات در بر گرفته است . آب چشمه ها از دسته آب های کلروره سولفاته کلسيک و گوگردی است و در درمان بيماری های صفراوی کليه کبد نقرس و روماتيسم و درد مفاصل موثر است .

چشمه معدني تلخاب

اين چشمه در غرب سمنان و در شش کيلومتري شمالغربی روستاي لاسجرد واقع شده است . تلخاب شامل دو چشمه است که محدوده ای استخري شکل را به وجود آورده که طول آن بيست متر و عرض آن دوازده متر است . آب اين چشمه تلخ و سرد است و مردم در فصل تابستان برای درمان سردرد – چشم درد – يرقان – کهر و رفع گرمی بدن به آنجا میروند .

چشمه آب معدني شورآب

آب اين چشمه از يک رشته قنات است که در شمال غربی شهر سرخه قرار دارد . مردم در فصل تابستان با پيمودن مسير پنج کيلومتري از شهر سرخه به محل مظهر قنات شورآب مي روند و در آن استحمام ميکنند . اين آب دارای گوگرد فراوان است که برای درمان بيماری سردرد و درد چشم استفاده ميشود و نميتوان مدت زيادی در آن ماند زيرا گازهای زيادی که متصاعد ميشود سرگيجه آور است .

چشمه معدني نمک دره

چشمه نمک دره يکی ديگر از چشمه هايي است که در شش کيلومتری جنوب شهر سرخه و در کنار روستای بيابانک قرار دارد . آب اين چشمه از گنبدهاي نمکي جاری است و مردم برای استفاده از آن در چاله هايي که اطراف آن را لايه های ضخيم نمک پوشانده است . استحمام ميکنند . ميزان غلظت نمک آن به حدی است که به هيچ عنوان نمي توان سر را به زير آب فرو برد . مردم معتقدند که آب چشمه نمک دره براي درمان دردکمر و دردپا مفيد است .

چشمه امامزاده محمدزيد

اين چشمه در 56 کيلومتری شمال غربی سمنان و در آبادی امام زاده شاه زاده محمد زيد (ع) واقع شده است و آب آن بيشتر در فصل های بهار و تابستان به مصرف کشاورزی ميرسد. ساکنان شهرستان سمنان به ويژه شهر سرخه در فصل تابستان برای گذراندن اوقات فراغت و زيارت بقعه متبرکه امام زاده شاه زاده محمد زيد برای چند روزي هم که شده چادرهايي را در اطراف چشمه برپا ميکنند و از طبيعت زيبا و هواي مطبوع و معتدل آن بهره ميبرند.

چشمه امامزاده عبدالله(ع)

اين چشمه در قسمت شمالی روستای امامزاده عبدالله در شمال غربی شهر سمنان به فاصله 61 کيلومتری آن قرار دارد. 54 کيلومتر از اين جاده آسفالته و هفت کيلومتر آن خاکی است. تعداد شش چشمه در دره اين روستا وجود دارد که مجموعا 60-70 ليتر در ثانيه آبدهی دارند . اين منطقه کوهستانی دارای آب و هوای سرد در زمستان و معتدل در تابستان است. آب چشمه ها پس از خروج در بستر رودخانه جاری مي شود و کمتر مورد استفاده کشاورزی قرار ميگيرد . از مهمترين قابليتهای جهانگردی اين منطقه ميتوان منظره دل انگيز آب و هوای معتدل و مطبوع در فصل تابستان و فضاهای طبيعی و زيبای چشمه ها نام برد .

اماکن زيارتي و مذهبي

مسجد سلطانی(همراه عکس)

اين مسجد در مرکز شهر سمنان واقع شده و يکی از مهمترين و زيباترين بناهای تاريخی و مهم سمنان است .اين مسجد دارای چهار در بزرگ ورودی از شمال , جنوب , شرق و شمال غربی است. در شمال غربی به دالان درازی باز ميشود که در انتهای آن تکيه پهنه است. درهای شمال, جنوب و شرق دارای هشتی دالان و دهليز هستند . بالای درهای شمالی و شرقی تزئينات مقرنس کاری گچی زيبا با دو گوشواره دو طبقه در طرفين با پشت بغل های کاشی کاری شده وجود دارد . در هشتی های شمالی , جنوبی و شرقی تاقهای آجری گنبددار با تاقنماهای متعدد با لچکی کاشی کاری شده مشاهده ميشوند .

مسجد جامع سمنان

اين مسجد را ميتوان در زمره کهن ترين و قديمی ترين آثار اسلامی شهر سمنان به شمار آورد . گمانه زنی ها و حفاری های اخير نشان دادند که اين مسجد در قرن اول هجری روی خرابه های يک آتشکده بنا شده است. ولی در طول زمان, تعميراتی در آن داده شده است. در حال حاضر در بنای کنونی مسجد, آثاری از دوره مغول و تيموری ديده ميشود .

nafas
14-05-2009, 12:52
جغرافیای شهر اصفهان

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
اصفهان در 32 درجه و 38 دقيقه عرض شمالي و 51 درجه و 39 دقيقه طول شرقي در مرکز ايران با ارتفاع متوسط 1570 متر از سطح دريا در ساحل زاينده رود قرار گرفته است . در شمال اصفهان شهرستان برخوار و ميمه با دهها شهر کوچک – که غالباً قدمت آنها کمتر از اصفهان نيست – از نظر تاريخ و ويژگي هاي ديگر از اصفهان جدا نيستند .
در شمال و کمي دورتر به فاصله 100 تا 200 کيلومتر ، شهرهاي اردستان ، ميمه ، نطنز ، قمصر و کاشان قرار دارد که اگر چه آثار باستاني آنها از نظر کميت با اصفهان قابل مقايسه نيستند ، گاه از نظر قدمت از اصفهان هيچ کم ندارند . در جنوب اصفهان قدري متمايل به غرب در ساحل زاينده رود ناحيه لنجان با دهها شهر بزرگ و کوچک ، قديم و جديد و به ترتيب فاصله کليشاد ، فلاورجان ، پيربکران ، فولاد شهر ، زرين شهر به فاصله 70 کيلومتري ، شهر مبارکه قرار دارد .
کارخانه فولاد مبارکه اصفهان در کنار شهر اخير و در جوار شهر طالخونچه ( طالقان جي ، مولد صاحب بن عباد ) مستقر شده است . شهرضا در فاصله 80 کيلومتري جنوب اصفهان بر سر راه اصفهان – شيراز و بر سر راه سميرم در 165 کيلومتري اصفهان قرار گرفته است .

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
در غرب اصفهان خميني شهر متصل به حومه اصفهان و سپس نجف آباد ، تيران و کرون ، چادگان ، داران ، فريدون شهر و در همين مسير کمي به طرف شمال خوانسار و گلپايگان قرار دارد . در شرق اصفهان در يک جلگه کويري شهرهاي دور از هم کوهپايه ، نائين و انارک تا منطقه کاملاً کويري خور و بيابانک ادامه دارد .
جلگه اصفهان از آبرفت رودخانه زاينده رود تشکيل شده و در پاي دامنه هاي شرقي ارتفاعات زاگرس که در اين ناحيه ارتفاع خود را به طور محسوسي از دست داده و بيشتر تپه هاي مرتفعي است که کمتر به کوه واقعي شباهت دارد ، قرار گرفته است .
اين ارتفاعات با فواصل چند کيلومتر بدون هر پوشش گياهي و با رنگهاي متنوع و با تضاريس فراوان در هاله اي از بخارات رودخانه بر زيبايي موقع طبيعي اصفهان مي افزايد . اين زيبايي از فراز عمارت عالي قاپو يا از قله کوه آتشگاه دو چندان است .
در جنوب اصفهان و مشرف بر شهر در فاصله اي که از فراز آثار ديدني شهر به خوبي ديده مي شود ارتفاعاتي به نام کوه صفه با 2200 متر از سطح دريا قرار دارد . بر فراز اين ارتفاعات آثار ديوارهاي مخروبه اي از خشت خام به ابعاد 50 سانتي متر موجود است . که مجموعه آنها را قلعه ديو مي نامند . درباره انگيزه و کاربري اين آثار و آثار مشابه آن بر فراز ارتفاعات معروف به قلعه بزي – نزديک به 3000 متر در سمت مغرب اصفهان – تحقيقات و مقالات عالمانه اي منتشر شده است که حتي خلاصه اي از آن هم در اينجا نمي گنجد . ( مراجعه کنيد به محمد شهريار ، شاه دژ کجاست ؟ تحقيق درباره آثار اسمعيله اصفهان نشريه دانشکده ادبيات اصفهان شماره يکم ، سال يکم ، 1343 صفحات 87 تا 157 )
ارتفاعات شمال اصفهان همانند توده اي از تپه هاي خاکي مشرف به سه راه اصفهان به تهران و دانشگاه صنعتي تا ارتفاعات چاله سياه در 30 کيلومتري اصفهان ادامه مي يابد .
در مغرب اصفهان و در شمال دره زاينده رود بر سر راه اصفهان – نجف آباد در دو کيلومتري مغرب ، منارجنبان در يک منطقه سبز و خرم که به برکت زاينده رود پوشيده از باغهاي ميوه و مزارع حاصلخيز است توده مخروطي شکل کوچکي با ارتفاع 1670 متر قرار دارد که در قله آن آثار يک آتشکده از دوره ساسانيان بين سالهاي 226 مسيحي و 652 مسيحي تا به امروز باقي مانده است .


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
رودخانه زاينده رود به منزله شاهرگ حياتي شهر اصفهان و بزرگ ترين رودخانه فلات مرکزي ايران از کوههاي زاگرس در منطقه زردکوه بختياري سرچشمه مي گيرد در يک صد کيلومتر نخست ، رودخانه از يک مسير کاملاً کوهستاني و محصور در کوههاي نسبتاً مرتفع عبور مي کند . دريافت آب چشمه هاي متعدد در اين مسير و افزايش محسوس آب خود موجب شده است که رودخانه زاينده رود رودي که مي زايد ناميده شود .
موقعيت خاص مسير رودخانه در ناحيه کوهستاني در مغرب اصفهان زير نفوذ هواي بسيار مطبوع کوهستان در دره هايي پيچ در پيچ چنان مناظر بديعي بوجود آورده است که اگر کم نظير نباشد ، بي نظير است . در حالي که از فراز ارتفاعات تا بستر رودخانه از درختان گردو ، بادام ، هلو و ساير ميوه ها پوشيده شده است و تابستان ديرپا در دره هاي شمالي جنوبي ادامه دارد . در دره هاي شرقي و غربي پاييز هزار رنگ پيش از موعد فرا مي رسد .

nafas
16-05-2009, 13:13
خرمشهر

بهمن اردشير يکی از ده شهری است که اردشير در خوزستان و بين النهرين ساخته است.

(بهمن‌شير) كه گويا امروز سرزمين خرمشهر و آبادان را در بر مي گيرد ورودي بنام بهمن شير از ميان آن مي گذرد. تحقيقات معروف ديولافوآدمورگان عمر تمدن درخوزستان را به عصر عيلامي‌ها مربوط مي داند. خرمشهر در 120 كيلومتري جنوب باختريشهرستان اهواز و14 كيلومتري شمال باختري آبادان قرار دارد. در دوره ساساني شهري بينخرم‌شهر و آبادان كنوني به نام بندگبان (جبان) وجود داشته است. تا پيش از جنگتحميلي، خرمشهر به دليل موقعيت جغرافيايي و بازرگاني و ارتباط با درياي آزاد ثروتعظيمي را در خود جاي داده بود. وجود تجارت‌خانه‌هاي بزرگ و نمايندگي شركت هاي بزرگكشتي‌راني، به‌خرمشهر چهره يك بندر بين المللي بخشيده بود و ساكنانش به زبانفارسي، عربي و ديگر زبان هاي خارجي آشنايي داشتند. اهالي بومي خرمشهر به بافتحصير، سبد خرما و عبا مشغول هستند. حصير، سبد بادبزن دستي و نظاير آن را از برگدرخت خرما و عبا را از پشم بز مي بافند. از محوطه‌هاي تاريخي منطقه‌مي‌توان‌بهبندرسرق كه مركز صادرات شيشه و مصنوعات سفالي و دستي است، اشاره كرد. شهرك ولي عصر،ساختمان هلال احمر، مسجد ولي عصر، كاخ فيليه و مسجد جامع خرم‌شهر از ديگر آثارديدني شهرستان خرم شهر به شمار مي‌آيند.




صنايع و معادن :

تاپيش از جنگ تحميلي، خرمشهر به دليل موقعيت جغرافيايي و بازرگاني و ارتباط با دريايآزاد ثروت عظيمي را در خود جاي داده بود. وجود تجارت‌خانه هاي بزرگ و نمايندگي شركتهاي بزرگ كشتي‌راني، به خرمشهر چهره يك بندر بين المللي بخشيده بود و ساكنانش بهزبان فارسي، عربي و ديگر زبان هاي خارجي آشنايي داشتند. عموما ساكنان اين شهر بهكار در بخش هاي خدمات، كشاورزي (خرما و مركبات) و صنايع (باغباني، حصيربافي و صنايعديگر) مشغول بودند، در نتيجه توسعه حمل ونقل و ساخت بارانداز افزايش يافت. ايجادتاسيسات نفتي در خوزستان باعث ترقي و رونق اقتصادي فوق‌العاده منطقه شد اما جنگنابرابر سال 1980 به اين شهرستان آسيب رسانده و چهره شهر خرمشهر را كه عروس شهرهايخوزستان لقب داشت به کلي تغيير داد.

امروزه شهر بازسازي كامل شده و علاوه بر زيباييهاي تاريخي و باستاني آن موزه جنگ نيز در آن به نمايش در آمده و عموم مردم خرمشهربا آسايش و راحتي، به سامان بخشيدن وضعيت اقتصادي و بازرگاني شهرستان تلاش مي کنندو در اين راه موفقيت هاي بسياري هم به دست آورده اند.




کشاورزي و دامداري:

عمده ترين محصول كشاورزي اين شهرستان خرما و مركبات است. كمربندياز درختان نخل به پهناي 400 متر شهر خرمشهر را از ساير قسمت هاي استان جدا ميسازد. دامداري در منطقه رواج داشته و انواع محصولات حيواني از قبيل لبنيات، پوست،پشم از فرآورده هاي اين بخش است.




مشخصات جغرافيايي :

شهرستانخرمشهر با مساحتي حدود 4552 كيلومتر مربع در انتهاي جنوب باختري استان خوزستان، درمحل پيوستن رود كارون و اروند رود واقع شده است. اين شهرستان از شمال به اهواز، ازخاور به شادگان، از جنوب به آبادان و از باختر به كشور عراق محدود است. بلنديخرمشهر از سطح دريا 3متر و آب و هواي اين شهرستان به علت نزديك بودن به عربستان وعراق تحت تاثير بادهاي گرم و خشكي است كه از اين سو مي وزند. رطوبت نسبي موجود دراين ناحيه به علت نزديكي به اروند رود و خليج فارس در تمام فصل ها بالا است. ازخرمشهر به شهرهاي اهواز و آبادان راه آسفالته وجود داشته و فاصله هوايي آن تاتهران 660 كيلومتر مربع است. انتهاي راه آهن سرتاسري ايران، محور تهران – خرمشهربه درازاي 1070 كيلومتر، به خرمشهر منتهي مي‌شود.




وجه تسميه و پيشينهتاريخي :

در محل پيوستن رود كارون و اروند رود در حدود خرمشهر كنوني،شهر كهن تري به نام «بيان» وجود داشته كه تا سده 4 هـ. ق نيز آثاري از آن بر جايبوده است. اين شهر پيش از اسلام «بارما» نام داشت و به قول مورخان در زمان خلافتعمربن خطاب تبديل به «بيان» شده است. شايد واژه «بيان» معرب «پيان» باشد كه در زبانخوزي به معني مردان است. پس از ويراني شهر پيان در نزديكي ويرانه هاي آن يعني درجايي كه با جدا شدن كانال عضدي از بهمن شير، گونه شمال خاوري جزيره آبادان پديدآمده است و اكنون نيز به نام محرزي معروف بوده و جزو حومه خرمشهر است، شهري كوچكبه نام محرزه (مهرزه يا محرزي) نباشد كه پس از شهر بيان، ساليان دراز بندرگاه كشتيهاي بازرگاني و پايگاه داد و ستد و مبادله كالا بود. خرمشهر از ديدگاه تاريخنگاران بازمانده شهر بيان و محرزه يا محرزي و آخرين مولود پيوست گاه كارون و اروندرود است. عيلاميان در محلي كه كارون به خليج فارس مي ريخت شهري به نام «ناژيتو» بناكرده بودند تا دروازه كارون را پاسداري كنند. پس از آن هخامنشيان در سرچشمه رودكارون، آبادي ديگري به نام «آگينس» بنياد نهادند. پس از ناژيتو و آگينس نوبتپاسداري اين دروازه مهم كه با گذشت زمان تا جاي خرمشهر كنوني پيش آمده بود به شهربيان و محرزي رسيده و روزگار شهرهاي ناژيتو، آگينس و محرزي يكي پس از ديگري پايانيافت و چنان كه گفته شد سرزمين بارما بعدها نام هاي محرزي، محمري به خود گرفت وسرانجام نيز عروس كنوني شهرهاي خوزستان، خرمشهر جايگزين آن ها شد. اين شهرستان كهدر گذشته به نام بندر محمره معروف بود از 2 قرن پيش، دليل اهميت سوق الجيشي فوقالعاده مورد توجه استعمارگران قرار گرفت و تا كنون چندين بار به اشغال قواي خارجيدر آمده است. امپراطور عثماني در سال 1883 ميلادي، انگليسي ها در سال 1875 ميلادي وارتش متجاوز عراق در سال 1980 خرمشهر را اشغال كرده اند. سرنوشت تاريخي خرمشهر كهپر از فراز و نشيب است، به تنهايي گوياي اهميت اين سرزمين به لحاظ موقعيت جغرافياييو استراتژيكي است.




" طبيعت در شهرستان خرمشهر "

رود خانه اروند رود خرمشهر و آبادان:

رودخانه اروند رود درشهرستان هاي خرمشهر و آبادان جاري است و يكي از رودخانه هاي مرزي ايران و عراقاست. درازاي بخش مرزي رودخانه 84 كيلومتر است. اروند رود كه به شط العرب نيز گفتهمي شود، از تلاقي رودخانه هاي دجله و فرات در نقطه اي به نام قرنه، در 110 كيلومتريشمال باختري آبادان تشكيل مي يابد و رو به سوي جنوب خاوري از كنار شهر بصره مي گذردو سپس به داخل عراق وارد مي شود. سپس شهرستان هاي خرمشهر و آبادان را طي مي كند ودر 8 كيلومتري جنوب اروند كنار به خليج فارس مي ريزد. در شهر خرمشهر با شاخه باختريرود كارون مخلوط مي شود.
شهرستان خرمشهر به طور كلي دشت و شوره زار است وارتفاع مهمي ندارد فقط در جنوب خاوري آن كوه ميشان به ارتفاع 250 متر ديده مي شود.

nafas
16-05-2009, 13:20
جزيره کیش نام جزیره ایست از توابع بخش کیش شهرستان بندر لنگه در استان هرمزگان واقع در جنوب ایران. در دوران گذشته قیس نام جزیره گذاشته بودند. شکل این جزیره بیضاوی مانند است. و در ۱۲ کیلومتری ساحل شیبکوه واقع شده‌است


Jump to: ناوبری, جستجو

کیش

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


















جغرافیای کیش

طول جزیره کیش در حدود ۱۲ کیلومتر از جهت مشرق تا مغرب، و عرض آن ۷ کیلومتر، و مساحت آن ۹۰ کیلومتر مربع است. جزیره کیش بشکل بیضی میباشد و به جهت همین هم کیش که به معنای زه کمان میباشد نام گرفته است. و ۱۲۰ قدم از سطح دریا ارتفاع دارد. ارتفاع وسط جزیره از اطرافش بیشتر است، اما ارتفاع اطراف کیش از سطح آب در بعضی نقاط از یک متر هم کمتر است. در قسمت شمالی جزیره آب زیرزمینی اش شیرین است. باغ‌های نخل خرما در کیش وجود دارد. چاهایش کم عمق است به اندازه‌ای که در بعضی جاها عمق چاه از یک متر هم کم تر است. و در شمال شرقی جزیره آب بسیار شیرین وجود دارد.

محدوده کیش

محدوده کیش: از جنوب غربی روستای گرزه و در ۲۷ کیلومتری بندر چارک و در خلیج فارس واقع شده‌است. در جزیره کیش کاخی بسیار بزرگ وزیبا وجود دارد، این کاخ را «محمدرضاشاه پهلوی» آخرین پادشاه ایران بنیان نموده است.
جزیره کیش یکی از محبوب‌ترین نقاط گردشگری در ایران است که سالانه پذیرای صدها هزار تن از گردشگران عمدتاٌ ایرانی است. کیش همچنین یک شهر مدرن و زیباست که دارای هتل‌های فراوان و زیبا، از جمله هتل بزرگ داریوش، بازارها و مراکز خرید متعدد، و مکانهای دیدنی و تفریحی فراوان است. در فرودگاه بین الملی کیش روزانه ده‌ها پرواز داخلی و بین المللی انجام می‌شود.
فاصله بندر لنگه تا کیش از راه دریا و توسط قایق، حدود ۹۰ دقیقه‌است. فاصله مستقیم کیش تا بندر عباس ۴۰۰ کیلومتر، و فاصله آن تا دوبی ۲۰۰ کیلومتر است.
کیش یکی از مهم‌ترین مناطق آزاد تجاری ایران است و توسط سازمان منطقه آزاد کیش اداره می‌شود.

آثار باستانی کیش

در جزیره کیش روستای است بنام (حریره) این روستا خالی از سکنه‌است بومیان جزیره میگویند که حریره نام بانویی بوده که ملکه شهر بود - تقریبا تمام شهر ویرانه است و فقط بخشی از شهر که عمارت کاخ بانوی حریره بوده مرمت شده، تاریخ این روستا به دوره قیاصره بر می‌گردد. ساکنان روستای مجاور این روستا روایت می‌کنند که در شب کسی نمی‌تواند در روستا بماند، چون در شب آوازهای عجیب وغریب در آنجا شنیده می‌شود. در این روستا آثاری از دوران بسیار دور برجای مانده‌است.

حاکمان کیش در دوران قدیم

حاکمانی که در سابق بر این جزیره حکمران بودند از نسل شخصی هستند بنام «قیس» این شخص از شهر (سیراف) که در منطقهٔ «بنی خالد النصوری» قرار دارد آمده بودند. آخرین حاکم جزیره کیش یا (قیس) که از نژاد قیاصره بوده‌اند: ملک سلطان بن ملک قوام الدین بن ملک تاج الدین بن ملک شاه بن قیس بن ملک جمشید. ایشان بدست سیف الدین ابونصر علی بن کیقباد حاکم جزیره «هرمود» بأمر اتابک ابوبکر در تاریخ ۱۲ جمادی الثانی از سال ۶۲۶ هجری قمری بقتل رسید، و با کشته شدن ملک سلطان آخرین حاکم کیش، حکم سلاله قیاصره بر کیش برای همیشه پایان یافت.

دانشگاه کیش

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

دانشگاه کیش


جزیره کیش دارای دانشگاه نیز است. این دانشگاه که در آغاز غیرانتفاعی بود و از کنکور سراسری دانشجو می‌پذیرفت، متاسفانه بدلیل بی کفایتی و عدم احساس مسولیت و وجدان کاری برخی مسوولان رده بالای آن، اینک به دانشگاه صنعتی شریف واگذار شده‌است. اما دوره‌های کارشناسی آن تا فارغ التحصیل شدن تمامی دانشجوهای فعلی، همچنان ادامه دارد. این دانشگاه اکنون دوره‌های بین الملی کارشناسی و کارشناسی ارشد نیز در رشته‌هایی مانند MBA، IT، و مهندسی برق و الکترونیک، و با همکاری دانشگاههایی مانند دانشگاه MMU مالزی و دانشگاه موناش (Monash) استرالیا برگزار می‌کند.
از جمله افتخارات دانشگاه کیش، بدست آوردن مقام اول مسابقات کشوری ربات‌های مین یاب در سال ۱۳۸۲، کسب مقام اول مسابقات سراسری تنیس دانشجویی اصفهان در تابستان ۱۳۸۳، و کسب مقامهایی در رقابت‌های والیبال ساحلی است.




جاذبه های توریستی کیش
بيشتر ديدنيهاي كيش شگفتيهاي است كه طبيعت درطي سالهاي متمادي بوجود آورده وبا دست بشر تغييراتي درآنها ايجاد شده‌است.
يكي از شگقتيهاي كيش ، سواحل آن است كه واقعا زيبا است و كمتر نقاطي در دنيا مي‌توان يافت كه از لحاظ طبيعي اين قدر ديدني باشند ، عمق كم آب ، به دليل شفافيت و زلالي آب كف دريا تا عمق چند متري قابل مشاهده است و به صورت اكواريوم طبيعي است.

سواحل ماسه‌اي ، اسكله تفريحي ، جاده كرانه كه دور تا دور جزيره كشيده شده است ، پيست دوچرخه سواري به طول حدود 70 کيلومتر كه تاپاسي از شب دوچرخه سواران در آن به ورزش مفرح دوچرخه سواري مي‌پردازند ،ايستگاههاي اجاره دوچرخه ، مجموعه ورزشي المپيك با انواع زمينهاي ورزشي ، فوتبال ، تنيس ، استخر، واليبال ، بسكتبال ، شطرنج ، اسكواش ، و مجموعه ورزشي با انواع بازيهاي بيليارد و بولينگ از جمله مكانهايي است كه مسافران از آنها لذت مي‌برند.
پارك ساحلي ، پارك پرندگان ، پارك آهوان كه تعداد زيادي آهو وپرندگان در فضاي طببعي زندگي مي‌كنند و پارك وحش كيش ، پارك دلفينهاو بازيهاي زيباي آنها از جمله ديدنيها در كيش است كه مسافران حاضر به چشم پوشي و نديدن آنها نيستند.
بازارهاي كيش نيز جذابيتي خاص دارند و معمولا مسافران در طول روز دراين بازارها وقت خود را صرف مي‌كنند و شب هنگام در كنار ساحل به ديدن مناظر طيبعي و زيباييهاي دريا و ورزشهاي دريايي و دوچرخه سواري مي- پردازند.
محيط آرام و بدون ترافيك كيش يك ويژگي ديگر اين جزيره است كه هواي بدون آلودگي و پاك را به ريه مردم مي‌فرستد.
در جزيره كيش هيچ توقفي وجود ندارد ، ميادين وچهارراه‌ها فاقد چراغ قرمز توقف است ، به همين دليل سيستم حمل و نقل در كيش روان و با آرامش توام است ، در حداقل زمان ممكن مي‌توان از اين طرف جزيره به آن طرف ديگر رفت.
استفاده از كمربند ايمني ، رعايت سرعت مجاز و علايم رانندگي در كيش لازم و اجباري است و با متخلفان بشدت برخورد مي‌شود.
خيابانها وبولوارهاي كيش نيز به طرز زبيايي ساخته شده‌اند وبانخل‌هاي زينتي وگلهاي رنگارنگ جذابيتي خاص به اين جزيره بخشيده‌اند.

ساحل کیش
زمین در ساحل ماسه ای کیش ، از جنس مرجان بوده و در زیر نور خورشید ، درخششی نقره فام دارد. پدیده ای که در سطح جهان بی همتاست. کیش دریای آبی رنگ شفاف و روشنی دارد که باعث می شود کف آن از سطح دریا هم پیدا باشد. کارشناس محیط زیست این خاصیت را به وجود مرجان ها در پیرامون جزیره نسبت می دهند و معتقدند که مرجان ها به صورت طبیعی موجب تصفیه آب و شفافیت و زیبایی سواحل جزیره هستند. کیش به نسبت وسعت خود دارای یکی از وسیع ترین ساحل هاست و در دنیا کمتر ساحلی را می توان یافت که در وسعت سواحل کیش قابل استفاده باشد و مسافران بتوانند با آرامش و دور از غوغاهای سواحل معروف در آن به استراحت بپردازند.
در ضمن علاقمندان به ماهیگیری می توانند در سواحل جنوبی و غربی جزیره به صید بپردازند. ترکیب اینها با یکدیگر ، سواحل کیش را به یکی از جذابترین سواحل جهان تبدیل کرده است.

شهر زیرزمینی کاریز
قنات کیش بیش از 2500 سال قدمت دارد و از آب شیرین قابل شرب ساکنان جزیره را تامین می کرده ولی اکنون به یک شهر زیر زمینی شگفت انگیز بدل شده که بیش از 10000 متر مربع وسعت دارد.
کارگزاران با تجربه آن زحمت تمام طراحی های آن را کشیده و می کوشند تا در پروژه بازسازی قنات کیش که اکنون کاریز کیش خوانده می شود ضمن حفظ بافت تاریخی آن کاربری های جدیدی از این شهر زیر زمینی بدست آورند . شهر زیر زمینی کاریز در فاز یک خود به قسمتهای زیر تقسیم و قابل بهره برداری خواهد بود.
غرفه های صنایع دستی ایران و جهان ، رستوران سنتی و جدید ، موزه سالن آمفی تئاتر سالن کنفرانس ، گالری های هنری .
شهر کاریز در عمق 16 متری زیر زمین قرار دارد. سقف آن هشت متر ارتفاع و بیشتر سقف آن مملو از سنگواره ، صدف و مرجانهایی است که با نظر کارشناسی 270 تا 570 میلیون سال قدمت دارد و تک تک آن شناسایی و دارای شناسنامه رسمی است. کارگزاران شهر زیر زمینی بر این باورند که دو ویژگی کاریز را در فهرست ابنیه جهانی در خواهد آورد.
اول اینکه کاریز در دل تنها جزیره مرجانی دنیا واقع است. دوم آنکه تنها بنایی است که سقف مملو از صدفها و مرجانهای طبیعی است. صدفها و مرجانهایی که برای بازدید آنها دو راه وجود داشته ، بازدید از موزه های طبیعی یا غواصی در آبهای آزاد و اکنون کاریز فصلی جدید و استثنایی در ÷یش روی تمامی دوستداران طبیعت گشوده که بی واسطه خواهند توانست از بزرگترین مجموعه مرجانی بازدید کنند.
در خاتمه گفتنی است که خاکهای برداشت شده از کاریز دارای خواص درمانی زیادی است که در " گل درمانی " استفاده های فراوان خواهد داشت. این امر همراه با خدمات گوناگونی همچون تاسیس مراکز اقامتی ، تجاری و تفریحی در زمینی معادل 60000متر مربع در روی زمین کاریز احداث خواهد گردید. زمین سطحی کاریز به پارک وسیعی بدل خواهد شد که دارای دو تپه مرتفع خواهد بود. این په ها از خاکهای برداشت شده زیر زمین ساخته شده و به چم انداز بی نظیر جزیره کیش دل خواهد شد.


شهر باستانی حریره [ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

بقایایی در مرکز ساحل شمالی جزیره قراردارد ، به احتمال بسیار قوی به دوره ساسانیان و اوایل دوره اسلامی بر می گردد . این بقایا در وسعتی بالغ بر سه کیلومتر مربع ، بازگو کننده این مطلب است که روزگاری شهری بزرگ و اباد در این منطقه وجود داشته و جمعیت کثیری را در خود جای می داده است.

آن چه امروز از این شهر بر جای مانده حجمی از معماری شهری است اما کمتر و به ندرت طاق ها و پوشش ها و سقف ها سالم برجای مانده است جز پاره ای موارد که پوشش های طاقی شکل سنگی از گزند تخریب در امان مانده است.
بقایای شهر حریره در امتداد ساختمانهای بندرگاه و دفاتر آن ، قابل دیدن است. طبق نظر سازمان میراث فرهنگی ، شهر حریره هشتصد سال قدمت دارد.


کشتی یونانی


کشتی یونانی جاذبه توریستی دیگری از جزیره کیش است . در یک روز گرم تابستان ، چهارم مرداد سال هزار سیصدو چهل و پنج هجری شمسی ، بومیان جزیره کیش کشتی عظیمی را دیدند که در ساحل هزار و سیصد و بیست و دو شمسی توسط شرکت ویلیم همیلتون با هفت هزار و شصت و یک تن وزن و صد وسی و شش متر طول در بندر گلاسکو ساخته شده بود که ابتدا " شیپور امپراطور " ، " ناتور الیست " ، " سیروس فارس " ، " سیروس فارس" ، "همدان " و بعد "کولائف" ، نام گرفت. تماشای غروب خورشید در پشت " کشتی یونانی " فراموش نشدنی است.

روستاي باغو
باغو از آبادي‌هاي قديمي كيش است كه در جنوب غربي جزيره قرار دارد در حال حاضر، اين آبادي جز چند خانوار دامدار، سكنه ديگري ندارد. در بين بوميان، حاصلخيزي اين منطقه زبانزد است
دراين منطقه بيشه انبوهي از انواع درختان بومي به چشم مي‌خورد كه در آن ميان، مجموعه درختان كهنسال لور زيبايي چشمگيري دارد. به منظور گسترش امكانات تفريحي و توسعه فضاي سبز در جزيره و بهره‌برداري از زيبايي‌هاي طبيعي روستاي باغو كه از خاكي مستعد برخوردار است «پارك دليران» با وسعت 60 امكانات تفريحي و توسعه فضاي سبز در جزيره و بهره‌برداري از زيبايي‌هاي طبيعي روستاي باغو كه از خاكي مستعد برخوردار است «پارك دليران» با وسعت 60 هكتار در اين منطقه احداث شده است


نمايشگاه خزندگان

در اين نمايشگاه بيش از يكصدگونه خزنده از خانواده مارسانان به نمايش گذاشته شده است. مارهاي عظيم بوا، پيتون آفريقا و آمازون، سوسمارايگوانه ماداگاسكار، عقرب سياه امپراتور آفريقا، مارپرنده تايلند، عنكبوت هاي بزرگ و پرنده خوار برزيلي نمونه‌هايي از اين گونه خزندگان هستند. علاقمندان به بازديد از نمايشگاه مي‌توانند به كانون هنر واقع در جنب پارك آهوان مراجعه كنند. اين نمايشگاه در آينده نزديك به سالن مخصوصي در پارك آهوان منتقل مي شود. در كانون هنر امكانات وسيع ديگري براي برپايي نمايشگاه‌هاي اختصاصي هنري تدارك ديده شده است كه در اختيار هنرمندان داخلي قرار مي‌گيرد

ورزش هاي دريايي در كيش

يكي از امتيازات كيش، سواحل زيبا و آرام آن است و تقريبا همه نقاط آن در سرتاسر جزيره براي شنا و انواع ورزش هاي دريايي مساعد است.
در سال هاي اخير براي استفاده هر چه بهتر از اين موقعيت طبيعي، تمهيدات جدي انديشيده شده است.
وجود سوابق طولاني و تاريخي مردم اين ديار در صيد مرواريد وارج و منزلت دريا و دريانوردي در فرهنگ مردم خطه جنوب ايران در كنار موقعيت مساعد طبيعت و دريا در كيش موجب شده است كه برنامه توسعه ورزش هاي دريايي با سرعتي به مراتب بيش از آن چه انتظار مي رفت مورد استقبال واقع شود و با موفقيت به مرحله اجرا درآيد.
هم اكنون در كيش علاوه بر امكانات پراكنده در سرتاسر سواحل جزيره، دو مجموعه كامل با انواع تجهيزات و وسايل پيشرفته براي تفريح و ورزش هاي دريايي در اختيار علاقمندان قرار دارد.



ماهيگيري تفريحي در كيش

گستردگي سواحل، درياي زلال و آرام وگرماي مهربان آفتاب جنوب در محيط آرام و بي سروصداي جزيره، شرايط مطلوبي را براي علاقمندان به ماهي گيري در كيش فراهم آورده است.
ماهيگيري در سرتاسر سواحل جزيره (به غيراز منطقه اسكله تفريحي) آزاد است و علاقمندان مي توانند با استفاده از وسايل ساده ماهيگيري با قلاب هاي معمولي كه تهيه آن ها از فروشگاه هاي ورزشي كيش امكان پذير است، ساعاتي را به اين تفريح لذت بخش بپردازند.

مسير ويژه دوچرخه سواري

يكي از طولاني ترين و زيباترين مسيرهاي دوچرخه سواري كشور در جزيره كيش قرار دارد. سرتاسر اين مسير 75 كيلومتري كاملا مستقل از مسيرهاي اتومبيل رو بوده و بخش اصلي آن به موازات جاده جهان، در حاشيه نوار ساحلي احداث شده است.
در ايستگاه‌هاي ويژه به علاقمندان دوچرخه كرايه مي‌دهند. اين ايستگاه‌ها در بخش‌هاي مختلف جزيره مانند اسكله تفريحي و جنب بازار مرجان وجود دارد و به وسيله بخش خصوصي اداره مي شود.
طبيعت بكر جزيره در بخش هاي جنوبي و غربي جزيره با چشم اندازهاي زيبايي از دريا، سواحل، بوستان ها، نخلستان ها و پوشش گياهي در دسترس همگان است. حركت با دوچرخه در مسير ويژه، اين امكان را به گردشگران مي دهد كه با سرعت كم و در سكوت اين چشم اندازهاي طبيعي را تماشا كنند

اسكله تفريحي

اسكله تفريحي مجموعه‌اي است كه امكانات تفريحي از قبيل جت اسكي، قايق هاي پدالي (با ظرفيت چهارنفر)، قايق هاي ماهيگيري، قايق هاي پارويي، سه چرخه هاي آبي، امكانات غواصي و قايق هاي كف شيشه‌اي كه گردشكران از آن براي تماشاي دنياي شگفت انگيز آبزيان زيباي خليج فارس استفاده مي كنند.
مجموعه اسكله تفريحي كه در مجاورت چند مجموعه تفريحي ديگر قرار گرفته است بسيار مورد استقبال گردشگران و خانواده ها قرار مي گيرد.

پلاژها

سواحل كيش برخلاف بسياري از سواحل دنيا كه از ماسه خاكستري پوشيده شده است، پوشش مرجاني دارد رنگ نقره فام مرجان ها در پرتو آفتاب از درخشندگي خيره‌كننده اي برخوردار است. آب دريا در سواحل كيش شفاف و زلال، كف آن تا عمق چند متري به راحتي قابل رويت است. در اين سواحل پلاژهايي ويژه بانوان و آقايان و يا خانواده ها ساخته شده است و مكان مناسبي براي اسكان موقت گردشگران و ساكنان كيش است.
پلاژ بانوان
پلاژ بانوان در سواحل شمالي جزيره روبه‌روي مخابرات احداث شده است. وسعت آن حدود 15 هزارمترمربع است. اين پلاژ علاوه بر امكاناتي چون دوش آب شيرين، سايه‌بان و نورپردازي مناسب، سالن بدن سازي هم دارد و زيرنظر مربيان اداره مي‌شود. علاوه بر آن مربيان شنا و نجات غريق ايمني خاطر استفاده كنندگان از پلاژ را فراهم كرده است. پلاژ بانوان كيش به علت موقعيت مكاني مناسب و دسترسي آسان و داشتن امكانات لازم، با استقبال زيادي روبه‌رو است
پلاژ آقايان
اگرچه براي آقايان شنا در اغلب سواحل جزيره آزاد است، اما به دليل وجود امكانات مناسب براي شنا در باشگاه دريايي، استقبال از اين مكان بيشتر است. پلاژ آقايان در شمال شرقي جزيره قرار دارد و دسترسي به اين مركز با وسيله نقليه عمومي هم امكان‌پذير است. آموزش شنا در اين پلاژ هم به صورت انفرادي و هم به صورت گروهي انجام مي‌شود و نجات غريق‌ها در تمام وقت اداري حضور دارند. دوش هاي آب شيرين و بوفه از خدمات اين مركز هستند.
سواحل اين پلاژ ماسه أي است و عمق آن نيز به تدريج افزايش مي يابد و امكان مناسبي را براي شنا در عمق هاي مختلف پديد مي آورد. امكان انجام تفريحات دريايي چون جت اسكي، اسكي روي آب، پاراشوت، قايق هاي بادباني و غواصي در مركز تفريحات دريايي و محل پلاژ به جذابيت اين پلاژ افزوده است. نورپردازي مناسب در پلاژ نيز به گونه‌اي است كه شب ها نيز مي توان شنا كرد. راه اندازي سالن‌هاي بدن‌سازي، ژيمناستيك و اتاق ماساژ، از طرح هاي آتي در اين پلاژ است.



درخت لور

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
درختان محلی جزیره ، بعنوان گنجینه های طبیعی ، جذاب و زیبا هستند. درخت لور یا انجیر معابد ، معروفترین درخت جزیره است. این نوع درخت در نواحی جنوبی ایران رشد می کند. پوست کهنسال درخت لور و برگها و ریشه هایش که از بدنه اصلی آن آویزان هستند، آن را از سایر انواع درختان متمایز می سازد. این درختان ریشه هایشان طوری رشد می کند که مانند چتری بر روی زمین سایه می افکند و ممکن است تا چند صد سال عمر کنند

nafas
16-05-2009, 13:27
موقعيت جغرافيايی جزيره کيش

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


موقعيت جغرافيايی جزيره کيش



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

جزيره کيش با 90457 کيلومتر مربع مساحت يکی از زيبا ترين جزاير خليج فارس است که در 18 کيلومتري کرانه جنوبی ايران بين مختصات جغرافيايی 53 درجه و 53 دقيقه تا54 درجه و 4 دقيقه طول شرقي از نصف النهار گرينويچ و 26 درجه و 29دقيقه تا 26 درجه و 35 دقيقه عرض شمالی واقع شده است.


طول جزيره کيش 15 کيلومتر در محور شرقی-غربی و پهنای آن 7 کيلومتر در محور شمالی جنوبی و تقريبابيضيشکل است.
فاصله کيش از راه دريا تا جزيره هندورابی 28 کيلومتر ،تا جزيره فارور 55 کيلومتر ،تا جزيره سيری 87 کيلومتر ، تا جزيره ابوموسی 177 کيلومتر ،تا قشم 225 کيلومتر ، تا بندر عباس 300 کيلومتر، تا چابهار 675 تا بوشهر740 کيلومتر و تا دبی 200 کيلومتر فاصله کيش تا تهران از راه هوائی 1052 کيلومتر و از راه زمينی 1600 کيلومتر فاصلهکيش تا اصفهان نيز از راه زمينی 1200 کيلومتر است
کيش از طبيعتی زيبا و منحصر به فرد بر خوردار است . سواحل آرام با ماسه های مرجانی آب زلال دريا که شفافيت کم نظير آن امکان مشاهده انواع آبزيان را در عمق چند متری مقدور می سازد پوشش گياهی مناسب و سر سبزی و طراوت آن به ويژه در هفت ماه از سال چشم اندازی زيبا و تماشائی به آن بخشيده است که سالانه حدود يک ميليون نفر از دوستداران طبيعت و دريا را به سوی خود جلب می کند.


موقعيتزمين شناسی جزيرهکيش

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

از نظر پستی و بلندی جزيرهء کيش تقريبا مسطح است. ارتفاع نسبی جزيره از سطح دريا حدود 32 متر است و مرتفع ترين نقطهء آن که در شرق جزيره واقع است حدود 45 متر از سطح درِيا ارتفاع دارد.از اين رو جهت کرانه ها با شيب نسبتا ملايمی به دريا منتهی ميشود.
جزيره کيش دارای ساختار مرجانی است . جزاير مرجانی معمولا بر اثر گسترش انواع مرجانها و مواد آلی ديگر بر روی طاقديس ها گنبدهای نمکی و مواد آتشفشانی تشکيل می شوند
فرهنگ و مردم


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
بر اساس سرشماري بهمن 1379 ، جزيره كيش داراي 16500 نفر بوده و در حال حاضر بیش از 20 هزار نفر جمعیت ساکن دارد، که 82 درصد آن طی سال های اخیر در نتیجه فعالیت های اشتغالزایی ، به کیش مهاجرت کرده اند. میزان باسوادی در کیش ، بیش از 92 درصد و درصد اشتغال ، بالای 98 درصد است که نشان دهنده وضعیت بسیار مطلوب این دو شاخص است.
ملاقات با اهالي بومي يك كشور يا منطقه براي بسياري از گردشگران يك جاذبه فراموش نشدني به شمار مي آيد.
در محله سفين شما مي توانيد با اهالي بومي سخت كوش و خونگرم كيش ملاقات كرده و از نزديك با سبك زندگي آنها آشنا شويد. اهالي بومي كيش به زبان هاي فارسي و عربي آشنايي دارند و تقريباٌ تمامي بانوان ، مردان و كودكان اين محله از لباس هاي سنتي استفاده مي كنند.
همزمان با توسعه توريستي و تجاري جزيره بخشي از اين افراد به كارهاي خدماتي رو آورده اند و بقيه از طرق سنتي به امرار معاش مي پردازند . ماهيگيري و دامپروري در ميان بوميان معمول است . تجار محلي و بومي در بازار سفين به كار مشغول هستند، فضا و معماري سنتي اين بازار يادآور بازارهاي سنتي و قديمي سرزمين اصلي ايران است .
در جزيره كيش ، مسلمانان اعم از شيعه و سني در كمال صلح و آرامش با هم زندگي مي كنند . آنان داراي مساحد باشكوهي هستند كه برخي از آنها در سازمان ميراث فرهنگي ايران ثبت شده است .



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
مساجد كيش

كيش داراي 7 مسجد و حسينيه است، مسجد امير(ع)، مسجد خاتم الانبياء و مسجد نور از بزرگترين مساجد كيش هستند
مسجد خاتم الانبياء ( ص ) كه مناره هاي آن سر به آسمان كشيده و رو به سوي دريا دارد در منطقه سفين ، سمت شمال غربي جزيره واقع شده و از مهمترين بناهاي مذهبي كيش به شمار مي آيد و نمازهاي جماعات و جمعه در اين محل برگزار مي شود. مسجد اميرالمومنين ( ع ) داراي بافت معماري بسيار قديمي است و در سال 1370 توسط سازمان ميراث فرهنگي ايران بازسازي شده و در منطقه ماشه واقع مي باشد. از ديگر مسجدهاي زيبا و قديمي كيش مسجد جامع نور مي باشد ، سبك معماري آن تركيبي از هنر ايراني و اسلامي است اين مسجد در منطقه سفين واقع شده و متعلق به مسلمانان اصل سنت مي باشد.



آثار باستاني جزيره

بسياري از مسافراني كه به جزيره كيش سفر مي كنند، نمي توانند باور كنند كه جزيره در روزگاراني بسيار دور منطقه آبادي بوده و يكي از قطب هاي تجارت ميان چين و اروپا و شمال آفريقا بوده است. گرچه هنوز بررسي هاي باستان شناسي وسيعي در نقاط مختلف جزيره به عمل نيامده، اما در هر گوشه جزيره مي توان آثاري از گذشتگان را مشاهده كرد كه هر كدام يادآور دوران مجد وعظمت اين جزيره بوده است. در جريان فعاليت هاي عمراني جزيره كيش و در برخي از پژوهش هاي باستان شناسي محدود گذشته آثاري در سطح جزيره پيدا شده است كه ارزش فراواني دارد و مجموعه جذابي را تشكيل مي دهد كه هم اكنون بخشي از آن در ساختمان كانون هنر در معرض بازديد عموم قرار دارد
سكه هاي ايراني و خارجي مربوط به دوره هاي مختلف تاريخي، ظروف مسي، مفرغي و سفالين، سنگ نوشته هاي اوايل دوره اسلامي (به خط كوفي)، سنگ قبر و يك عراده توپ از جمله آثاري هستند كه در معرض ديد قرار دارند


شهر تاريخي حريره
گسترده پستي و بلنديها و خرابه‌هاي شهر قديمي حريره حدود 120 هكتار وسعت دارد. اين وسعت بازگو كننده اين مطلب است كه روزگاري شهري بزرگ و آباد در اين منطقه وجود داشته و جمعيت كثيري را در خود جاي مي داده است. آن چه امروز از اين شهر بر جاي مانده حجمي از معماري شهري است. اما كمتر و به ندرت تاق‌ها و پوشش‌ها و سقف‌ها سالم بر جاي مانده است جز در پاره‌اي موارد كه پوشش‌هاي تاقي شكل سنگي از گزند تخريب در امان مانده است
بندر شهر تاريخي حريره يك شهر يك پارچه و متمركز با معماري برون گرا بوده و از معماري دفاعي و درون گراي ديگر شهرهاي تاريخي ايران در آن نشاني نيست
انتخاب اين بخش از جزيره براي ايجاد شهر حريره طبيعي ترين و معقول ترين انتخاب بوده است چرا كه ساحل صخره‌اي مرتفع آن از سطح دريا تقريبا ده متر بلندتر است و وجود سه خليج و دماغه كه نقش بندرگاه طبيعي را دارد و نيز درياي نسبتا آرام تر از ديگر كرانه‌ها و سواحل جزيره خود عامل شكل گيري شهر در ساحل شمالي شده است
تاكنون عمليات اكتشافي باستان شناسي بقاياي شهر تاريخي حريره در سه مجموعه مجزا انجام شده است
خانه اعياني:خانه اعياني يادآور خانه هاي چندخانوار قديمي در داخل فلات ايران و در شهرهايي چون يزد، اصفهان و كاشان است و يكي از نمونه هاي قديمي مسكن جمعي در حاشيه خليج فارس محسوب مي شود. علاوه بر وسعت خانه و همچنين فضاهاي مختلف و متنوع آن، كاشي‌هاي ستاره‌اي شكل كه در اين خانه به دست آمده است، همانند كاشي‌هايي كه زينت بخش بناهاي مهم ايلخاني ايران همچون تخت سليمان و سلطانيه به كار رفته است. پيدايي اين مقدار كاشي كه يقينا عنصر وارداتي به جزيره است نشان مي‌دهد كه اين عمارت به يكي از ثروتمندان كيش تعلق داشته است
بخش كارگاهي و صنعتي: اين مجموعه درست در كنار دريا ساخته شده است و داراي معماري و فضاهاي ناشناخته‌اي مي باشد. مجموعه كانال هاي افقي و زيرزميني و چاه‌هاي متعدد در گوشه و كنار، مجموعه بسيار جالب و نادري را تشكيل مي‌دهد كه هنوز عملكرد آن‌ها روشن نيست، اما به نظر مي‌رسد كه ارتباط مستقيم، با فعاليت هاي صيادي (صيد ماهي، مرواريد و مرجان) داشته و براي دسترسي آسان تر به دريا احداث گرديده است. شايد هم بتوان فرض كرد كه اين راهروها و كانال‌ها راه‌هاي مخفي بوده است كه در مواقع هجوم و حمله اهالي شهري مي‌توانسته‌اند به طور اضطراري از آن ها استفاده كنند

- مجموعه حمام: اين مجموعه شامل حمامي است با صحن‌هاي متعدد و حصار آن به مساحت تقريبي 500 مترمربع. سربينه و گرمخانه و تون حمام در جنوب بخش ذكر شده قرار گرفته و توسط راهرو سرپوشيده‌اي از آن جدا شده است. دو خزينه كوچك و بزرگ در جنوب گرمخانه آخرين بخش ساختمان را تشكيل داده اند
باستان شناسان معتقدند اين حمام كه شايد در نوع خود از قديمي ترين حمام هاي ايراني باشد كه طي كاوش هاي باستان شناسي كشف و شناخته شده است، دو دوره متمايز و مجزا از هم دارد(دوره ايلخاني – دوره تيموري) با توجه به ظرفيت محدود حمام و با در نظر گرفتن ديوار بيروني سراسري كه تا مجموعه عمارت اعياني كه در جنوب شرقي حمام و بفراز تپه‌اي بلند قرار گرفته امتداد يافته است. به نظر ميرسد كه اين بنا حمامي خصوصي بوده و به صاحب مجموعه اعياني تعلق داشته است

شهر زیرزمینی کاریز

قنات کیش بیش از 2500 سال قدمت دارد و از آب شیرین قابل شرب ساکنان جزیره را تامین می کرده ولی اکنون به یک شهر زیر زمینی شگفت انگیز بدل شده که بیش از 10000 متر مربع وسعت دارد.
کارگزاران با تجربه آن زحمت تمام طراحی های آن را کشیده و می کوشند تا در پروژه بازسازی قنات کیش که اکنون کاریز کیش خوانده می شود ضمن حفظ بافت تاریخی آن کاربری های جدیدی از این شهر زیر زمینی بدست آورند . شهر زیر زمینی کاریز در فاز یک خود به قسمتهای زیر تقسیم و قابل بهره برداری خواهد بود.
غرفه های صنایع دستی ایران و جهان ، رستوران سنتی و جدید ، موزه سالن آمفی تئاتر سالن کنفرانس ، گالری های هنری .
شهر کاریز در عمق 16 متری زیر زمین قرار دارد. سقف آن هشت متر ارتفاع و بیشتر سقف آن مملو از سنگواره ، صدف و مرجانهایی است که با نظر کارشناسی 270 تا 570 میلیون سال قدمت دارد و تک تک آن شناسایی و دارای شناسنامه رسمی است. کارگزاران شهر زیر زمینی بر این باورند که دو ویژگی کاریز را در فهرست ابنیه جهانی در خواهد آورد.
اول اینکه کاریز در دل تنها جزیره مرجانی دنیا واقع است. دوم آنکه تنها بنایی است که سقف مملو از صدفها و مرجانهای طبیعی است. صدفها و مرجانهایی که برای بازدید آنها دو راه وجود داشته ، بازدید از موزه های طبیعی یا غواصی در آبهای آزاد و اکنون کاریز فصلی جدید و استثنایی در ÷یش روی تمامی دوستداران طبیعت گشوده که بی واسطه خواهند توانست از بزرگترین مجموعه مرجانی بازدید کنند.
در خاتمه گفتنی است که خاکهای برداشت شده از کاریز دارای خواص درمانی زیادی است که در " گل درمانی " استفاده های فراوان خواهد داشت. این امر همراه با خدمات گوناگونی همچون تاسیس مراکز اقامتی ، تجاری و تفریحی در زمینی معادل 60000متر مربع در روی زمین کاریز احداث خواهد گردید. زمین سطحی کاریز به پارک وسیعی بدل خواهد شد که دارای دو تپه مرتفع خواهد بود. این په ها از خاکهای برداشت شده زیر زمین ساخته شده و به چم انداز بی نظیر جزیره کیش دل خواهد شد.



قنات ها

قنات مجموعه اي از چند چاه زيرزميني است كه با شيبي كمتر از شيب سطح آب موجود در لايه‌هاي آبدار مناطق مرتفع يا رودخانه‌ها و مرداب‌‌ها و بركه‌ها را جمع‌آوري وبه نقاط پست تر مي رساند. اين روش يكي از متداول‌ترين روش‌هاي استخراج آب‌هاي زيرزميني در ايران بوده كه در كيش نيز متداول بوده است
در حال حاضر آثار بيش از ده قنات در بخش هاي شمالي و غربي جزيره وجود دارد. اگرچه قنات‌هاي كيش از نظر طول رشته قنات و يا عمق چاه‌ها قابل مقايسه با قنات‌هاي ديگر نقاط ايران نيست، اما با توجه به شيب بسياركم جزيره، چگونگي هدايت آب هاي زيرزميني به سطح زمين در كيش بسيار مهم بوده است و نشان مي دهد كه آن ها از پيشرفته ترين روش ها براي حفر قنات استفاده مي كرده اند
يكي ديگر از نكات جالب توجه در مورد قنات هاي كيش وسعت و ارتفاع گذرگاه‌هاي آب در زيرزمين است كه چندين برابر نمونه هاي مشابه در ساير نقاط كشور است. اين گذرگاه‌ها به گونه‌اي احداث گرديده‌اند كه چند نفر مي توانند در كنار هم و به راحتي در آن راه بروند. به همين دليل باستان شناسان به آن «قنات آب انبار» گفته اند و احتمال مي‌دهند كه در گذشته از اين گذرگاه‌ها به عنوان مخفي گاه هم استفاده مي‌شده است


پاياب

پاياب، دهليز يا نقبي است كه در سطح زمين در كنار دهانه چاه قنات حفر با شيب تند و با استفاده از تعدادي پله به سطح آب جاري قنات در زيرزمين مي رسد. هر چه عمق چاه بيشتر باشد، اين نقب طولاني تر و تعداد پله هاي آن زيادتر مي شود. زاويه حفر دهليز را طوري محاسبه مي كنند كه آخرين پله پاياب به انتهاي ميله (چاه) قنات برسد تا از روشنايي نوري كه از دهانه چاه به سطح آب مي تابد براي روشنايي محوطه پاياب استفاده شود. معمولا در اطراف آخرين پله محوطه ايجاد مي شود كه در روزهاي گرم تابستان، هوايي ملايم و دلپذير دارد و براي استراحت از آن استفاده مي شود
پاياب كيش كه قدمتي دو هزارساله دارد در محلي در نزديكي مجموعه درخت سبز قرار گرفته است . اين محل در سال هاي اخير به نحو زيبايي بازسازي شده و هم اكنون يكي از جاذبه هاي سياحتي جزيره است كه تعداد زيادي از مسافران را به سوي خود مي‌كشاند. در اين محل يك چايخانه و رستوران غذاهاي سنتي ايراني براي پذيرايي از گردشگران داير گرديده است

آب انبارهاي سنتي


در جزيره كيش، مانند بسياري از نقاط كم آب كشور، در دهه هاي گذشته از آب انبارهاي مخصوصي براي ذخيره آب هاي حاصل از نزولات آسماني استفاده مي شد. اين آب انبارها در انتهاي آبگيرهاي طبيعي در عمق زمين در جزيره كيش، مانند بسياري از نقاط كم آب كشور، در دهه هاي گذشته از آب انبارهاي مخصوصي براي ذخيره آب‌هاي حاصل از نزولات آسماني استفاده مي شد. اين آب انبار در انتهاي آبگيرهاي طبيعي در عمق زمين ساخته مي شد. آثار تعدادي از اين آب انبارها هنوز در كيش باقي مانده است


كشتي يوناني

در غرب جزيره و در نزديكي مجتمع غروب كيش، يك كشتي عظيم الجثه در سواحل نيلگون كيش جا خوش كرده است كه به كشتي يوناني معروف است. كشتي يوناني از نظر تاريخي قدمت و اهميت چنداني ندارد. در تاريخ چهارم مرداد ماه 1345 اين كشتي كه از بندر امام خميني عازم يونان بوده است در عرض جغرافيايي 26 و 20 درجه شمالي و طول جغرافيايي 53 و 54 درجه شرقي به گل نشست و هشتاد روز تلاش اورينوكو، يدك‌كش هلندي براي بيرون كشيدن اين كشتي به ثمري نرسيد. اطلاعات بدست آمده از شركت بيمه لويدز لندن نشان دهنده اين است كه اين كشتي در زمان به گل نشست متعلق به كشور يونان و بنام كولااف بوده است

اين كشتي در سالهاي بين 1338 تا يكسال قبل از توقف، در مالكيت خطوط كشتيراني ايران و با نامهاي همدان سيروس و فارس در تردد بوده و امپراطور و نچرايست از نامهاي ديگر اين كشتي است

سواحل كيش

خاك كيش داراي ساخت مرجاني است و با رنگ نقره فام در زيرآفتاب از درخشندگي خيره‌كننده‌اي برخوردار است. اين ويژگي را بسياري از سواحل دنيا كه از ماسه خاكستري پوشيده شده اند، ندارند. آب دريا در ساحل اين جزيره شفاف و روشن است و تا فاصله‌اي دور مي توان كف دريا را به راحتي تماشا كرد. كارشناسان محيط‌زيست اين خاصيت را به وجود مرجان‌ها در پيرامون جزيره نسبت مي دهند و معتقدند كه مرجان ها به صورت طبيعي موجب تصفيه آب و شفافيت و زيبايي سواحل جزيره هستند

كيش به نسبت وسعت خود داراي يكي از وسيع ترين ساحل هاست و در دنيا كمتر ساحلي را مي توان يافت كه به وسعت سواحل كيش قابل استفاده باشد و مسافران بتوانند با آرامش و دور از غوغاهاي سواحل معروف در آن به استراحت بپردازند
ماهي‌ها و ديگر آبزيان موجود در سواحل كيش، استثنايي‌ترين ويژگي اين جزيره به شمار مي‌روند. ماهي‌هاي تزييني و بسيار زيبا كه در آب‌هاي حاشيه كيش غوطه‌ور هستند و وجودشان را از تماشاگران پنهان نمي‌كنند، از جاذبه‌هاي استثنايي كيش به حساب مي‌آيند و مي‌تواند مسافران را ساعت‌ها سرگرم كنند. در عين حال مرغوب‌ترين ماهي‌هاي خوراكي كشور نيز در همين سواحل توسط شركت صيد كيش و بوميان ماهيگير صيد مي شود. علاقمندان به ماهيگيري مي توانند در سواحل جنوبي و غربي جزيره به صيد بپردازند
ساحل كيش از كم خطرترين سواحل دنياست. آب‌هاي ساحلي كيش فاقد كوسه خطرناك بوده و استفاده از آب دريا كاملا بي خطر است. لازم به يادآوري است، كوسه‌هايي كه بعضا در ساحل كيش ديده مي شوند از ماهي هاي كوچك تغذيه مي‌كنند و براي شناگران خطري ندارند. ساحل كيش از آن نوع سواحل استثنايي است كه هم در فصل سرد و هم در فصل گرم براي مسافران قابل استفاده مي‌باشد وامكان ورزش‌هاي دريايي در آن فراهم شده است


جاده جهان

جاده جهان به صورت يك جاده كمربندي، جزيره كيش را احاطه كرده است. در سرتاسر طول اين جاده 25 قطعه زمين به استان‌هاي كشور واگذار شده است تا در آن آثار هنري، مصنوعات و توليدات خود را به نمايش گذارند
علاوه بر اين در برابر غرفه هاي هر استان، غرفه يك كشور خارجي در سوي ديگر جاده ايجاد مي شود و به اين ترتيب هر استان ايران با يك كشور خارجي همسايه مي‌گردد. مجريان طرح معتقدند كه اين همسايگي امكان مبادلات كالا و انعقاد قراردادهاي اقتصادي را تسهيل خواهد كرد
جاده جهان نمادي از ارتباط فرهنگ هاي مختلف ايران و جهان است. علاوه بر اين در حال حاضر جاده جهان امكان ارتباط با طبيعت بكر جزيره را در سمت هاي جنوبي و غربي فراهم آورده است. دوستداران مناظر طبيعي مي‌توانند چشم اندازهايي از دريا، ساحل، پوشش گياهي و حيات جانوري متنوع جزيره را در سرتاسر طول جاده مشاهده كنند
جاده جهان شب‌ها چون كمربندي نگين جزيره را در ميان گرفته است و تمامي پهناي جزيره را در ديدرس مسافراني كه با پروازهاي شبانه به منطقه مي رسند، قرار مي‌دهد


آكواريوم، حيات در دريا

خليج فارس از حيات آبزي بسيار متنوعي برخوردار است. سياحتگران در هر گوشه ساحل، مي توانند انواع ماهيان و ديگر آبزيان را كه برخي از آن‌ها بسيار عجيب به نظر مي‌رسند، در داخل آب‌هاي شفاف تماشا كنند
در آكواريوم كيش كه در ساختمان كانون هنر قرار دارد انواع مختلفي از آبزيان زيبا و شگفت انگيز خليج فارس نگهداري مي شود. براي كساني كه امكان غواصي در زير آب و ديدن ماهي هاي رنگارنگ زيبا را در محيط طبيعي خود ندارند، ديدار از آكواريوم مي‌تواند به يادماندني و خاطره انگيز باشد، بنابراين بازديد از آكواريوم به همه مسافران (به ويژه كودكان و نوجوانان) توصيه مي شود


نمايشگاه خزندگان

در اين نمايشگاه بيش از يكصدگونه خزنده از خانواده مارسانان به نمايش گذاشته شده است. مارهاي عظيم بوا، پيتون آفريقا و آمازون، سوسمارايگوانه ماداگاسكار، عقرب سياه امپراتور آفريقا، مارپرنده تايلند، عنكبوت هاي بزرگ و پرنده خوار برزيلي نمونه‌هايي از اين گونه خزندگان هستند. علاقمندان به بازديد از نمايشگاه مي‌توانند به كانون هنر واقع در جنب پارك آهوان مراجعه كنند. اين نمايشگاه در آينده نزديك به سالن مخصوصي در پارك آهوان منتقل مي شود. در كانون هنر امكانات وسيع ديگري براي برپايي نمايشگاه‌هاي اختصاصي هنري تدارك ديده شده است كه در اختيار هنرمندان داخلي قرار مي‌گيرد


مجموعه موجودات تاكسيدرمي شده

تاكسيدرمي روشي براي نگهداري از كالبد موجودات زنده با حفظ ظاهر طبيعي آن‌هاست. در دانشگاه كيش صدها نمونه ازموجوداتي نظير پرندگان، خزندگان، سخت‌پوستان و موجودات دريايي خليج فارس و جزيره كيش تاكسيدرمي شده و در معرض ديد علاقمندان قرار دارد


منطقه جنگلي كيش

منطقه جنگلي كيش در جنوب شرقي جزيره قرار دارد. اين جنگل مصنوعي كه اغلب درختان آن در سال 1371 كاشته شده اند، حدود 600 هكتار وسعت دارد. آكاسيا، درمان عقرب، اوكاليپتوس، ابريشم مصري، كهور، كنار، لور، گز، خرما و تمرهندي انواع درختان موجود در منطقه جنگلي است


روستاي باغو

باغو از آبادي‌هاي قديمي كيش است كه در جنوب غربي جزيره قرار دارد در حال حاضر، اين آبادي جز چند خانوار دامدار، سكنه ديگري ندارد. در بين بوميان، حاصلخيزي اين منطقه زبانزد است
دراين منطقه بيشه انبوهي از انواع درختان بومي به چشم مي‌خورد كه در آن ميان، مجموعه درختان كهنسال لور زيبايي چشمگيري دارد. به منظور گسترش امكانات تفريحي و توسعه فضاي سبز در جزيره و بهره‌برداري از زيبايي‌هاي طبيعي روستاي باغو كه از خاكي مستعد برخوردار است «پارك دليران» با وسعت 60 امكانات تفريحي و توسعه فضاي سبز در جزيره و بهره‌برداري از زيبايي‌هاي طبيعي روستاي باغو كه از خاكي مستعد برخوردار است «پارك دليران» با وسعت 60 هكتار در اين منطقه احداث شده است




ديدار با بوميان

ساكنين قديمي كيش به زبان عربي و فارسي صحبت مي كنند و بيشتر زنان ، مردان، جوانان و كودكان، لباس محلي مي پوشند
به غير از كساني كه همگام با توسعه كيش به تجارت و يا ارايه انواع خدمات مي‌پردازند، بخشي از بوميان همچنان در بخش صيادي و دامداري فعالند. گفتني است كه بوميان كيش علي رغم ميهمان نوازي تمايلي به ورود گردشگران خارجي به حريم هاي خصوصي خود ندارند


بوستان ها

مجموعه درخت سبز

آب‌هاي سطحي به قسمتي از منطقه شمالي جزيره كه به دره پرتغالي‌ها معروف است سرازير مي‌شوند، لذا اين منطقه از سرسبزي خاصي برخوردار است. در اطراف يكي از كهنسال ترين درختان لور جزيره، مجموعه درخت سبز احداث شده است
سرسبزي محوطه ساختمان‌ها و نرده‌هاي چوبي و پياده‌روهاي اين مجموعه، مناطق شمالي كشور را تداعي مي‌كند. اما يكي از عواملي كه سياحت كنندگان را به اين نقطه مي‌كشاند، هيبت افسانه‌اي درخت سبز است..
درخت سبز كهنسال‌ترين درخت «لور» جزيره است و احتمالا بين 500 تا 600 سال عمر دارد. بر شاخه هاي اين درخت، گره هايي با نخ يا پارچه زده شده است كه در نگاه اول آن را به نوعي مقدس مي نماياند. گروهي از مردم عقيده دارند كه اين درخت شگون دارد و به همين دليل به قصد برآورده شدن نيازشان پارچه‌هايي به شاخه‌هاي آن مي‌بندند. اما هيچكس نمي داند كه جنبه تقدس درخت لور كهنسال ندارند و معتقدند كه گره هاي موجود احتمالا به وسيله مسافران جزيره و ساكنان تازه آن به درخت زده شده است
يكي ديگر از عوامل جذابيت مجموعه درخت سبز همجواري آن با شهر تاريخي حريره است كه به گردشگران امكان مي دهد ضمن بازديد از بقاياي شهر تاريخي حريره ساعاتي را در اين مجموعه به استراحت بگذرانند


بوستان دانشوارن

يكي از وسيع‌ترين و در دسترس‌ترين بوستان‌هاي كيش است. اين بوستان روبه‌روي بازار پرديس قرار دارد. سازمان منطقه آزاد كيش با اعتقاد به درستي راه انديشمندان و اميد به تداوم آن و هم چنين به نشانه گراميداشت ياد آناني كه در راه اعتلاي دانش و پيشرفت انساني تلاش مي‌كنند، در زمستان 1376 پانزده تن از دانشمندان معاصر ايران را در اين بوستان نصب كرده است

گذر هنرمندان

سازمان منطقه آزاد كيش با الهام از طرح بوستان دانشوران، مجموعه‌اي را با عنوان گذرهنرمندان در سال 1378 افتتاح كرد. در اين گذر تنديس چهره‌هاي شاخص رشته‌هاي مختلف هنري نصب و در معرض ديد علاقمندان قرار مي‌گيرد. هدف از اين طرح معرفي هنرمندان برجسته كشور و پيشنهاد الگوها و نمونه هايي مناسب به نوجوانان و جوانان است. علاوه بر اين گرد آوردن اين تنديس ها در كنار يكديگر برآيندي از جامعه هنري ايران را در ذهن بيننده تصوير مي كند و هنرمندان اين مرز وبوم را به فرهنگ دوستان سرزمين هاي ديگر مي شناساند

هنرمنداني كه تنديس آنها در گذرهنرمندان نصب شده است، عبارتند از
ابوالحسن صبا، موسيقي ايراني، ساز
غلامحسين بنان، موسيقي ايراني، آواز
شريف لطفي، موسيقي جهاني
حيدريان، نقاشي
حسين بهزاد، مينياتور
مرتضي مميز، گرافيك
غلامحسين سپنتا، سينما
كريم پيرنيا، معماري
قنبري مهر، هنرهاي دستي
غلامحسين اميرخاني، خوشنويسي
عزت الله انتظامي، بازيگري
عيسي بهادري، طراحي قالي


بوستان آهوان

اين بوستان با 2 هكتار مساحت در انتهاي خيابان فردوسي قرار دارد و داراي 17 قفس براي نگهداري از انواع حيوانات مي باشد. شير، آهو، روباه، شغال، ميمون، گوزن، و انواع پرندگان در بوستان آهوان نگهداري مي شوند. آهوها برخلاف ساير حيوانات كه در قفس نگهداري مي شوند به صورت آزاد در اين بوستان زندگي مي‌كنند. همچنين در اين بوستان، وسايل بازي كودكان نيز نصب شده است


نخلستانهاي كيش

پرورش نخل در كيش از سابقه ديرينه‌اي برخوردار است. اغلب جهانگرداني كه در سده‌هاي گذشته از كيش ديدار كرده‌اند به وجود نخلستان هاي انبوه در اين جزيره اشاره نموده اند. متأسفانه بسياري از نخلستان‌ها در طول دهه هاي گذشته از ميان رفته اند
«باغ بهشت» تنها نخلستان به جاي مانده از دوره هاي گذشته ايست كه در غرب محله سفين واقع شده و از جمله زيباترين نخلستان هاي كيش است كه به ويژه در هنگام غروب آفتاب چشم اندازي زيبا و تماشايي دارد
در دهه اخير، سازمان منطقه آزاد كيش در طرح هاي توسعه فضاي سبز جزيره براي نخل اهميت ويژه أي قائل شده است. نخلستان هاي طلوع و غروب نمونه هايي از اين گونه موارد است. نخلستان طلوع با حدود 15 كيلومتر در شرق جزيره واقع است و نهال هاي آن در سال 1373 غرص شده اند


امكانات تفريحي – ورزشي

مجموعه ورزشي كيش

در جزيره كيش به گسترش امكانات ورزشي توجه خاصي شده است. يكي از بارزترين جلوه هاي اين توجه، مجموعه ورزشي كيش مي باشد. امكانات اين مجموعه به شرح زير است:
زمين هاي تنيس: در مجموعه ورزشي، مجموعاً 6 زمين تنيس وجود دارد: دو زمين مناسب براي بانوان كه در شرايطي امكان استفاده خانوادگي از آن نيز فراهم است، دو زمين براي كودكان و نوجوانان و دو زمين براي آقايان.
زمين فوتبال چمن: اين زمين براي حدود ده هزارنفر تماشاچي گنجايش دارد و از جمله بهترين زمين هاي فوتبال در سطح كشور است.
استخر روباز و سالن چندمنظوره(واليبال، بسكتبال، هندبال، تنيس و. . .)

زمين هاي ورزشي سطح جزيره
علاوه بر ميادين ورزشي موجود در مجموعه ورزشي كيش، ميادين ورزشي ديگري نيز در سطح جزيره داير است كه مهم ترين آن ها به شرح زير مي باشند
زمين واليبال جنب هتل شايان
زمين واليبال باشگاه دريايي
زمين واليبال پلاژ بانوان
زمين واليبال محله سفين
زمين فوتبال جنب بازار مرجان
زمين فوتبال محله سفين
زمين فوتبال – گل كوچك – جنب شركت آب وبرق
زمين فوتبال – گل گوچك- پشت كانون هنر
استخر المپيك
زمين واليبال ساحلي

باشگاه سواركاري

سواركاري از جمله ورزش هايي است كه علاوه بر تاثير آن در سلامت جسماني، به سواركار آرامش مي دهد و باعث تمدد اعصاب و راحتي فكر او مي شود. باشگاه سواركاري كيش در شمال جزيره، (جنب دهكده المپيك) اين باشگاه در سال 1372 براي برگزاري مسابقات بين المللي خليج فارس تاسيس شد و تا سال 1374 وضعيت محوطه‌سازي، ساخت مانژها و اصطبل هاي آن به كيفيت قابل قبولي رسيد.
در حال حاضر، ساخت پيست كورس، احداث قسمتي از مانژ صحرايي براي گشت آزاد، فضاي سبز و ساخت جايگاه هاي لازم سبب شده است كه اين باشگاه قابليت ميزباني مسابقات اسب دواني كشوري را داشته باشد. به طوري كه اواخر سال 1376، 40 دوره مسابقه بزرگ كورس(جايگاه ويژه‌اي براي اسب ها قبل از شروع مسابقه است كه با شروع مسابقه، در مقابل هر اسب باز مي شود) براي نخستين بار در ايران در باشگاه سواركاري كيش راه اندازي شده است.
باشگاه سواركاري كيش هم اكنون 50 راس اسب از نژادهاي تربرد، دوخون، دره‌شوي و عرب دارد. فعال بودن درمانگاه دامپزشكي و اشتغال نيروي انساني متخصص در آن مراقبت هاي علمي از اسب را ممكن كرده است

مسير ويژه دوچرخه سواري

يكي از طولاني ترين و زيباترين مسيرهاي دوچرخه سواري كشور در جزيره كيش قرار دارد. سرتاسر اين مسير 75 كيلومتري كاملا مستقل از مسيرهاي اتومبيل رو بوده و بخش اصلي آن به موازات جاده جهان، در حاشيه نوار ساحلي احداث شده است.
در ايستگاه‌هاي ويژه به علاقمندان دوچرخه كرايه مي‌دهند. اين ايستگاه‌ها در بخش‌هاي مختلف جزيره مانند اسكله تفريحي و جنب بازار مرجان وجود دارد و به وسيله بخش خصوصي اداره مي شود.
طبيعت بكر جزيره در بخش هاي جنوبي و غربي جزيره با چشم اندازهاي زيبايي از دريا، سواحل، بوستان ها، نخلستان ها و پوشش گياهي در دسترس همگان است. حركت با دوچرخه در مسير ويژه، اين امكان را به گردشگران مي دهد كه با سرعت كم و در سكوت اين چشم اندازهاي طبيعي را تماشا كنند
ورزش هاي دريايي در كيش

يكي از امتيازات كيش، سواحل زيبا و آرام آن است و تقريبا همه نقاط آن در سرتاسر جزيره براي شنا و انواع ورزش هاي دريايي مساعد است.
در سال هاي اخير براي استفاده هر چه بهتر از اين موقعيت طبيعي، تمهيدات جدي انديشيده شده است.
وجود سوابق طولاني و تاريخي مردم اين ديار در صيد مرواريد وارج و منزلت دريا و دريانوردي در فرهنگ مردم خطه جنوب ايران در كنار موقعيت مساعد طبيعت و دريا در كيش موجب شده است كه برنامه توسعه ورزش هاي دريايي با سرعتي به مراتب بيش از آن چه انتظار مي رفت مورد استقبال واقع شود و با موفقيت به مرحله اجرا درآيد.
هم اكنون در كيش علاوه بر امكانات پراكنده در سرتاسر سواحل جزيره، دو مجموعه كامل با انواع تجهيزات و وسايل پيشرفته براي تفريح و ورزش هاي دريايي در اختيار علاقمندان قرار دارد.


باشگاه ورزشي كرانه

مجموعه أي استخر سرپوشيده كرانه در شمال جزيره (غرب اسكله تفريحي و بندرگاه كيش) قرار دارد. اين مجموعه شامل استخر، سوناي بخار، سوناي خشك، جكوزي، استخرهاي آب سرد و آب گرم و سالن مجهز به دستگاه هاي متنوع بدن سازي است.
مجموعه ورزشي كرانه در كنار ساحل قرار دارد و داراي چشم انداز بسيار زيبايي به سوي خليج فارس مي باشد.



اسكله تفريحي

اسكله تفريحي مجموعه‌اي است كه امكانات تفريحي از قبيل جت اسكي، قايق هاي پدالي (با ظرفيت چهارنفر)، قايق هاي ماهيگيري، قايق هاي پارويي، سه چرخه هاي آبي، امكانات غواصي و قايق هاي كف شيشه‌اي كه گردشكران از آن براي تماشاي دنياي شگفت انگيز آبزيان زيباي خليج فارس استفاده مي كنند.
مجموعه اسكله تفريحي كه در مجاورت چند مجموعه تفريحي ديگر قرار گرفته است بسيار مورد استقبال گردشگران و خانواده ها قرار مي گيرد.

باشگاه ورزش هاي دريايي

باشگاه ورزش هاي دريايي در شمال شرقي جزيره واقع شده است. اين باشگاه يكي از مجهزترين باشگاه هاي دريايي در سطح منطقه است. در اين باشگاه امكانات كافي براي آموزش ورزش هاي دريايي و برپايي مسابقات وجود دارد. گروهي از مربيان كارآزموده كه داراي گواهينامه بين المللي هستند در اين باشگاه به آموزش علاقه مندان مشغول مي باشند.
از جمله امكانات و وسايلي كه در اين باشگاه در اختيار متقاضيان قرار مي گيرد عبارت است از:
انواع جت اسكي، اسكي روي آب، چترپرنده، قايق هاي پدالي، قايق هاي بادباني كوچك و بزرگ، قايق هاي تفريحي گشت دريايي، امكانات غواصي، امكانات ماهي گيري تفريحي و امكانات واليبال ساحلي

آموزش غواصي

غواصي در سواحل كيش به دليل مرجاني بودن جزيره و شفافيت آب دريا كه امكان تماشاي انواع آبزيان زيبا و منحصر به فرد اين منطقه را ميسر مي سازد جاذبه فراواني براي گردشگران و شهروندان كيش دارد.
دو مركز در باشگاه ورزش هاي دريايي كيش و اسكله تفريحي خدمات و آموزش‌هاي لازم همراه با كليه تجهيزات و امكانات (لباس مخصوص، كپسول هوا و. . . ) را در اختيار علاقمندان به غواصي قرار مي دهند


ماهيگيري تفريحي در كيش


گستردگي سواحل، درياي زلال و آرام وگرماي مهربان آفتاب جنوب در محيط آرام و بي سروصداي جزيره، شرايط مطلوبي را براي علاقمندان به ماهي گيري در كيش فراهم آورده است.
ماهيگيري در سرتاسر سواحل جزيره (به غيراز منطقه اسكله تفريحي) آزاد است و علاقمندان مي توانند با استفاده از وسايل ساده ماهيگيري با قلاب هاي معمولي كه تهيه آن ها از فروشگاه هاي ورزشي كيش امكان پذير است، ساعاتي را به اين تفريح لذت بخش بپردازند.
در باشگاه ورزش هاي دريايي كيش امكان ماهي گيري با وسايل مدرن نيز براي علاقمندان فراهم است. اين وسايل عبارت است از:

پلاژها

سواحل كيش برخلاف بسياري از سواحل دنيا كه از ماسه خاكستري پوشيده شده است، پوشش مرجاني دارد رنگ نقره فام مرجان ها در پرتو آفتاب از درخشندگي خيره‌كننده اي برخوردار است. آب دريا در سواحل كيش شفاف و زلال، كف آن تا عمق چند متري به راحتي قابل رويت است. در اين سواحل پلاژهايي ويژه بانوان و آقايان و يا خانواده ها ساخته شده است و مكان مناسبي براي اسكان موقت گردشگران و ساكنان كيش است.

پلاژ بانوان

پلاژ بانوان در سواحل شمالي جزيره روبه‌روي مخابرات احداث شده است. وسعت آن حدود 15 هزارمترمربع است. اين پلاژ علاوه بر امكاناتي چون دوش آب شيرين، سايه‌بان و نورپردازي مناسب، سالن بدن سازي هم دارد و زيرنظر مربيان اداره مي‌شود. علاوه بر آن مربيان شنا و نجات غريق ايمني خاطر استفاده كنندگان از پلاژ را فراهم كرده است. پلاژ بانوان كيش به علت موقعيت مكاني مناسب و دسترسي آسان و داشتن امكانات لازم، با استقبال زيادي روبه‌رو است

پلاژ آقايان

اگرچه براي آقايان شنا در اغلب سواحل جزيره آزاد است، اما به دليل وجود امكانات مناسب براي شنا در باشگاه دريايي، استقبال از اين مكان بيشتر است. پلاژ آقايان در شمال شرقي جزيره قرار دارد و دسترسي به اين مركز با وسيله نقليه عمومي هم امكان‌پذير است. آموزش شنا در اين پلاژ هم به صورت انفرادي و هم به صورت گروهي انجام مي‌شود و نجات غريق‌ها در تمام وقت اداري حضور دارند. دوش هاي آب شيرين و بوفه از خدمات اين مركز هستند.
سواحل اين پلاژ ماسه أي است و عمق آن نيز به تدريج افزايش مي يابد و امكان مناسبي را براي شنا در عمق هاي مختلف پديد مي آورد. امكان انجام تفريحات دريايي چون جت اسكي، اسكي روي آب، پاراشوت، قايق هاي بادباني و غواصي در مركز تفريحات دريايي و محل پلاژ به جذابيت اين پلاژ افزوده است. نورپردازي مناسب در پلاژ نيز به گونه‌اي است كه شب ها نيز مي توان شنا كرد. راه اندازي سالن‌هاي بدن‌سازي، ژيمناستيك و اتاق ماساژ، از طرح هاي آتي در اين پلاژ است.

پلاژ ويژه گردشگران خارجي

اين پلاژ مجهز جديدترين پلاژ كيش است و در شرق جزيره قرار دارد. گردشگران غيرايراني مي توانند پس از انجام هماهنگي با مؤسسه توسعه سياحتي از اين پلاژ استفاده كنند. البته استفاده از ساير پلاژهاي كيش نيز براي غيرايرانيان مجاز است.

شهربازي

شهربازي كيش در زميني به وسعت 3 هكتار احداث گرديده در فروردين ماه 1378 به بهره برداري رسيده است. اين مجموعه در نوع خود يكي از مجهزترين مجموعه هاي تفريحي در سطح كشور است كه علاوه بر وسايل بازي داراي سرويس هاي بهداشتي، خدماتي، رستوران و فضاي سبز براي رفاه حال بازديدكنندگان مي باشد.
در شهربازي كيش انواع دستگاه هاي تفريحي مدرن ايراني و خارجي در اختيار متقاضيان قرار دارد. رولركاستر هوايي، رولركاستر آبي، سفينه، سورتمه، رنجر، چرخ وفلك، تاب بچه، ماشين ضربتي آبي، ماشين برقي ضربتي، سينما2000، قطار لاستيكي، سيميلاتور، آبشار، رودخانه وحشي و. . . از جمله امكانات اين مجموعه است.

بازي هاي رايانه‌أي

در ساختمان ساحل مجاز هتل شايان يك مركز تفريحات و بازي رايانه‌اي تاسيس شده است كه جذابيت زيادي براي جوانان و نوجوانان دارد. در اين مركز از دستگاه‌هاي
پيشرفته بهره گرفته شده و محيط آن نيز به گونه‌اي طراحي و اجرا شده است كه با ذائقه تنوع پسند گروه‌هاي جوان همخواني دارد.

آموزش و پرواز با گلايدر و سنجاقك

يكي از تفريحات لذتبخش براي گردشگران و به ويژه جوانان پرواز با هواپيماي بدون موتور (گلايدر) بر فراز آسمان جزيره است. پرواز با گلايدر علاوه بر اين كه فرصتي است براي تجربه هيجان پرواز كه از اميال ديرينه انسان است، به علاقمندان امكان مي‌دهد كه زيبايي هاي جزيره را از آسمان تماشا كنند و لذت ببرند.
آموزشگاه گلايدر كيش با همكاري سازمان هواپيمايي كشوري تاسيس گرديده است. علاقمندان مي توانند جهت آموزش پرواز با گلايدر در اين آموزشگاه ثبت نام نمايند و پس از انجام تمرينات و گذراندن دوره هاي آموزش زيرنظر مربيان گواهينامه پرواز با گلايدر را دريافت نمايند.

مراكز فرهنگي و تالارها

در سال هاي اخير به گسترش امكانات فرهنگي در كيش توجه فراواني مبذول شده است رشد جمعيت و چشم انداز توسعه كيش در سال هاي آتي و درك اين واقعيت كه كيش به عنوان يكي از قطب هاي اصلي صنعت توريسم در كشور مي يابد به عنوان يكي از قطب هاي اصلي صنعت توريسم در كشور مي بايد به عنوان الگويي از فرهنگ غني ايراني و اسلامي به جهانيان شناسانده شود، موجب شده است كه سازمان منطقه آزاد كيش در برنامه هاي خويش سهم مهمي را به توسعه امكانات فرهنگي اختصاص دهد.
از جمله امكانات فرهنگي موجود و طرح هاي در دست احداث، به موارد زير مي توان اشاره كرد.
تالار حافظ

تالار حافظ يكي از مهم‌ترين تالارهاي جزيره است كه از نظر امكانات صوتي و تصويري در حد بسيار مطلوبي است. در سال هاي اخير چندين كنگره و سمينار مهم از جمله كنگره سراسري خليج فارس در اين تالار برگزار شده است.
تالار حافظ گنجايش 300 نفر مهمان را دارد و وابسته به دانشگاه كيش است
تالار نخل

تالار نخل تالاري است روباز با گنجايش 300 نفر تماشاچي براي نمايش فيلم هاي سينمايي و اجراي نمايش. در اين تالار امكانات مناسبي جهت نمايش فيلم هاي 35 ميلي‌متري وجود دارد.

سينما ساحلي صبا

سالن سينماي روباز صبا در پارك ساحلي در مجاورت اسكله تفريحي واقع شده است. در اين سالن فيلم‌هاي سينمايي براي پركردن بخشي از اوقات فراغت ساكنان جزيره و گردشگران پخش مي شود
خانه علم كيش

در خانه علم كيش توانايي‌ها و محدوديتهاي خود را آزمايش كنيد. حساسيت شنوايي شما چقدر است؟ آيا مي توانيد هر چه در دنياي اطراف است با چشم ببينيد؟ آيا مي دانيد كه در تاريكي كامل امكان ديدن وجود دارد؟ آيا تا به حال با چنگ بدون سيم، آهنگي نواخته‌ايد؟ اينها و بسياري از وسايل ديگر را در خانه علم كيش تجربه كنيد
سازمان منطقه آزاد كيش در راستاي اهداف فرهنگي و اجتماعي با احداث نخستين خانه علم و به كارگيري شيوه هاي مدرن تلاش كرده است تا در جهت تحقق يكي از آرمانهاي توسعه فرهنگي و اجتماعي كشور گام بردارد. شايان ذكر است تحولات علمي، فرهنگي و اقتصادي ويژه دو دهه اخير موجب دگرگوني بنياني در تعريف سواد و شهروند با سواد در سطح جهاني شده است به طوري كه ديگر توانايي يك شهروند در خواندن و نوشتن زبان بومي اش ملاك سواد وي قرار نمي گيرد. تمدن كنوني جهاني در كليه ابعادش به شهرونداني نيازمند است كه شيوه هاي پيچيده ارتباطي را بشناسد، با مفاهيم مقدماتي علوم و فنون آشنا باشد و از توانايي تفكر منطقي و نقادانه برخوردار باشند. به همين دليل تعاريفي مانند سواد رايانه‌أي و سواد علمي به عنوان شاخص هاي جديد در ارزيابي سواد يك شهروند در سالهاي اخير مطرح شده است. پرورش چنين توانايي هايي داراي چنان اهميتي است كه كشورهاي جهان به سرمايه گذاري گسترده‌أي براي آشنا كردن شهروندان خود در اين زمينه ها پرداخته‌اند. يكي از موثرترين اين سرمايه‌گذاريها، ايجاد زمينه‌هاي آموزش غيررسمي و غيرمستقيم و به شيوه سرگرمي و بازي است كه در چارچوب خانه‌هاي علم مطرح شده است. در اين مكان اشخاص در سنين مختلف مي توانند با آزمون و خطا و بازي و سرگرمي، با بسياري از مفاهيم و موضوعات علمي آشنا شوند
نشاني: مقابل بازار پانيذ، ويلاهاي مرواريد

- خانه فرهنگ و هنر كيش

توسعه پايدار در گرو توسعه فرهنگي جامعه است. خانه فرهنگ كيش با برنامه‌هاي متنوع فرهنگي، هنري و ادبي، كلاسهاي هنري، انجمن شعر و. . . محل مناسبي براي پركردن مفيد اوقات فراغت نوجوانان و جوانان و ارتقاء سطح فرهنگي جامعه كيش است.
نشاني: روبروي بازار پرديس، ويلاهاي فردوس2، ورودي 6 واحد

كتابخانه ديداري وشنيداري

كتابخانه ديداري و شنيداري، در راستاي برنامه توسعه فرهنگي سازمان منطقه آزاد كيش فعاليت نموده و با استفاده از فن آوري پيشرفته زمينه مناسبي براي پركردن اوقات فراغت و ارتقاي سطح آگاهي عمومي ساكنان و نيز الگوي مناسبي از اطلاع رساني را براي مسافراني كه به كيش سفر مي كنند فراهم كرده است.
منابع موجود در كتابخانه به لحاظ محتوا طيف گسترده اي از آثار فرهنگي را شامل مي شود. در كتابخانه ديداري و شنيداري مجموعه أي از آثار ديني، تاريخي، علمي، آموزشي به شكل سي دي، نواركاست، فيلم ويديو، كتاب و صفحه گرامافون در اختيار علاقمندان قرار مي گيرد. در اين مركز مراجعه كنندگان مي توانند از موسيقي سنتي، محلي و مقامي ايران، موسيقي كلاسيك، موسيقي ملت ها، موسيقي فيلم، موسيقي الكترونيكي، گويش هاي نقاط مختلف ايران و. . . بهره مند شوند.
آثار مربوط به كودكان و نابينايان نيز در اين مجموعه گردآوري شده است، تا اين مركز بتواند نيازهاي طيف گسترده أي از مراجعان را تامين كند.
تجهيزات و خدمات در چهار بخش شامل چايخانه رايانه اي(Coffee Net )، بخش شنيداري، بخش ديداري و سينماتك طراحي و عرضه شده است. تجهيزات مناسبي در هر بخش مانند رايانه، گرامافون، ويديو، تلويزيون، آمپلي فاير، پخش ديسك ليزري و. . . به همراه منابع و آثار متنوع و ارزنده اي در هر زمينه امكان بهره برداري مراجعين را به شكل مناسب فراهم مي آورد.
شرايط استفاده:
- استفاده براي عموم از سنين 7 سال به بالا بصورت عضويت و ساعتي آزاد است
- ساعت كار: صبح ها 9 الي 1، بعد از ظهرها 5 الي 8
نشاني: ويلاهاي فردوس، ورودي 5، طبقه دوم، پلاك 4

خانه مطبوعات كيش

مطبوعات از رايج ترين و شاخص ترين محصولات جامعه پيشرفته است و بخصوص در آستانه قرن بيست ويكم ويژگيهاي يك صنعت بزرگ را بخود گرفته است. اين مركز براساس نياز انسان امروز، به مطبوعات و با هدف گسترش ابعاد امكانات فرهنگي جزيره كيش سازمان منطقه آزاد كيش به ضرورت و در طول گسترش صنعتي و تجاري منطقه موسس و مجري طرح ايجاد خانه مطبوعات گرديد.
بخش هاي مختلف خانه مطبوعات:

بخش مجلات: در اين بخش براي مراجعان امكان استفاده از 107 عنوان نشريه فراهم شده است. كه اين نشريات همگي تحت نظر كتابخانه عمومي كشور تهيه گرديده است.

بخش روزنامه ها: در اين بخش امكان استفاده از 10 عنوان روزنامه در حال انتشار براي مراجعان فراهم شده است.

گنجينه مطبوعات: دوره صحافي شده روزنامه اطلاعات از تاريخ 1307 تا 1315 و از 1330 تا 1332 تدارك ديده شده و در اين بخش جهت استفاده علاقمندان موجود مي‌باشد.همچنين 28 هزار روز تاريخ ايران و جهان كه عنوان مجموعه معرفي است، كه در واپسين سالهاي سلطنت خاندان پهلوي به تدريج و روز به روز همراه روزنامه اطلاعات منتشر مي شد بصورت صحافي شده تهيه گرديده است و در اين بخش نگهداري مي شود
بخش مرجع: در اين بخش كه پاسخگوي سوالات احتمالي مراجعين خواهد بود، اسناد مطبوعات ايران از سال 1320 تا 1332 و نيز تاريخ جرايد و مجلات ايران گنجانده شده است.

برنامه نمايه: امكان استفاده از آرشيو كليه مجلات منتشر شده در لوح فشرده از فروردين 77 تا به امروز توسط برنامه نمايه براي مراجعان فراهم آمده است. مراجعان مي توانند با جستجو در اين برنامه تاريخ موردنظر و نشريه و مقاله خاص خود را پيدا كنند.

روزنامه الكترونيكي: امكان دسترسي به شبكه اطلاع رساني روزنامه ها و مطبوعات داخلي، همچنين استفاده از روزنامه هاي كشور كه پيش از چاپ بر روي شبكه اينترنت قرار مي گيرند، در اين بخش فراهم شده است.

شيوه استفاده مراجعه كنندگان: كليه مراجعه كنندگان به خانه مطبوعات از سن 7 سال به بالا مي توانند با رعايت مقررات از منابع استفاده نمايند. استفاده براي عموم بصورت ساعتي و عضويت آزاد است و امكان مطالعه در محل فراهم مي باشد

- كتابخانه عمومي كيش

كتابخانه عمومي كيش با همكاري دبيرخانه هيئت امناي كتابخانه هاي عمومي كشور و سازمان منطقه آزاد كيش در بيستم خرداد ماه 1380 مصادف با ولادت خجسته نبي اكرم(ص) و حضرت امام جعفر صادق(ع) به منظور تامين نياز شهروندان و مسافرين به مطالعه و دسترسي به منابع و ماخذ علمي، تحقيقي، ادبي و. . . گشايش يافت.
نشاني : ويلاهاي فردوس2، ورودي 5، طبقه دوم

كتابخانه كودك و نوجوان شماره 1 و2

اين كتابخانه ها با در اختيار داشتن بيش از ده هزار جلد كتاب ويژه گروههاي سني از پيش دبستان تا دبيرستان در دو منطقه از كيش فعال مي باشد.
نشاني: كتابخانه شماره1: سفين، كوچه فومن، ساختمان دي
نشاني كتابخانه شماره2: ويلاهاي فردوس2 ورودي5 طبقه همكف

- خانه موسيقي

آموزش موسيقي براي علاقمندان به فراگيري موسيقي در رشته هاي گوناگون ومقاطع سني مختلف.
نشاني : ويلاهاي فردوس2 ورودي 6 طبقه همكف

اینم چند تا عکس از کیش و پایان

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

nafas
16-05-2009, 22:49
تاریخچه قزوین


قزوین را در نوشته های قدیم اروپا شهر باستانی « ارساس » یا « ارسا سیا» و در تواریخ یونان همان شهر قدیمی « راژیا » و در زمان اشکانیان به نام موسس آن « اردپا » خوانده اند. ساسانیان آنرا « کشوین » نامیده اند یعنی سرزمینی که نباید از آن غافل شد برخی هم آن را « قسوین » یا شهر که مردمی پرصلابت و استوار دارد و بعضی از مورخین هم معرب « کاسپین » گفته اند به دلیل آنکه قوم کاپست از مجاورت دریای مازندران به طرف این دشت مهاجرت کرده و با اقوام بومی اختلاط نموده اند و گروهی هم به مرکز ایران رفته اند و دریای خزر نیز به همین دلیل به بحرالقزوین یا دریای قزوین اشتهار دارد.
در منطقه قزوین صدها تپه باستانی شناسایی شده که هر یک برگ زرینی از تاریخ و تمدن میهن اسلامی مان را در سینه جای داده اند و تنها حفاری تپه سگزآباد نشانگر تمدن 9000 ساله یکجانشینی در این دشت حاصلخیز است.
بنای شهر قزوین را به شاپور ذوالاکتاف نسبت داده و می گوید آنجا را شاد شاپور نامید. امام ابوالقاسم عبدالکریم بن محمد رافعی در کتاب التدوین فی اخباراهل العلم به قزوین و زکریای بن محمد محمود ممکونی در آثارالبلاد و یاقوت حموی درمعجم البدان به نقل ازاین فقیه و شاهزاده فرهاد میرزا معتمدالدوله در کتاب هدایه السبیل و کفایه الدلیل باستناد شهرت قزوین را از بناهای شاپور ذوالاکتاف نگاشته اند ولی ولی احمد بن ابی عبدالله برقی در کتاب النبیان و خواجه حمدالله مستوفی درتاریخ گزیده و محمد حسنخان اعتماد السلطنه در کتاب مرآت البدان و امین احمد رازی در هفت اقلیم به نقل از البنیان واستاد و با تولد خاور شناس نامی روس در کتاب جغرافیای تاریخی ایران بنای شهر قزوین را به شاپور اول منسوب داشته اند. شمس الدین سامی بیک در قاموس الاعلام ترکی در این باره تردید کرده و نوشته است که از ایرانیان شاپور ذوالاکتاف با یکی از بهرام ها شهر قزوین را بنیاد نموده اند. منبع اصلی این دو قول یکی اخبار البدان ابن فقیه و دیگری البنیان احمد بن ابی عبدالله برقی است که مولفان سابق نیز عموما با این دو ماخذ استناد داشته اند. البته نمی توان در این باره نظر قطعی داد ولیکن با بررسی اوضاع دوران فرمانروائی این دو پادشاه می بینیم زمان شاپور ذوالاکتاف که بواسطه صغر سن نمی توانست در کارهای کشور موثر باشد سراسر مملکت دستخوش کشتار و تاراج طوایف داخلی و خارجی بود.

بنابراین مناسب است بانی قزوین را بنا به نگارش ابن فقیه شاپور ذوالاکتاف بدانیم اما این که ابن فقیه ذکر کرده است شاپور ذوالاکتاف شهر قزوین را بنا کرده و آن را شاد شاپور نامید. دیگران نیز در این زمینه شرحی نگاشته اند از جمله حمد الله مستوفی در تاریخ گزیده به نقل از کتاب البنیان قدری بتفصیل پرداخته اند و نوشته است شهر قزوین را شاپور بن اردشیر بابکان ساخته و آن را شادشاپور نام کرد همانا آن شهری که در میان قزوین ساخته اند چنانچه رودخانه چند بر جنوبی آن روانست و رودخانه ابهر بر شمالی آن و از آنجا اطلال بار و پدیدارست.
محمد حسنخان اعتماد السلطنه نیز در کتاب مرآت البلدان به نقل از کتاب البنیان این موضوع را تا اندازه ای روشن تر به قلم آورده و می گوید قزوین را شاپور بن اردشیر بابکان ساخت و شاد شاپور نام نهاد و همانا آن شهری بود که میان رودخانه های خررود و ابهر رود می ساخته اند و آنجا اطلال بار و پدیدار است و مردم آنجا در دیه هر چه که به اردشیر بابکان منسوب است مسکونند و مشهور است در کتاب تدوین رافعی مسطور که حصار شهرستان قزوین اکنون محلی است در میان شهر شاپور ذوالاکتاف ساسانی ساخته است.
قزوین بعد از ظهور اسلام:


قزوین به دنبال فتح آن در سال 21 هجری به عنوان مرز و ثغر مسلمین شناخته شد و مسلمانان برای درک فضیلت جهاد با کفار دیلم به سوی آن رهسپار گشتند. احادیث فراوانی که در فضیلت قزوین روایت شده و عملکرد زمامداران حکومت اسلامی در پشتیبانی از مدافعان قزوین اهمیت والای آن را می نماید.
اعزام چهار هزار تن از مسلمانان به فرماندهی ربیع بن خثیم در سال 36 هجری (1) و قبل از جنگ حساس صفین به قزوین توسط امیرالمومنین علی (ع) نمونه ای از این توجه است . بدیهی است که شهر کوچک و قدیمی قزوین که به استواری محدود بوده گنجایش سیل عظیم مهاجران و مجاهدان را نداشته و لزوم گسترش آن برای جلب بیشتر مسلمین اعزامی به قزوین احساس می شده است.
سعید بن العاص بن امیه که از طرف عثمان والی کوفه بوده برای جنگ با دیلمیان به قزوین می آید و آن را شهری استوار و آباد می کند قطعا این عمران اولیه قبل از سال 35 هجری که سال قتل عثمان است صورت گرفته است.
خانه سازی در بیرون از قلعه قدیمی شهر ظاهرا نخستین بار توسط محمد بن سنان عجلی و در سال 90 هجری انجام شده و دیگران نیز به تقلید از او در بیرون از شهر به خانه سازی پرداخته اند و شهر را وسعت بخشیده اند . پیش از سال 169 هجری در سالهای خلافت مهدی عباسی و زمانی که فرزندش موسی الهادی ولیعهد بوده و شهرک به نامهای مدینه موسی و مبارکیه در کنار قزوین ساخته شد و همین امر به توسعه بعدی شهر کمک شایانی کرد.
چون کلام در باب قزوین بسیار است به همین اندازه اکتفا می شود.

nafas
16-05-2009, 22:59
تاریخچه قزوین


قزوین را در نوشته های قدیم اروپا شهر باستانی « ارساس » یا « ارسا سیا» و در تواریخ یونان همان شهر قدیمی « راژیا » و در زمان اشکانیان به نام موسس آن « اردپا » خوانده اند. ساسانیان آنرا « کشوین » نامیده اند یعنی سرزمینی که نباید از آن غافل شد برخی هم آن را « قسوین » یا شهر که مردمی پرصلابت و استوار دارد و بعضی از مورخین هم معرب « کاسپین » گفته اند به دلیل آنکه قوم کاپست از مجاورت دریای مازندران به طرف این دشت مهاجرت کرده و با اقوام بومی اختلاط نموده اند و گروهی هم به مرکز ایران رفته اند و دریای خزر نیز به همین دلیل به بحرالقزوین یا دریای قزوین اشتهار دارد.
در منطقه قزوین صدها تپه باستانی شناسایی شده که هر یک برگ زرینی از تاریخ و تمدن میهن اسلامی مان را در سینه جای داده اند و تنها حفاری تپه سگزآباد نشانگر تمدن 9000 ساله یکجانشینی در این دشت حاصلخیز است.
بنای شهر قزوین را به شاپور ذوالاکتاف نسبت داده و می گوید آنجا را شاد شاپور نامید. امام ابوالقاسم عبدالکریم بن محمد رافعی در کتاب التدوین فی اخباراهل العلم به قزوین و زکریای بن محمد محمود ممکونی در آثارالبلاد و یاقوت حموی درمعجم البدان به نقل ازاین فقیه و شاهزاده فرهاد میرزا معتمدالدوله در کتاب هدایه السبیل و کفایه الدلیل باستناد شهرت قزوین را از بناهای شاپور ذوالاکتاف نگاشته اند ولی ولی احمد بن ابی عبدالله برقی در کتاب النبیان و خواجه حمدالله مستوفی درتاریخ گزیده و محمد حسنخان اعتماد السلطنه در کتاب مرآت البدان و امین احمد رازی در هفت اقلیم به نقل از البنیان واستاد و با تولد خاور شناس نامی روس در کتاب جغرافیای تاریخی ایران بنای شهر قزوین را به شاپور اول منسوب داشته اند. شمس الدین سامی بیک در قاموس الاعلام ترکی در این باره تردید کرده و نوشته است که از ایرانیان شاپور ذوالاکتاف با یکی از بهرام ها شهر قزوین را بنیاد نموده اند. منبع اصلی این دو قول یکی اخبار البدان ابن فقیه و دیگری البنیان احمد بن ابی عبدالله برقی است که مولفان سابق نیز عموما با این دو ماخذ استناد داشته اند. البته نمی توان در این باره نظر قطعی داد ولیکن با بررسی اوضاع دوران فرمانروائی این دو پادشاه می بینیم زمان شاپور ذوالاکتاف که بواسطه صغر سن نمی توانست در کارهای کشور موثر باشد سراسر مملکت دستخوش کشتار و تاراج طوایف داخلی و خارجی بود.

بنابراین مناسب است بانی قزوین را بنا به نگارش ابن فقیه شاپور ذوالاکتاف بدانیم اما این که ابن فقیه ذکر کرده است شاپور ذوالاکتاف شهر قزوین را بنا کرده و آن را شاد شاپور نامید. دیگران نیز در این زمینه شرحی نگاشته اند از جمله حمد الله مستوفی در تاریخ گزیده به نقل از کتاب البنیان قدری بتفصیل پرداخته اند و نوشته است شهر قزوین را شاپور بن اردشیر بابکان ساخته و آن را شادشاپور نام کرد همانا آن شهری که در میان قزوین ساخته اند چنانچه رودخانه چند بر جنوبی آن روانست و رودخانه ابهر بر شمالی آن و از آنجا اطلال بار و پدیدارست.
محمد حسنخان اعتماد السلطنه نیز در کتاب مرآت البلدان به نقل از کتاب البنیان این موضوع را تا اندازه ای روشن تر به قلم آورده و می گوید قزوین را شاپور بن اردشیر بابکان ساخت و شاد شاپور نام نهاد و همانا آن شهری بود که میان رودخانه های خررود و ابهر رود می ساخته اند و آنجا اطلال بار و پدیدار است و مردم آنجا در دیه هر چه که به اردشیر بابکان منسوب است مسکونند و مشهور است در کتاب تدوین رافعی مسطور که حصار شهرستان قزوین اکنون محلی است در میان شهر شاپور ذوالاکتاف ساسانی ساخته است.
قزوین بعد از ظهور اسلام:


قزوین به دنبال فتح آن در سال 21 هجری به عنوان مرز و ثغر مسلمین شناخته شد و مسلمانان برای درک فضیلت جهاد با کفار دیلم به سوی آن رهسپار گشتند. احادیث فراوانی که در فضیلت قزوین روایت شده و عملکرد زمامداران حکومت اسلامی در پشتیبانی از مدافعان قزوین اهمیت والای آن را می نماید.
اعزام چهار هزار تن از مسلمانان به فرماندهی ربیع بن خثیم در سال 36 هجری (1) و قبل از جنگ حساس صفین به قزوین توسط امیرالمومنین علی (ع) نمونه ای از این توجه است . بدیهی است که شهر کوچک و قدیمی قزوین که به استواری محدود بوده گنجایش سیل عظیم مهاجران و مجاهدان را نداشته و لزوم گسترش آن برای جلب بیشتر مسلمین اعزامی به قزوین احساس می شده است.
سعید بن العاص بن امیه که از طرف عثمان والی کوفه بوده برای جنگ با دیلمیان به قزوین می آید و آن را شهری استوار و آباد می کند قطعا این عمران اولیه قبل از سال 35 هجری که سال قتل عثمان است صورت گرفته است.
خانه سازی در بیرون از قلعه قدیمی شهر ظاهرا نخستین بار توسط محمد بن سنان عجلی و در سال 90 هجری انجام شده و دیگران نیز به تقلید از او در بیرون از شهر به خانه سازی پرداخته اند و شهر را وسعت بخشیده اند . پیش از سال 169 هجری در سالهای خلافت مهدی عباسی و زمانی که فرزندش موسی الهادی ولیعهد بوده و شهرک به نامهای مدینه موسی و مبارکیه در کنار قزوین ساخته شد و همین امر به توسعه بعدی شهر کمک شایانی کرد.
چون کلام در باب قزوین بسیار است به همین اندازه اکتفا می شود.

nafas
16-05-2009, 23:13
شهرستان بافت در مقياس كشوري در جنوبشرقي ايران و در مقياس استاني در جنوب غربی استان كرمان واقع شده و مركز آن شهر بافت مي‌باشد و ارتفاع اين شهر از سطح دريا 2250متر و در29 درجه و 17 دقیقه عرض شمالی و 56 درجه و36 دقیقه طول شرقي قرار گرفته است شهرستان بافت با مساحتي حدود13000كيلومترمربع از شمال به بخش راين و شهرستان بردسير و از غرب به شهرستان سيرجان و از جنوب به استان هرمزگان و از شرق به شهرستانهاي جيرفت و عنبرآباد و كهنوج محدودمي‌گردد فاصله مركز اين شهرستان تا كرمان160 كيلومتر و تا جيرفت 176كيلومتر و تا سیرجان 110 کیلومتر مي‌باشد شهرستان بافت داراي چهار مركز شهري بافت بزنجان رابرو شاهماران و 14 دهستان و1746آبادی مشتمل بر 605 روستای داراي سكنه و 1141 مزرعه فاقد سكنه يا داراي سكنه موقت از مناطق وسيع استان كرمان مي‌باشد شهرستان بافت يك منطقه کوهستانی و در حصاري از كوهها و ارتفاعات واقع گرديده است ازمهمترين كوهها مي‌توان به كوه شاه با4351متر ارتفاع و کوه خبر با 3765 متر ارتفاع اشاره كرد و پست‌ترين منطقه شهرستان هم جلگه ارزوئيه مي‌باشدكه 1100متر از سطح دريا ارتفاع دارد مهمترين رودخانه‌هايي كه از ارتفاعات اين شهرستان سرچشمه گرفته و سپس رود هليل را تشكيل مي‌دهند مي‌توان به رودخانه های سيدمرتضي و رودبر و رابر وزردشت و رودخانه بافت اشاره نمود مردم اين سامان نقشي بسزا در پاسداشت از انقلاب اسلامي به خصوص در جریان جنگ تحميلي ايفاء نمودند و تابلويي از رشادتها و افتخارات جاويدان به سينه اين شهرستان حك شده كه مي‌تواند براي نسل‌هاي آينده آئينه‌اي تمام‌نما باشد و روستاي گنجان از توابع رابر سر بر آستان دوست كشيده و جوانانش فاتح قله‌هاي رفيع شهادت و شهامت شدند و عنوان اولين روستاي نمونه شهيد داده كشور را به خود اختصاص داده که برگي زرين از تاریخ اين منطقه و كشور اسلاميمان مي‌باشد همانطور كه خوانندگان محترم مستحضر هستند ميراث فرهنگي در واقع سند هويت يك ملت است و براي دست‌يابي به تاريخ و حقايق زندگي هر ملت و جامعه بايد از گذرگاه آثار باستاني آن سرزمين عبور كرد و تپه يحيي صوغان چون نگيني درخشان بر پهنه تمدن جهان خودنمائي مي‌كند وعلاوه بر آن ميتوان به تل كوشك رابر سنگ بنای مسجدهزارساله آبدر رابر شهرك اشكانيان بابید قلعه دیلم قلعه کردعلی دشتاب قلعه خبر قلعه‌سنگ قلعه گزنجان تل قهوه‌اي و آثارشهرك‌هاي اطراف رودخانه دره‌پهن و امام‌زاده‌هايي چون سلطان سيدمرتضي و شاهزاده ابوالقاسم رابر سلطان فقيه‌الدين بزنجان سيدعلي موسي سلطان پيرغيب ارزوئيه شاه ولايت خبر سيداحمدطرنگ و روستاي مزار دهسرد و همچنين گردوهاي جمشيدي پاتكين بازمانده از عهد ساسانيان و دهها اثر باستاني ديگر اشاره نمود جمعيت شهرستان بافت حدود 130000نفر مي‌باشد که 55درصد آن در مناطق روستايي 35 درصد در مناطق شهري و 10 درصد هم غيرساكن يا عشاير مي‌باشند از ايل‌هاي معروف شهرستان مي‌توان به ايل افشار ایل سليماني ایل لري ايل آئينه‌اي ايل جبالبارزي اشاره نمود و شغل اصلی مردم اين خطه كشاورزي و دامپروري است بطوري كه 73 درصد مردم در اين زمينه‌ها اشتغال دارند و براساس آخرين آمارها شهرستان بافت با 1500000رأس دام سبك و سنگين به عنوان قطب دامپروري محسوب مي گردد و از لحاظ توليد كرك در سطح كشور مقام اول راداراست در توليد گندم پنبه ذرت و دانه‌هاي روغني در سطح استان مقام اول رابه خوداختصاص داده و سطح زيركشت گندم 34500هکتار ذرت8000 هكتار جو6000هكتار دانه‌هاي روغني 3000هكتار و پنبه 5000هکتار و علوفه 4500هکتار و ساير محصولات 4000هكتار مي‌باشدضمن اينكه از20000هكتارسطح زيركشت باغات 50 درصد به درخت گردو اختصاص داشته و از نظر توليد گردو در سطح كشور مقام دوم را داراست شهرستان بافت از لحاظ معدني نيز از مناطق غني كشور محسوب مي‌گردد و مي‌توان به معادن طلاكروم و انواع سنگ‌هاي چيني و مرمر اشاره نمود مساحت جنگلهاي اين شهرستان 350000هكتار مي‌باشد كه از اين ميزان حدود يكصدهزار هكتار را جنگلهاي انبوه تشكيل داده و1425796هكتار هم سطح مراتع مي‌باشد منطقه خبر و روچون با 170000 هكتار از پناهگاه‌هاي مهم حيات وحش کشور و منطقه انجرك با12000هكتار از مناطق شكار ممنوع است ميانگين بارندگي 280ميليمتر و بالاترين ميزان بارندگي در سال 1371می باشد که 667ميليمتر گزارش شده است تعداد روزهاي يخبندان چهل روز است و از همه مهمتر شهرستان بافت مهد استعدادهاي درخشان است.
--------------------------------------


وضعیت جغرافیایی شهرستان بافت


بافت نام يکي از شهرهاي جنوبي استان کرمان و همچنين نام بخش مرکزي آن است


در خاور (شرق) آن شهرستان سيرجان واقع است


از شمال به خط الراس کوههاي شاه و لاله زار و بيد خوان که بين بخش بافت


و مشيز واقع است از شرق به ارتفاعات صوغان ،سياه کوه، کوشک که حدود بخش بافت و سبزواران را تشکيل ميدهد از جنوب به استان هرمزگان از غرب به بخش سعادت آبادو سعيد اباد ختم مي شود که داراي 4 شهر ( رابر ، ارزوييه ، بزنجان ،مرکزي ) و سه بخش و 14 دهستان است


استان کرمان داراي 11 شهرستان ، 33 بخش ، 49 شهر ، 141 دهستان و 5937 آبادي مسکوني بوده است. شهرستان هاي استان کرمان با توجه به مساحت انها عبارتند از :


بافت 12812.5 ، بردسير 6324 ، بم 19424 ، جيرفت 13799 ، راور 11535 ، رفسنجان 10687 ، زرند 8452 ، سيرجان 3553 ، شهر بابک 13531 ، کرمان 44570 و کهنوج 24705 کيلومتر مربع مي باشد.


در بين شهرستان هاي فوق شهرستان بافت با 2250 متر ارتفاع از سطح دريا مرتفع ترين شهرستان استان ، شهرستان کرمان با 577679 نفر جمعيت پر جمعيت ترين و با مساحت 44570 کيلومتر مربع وسيع ترين شهرستان اين استان مي باشد


وضع طبيعي شهرستان بافت:


از دو طرف محدود است به کوههاي مرتفع( کوههاي شاه ، لاله زار ،بيدخوان) و از


شرق ارتفاعات صوغان ،سياه کوه، کوشک و در آن کوهها دره هايي است که


غالب روستاها در آن کوهها واقع است


کوه لاله زار مجموعه ايي از کوهاي شمال شهرستان است که بلند ترين آن کوه شاه است وکوه شاه با ارتفاع 4437متر که بعد از کوه هزار در استان کرمان بلند ترين کوه است و يکي از کوههاي بلند کشور محسوب مي شود


کوه خبر با ارتفاع 3861 متر ديگر کوه بلند شهرستان بافت محسوب ميشود


کليه رود خانه هاي آن از کوههاي لاله زار و بيد خوان وکوه شاه سرچشمه مي گيرد


و به طرف شرق جاري است و وارد رود خانه هليل رود شده وارد بخش سبزواران


جيرفت مي شود کوهستان مستور از بوته کتيرا ، زيره ،بادام ، بنه ارچن ،و گياهان دارويي(مخصوصاً در کوههاي خبر و شاه) فراوان يافت ميشود.
=-----------------------------

مختصر و مفید در مورد بافت





شهرستان بافت با 561/12813 كيلومتر مربع وسعت در دامنه كوههاي لاله زاردر حد فاصل 156 كيلومتري كرمان بين شهرستانهاي سيرجان،كرمان و بندر عباس واقع شده است،اين شهرستان با داشتن دو قسمت متمايز گرمسير و سردسير محل ييلاق و قشلاق عشاير كرمان مي باشد. شهرستان بافت در ميان ادامه رشته كوههاي هزار و بلنديهاي جبالبارز محصور است و عمده ترين معادن استان را در خود جاي داده است.



اين شهرستان شامل بخشهاي مركزي، رابر و ارزوئيه مي باشد و 122967 نفر جمعيت دارد.




آثارتاريخي:


تپه يحيي صوغان





كوههاي مهم :





كوه شاه - كوه خبر- كوه گوغر



رودخانه هاي مهم:


رود بافت (سلطانيه)- رود رابر-رود زرتشت(خرا)- رود خبر


ميزان بارندگي3/113


بخشها :
مركزي- رابر- ارزوييه


محصولات كشاورزي:
گندم- جو- حبوبات- مركبات- خشكبار – صادراتي: پوست و روده گوسفند- پنبه


معادن :
معدن آبدشت- معدن كروميت بافت- معدن منگنز گوغر- معدن سرب خبروروچان-معادن سنگ چيني و تزئيني 20 واحد


كارخانه ها
كارخانجات كرك- فروم كروم- پنير- انواع سنگهاي تزئيني چيني- سنگ كروميت


صنايع دستي:
قالي- جاجيم- گليم


گردشگاه ها:
خبر(شاه ولايت)- چشمه عروس رابر- عشق آباد رابر- هنزا رابر

فاصله تا مركزاستان:
۱۶۰ کيلو متر

nafas
17-05-2009, 14:00
شهر ساری از شهرهای استان مازندران و ایران، و در نزدیکی سواحل جنوبی دریای مازندران قرار دارد. همچنین این شهر زادگاه بسیاری از ورزشکاران صاحب نام در دنیا به ویژه در کشتی است و میزبان جام جهانی کشتی 2006 بوده است


جغرافیای ساری

شهر ساری در طول جغرافیایی ۵۳ درجه و ۵ دقیقه و عرض ۳۶ درجه و ۴ دقیقه از شمال شرقی به فاصله حدود ۲۰ کیلومتر به نکا و به فاصله ۴۹ کیلومتر به بهشهر و 131 کیلومتر به گرگان و 697 کیلومتر به مشهد و از شمال به فاصله ۲۱ کیلومتر به دریای مازندران و از شمال غربی به جویبار و لاریم و از جنوب غربی به فاصله ۲۲ کیلومتر به قائمشهر و از غرب به بابل به فاصله تقریبی 30 و آمل به فاصله تقریبی 60 کیلومتر و از جنوب به فاصله ۴۱ کیلومتر به سد شهید رجایی (سلیمان تنگه) و دهکده آرامش و از طریق آزادراه در حال احداث کیاسر به فاصله تقریبی 100 کیلومتر به دیباج و از آنجا به دامغان و شهمیرزاد و سمنان (تقریبا 120 کیلومتر) محدود است.
همچنین ساری به فاصله کمتر از ۱۵۰ کیلومتر از تهرانو واقع گردیده و توسط جاده سوادکوه ۲۷۰ کیلومتر و توسط جاده هراز ۲۵۰ کیلومتر و به وسیله راه آهن شمال ۳۵۴ کیلومتر با تهران فاصله دارد.



عمارت و ساختمان‌های قدیمی
کهنه باغشاه

احداث آن توسط سلاطین صفوی بوده است و در زمان رضا شاه آن را خراب کردند و خیابان خیام فعلی را ساختند (اگرچه هنوز در خیابان خیام آثار باغ در ملک خصوصی مردم نمایان است)
نوباغشاه

بدست محمد میرزا ملک آراء در زمان فتح علی شاه ساخته شد و عمارت‌هایی شبیه چهل ستون اصفهان در آن احداث نمودند که البته در زمان رضاشاه و به دستور وی پادگان شد.
امامزاده عباس

در محله آزادگله ساری واقع است و بنای آن در تاریخ ۹۱۶ ه.ق. ایجاد گردید.
شاهزاده حسین

در محله شاهزاده حسین واقع است و بنای آن به سال ۸۹۰ برمیگردد.
مسجد حاج مصطفی خان

در سال ۱۲۷۳ مسجد حاج مصطفی خان سورتیجی ایجاد گردید و در محله چهارراه برق کنونی قرار دارد.
عمارت کلبادی

آب انبارهای ساری

ساری در آخرین دوره دارای ۵ آب انبار معروف بوده که هم اکنون بنای ۳ آب انبار آن موجود است.
دروازه‌های ساری

دروازه بارفروش (دروازه بابل)؛ دروازه گرگان؛ دروازه فرح آباد؛ دروازه نوباغشاه)


************************************************** ********
محله‌های کنونی ساری
سبزه میدان، باقرآباد، شکرآباد، نوتکیه، چناربن، امامزاده یحیی، بازار روز، شهبند،مهدی آباد،کوی ندا، گل افشان، معلم، ترک محله، کوی آزادی، ۲۲ بهمن، راهبند سنگتراشان، لسانی، میرزمانی، پیوندی، فدک، توکل، کوی سنگ، کوی افشار، مهیار، پل تجن، پشت پرورشگاه، کوی گلها، پشت زندان،بخش هشت(سلمان فارسی-پیروزی)، پشت مصلی، بربری محله، پیرتکیه،بوعلی(بلوار پاسداران)، میرسرروضه، بهرام اُتُر، آزادگله، سروینه باغ، راهبند دخانیات، نعل بندان، کوی قلیچ، چهارراه برق، چهارراه کارمندان، ساری کنار، طبرستان، ششصد دستگاه، کوی برق ، کوی جهادو چال مسجد
البته تعداد محلات ساری بسیار بیشتر از این تعداد است .
قلب شهر

میدان ساعت که در مرکز ساری قرار دارد؛ نقطه آغازین و یا نقطه پایانی مسیر بسیاری از اتوبوس‌ها و تاکسی‌ها است. این میدان در میانه راه میدان امام به دروازه بابل و از آنجا به دروازه گرگان (میدان شهداء) و پل تجن قرار دارد .
جمعیت ساری

ساری پذیرای مهاجرین ترک، ترکمن، شهمیرزادی، کرد، ارمنی، گرجی، اصفهانی، عرب، بلوچی، افغانی و ... بوده است که در طول قرن‌های مختلف به ساری آمدند و یا پس از مدتی تعداد آن‌ها کم شد و یا از ساری کوچ کردند.
بر حسب آمارهای غیررسمی و تخمینی

۱۲۷۰ ه.ق. هشت هزار نفر؛ چهارصد و ده دکان؛ هزار و هفت صد خانه
۱۳۲۶ محیط آن در حدود سه مایل؛ اثری از دیوار و خندق نیست ولی بقایای آن باقی است.


طبق سرشماری‌های رسمی

از سال ۱۳۳۵ میزان جمعیت ساری به شرح ذیل بوده است :

۱۳۳۵ ۲۶۲۷۸ نفر
۱۳۴۵ ۴۴۵۴۷ نفر
۱۳۵۵ ۷۰۷۵۳ نفر
۱۳۶۵ ۱۴۱۰۲۰ نفر
۱۳۷۵ 253000 نفر
۱۳۸۴ بیش از 300هزار نفر، با احتساب حومه بیش از 500 هزار نفر

اقتصاد مردمان ساری

کارخانجات صنایع چوب و کاغذ شمال، کشت و صنعت شمال، محافظ الکترونیکی پیشرانه که در ساری هستند دارای شهرتی ملی و حتی جهانی می باشند.
در ساری محصولات غذایی تولید بیشتری دارد، اگرچه کاغذهای روزنامه‌های ایران از ساری تأمین می‌گردد و همچنین تولیدات شرکت پیشرانه در سراسر ایران محبوب است.
برپایی بازارهای محلی و دوره ای

همانند برخی از شهرهای شمالی ایران در ساری نیز بازارهای دوره‌ای برگزار می‌گردد.

شنبه بازار
یکشنبه بازار در بخش هشت(سلمان فارسی) ؛
دوشنبه بازار در خیابان وصال (ساری کنار)؛
سه شنبه بازار در انتهای کوه پیوندی و نزدیک خط راه آهن؛
چهارشنیه بازار در انتهای خیابان امیرکبیر و ابتدای خیابان آزادی؛
پنج شنبه بازار در خیابان پیام نور ؛

بازارهای روز

ماهی فروشان

در انتهای خیابان جمهوری اسلامی و در مجاورت با بازار نرگسی قرار دارد. که البته جدبداً کل بازار به ابتدای پل تجن انتقال یافته است.
شهید رجایی

در مجاورت کاخ قدیمی آقا محمد خان قاجار قرار دارد، و از طرف کوچه مسجد جامع خیابان انقلاب، کوچه نواب جمهوری اسلامی و کوچه پشت استانداری ورودی دارد. بازار نرگسیه یکی از قدیمی‌ترین و پر رفت آمد‌ترین بازارها در استان مازندران می باشد که قسمتی از آن را مسجد جامع ساری در بر می‌گیرد. سد شهید رجایی ساری در مسیر ساری به سمنان این سد در 45کیلومتری جنوب ساری وبعد از روستای تاکام ونزدیکی روستای ورکی واقع شده است
مرغ زنده و پرکنده

در ابتدای خیابان جمهوری و در کوچه بازار روز، از کوچه پشت بیمارستان امام خیابان رازی و همچنین از کوچه‌ها و خیابان‌های جنوبی بلوار امیر مازندرانی ورودی دارد.
حصیر فروشان

واقع در میدان ساعت، کوچه سردار.
ویژه ایرانگردان

واقع در میدان ساعت، کوچه‌های رحمانی و سردار.
جمعه بازار ترکمن ها

ترکمن‌ها جمعه‌ها با قطار محلی صبح از بندر ترکمن عازم ساری می‌شوند و پس از برپایی بازار و فروش محصولاتشان، در هنگام عصر با قطار محلی به سمت شهر خودشان می‌روند.
نمایشگاه‌های تجاری

ساری جزو محدود شهرهایی در ایران است که به طور مرتب نمایشگاه‌های لوازم خانگی، فن آوری، رایانه در آن برگزار می‌گردد و شاید به دلیل استقبال مردم آن باشد.
نمایشگاه‌های رسمی

ساری به عنوان یکی از قطب‌های مهم تجاری همکاری در منطقه آسیای میانه و قفقاز و سواحل دریای مازندران شناخته شده و بنا بر این همیشه توسط کشورهای خارجی و با حضور سفیران نمایشگاه‌های متعددی در ساری برگزار می‌گردد.
__________________

nafas
17-05-2009, 14:03
تاریخ قم: کتابی در تاریخ قم از حسن بن محمدبن حسن قمی در سده چهارم. نام مؤلف در منابع به صورت‌های مختلف ذکر شده است. ابن طباطبا علوی اصفهانی مؤلف را ابوعلی حسن بن محمد بن حسن بن سائب بن مالک اشعری قمی و افندی اصفهانی حسن بن محمدبن حسین شانی / شیبانی نامیده است. مؤلف در چند جای کتاب، خود را حسن بن محمدبن حسن قمی (یا حسن بن محمد) معرفی می‌کند.
وی از بزرگان علمای امامیه و از معاصران شیخ صدوق و از راویان برادر او و چه بسا خود او بوده است. درباره شرح زندگی او اطلاعی در دست نیست و فقط بروکلمان تاریخ درگذشت او را 406 ذکر کرده است. جز این کتاب اثر دیگری از مؤلف موجود نیست ولی از مقدمه مؤلف برمی‌آید که وی دو مجموعه شعر از "جعفربن محمدبن علی عطار" برای "صاحب بن عباد" و "ابوالفضل بن عمید" تهیه کرده است.
"تاریخ قم" یا نام اصلی آن : کتاب قم در زمان صاحب بن عباد و به زبان عربی تألیف شده است. از آنجا که مؤلف در باب‌های یازده و سیزده تا پایان وقایع سال 378 را ذکر کرده، سال تألیف کتاب باید 378 یا 379 باشد. مؤلف سه انگیزه برای تألیف شمرده است که مهم‌ترین آنها فقدان کتابی درباره اخبار قم بوده است.
متن عربی "تاریخ قم" را "حسن بن علی بن حسن بن عبدالملک قمی" در 805 ـ806 به درخواست "ابراهیم بن محمودبن محمدبن علی صفی" به فارسی ترجمه کرد. ظاهرا از بعد از قرن نهم نشانه قاطعی از متن عربی یافته نشده است. مجلسی نیز اظهار داشته که تهیه اصل کتاب برایش ممکن نبوده و از ترجمه آن بهره برده است. با وجود این شواهدی حاکی از وجود متن عربی تا قرن چهاردهم است؛ به نوشته نوری، "سیداحمد حسینی عاملی" نواده محقق کرکی و مؤلف "منهاج الصفوی" نسخه عربی کتاب را در اختیار داشته است. "آقامحمدعلی بهبهانی" نیز در حاشیه بر "نقد الرجال" از اصل "تاریخ قم" استفاده کرده است. به گزارش "میرزاعلی اکبر فیض قمی" در تذکره شعرای قم نسخه‌ای از متن عربی "تاریخ قم" در دوره قاجاریه در اصفهان کتابخانه "میرزا سیدمحمد شهشهانی" بوده است. همچنین امین عاملی از وجود نسخه‌ای از کتاب در کتابخانه حسینیه شوشتری‌ها در نجف خبر داده که نسبت به عربی یا ترجمه بودن آن شک داشته است. در حال حاضر نسخه عربی کتاب در دست نیست و فقط به ترجمه فارسی آن دسترسی داریم.
"تاریخ قم" در بیست باب و 51 فصل تألیف شده است، ولی ترجمه فارسی موجود فقط شامل پنج باب نخست این کتاب است و از سایر ابواب تنها از طریق فهرست مندرج در مقدمه مؤلف اطلاع داریم. با توجه به مطالب فهرست کتاب گویا باب پنجم نیز کامل نیست. نسخه کامل ترجمه "تاریخ قم" ظاهرا تا اواخر دوره صفویه در دست بوده و افندی اصفهانی نسخه‌ای از آن را در قم دیده است. همچنین نوری و محمدعلی بن حسین نسخه‌هایی شامل هشت باب از ترجمه این کتاب را در سده چهاردهم دیده‌اند. ترجمه دیگری از "تاریخ قم" وجود داشته که "سیداحمد حسینی عاملی" از آن نقل کرده است.
مؤلف در کتاب خود از منابع متعدد بهره برده و غالبا آنها را نام برده است "ابوبکر صولی حمزه اصفهانی"، "ابن فقیه همدانی"، "ابوعبیده معمربن مثنی" و "ابوعبدالله برقی" مؤلفانی هستند که وی به آثارشان ارجاع داده و در این میان بیش از همه کتاب بنیان (یا البلدان البلدان و المساحة ) برقی محل مراجعه و استناد او بوده است. افزون بر این او شنیده‌های خود را از افراد مورد اعتماد و بزرگی که خبری از اخبار شهر قم داشته‌اند و بویژه برادرش "ابوالقاسم علی بن محمد" حاکم قم و برادر شیخ صدوق "حسین بن علی بن بابویه" روایت کرده است. گو اینکه در پاره‌ای از موارد هم بدون ذکر نام اشخاص و به صورت مبهم نقل نموده است. استناد او به مکتوبات و اسناد دیوانی نیز در سراسر کتاب مشهود است. همچنین مؤلف در مقدمه به کتابی «مشتمل بر مجموع اخبار قم به نزدیک مردی از عرب که به شهر قم متوطن بود» اشاره کرده و به نقل از راویان گفته که آن کتاب بر اثر ویرانی محل سکونت آن مرد در 238 از بین رفته است. از سعدبن عبدالله اشعری نیز به مناسبت ذکر «اخباری که در فضیلت قم آمده » چند حدیث روایت کرده است که به ظن قوی این احادیث را از کتاب "فضل القم و الکوفة" او اخذ کرده است.
بر پایه فهرست باب‌های بیست گانه "تاریخ قم" می‌توان گفت که در میان کتاب‌هایی که درباره شهرهای ایران از گذشته تا امروز تألیف شده و مانده است کمتر کتابی به این جامعیت وجود دارد. مؤلف در آغاز اشاره کرده که پیش از تألیف کتاب قم قصد تصنیف کتابی «مشتمل بر اخبار عرب اشعریه که به قم نزول کردند» و قم را «کوره » (استان ) ساخته و برای آن بارو کشیده‌اند داشته است. هنگامی که کتاب قم را نوشته بر آن شده است که آن مطلب را نیز در همین کتاب درج کند به علاوه گزارشی از سادات آل ابوطالب را نیز که به قم آمدند بر آن بیفزاید. ازین رو کتاب قم افزون بر موضوع اصلی آن، حاوی چند باب و فصل مرتبط نیز هست. باب اول در هشت فصل است شامل نام‌گذاری شهر قم؛ شماره راه‌ها، دروازه‌ها، میدان‌ها، مسجدها و حمام‌ها؛ نخستین مسجد و منبر این شهر؛ شماره کاریزها، رودخانه‌ها، آسیاها، مزارع آتشکده‌های پیرامون شهر؛ رستاق‌هایی که به قم افزوده شده و فضیلت آن شهر. باب دوم در پنج فصل است و موضوع آن مساحی‌های قم، آداب و رسوم، وضع و تاریخ خراج این شهر؛ نام‌های مزارع آن و احکام زمین‌هاست. باب سوم در دو فصل درباره مهاجران از آل ابوطالب به قم است که با تاریخچه‌ای از امیرمؤمنان علی و حضرت فاطمه و یازده امام (علیهم السلام) آغاز شده و سپس شاخه‌های مختلف آل ابوطالب که نسب‌شان به هر یک از امامان می‌رسد به ترتیب نام امامان شناسانده شده‌اند. ابن طباطبا علوی در "منتقلة الطالبیة" این باب از کتاب قم را مورد استفاده قرار داده است. موضوع باب چهارم مهاجرت اشعریان (از خاندان‌های مشهور عرب) به قم و آبه و چگونگی استقرار آنان در قم است که در پی تضییقات و آزارهای حجاج بن یوسف و کشته شدن محمدبن سایب اشعری به دست او روی داد. این باب دو فصل دارد و فصل اول باب پنجم به اسلام آوردن اشعریان در عهد رسول اکرم(ص) و بیان مفاخر آنان و مشارکت برخی از ایشان در قیام مختار و سرانجام مهاجرت‌شان از کوفه اختصاص یافته و فصل دوم آن به فتح تستر (شوشتر) به دست ابوموسی اشعری پرداخته است.
مهم‌ترین مطالب پانزده باب دیگر کتاب به استناد فهرست آن عبارت است از: ذکر قاضیان و والیان قم؛ کاتبان دیوان آغاز ورود اسلام به قم؛ «کوره» شدن قم؛ علمای قم از شیعه و سنی ادیبان و فیلسوفان و مهندسان و نسخه‌پردازان و وراق‌های قم؛ شاعرانی که در مدح قم شعر سروده‌اند؛ یهودیان و زردشتیان قم و بالاخره عجایب این شهر.
نثر ترجمه ساده و روان و محکم است، گاه آثار ترجمه در آن به نظر می‌رسد و نمونه‌هایی از نثر سده ششم نیز در آن به چشم می‌خورد. برای مثال باء تأکید در جلو فعل نهی یا نفی و استفاده از کلمات مترادف (مانند حرب و جنگ). همچنین برخی اصطلاحات فارسی اصیل در کتاب به کار رفته که همچنان میان کشاورزان رایج است (مانند "گنگ" به معنای "تنبوشه سفالین" که در زیرزمین تعبیه می‌کردند تا آب در آن جریان پیدا کند. "وز" به معنای چوبی که با آن آب را قسمت می‌کردند. "قومش" معرب "کموش" به معنای چاه کن). از ویژگی‌های این کتاب دربرداشتن مطالب بسیاری درباره کشاورزی قم است که در منابع اصلی و قدیمی کمتر می‌توان بدان‌ها دست یافت. از جمله چگونگی مساحی نقاطی که نباید مساحت کرد، کیفیت تعیین خراج در هر چیز و چیزهایی که مشمول خراج نمی شده، نحوه تقسیم آب رودخانه و کاریز و چگونگی تهیه آب آشامیدنی.
همچنین "تاریخ قم" مفصل‌ترین و معتبرترین سند درباره وضع مالک و زارع در ایران آن روزگار به شمار می‌آید. مجلسی نیز این کتاب را معتبر دانسته است. با این همه کتاب خالی از اشتباه نیست که یا از خود مؤلف است و یا از مترجم و شاید نسخه‌نویسان وارد متن کرده‌اند. برای مثال در صفحه 211ـ 212 ابوالحسن حسین (یا علی )بن حسین بن حسین بن جعفر بن محمد بن اسماعیل بن جعفرصادق (علیه السلام) فرزندزاده امام حسن عسکری (علیه السلام) نوشته شده است. در حالی که او نواده عموی امام حسن عسکری بوده است. مورد دیگر موضوع اسارت "احوص بن سعدبن مالک" به دست "حجاج بن یوسف" پس از قیام "زید بن علی بن حسین" است که با توجه به اختلاف تاریخ فوت حجاج بن یوسف (95 یا 97) و قیام زید (118 یا 121) در زمان هشام بن عبدالملک احوص نمی‌توانسته اسیر حجاج بوده باشد. این احتمال می‌رود که در اصل یوسف بن عمر ثقفی از خویشاوندان حجاج بوده که زید را نیز او به قتل رساند.
متن موجود "تاریخ قم" را نخستین بار "جلال الدین طهرانی" از روی نسخه تحریر شده در 1001 در 1313ش در تهران منتشر کرد.

nafas
17-05-2009, 14:09
پيشينه تاريخي نام همدان


پيشينه تاريخي نام همدان


آشوريان باستان به شهرهاي قوم کاسي، عنوان « کارکاشي » داده بودند که « کار » به معني قرارگاه يا منزلگاه و « کاشي » نام قوم کاسي است.آشورشناسان و مادشناسان، جملگي اين کار کاشي ( با شهر کاسيان ) را منطقه کنوني همدان دانسته اند.پرفسور گيريشمن، باستان شناس معروف فرانسوي، معتقد است که اسم قبلي هگمتانه، » اکسايا" يعني شهر کاسيها بوده است.
در مجموع اعتقاد غالب بر اين است، که شهر هگمتانه را يکي از اقوام آريايي بنام مادها ساخته اند. و نخستين دولت ايراني را در آن بنا نهاده اند. ولي نتايج تحقيقات بيانگر آن است که شهر هگمتانه پيش از انتخاب به پايتختي توسط مادها، وجود داشته مردماني از قوم کاسي در آن مي‌‌زيسته اند. سپس بازماندگان قوم کاسي، بعدها با طايفه‌اي از آرياييها قوم موسوم به ماد را پديد آورده اند. و با غلبه بر دولت تجاوزگر آشوري، دولت ماد را بنيان کذاشته، و پايتخت خود را کار کاشي قرار داده اند. و از آن به بعد، اين شهر هگمتانه نام گرفته است.
امروز هم باستان شناسان، تپه باستاني هگمتانه، واقع در مرکز شهر همدان را، که وسيع‌ترين تپه باستاني ايران است، بقاياي همان ابنيه عهد کاسي، مادي، هخامنشي و بعد از آن مي‌‌دانند. مساحت اين تپه حدود 30 هکتار مي‌‌باشد. که با در نظر گرفتن بخشهايي که جزء محدود تپه باستاني بود، ولي اينک ساختمانهاي مسکوني بر روي آن ساخته شده، به بيش از 40 هکتار نيز مي‌‌رسد.
اين تپه بيضي شکل، در داخل محدوده شهر فعلي همدان، و در دو سوي خيابان اکباتان واقع شده است. « هگمتانه»، يا « هنگمتانه » که به زبان پارسي قديم به معني محل تجمع بوده، ترکيبي از دو واژه « هنگ » به معني « جا » و « متانه » به معني « تجمع » است. اين واژه در زبان يوناني به صورت « اکباتانا » در آمده است، و در کتيبه‌هاي عيلامي به صورت « اک ماتانو » آمده است.
برخي ميز معتقدند: « امدانه » يا « آماداي » که در کتيبه پيلسر پادشاه آشور آمده به اين محل اطلاق مي‌‌شده. هگمتانه « در زبان ارمني، » اهمتان « و در زبان سرياني و پهلوي، اهمدان »، در گويش نويسندگان عرب « همدان » و در تورات، « احتمانا» گفته شده است. همچنين سکه‌هايي از عهد ساساني کشف شده که محل ضرب آنها « اهمتان » قيد شده است.نخستين اشاره مکتوب به نام مادها و سرزمين ماد، در سالنامه بيست و چهارم شارل مانزر سوم ( 836 قبل ميلادي ) و سارگن دوم ( 715 قبل از ميلادي بوده، که از اين قوم و سرزمين آنان به نام « ماداي »يا « آماداي » ياد کرده اند.
روايات مورخين يوناني نيز حاکي است که اين شهر در دوره مادها، ( از اواخر قرن هشتم تا نيمه اول قرن شم قبل از ميلاد) مدتها مرکز امپراتوري مادها بوده است. و پس از انقراض آنها نيز به عنوان يکي از پايتختهاي دوره هخامنشي ( پايتخت تابستاني و احتمالا« محل خزانه آنها ) به شمار مي‌‌رفته است.
گفته‌هاي هرودت مورخ يوناني، در قرن پنجم قبل از ميلاد،م مهمترين ماخذ تاريخي در اين مورد است. وي بناي اوليه اين شهر را به » ديااکو " نخستين شهريار ماد نسبت مي‌‌دهد ( در 728 قبل از ميلاد ). هرودت اوضاع سياسي واقتصادي نا مناسب قوم ماد را در دستيابي ديااکو به قدرت موثر مي‌‌داند.
لوح زرين به نام ( آريارمنه) يافت‌شده در تپه? باستاني هگمتانه. اين لوح از زرناب است به ابعاد12در 8 سانتيمتر - داراي10سطر به خط ميخي است. آريا رمنه جد داريوش اول از شاهان هخامنشي است. بنا به اظهار نظرباستا نشتاسان اين لوح قديمي‌ترين اثر تاريخي مي‌‌باشد ودر موزه ( برلن آلمان ) نگهداري مي‌‌شود.ديگر مورخين يوناني چون پلي بيوس، کنزياس، ژوستين و گزنفون نيز درباره هگمتانه مطالبي جمه آوري کرده اند.

nafas
26-05-2009, 17:45
درباره زنجان
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]زنجان شهر مقاومت و شهر انسانهاي فرهيخته و باهوش ومهمان نواز است. شهري با چشم انداز زيبا و موقعيت اقليمي ويژه و بالاخره شهر ديدنيها و هنرمندان .وسعت شهرستان زنجان 6763 کيلومتر مربع و جمعيت آن 448398 نفر ميباشد .شهرستان زنجان تا قبل از انقلاب اسلامي تنها در بخش کشاورزي فعال بود و پس از آن احداث کارخانجات صنعتي و دانشگاهها بافت و هويت اجتماعي و اشتغال را به کشاورزي - صنعتي تغيير داده و به لحاظ ساختار اجتماعي عبور از وضعيت سنتي به مدرنيسم را تسهيل نموده است .
مشخصات جغرافيايي استان زنجان :
استان زنجان در شمالغرب فلات مرکزي ايران قرار داشته و قدمت آن متعلق به اواخر هزاره دوم قبل از ميلاد است .استان بر اساس آخرين تقسيمات کشوري در سال 1376 و به دنبال انفکاک شهرستان قزوين و تاکستان داراي 7 شهرستان به نامهاي زنجان -ابهر-خرمدره-خدابنده-ايجرود-طارم و ماهنشان ميباشد.وسعت استان برابر 22164 کيلومتر مربع است که 34/1 درصد کل کشور را شامل ميشود .جمعيت آنرا بر اساس آخرين آمار 992311 نفر و معادل 5/1 درصد کل کشور ميباشد .استان زنجان همجوار با هفت استان ميباشد که عبارتند از آذربايجان شرقي ،آذربايجان غربي ،همدان،کردستان،گيلان،قزوي ن و اردبيل.
مسجد سيد:
مجموعه مسجد و مدرسه سيد توسط " عبداله ميرزادارا" پسر يازدهم فتحعلي شاه قاجار در هنگام حکمراني درزنجان و به سال 1242 هجري قمري احداث گرديده است .اين مجموعه تاريخي يکي از بناهاي ارزشمندي است که براساس طرح مساجد چهار ايواني ساخته شده است .
مجموعه بازار زنجان :
احداث اين مجموعه دردوران آقا محمدخان قاجار و درسال 1213 هجري قمري درزمان فتحعلي شاه خاتمه يافته و مساجد و سراها و گرمابه ها در سال 1324 به آن اضافه شده است .مجموعه بازار قديمي بصورت يک خط مستقيم با عنوان بازار بالا و پايين به دوقسمت شرقي و غربي تقسيم شده است .
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]گنبد سلطانيه :
گنبد سلطانيه در شهر سلطانيه در 35 کيلومتري شهرزنجان واقع شده و بناي آن به دستور سلطان محمدخدابنده از سال 704 هجري قمري شروع ودرمدت 9 سال درتاريخ 713 هجري قمري پايان يافته است .اين گنبد با 5/48 مترارتفاع و 6/25 مترقطردهانه پس از کليساي (کاتودرال سانتاماريا) فلورانس ايتاليا و مسجد اياصوفياي استانبول ترکيه سومين بناي عظيم تاريخي جهان و اولين بناي عظيم آجري تاريخي ايران است .
بقعه ملاحسن کاشي:
در فاصله 5/2 کيلومتري جنوب شهر سلطانيه فعلي مقبره زيباي ملاحسن کاشي قرار دارد.اين بقعه ازبيرون داراي پلان هشت ضلعي ودرداخل با ترکيب و تلفيق ايوانهاي جانبي به مربع تبديل شده است .ايوانهاي چهارگانه درطبقه اول با دهليز زيبايي که به يکديگر مرتبط است .حاصل اين ارتباط گنبد زيبايي است که در سال 973 هجري قمري يعني اواخر دوران شاه طهماسب بنا شده ودرمجموع با گنبد " الله الله " مقبره شيخ صفي الدين اردبيلي قابل مقايسه است .
کاروانسرا سنگي:
اين کاروانسرا در منتهي اليه جنوب شرقي شهر درزمان شاه عباس دوم احداث و هم اکنون قسمت اعظم آن ازبين رفته است.نوع سقف آن از نوع 5 و هفت است .درسال 1377 اين مکان به سفره خانه سنتي تبديل گرديده ،بطوريکه علاوه بر ارائه امکانات پذيرايي در صبح و عصر با غذاهاي سنتي دربعضي از حجره ها به معرفي و فروش صنايع دستي استان اقدام ميشود.
سفره خانه حاج داداش:
اين مرکز پذيرايي که در قلب بازار قديمي زنجان واقع است ،حدود يکصد سال پيش بعنوان حمام احداث گرديده و هم اينک با حفظ بافت حمام با اندکي تغيير و ايجاد تزئينات زيباي سنتي ،بعنوان سفره خانه ،محل پذيرايي گردشگران و اهالي شهر مورد استفاده قرار ميگيرد.
رختشويخانه:
بناي رختشويخانه در قلب بافت تاريخي شهر ،منطبق برحصار قديم درمنطقه پرتراکم مسکوني موسوم به عباسقليخان و محل معروف به بابا جمال چوقوري(گودال بابا جمال)احداث شده است. زمين اين بنا درسال 1347 هجري قمري توسط مرحوم علي اکبر خان توفيقي رئيس اداره بلديه وقت شهر خريداري و توسط دوبرادر به نامهاي مشهدي اکبر(معمار) ومشهدي اسماعيل (بنا) ساخته شده است.آب اين رختشويخانه از قنات قلعچه حاجي ميربهاءالدين تامين گرديده و محلي عمومي براي شستشوي لباس بوده است .اين بنا درزمان خود به شکلي بسيار پيشرفته قسمتي ازنياز بهداشتي شهرراتامين و بوسيله بانوئي بنام معصومه خانم بعنوان کارمند بلديه درآنجا اداره مي شده است .
صنايع استان :
از صنايع مهم استان به چند نمونه اشاره ميگردد:
2. شرکت پارس سوئيچ1. شرکت ايران ترانسفو4. شرکت کالسيمين3. شرکت ملي سرب وروي ايران6. چيني سازي ماهنشان و هيس5. شرکت مينو8. پسش سازان لوازم خانگي ايران7. فرش سهند10. سامان شيمي9. لائي سازمحصولات کشاورزي استان زنجان:
محصولات عمده کشاورزي استان که اکثرا صادرهم ميشوند عبارتنداز : زيتون ، انار ، سير ، انجير ، برنج ، انگور ، زردآلو ، سيب ، لوبيا ، خيار ، پياز ، گردو ، فندق و بادام.
زيتون ، انار ، برنج ، سير و انجير از محصولات عمده شهرستان طارم بشمار ميروند.
مرد نمکي:
پيکره اي که بخشي از گوشت ،پوست ومووپوشاک و ساير لوازم شخصي آن سالم باقي مانده بود ،درسال 1372 درمعدن نمک چهره آباد پيداشد.اين پيکره که متعلق به زماني حدود1700 سال پيش بوده بدليل تجزيه آزمايشگاهي وآگاهي ازوضعيت تمدني واوضاع اجتماعي آن زمان داراي اهميت جهاني است.هم اينک بخش تاريکي از شرايط زندگي نياکان ما در قبل از تاريخ با بررسي و کنکاش بر روي اين مرد نمکي امکان هويدايي و وضوح يافته است .
غار کتله خور:
غار کتله خور که يکي از پديده هاي طبيعي بسيارزيباي ايران محسوب ميشود در 165 کيلومتري جنوب باختري زنجان قرار گرفته است .
مليله کاري:
ازکارهاي دستي بومي زنجان ساخت وسايل نقره اي و بندرت طلايي بصورت مليله کاري است که دراوايل فقط درزنجان معمول بوده که درزمان رضاخان تعدادي از هنرمندان زنجاني به تهران و اصفهان کوچ کردند واين هنر ظريف را در آن شهرها رواج دادند.
چارق دوزي:
چارق دوزي يکي ديگراز هنرهاي دستي است که دستهاي ظزيف هنرمندان زنجاني درتوليد آن مهارت ويژه اي دارند.اين چارقها مشخصا" زنانه بوده و استفاده از آن جنبه تشريفاتي و تفنني دارد.
چاقو سازي:
ازديرباز در سراسر ايران هرگاه سخن از زنجان به ميان مي آيد نقش چاقواي آن در اذهان پديدار ميگردد.
مراکز اقامتي زنجان:

هتل آسيا : زنجان -خيابان امام - نرسيده به ميدان شهداي جهاد

هتل پارک : زنجان خيابان امام ، ميدان آزادي
هتل سپيد : زنجان ميدان انقلاب
هتل جهانگردي : زنجان -خيابان خرمشهر-جنب صدا وسيما
هتل غزال : آزادراه زنجان قزوين (خرمدره)
<LI dir=rtl>مهمانپذير حافظ : زنجان ميدان انقلاب
مهمانپذير سعدي : زنجان خيابان امام جنب بانک سپه
مهمانپذير اميرکبير : زنجان خيابان امام جنب بانک تجارت
مهمانپذير خيام : زنجان -انتهاي خيابان فردوسي
مهمانپذير فردوسي : زنجان - خيابان امام نبش کوچه باشگاهمهمانپذير طارم : زنجان - خيابان امام - ابتداي خيابان موسي صدر
نقاط ديدني
مجموعه بازار زنجان ، (تيمچه ها ،راسته ها ، مساجد و حمام ها ) 1205 ه-ق –آقا محمد خان قاجار
- بناي رختشويخانه زنجان ،1347 ه.ق-قاجاريه
- كاروانسرا سنگي زنجان
- عمارت ذوالفقاري (كلاه فرنگي) زنجان –قاجاريه
- پل تاريخي مير بها الدين زنجان –قاجاريه
- پل تاريخي سيد محمد زنجان –ناصرالدين شاه قاجار
- پل تاريخي سردار زنجان- ناصرالدين شاه قاجار
- مجموعه راسته مسگرهاي زنجان (صنايع دستي)
- مجموعه چاقو سازان و چاروق دوزان زنجان (صنايع دستي)
- امام زاده حضرت سيد ابراهيم زنجان ،قرن 3 ه.ق
- مسجد جامع زنجان –1240 ه.ق
- مسجد جامع قلابر
-كاروانسرا و مجموعه تاريخي نيك پي
- قلعه ياستي قلعه انگوران ،ساساني
- آتشكده و قلعه بهستان ماهنشان
- غار تاريخي دربند ماهنشان،قرن6 ه.ق
- قلعه سميران طارم
- آتشكده تشوير طارم –ساساني
- آتشكده پير همداني آب بر- ساساني
- آتشكده گيلانكشه – ساساني
- آتشكده سرچم- ساساني
- آتشكده الزين – ساساني
ب) نقاط داراي ارزش مذهبي –فرهنگي
- امامزاده حضرت سيد ابراهيم زنجان –قرن 3ه-ق
- امامزاده ام البنين سلمانكندي – 1355 ه-ش
- مسجد جامع زنجان –1240 ه-ق
- حسينيه اعظم زنجان
- مسجد جامع قلابر
- مسجد خانم – 1323 ه-ق ،قاجار
- مسجد نجفي (چهار محرابه )، قاجار
- مسجد چهل ستون –1284 ه-ق
- مسجد آقا سيد فتح ا… - 1298 ه-ق
ج)نقاط داراي ارزش تفريحي –ورزشي
- پيست اسكي پاپائي زنجان
- قله قراول پاپائي زنجان
- قله چله خانه زنجان
- چشمه آبگرم (وننق) قرپشتلو
- چشمه آبگرم (آركوين)
- چشمه آبگرم (ابدال)
- سد تهم
- رود خانه قزل اوزن
- درياچه هاي مصنوعي شور گل، قند قلو ، همايون و قره چريان
- مناطق حفاظت شده سهرين و انگوران
- مناطق حفاظت شده سرخ آباد طارم
- غار تاريخي-ورزشي(خرمنه سر) شاه نشين طارم
- سد سفيد رود
- منطقه طارم عليا
- چشمه آب معدني(نيگجه) پري
شهرستان ابهر :
الف) نقاط داراي ارزش تاريخي- فرهنگي
-گنبد سلطانيه
- مقبره و مجموعه چلبي اوغلي
- مقبره ملا حسن كاشي
- مجموعه تپه هاي تاريخي سلطانيه
- نقش برجسته داش كسن –وير سلطانيه – قرن 7 ه.ق
- بقعه پير احمد زهر نوش – صائين قلعه – قرن 8 ه.ق
گنبد سلطانيه
ب) نقاط داراي ارزش مذهبي – فرهنگي
- امام زاده اسما عيل شناط ، قرن 9 ه .ق
- امام زاده يحيي ، قرن 8 ه.ق
- بقعه پير احمد زهر نوش قرن 6 ه.ق
- بقعه شاهزاده زيد الكبير ، قرن 10 ه.ق
- مسجد جامع قروه ، قرن 4 ه. ق
ج) نقاط داراي ارزش تفريحي – ورزشي
- غار تاريخي علي بلاغي ، عصر حجر جديد
- غار تاريخي اولنگ ، هزاره سوم ق.م
شهرستان خدابنده :
الف) نقاط داراي ارزش تاريخي – فرهنگي
- بقعه قيدار نبي(يكي از پيامبران توحيدي)
- مسجد جامع قيدار
- مسجد جامع سجاس
ب) نقاط داراي ارزش مذهبي – فرهنگي
- بقعه قيدار نبي
- مسجد جامع خدا بنده
ج) نقاط داراي ارزش تفريحي – ورزشي
- كوه زرند قيدار
- غار كتله خور (موزه كتله خور )

eMer@lD
15-07-2009, 21:35
جزیره کیش این جزیره بیضی شکل با مساحت 7 / 89 کیلومتر مربع و با طول 6 / 15 و عرض 7 کیلومتر ، در جنوب غربی بندرعباس و در میان آب های نیلگون خلیج فارس واقع شده است. فاصله دریایی این جزیره تا بندرلنگه پنجاه مایل دریایی است. جزیره کیش از نظر محیط زیست طبیعی، یکی از بکرترین مناطق خلیج فارس است. استعدادهای طبیعی و موقعیت جغرافیایی ویژه آن زمینه بهره‌برداری جهانگردی و تجاری از آن را در حد قابل توجهی فراهم ساخته است.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



سواحل کم نظیر این جزیره مرجانی، نه تنها در فصول گوناگون سال، بلکه در طول یک روز،‌ در ساعات مختلف جلوه‌های بدیع و گونه‌گون و بسیار زیبایی از طبیعت را به تماشا می‌گذارند. سواحل کیش در شرق و شمال شرقی و جنوب از زیباترین سواحل جهان است. در سواحل جنوب غربی آن زیباترین منظره غروب خورشید را میتوان دید. از جمله نقاط دیدنی جزیره کیش آکواریوم بزرگ آن است که در گوشه شرقی جزیره، با معماری زیبا قرار دارد و گونه‌های مختلف ماهیان و آبزیان اطراف جزیره در آن به تماشا گذارده شده است.

قریب هفتاد نوع ماهیهای تزئینی در این آکواریوم وجود دارد که از نظر شکل و رنگ پولک ‌ها و زیبایی ظاهری، کم نظیر و برخی از آنها نیز بسیار کمیاب هستند. علاوه بر این، مرکز پرورش و کشت مروارید کیش یکی از جذاب ‌ترین دیدنی ‌های جزیره است. اسکله تفریحی جزیره کیش با امکانات مفید و مختصر در بخش جنوبی جزیره از دیگر جاذبه‌ های کیش است. در این اسکله سرگرمی‌ هایی از قبیل گردش در روی آب با قایق کف شیشه‌ای که از بالای آن می‌توان عبور گروهی ماهی‌ ها و زیبایی ‌های دنیای زیر آب را مشاهده کرد، ‌هم‌ چنین امکانات ورزش اسکی روی آب برای علاقه ‌مندان فراهم شده است. تفریح غواصی نیز از جمله تفریحات به یادماندنی است که در آب ‌های گرم خلیج فارس همراه راهنمایان مجرب امکان‌پذیر است.



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
در کنار اسکله‌ تفریحی، پیست دوچرخه ‌سواری نیز در پیرامون جزیره احداث شده است. در این مجموعه (اسکله تفریحی) امکان بازدید از هتل بزرگ کیش و ساختمان ساحلی کازینوی سابق وجود دارد. هم‌ چنین در اطراف یکی از کهنسال ‌ترین درختان جزیره، مجموعه‌ای تفریحی و دیدنی ایجاد شده که به مجموعه درخت سبز معروف است و از جمله مراکز زیبا و جذاب جزیره کیش می‌باشد و مسافران بسیاری را به خود جذب می‌کند. جزیره کیش همچنین معماری خاصی را به نمایش گذاشته است که برای هر تازه واردی جالب و در خور تحسین است. معماری کیش دو شکل متمایز دارد: یکی معماری سنتی و دیگری معماری مدرن. معماری سنتی جالب توجه است و مصالح آن غالباً از سنگ ‌های مرجانی موجود در جزیره تشکیل شده است.



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



معماری جدید و مدرن جزیره نیز تقلیدی از معماری بومی و سنتی آن است که نمونه آن در «صفین» دیده می‌شود. تنها تفاوتی که میان خانه‌‌های جدید و قدیم وجود دارد، پراکندگی نسبی و تنوع ارتفاع آنها است. علاوه بر آن، معابر عمومی جدید نیز به نسبت وسیع‌ تر از معابر بخش قدیمی هستند. وسیله رفت و آمد به کیش، کشتی و هواپیما است که از طریق پرواز از تهران یا شیراز یا بندر عباس صورت می‌گیرد. از جمله امکانات موجود در این جزیره می‌توان به هتل سه طبقه،‌ هتل کیش، کلبه‌های ویلایی، چهارکاخ از مجموعه کاخ‌ها، یک رستوران ساحلی همراه با یک سلسله ویلاهای خصوصی و توریستی مدرن و غیره اشاره کرد. افزون بر این، جزیره کیش دارای امکاناتی از قبیل قایق‌رانی، شهربازی، بازارها، مراکز عمده خرید و فروش نیز می‌باشد. جزیره کیش همچنین اولین بندر آزاد تجاری ایران است که امروزه به طور روزانه هزاران نفر جهت خرید و دیدار از زیبایی های طبیعی این جزیره به سمت کیش عزیمت می کنند

eMer@lD
15-07-2009, 21:39
شهر زیرزمینی شگفت انگیز تاریخی درجزیره کیش با قدمت۲۵۰۰ سال، آب شیرین قابل شرب ساکنان جزیره را تاْمین میکرده است. شهر کاریز ۱۶متری زیر زمین قرار دارد. سقف آن ۸ متر ارتفاع و پر ازسنگواره،صدف و مرجانهایی است که با نظر کار شناسی ۲۷۰ تا ۵۷۰ میلیون سال قدمت داردو تک تک آن شناسایی و دارای شناسنامه رسمی میباشد.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

جریان داشتن میزان آب در کانال ها به میزان بارندگی در جزیره کیش بستگی دارد

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

عکس/ حسین شیرالی - جزیره کیش

eMer@lD
15-07-2009, 21:47
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

در اين روزهاي سرد زمستاني که آلودگي هوا در بيشتر شهرهاي بزرگ ايران، به خصوص در کلانشهر تهران، نفس کشيدن را براي همگان سخت کرده است، ...
کيش يکي از چهار منطقه دنيا است که درصد اکسيژن خالص آن از ديگر مناطق بيشتر است و به همين دليل است که جانبازان شيميايي جنگ، بدون استفاده از ماسک اکسيژن در اين جزيره مي توانند به راحتي تنفس کنند و مردم عادي هم بعد از ساعت ها گشت و گذار و تفريح کمتر احساس خستگي مي کنند.
در اين روزهاي سرد زمستاني که آلودگي هوا در بيشتر شهرهاي بزرگ ايران، به خصوص در کلانشهر تهران، نفس کشيدن را براي همگان سخت کرده است، سفر به جزيره کيش با آب و هواي دل انگيز بهاري و آسمان آبي و صاف و ميزان اکسيژن بالا، خالي از لطف نيست.
جزيره مرجاني کيش با سواحلي آرام، ماسه هاي مرجاني که بعد از ساعت ها پياده روي در ساحل، ذره يي ماسه به پاهايتان نمي چسبد، آب زلال و درياي شفاف که باعث مي شود به راحتي بتوانيد انواع ماهي هاي زيبا با رنگ هاي سبز و زرد فسفري را در چندقدمي ساحل در حال شنا ببينيد و البته ترافيکي که هيچ وقت شاهد آن نخواهيد بود، مي تواند سفري به يادماندني باشد.
اگر از گشت و گذار در بازارهاي بزرگي که در اين روزها اجناس خود را با قيمتي بسيار پايين تر از مغازه هاي تهران به فروش مي رسانند، صرف نظر کنيد فرصت خواهيد داشت تا در چند روز اقامت خود در اين جزيره زيبا، بار ديگر با زيبايي هاي طبيعت آشتي کنيد. ديدن مرغ هاي مينا و پرندگان سفيدرنگ دريايي که در فضاي سبز اطراف خيابان هاي کيش بدون هيچ ترسي از انسان ها در حال راه رفتن هستند، و البته آهوهاي تيزپايي که بيشتر در خارج از محدوده مسکوني جزيره قابل مشاهده هستند، از مواردي است که شايد در هيچ نقطه يي از ايران نتوان آن را تجربه کرد.
از ديگر جذابيت هاي جزيره کيش، درختان انجير معابد (لور) است که عمر آن بين 500 تا 600 سال برآورد شده است. شاخه هاي بلند اين درختان به دليل جاذبه زمين دوباره به سمت زمين کشيده مي شوند و تبديل به ريشه مي شوند و آنقدر اين چرخه تکرار شده است که درختاني با تنه هايي قطور رشد کرده است که اين تنه هاي قطور در حقيقت مجموعه به هم پيچيده يي از شاخه هاي درختان است.
پارک دلفين ها که با سرمايه گذاري بخش خصوصي در جزيره کيش ساخته شده است، يکي ديگر از جاذبه هاي گردشگري اين جزيره است که شاهد صحنه هايي شايد تکرارنشدني از رقص و هنرنمايي دلفين ها و البته يک شير دريايي 350 کيلويي خواهيد بود؛ دلفين هايي که با سختي زياد و تعبيه آکواريوم هاي مخصوص در هواپيما از ژاپن به ايران آورده شده اند و البته يکي از اين دلفين ها اولين فرزند خود را چندماه قبل در آکواريوم کيش به دنيا آورد و يکي ديگر هم تا چند روزي ديگر مادر خواهد شد. البته قبل از هنرنمايي دلفين ها که هر روز در ساعت مشخصي صورت مي گيرد، افراد مي توانند از باغ پرندگان همين مجموعه ديدن کنند؛ باغي به مساحت 20 هکتار که انواع پرندگان آبزي و خشکي زي نادر مناطق استوايي در حال رفت و آمد در اطراف شما هستند و البته شش تمساحي که هرچند ساعت ها در آب بي حرکت مانده بودند اما ابهت ترسناک شان باعث مي شد بيشتر افراد از ايجاد کوچک ترين سروصدايي پرهيز کنند.
از ديگر موارد خاص جزيره کيش، علاوه بر آرامش، امنيتي است که در اين جزيره وجود دارد. آن طور که مديرعامل منطقه آزاد کيش مي گويد؛ ميزان جرائم و آسيب هاي اجتماعي در اين منطقه بسيار جزيي است. از سوي ديگر بيکاري در جزيره کيش وجود ندارد چون هر فرد بيکاري که از تامين هزينه هاي زندگي در کيش ناتوان باشد بلافاصله از جزيره اخراج مي شود.
يکي از روزنامه نگاران ساکن در جزيره کيش، دليل نبود جرائم اجتماعي را محصور بودن جزيره در دريا و نبود هيچ راه فراري براي مجرمان مي داند. آن طور که وي مي گويد سرقت در اين جزيره به ندرت اتفاق مي افتد و تنها مورد سرقتي که در شش ماه گذشته رخ داده، سرقت يک اتومبيل توسط مرد کارگر مهاجري بوده است که چون در چند روز اقامت کاري پيدا نکرده اقدام به سرقت اتومبيل کرده و البته نيم ساعت بعد از سرقت دستگير شده است.
يکي ديگر از موارد جالب توجه در جزيره کيش، درصد بالاي اشتغال زنان است. در حالي که در کل کشور آمار اشتغال زنان به 15درصد مي رسد، اين آمار به گفته مددي مديرعامل منطقه آزاد کيش در اين جزيره به 30 درصد مي رسد. حضور اجتماعي زنان در اين جزيره بسيار پررنگ است. دختران و زناني که به کيش سفر مي کنند، در اين جزيره امن، فارغ از جنسيت شان که در بسياري از شهرهاي ايران راه را بر حضور زنان با دوچرخه در خيابان هاي شهر مي بندد، مي توانند در هر ساعتي از شبانه روز با خيال راحت و مخصوصاً در خنکاي صبحگاهي اين روزهاي جزيره رکاب بزنند و البته اين فقط يکي از مواردي است که مي توان به آن اشاره کرد.
جزيره زيباي کيش داراي دوهزار نفر بومي ساکن و حدود 22هزار مهاجر است و چون افراد مهاجر ترجيح مي دهند مراسم جشن عروسي را در کنار اقوام و خويشان خود برگزار کنند، به ندرت در اين جزيره مراسم جشن عروسي شبيه ديگر شهرهاي ايران برگزار مي شود. دوست روزنامه نگارمان مي گفت؛ چندماه قبل براي اولين بار بعد از اقامت هشت ساله در اين جزيره، يک ماشين عروس ديديم و آنقدر براي مردم اين مساله عجيب بود که همه به نوعي سعي در ابراز خوشحالي داشتند.

eMer@lD
15-07-2009, 21:49
زيورآلات
زيورآلات منطقه‌ي بلوچستان :
قرن‌هاي متمادي است كه فلز جاوداني و درخشنده‌ي طلا اهميت زيادي را درزندگي و تاريخ بشر داشته است . دربسياري از نقاط جهان برسر تصاحب طلا ،‌ جنگهاي فراواني به وقوع پيوسته و چه بسا كه بعضي از تمدن‌ها به خاطر اين فلز با ارزش از صفحه روزگار محو و نابود شده‌اند .
جنگ انگلستان و اسپانيا برسرطلاي سرزمين آمريكا و جنگ انگلستان با ترانسوال برسرطلا و الماس آفريقاي جنوبي رخ داده و درحقيقت اين معادن و گنجينه‌هاي طلا و جواهر بوده‌اند كه انگيزه‌ي وقوع بسياري از جنگهاي داخلي و خارجي را به‌وجود آورده‌اند .
امروزه‌جواهرات همراه با طلا و فلزات با ارزش به عنوان نوعي پشتوانه مالي و سرمايه‌ مورد توجه هستند كه فضاي كمي را اشغال مي‌كنند و عمل آنها با سهولت انجام مي‌شود . دراين ميان طلا سيماي روشن و تابنده‌تري دارد زيرا با دستهاي ماهر و توانمند جواهرسازان به صورت اشياء ظريف و زيبايي درمي‌آيد كه آثار هنري باارزش موزه‌ها را تشكيل مي‌دهند .
آثار فلزي متعدد و فراواني كه امروزه موزه‌هاي داخلي و خارجي و مجموعه‌هاي خصوصي را درسراسر گيتي زينت بخشيده ، بيانگر اين حقيقت است كه صنعتگران و هنرمندان ايراني در دوره‌هاي مختلف تاريخي چه پيش از ظهور اسلام و چه بعد از آن درساختن اشياء فلزي از مهارت خارق‌العاده‌اي برخوردار بوده‌اند .
به هر حال بدون ترديد در روزگار ما نيز فرزنداني از اين مرز و بوم همانند پيشينيان خود پديد آورنده‌ آثار ارزشمند هنري و صنايع ظريفه‌اي هستند كه درسطح جهاني از درخشش خاص و بي نظيري برخوردار است . امروز شمع وجود هنرمندان و صنعتگران مادركارگاه‌ها پرتو افشاني مي‌كند ، اما متأسفانه تاكنون كمتر به نور آن نگاه كرده‌ايم و حال آنكه شاهكارهاي هنري ساخته و پرداخته است آنان از چنان جلوه‌اي نزد بيگانگان برخوردااست كه گاهي به وجود چنين استادان چيره‌دست و ماهري دركشور ما غبطه مي‌خورند . درشرايط كنوني احساس مي‌شود كه تجربه ، فن و هنر اين هنرمندان به عنوان يك سرمايه ملي بايد حفظ و نگهداي تا تجربه و دانش تخصصي آنان به نسلهاي آينده انتقال يافته . گنجينه‌هايي كه امروزه درسينه‌ها محفوظ مانده است هرگز درزير خاك مدفون نشوند . اين امر ميسر نيست مگر از طريق آموزش و انتقال علم و دانش و هنر استادان فن به هنر جويان دركلاس‌هاي درس و كارگاه‌هاي آموزشي .
بنابراين به نظر مي‌رسد به منظور اشاعه دانش و هنر طلا و جواهر سازي تأسيس مراكز آموزشي درمقاطع تحصيلي مختلف ضرورتي انكار ناپذير باشد.


سفال
« سفال كلپورگان »
جغرافياي استان و كلپورگان
استان سيستان و بلوچستان در جنوب شرقي ايران و همسايگي افغانستان و پاكستان واقع شده‌است . بلوچستان بخش جنوبي استان مي‌باشد . بلوچ‌ها به زبان بلوچي صحبت مي‌كنند كه با زبان فارسي باستان رابطه‌ي نزديكي دارد .مردمان منطقه‌ي بلوچستان برخلاف اكثريت مردم ايران اهل سنت هستند .

شهرستان سراوان


سراوان با وسعت ۲۳۸۸۰ كيلومتر مربع وتعداد ۲۴۸۰۰۰ نفر داراي 6 بخش و نيز 13 دهستان وتعداد 628 پارچه آبادي مي باشدو شهر سراوان با جمعيتي در حدود 25000 نفر بعنوان مركز شهرستان ايفاي نقش مي كند
از جمله بخش هاي مهم آن مي توان به بخش هاي مركزي، بم پشت ،جالق ، سيب وسوران وزابلي وهيدوچ اشاره نمود
اين شهر داراي دو رشته قنات مي باشد كه زمينهاي كشاورزي وباغات ونخيلات آن از اين طريق آبياري مي شوند . قناتهاي سراوان قدمت طولاني دارند و در حدود۳۵۰ سال قبل توسط ميرعبدالله پدر مير باران احياء گرديدند ومورد بهره برداري مجدد قرار گرفتند


پيشينه تاريخي شهرستان سراوان

از آثاربدست آمده درسراوان معلوم مي شود كه اين شهرستان داراي سابقه تاريخي وقدمتي بسيار كهن ميباشد قبل از سال ۱۳۰۷ خورشيدي نام اين محل شستون يا سراستون يا شهستان كه بتدريج به وسعت آن افزوده شده وبه سراوان تغيير نام يافته است
تعداد آثار تاريخي شناخته شده شهرستان ۳۱۵ اثر ميباشد كه از اين تعداد ۵۶اثر آن در فهرست آثار ملي كشور به ثبت رسيده است در اين شهرستان حدود 21 قلعه شناخته شده وجود دارد كه از برجسته ترين آنها مي توان به قلعه تاريخي سب ، قلعه دزك ، قلعه كنت ، قلعه كهنه و قلعه شيشه ريز نام برد.

1- قلعه تاريخي سب :
بناي فعلي اين قلعه با قدمتي در حدود۸۰۰سال در فاصله ۴۳ كيلومتري شهر سراوان واقع گرديده است اين قلعه از دو قسمت حاكم نشين وعامه نشين تشكيــــل شــده است كه در قسمت عام نشين داراي اصطبل و انبارنيز مي باشد ضمنا اين قلعه داراي دو حلقه چاه يكي درقسمت حاكم نشين وديگري در قسمت عامه نشين ميباشد ارتفاع قلعه حدود 30 متر مي باشد كه مجهز به برجك ونيز تيركش مي باشد در قلعه مذكورتا سال 1344 طايفه ميـــرمــرادزهي ساكن بوده وسپس متروكه گشته ودر سال 1370 بعنوان يك اثر تاريخي وفرهنگي بمنظور بازسازي ومرمت تحت حفاظت سازمان ميراث فرهنگي قرارگرفت وهم اكنون در فهرست آثار ملي كشور نيز به ثبت رسيده است وپايگاه حفاظت آثار تاريخي نيز در آن مستقر گرديده است [ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]جهت کوچک شدن تصویر اینجا را کلیک کنید.[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]ابعاد این تصویر کوچکتر شده است. برای مشاهده این تصویر در ابعاد واقعی اینجا را کلیک کنید. ابعاد واقعی این تصویر 800 در 554 پیکسل است.[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


2- قلعه تاريخي دزك:
قلعه بلقيس(قلعه دزك) در فاصله 3 كيلومتري شهر سراوان در روستاي دزك بنا گرديده است قلعه مورد نظر مربوط به دوره اسلامي است وداراي خندق وآسياب آبي نيز بوده وتا قبل از سال 1307 مورد استفاده نيز قرار مي گرفته است ودر سال 1307 با يورش قواي رضا خاني بتوپ بسته شد و بكلي تخريب گرديد وهم اكنون تحت حفاظت سازمان ميراث فرهنگي قرار گرفته است
ضمنا اين شهرستان داراي پانزده تپه ومحوطه ما قبل تاريخ است كه مي توان به تپه هاي روباهك- قلعه ملا- قلعه بزراد- ميل مارو- كلاتك – آسپيچ – كلاتك بخشان – تپه سپيد- تپه حدوگان- تپه ميرعمر جالق – تپه مهتاب خزانه كوهك اشاره نمود
اين شهرستان در حدود هفت قبرستان تاريخي وماقبل تاريخ دارد كه برجسته ترين آنها قبرستان قديمي گشت مي باشد.تعدادي درخت كهنسال نيز در اين شهرستان وجود دارد كه مي توان از درخت سروسرجو باقدمتي 1500 ساله ودرخت سرو سوران در روستاي سوران نام برد
ضمنا تعدادي ساختمان قديمي دراين شهر وجود دارد كه تحت حفاظت ميراث فرهنگي مي باشند كه مي توان به ساختمان بهداشت محيط – ساختمان فرمانداري قديم – دبستان شهيد قلنبر – دبستان دهخدا وتعدادي ديگر ساختمان قديمي در جالق و سوران اشاره كرد.

مسجد جامع دزك :
اين مسجد قديمي در روستاي دزك با قدمتي بسيار كهن داراي چله خانه ميباشد كه مردم مسلمان در اين چله خانه بمدت چهل شبانه روز در آنجا با خداي خود راز ونياز مي كردند وبه عبادت مي پرداختند. وهم اكنون نيز اين مسجدمحل استقرار نماز گزاران ميباشد

سنگ نگاره هاي بلوچستان

استان پهناور سيستان وبلوچستان از دير زمان بخاطر دارا بودن شرايط اقليمي متنوع محل مناسبي براي زندگي و استقرارهاي اوليه بشر خصوصا در عصر پيش از تاريخ بوده است با توجه به مطالعات محدود صورت گرفته در بلوچستان سابقه سكونت بشري در آن حداقل به حدود يكصد هزار سال قبل وعصـر پارينه سنگي يا سنگ قديم باز مي گردد
از عمر كره زمين حدود 5/4 ميليارد سال مي گذرد ومي توان گفت اولين انسان نماها حدود 5/2 ميليون سال پيش بر روي زمين ظاهر شده واز اين زمان تا حدود پنج هزار و پانصد سال پيش عصر پيش از تاريخ بشر ادامه داشته واز دوران آغاز تاريخي بشر تا كنون بيش از 6 هزار سال نمي گذرد از سوي ديگر در عصر پيش از تاريخ بخاطر عدم اختراع وكتابت عدم ثبت وضبط وقايع منابع اطلاعاتي باستان شناسان ومحققان بسيار اندك است وبه مطالعه آثار وشواهد سكونتي غير مكتوب بشري محدود مي شود اينگونه آثار مطالعاتي را ميتوان در تپه ها ،غارها ، پناهگاههاي سنگي ، محوطه هاي باستاني در كنار رودخانه ها يا منابع آبي وبطور كلي در محلهاي استقرار يا زندگي بشر اوليه جستجو نمود اين آثار ومدارك مطالعاتي طيف وسيعي از آثار همانند بقاياي معماري، انساني ، جانوري ونباتي ( حتي گرده هاي گياهي) وساير ابزار وادوات و اشياء سنگي ، سفالي ، استخواني و... دست ساخته بشري را در بر مي گيرد
در مطالعه زندگي بشر در دوران پيش از تاريخ در مناطق كوهستاني نقاشي يا حكاكي بر روي سطح صخره ها وسنگ ها از اهميت خاصي برخوردار است
دو گونه عمده نقوش بر روي سطوح صاف وهموار سنگها يا سينه صخره ها در اين دوره مشاهده مي شود كه يكي از نقاشي هاي صخره اي است كه عموما با رنگهاي متنوع با منشاهاي گياهي يا حيواني ويا معدني ( اكسيدهاي فلزي ،آهن ، مس يا منيزيم و...) ترسيم شده اند. و عموما شامل نقوش حيوانات گوناگون آن عصرند كه بصورت كاملا واقع گرايانه اي ( ناتورالسيم) كشيده شده اند اين گونه نقوش را غالبا در درون غارها وپناهگاههاي سنتي وشكاف كوهها مي توان يافت ومعمولا داراي قدمت نسبتا بيشتري مي باشند
نقوش دسته دوم كه نقوش كنـــــده شده بر روي صخره ها مي باشند كه خود نيز بردو گونه اند0 يكي نقوش برجسته يا نقوش مثبت وديگري نقوش كنده يا نقوش منفي نقوشي كه اطراف نقش كنده شده ونقش به صورت برجسته تر از زمينه ديده مي شود نقوش برجسته محسوب شده وعموما متعلق به دوران تاريخي وبعد از آن هستند0 ونقوشي كه خطوط اصلي نقش بصورت كنده است نقوش منفي يا نقوش كنده محسوب مي شوند كه عمدتا اين نقوش متعلق به دوران پيش از تاريخ مي باشند كه دراينجا از اين نقوش به نام نگار كند ،يا تحت نام عام سنگ نگاره ياد مي كنيم
سنگ نگاره ها از اهميت خاصي در مطالعات جوامع بشري در عصر پيش از تاريخ برخوردارند چرا كه در عصري كه خط كتابتي وجود نداشت براي انتقال مفاهيم ذهني خود به ديگران از اينگونه شيوه ارتباطي استفاده نموده اند0 كه كاربرد اين شيوه تا عصر حاضر نيز ادامه دارد
بر خلاف سيستان كه بصورت دشتي هموار است، بلوچستان داراي ناهمواريهاي وكوهستانهاي فراوان وآب وهوايي متنوع مي باشد وجود رودخانه هاي كوچك وبزرگ در ميان دره هاي كوهها آبشخوري مناسب براي حيوانات وبه همين نسبت شكارگاهي مناسب براي شكارچيان در زمانهاي قديم بوده است سطوح نسبتا صاف وهموار صخره كوهها محل مناسبي براي ترسيم وثبت وقايع روزمره عصر پيش از تاريخ بوده است
انسان شكارگر درتــداوم سنت نگارگري ونقاشي دهها هزار ساله غارها اقدام به ترسيم طبيعت وحش پيرامون خود نموده است
تداوم اين تفكر وسنت شكار را در حال حاضر نيز مي توان در جوامع ابتدايي نقاط دور افتاده دنيا مشاهده نمود در شهرستان هاي مختلف بلوچستان نگار كند يا سنگ نگاره ودر مواردي نقاشيهاي (بارنگ) فراواني را مي توان بر روي سينه سنگها مشاهده نمود كه در ادوار مختلف به تناوب ايجـــاد شده اند از جمله اين شهرستانها مي توان به شهرستا نهاي ، سراوان خاش ، نيكشهر وقصرقند وايرانشهر اشاره نمود كه در اين ميان تا حدي سنگ نگاره هاي شهرستان هاي سراوان ونيكشهر مورد شناسايي مطالعه قرار گرفته است
سنگ نگاره هاي شهرستان سراوان:

رشته كوههاي سياهان در شمال اين شهرستان در خود تعداد متنابهي از اينگونه محل هاي داراي حكاكي هاي صخره اي يا نگار كند را در خود جاي داده است
اين رشته كوه از يك سو ، از ناحيه سرحد بلوچستان وحوالي ” تفتان ” شهرستان خاش بنام كوههاي ” مورپيش” و” گزور” شروع شده ودر ادامه مسير بطرف شرق از شمال شهر سراوان گذشته ودر ناحيه مرزي ” كوهك” از مرز شرقي كشورايران خارج در محلي بنام ” سبز كوه” در حوالي شهر ” پنج گور” وارد كشور پاكستان شده واين رشته كوهها پس از عبور از شهر ” كويته” با مرتفع ترين قلعه آن بنام ” بز كوه ” بنام ” كوههاي سليمان” شناخته مي شود در ميان اين رشته كوه در شمال شهر سراوان دره هاي متعددي وجود دارد كه در اكثر قريب به اتفاق آنها اين گونه نقوش ديده مي شود
از مهمترين مناطق شهرستان سراوان كه در آن از اينگونه سنگ نـگاره ها شناسايي شده، مي توان به كوه مهرگان ” دره كنديك” دره شير وپلنگان دره دار ساوات ، دره درو نزك، دره هلي ، كوه تونان سب وسوران ونقاشي هاي صخره اي پير گوران روستاي ناهوك سنگ نگاره هاي سر دشت ناهوك ودره نگاران وگشت وغيره اشاره نمود
نقوش اين سنگ نگاره متعلق به ادوار مختلف زندگي بشر از حدود ده هزار سال قبل تادوران معاصر مي باشد كه ايجاد برخي نقوش جديد باعث محو نقوش قديم تر شده است.

سنگ نگاره هاي كوه مهر گان:
اين كوه كم ارتفاع با ارتفاعي حدود 40 متر در فاصله 400 متري حومه شرقي شهرسراوان قرار گرفته است. برفراز اين كوه برروي صخره هاي نسبتا صاف و هموار آن نقوش كند فراواني ديده مي شود كه از جمله مهمترين موضوعات نقوش آن مي توان به نقوش شكار حيوانات علفخواري همانند غزال وجيبر وبز كوهي توسط انسانهايي سوار براسب ونقوش سمبلك ونمادين اثر پا ودست وهمچنين نقوش شطر نجي ( زمينهاي زراعي ومالكيت) ونقوش انساني يا حيواني همچون نقش دو انسان در حال گفتگو با يكديگر ويا نقش يك بز ويك غزال يا جيبر وغيره اشاره نمود

سنگ نگاره هاي كوه تونان:
اين نگار كندها در فاصله حدود 21 كليو متري جنوب شرقي روستاي سب از بخش سب وسوران شهرستان سراوان ودر دامنه كوهي بنام تونان پراكنده است
در اين محل بر خلاف ساير سنگ نگاره هاي شناسايي شده اكثر قريب به اتفاق آنها متعلق به دوره اسلامي ( حدود سده هشتم هجري) مي باشد در دل اين كوه غاري كم عمق ( پناهگاه) بنام سوراخ يا غار رنگي ودر پاي كوه تلي انباشته از لاشه سنگ بنام قبر زنگي شهرت دارد برروي سطوح صخره هاي پراكنده آن كتيبه هايي عربي به خط كوفي تزئيني مشاهده مي شود برروي سطح يكي از سنگهاي نام مبارك پيامبر گرامي اسلام حضرت محمد(ص) را كه دايره وار تكرار شده ميتوان خواند
اكثر قريب به اتفاق سنگ نگاره هاي شناسايي شده شهرستان ســراوان در ميان دره هاي رشته كوه سياهان ودر فاصله حدود 70 كيلو متري شمال وشمال شرقي آن واقع شده اند ودر بردارنده نقوش حكاكي شده برسينه سنگهـــا از ادوار مختلف اند كه غالبا نشان دهنده صحنه هايي از شكار وحيوانات مختلف واشكال انساني وگاهي سمبليك ونمادين اند
كه از اين گونه مكان مي توان به سنگ نگاره هاي دره مكي ، كسيشيگان ، درو نزگ ، دارساوات ، جاي پاي پيامبر، شير وپلنگان، كنديك ، پير گوران ، گشت . سوراب ، سردشت ناهوك ، ونگاران و...نام برده كه همگي در ميان دره هاي اين سلسله جبال واقع شده اند كه از اين ميان سنگ نگاره هاي دره نگاران ونقاشي هاي صخره اي پير گوران ناهوك از اهميت بيشتري برخودار است
نقاشي هاي صخر ه اي پير گوران ناهوك:
مجموعه اي جالب توجه از نقوش نمادين وسمبليك متنوع ( حدود 17 نقش مجزا) بر روي صخره اي به ابعاد تقريبي 3×2 متر در جبهه جنوبي روستاي ناهوك ( 35 كيلومتري سراوان) با استفاده از مواد وكاني هاي رنگي طبيعي نقش بسته است
اين نقوش كه همگي موتيف يا عناصر نقش گياهي ونباتي سمبليك بنظر مي رسند با استفاده از اكسيدهاي فلزي همچون اكسيد آهن يا منيزيم يا طيفي از رنگ قهوه اي تيره تا سياه نقــــاشي شده اند
بنظر مي رسد اين نقوش مي بايست نزديك به 9 تا 10 هزار سال قدمت داشته باشند

سنگ نگاره هاي دره نگاران:
در حدود 36 كيلومتري شمال غربي روستاي ناهوك وحدود 70 كيلومتري شهر سراوان در انتهاي دشت وسيع آبرفتــــي سر دشت ناهوك در ميان دره اي پر آب وبا صفا مجموعه اي كم نظير وشايد بي نظير از نقش ونگاركنده برروي سينه سنگها وصخره بچشم مي خورد كه شايد از نظر تعداد وتراكم نقوش در يك محدود كوچك ( كه به بيش از هزاران نقش مي رسد) بتوان آنرا ” بزرگترين مجموعه معرفي وشناخته شده سنگ نگاره درايران” معرفي نمودواين دره را بايد در واقع نگار خانه اي زيبا وجالب توجه از نگار گران هزاران سال گذشته دانست
نقوش دره نگاران را ميتوان درسه دوره قديم وميانه وجديد مورد مطالعه قرارداد كهن ترين نقوش آن متعلق به هزاره هاي چهارم تا هشتم قبل از ميلاد ولي عمده نقوش آن متعلق به دوره ميانه آن يعني هزار تا هزار پانصد سال قبل از ميلاد ميباشد
از مهمترين نقوش آنميتوان به نقوش انساني به دو صورت با لباس يا بدون لباس ( ملبس يا برهنه) ونقوش حيواناتي همانند اسب، خروحشي، قوچ، كل و بز، جبير، مار، گاو كوهاندار، شتر دو كوهانه ، سگ ، گرگ ، روباه، گاو ميش ،يوز پلنگ وپلنگ و غيره نام برد

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]جهت کوچک شدن تصویر اینجا را کلیک کنید.[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]ابعاد این تصویر کوچکتر شده است. برای مشاهده این تصویر در ابعاد واقعی اینجا را کلیک کنید. ابعاد واقعی این تصویر 800 در 546 پیکسل است.[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
15-07-2009, 22:02
استان بوشهر نام اصلي اين منطقه رام اردشير بوده و بنای اوليه آن به اردشير ساسانی نسبت داده مي شود. استان بوشهر در جنوب ايران واقع شده و بين 27 درجه و 14 دقيقه پهناي شمالی و 50 درجه و 6 دقيقه تا 52 درجه و 58 دقيقه درازاي خاوري از نيم روز گرينويچ قرار گرفته است. دسترسي به استان بوشهر از سه طريق هوايي, زميني و دريايي امكان پذير است. كشاورزی استان از نظر نوع محصولات توليدی و روش های توليد به دو قسمت محصولات زراعی و محصولات درختی تقسيم می شوند. مهم ترين محصولات زراعی را گندم، جو آبی و ديم، تنباكو، پياز، كنجد، سبزی، صيفی و نباتات علوفه ای تشكيل می دهد. صنايع استان بوشهر به دو بخش صنايع دستی و صنايع ماشينی تقسيم می شود. صنايع جديد استان؛ اغلب متوسط كوچك و عموما تبديلی هستند و صنايع دستي بيش تر توسط زنان و دختران بوشهري در روستاها و شهرهاي كوچك تهيه مي شوند. استان بوشهر از جمله استان های مهم جنوب ايران است که از نظر تاريخی, طبيعی, فرهنگي و اجتماعي دارای جاذبه های متعددی است. تالاب حله كه يكی از تالاب های مشهور سراسر قلمرو جنوبی ايران محسوب می شود, به همراه منطقه حفاظت شده نای بند که از نظر تنوع جانوران وحشی منحصر به فرد است, مهم ترين جاذبه هاي طبيعي منطقه هستند. بناهای تاريخی و قديمی زيادی که در سراسر استان وجود دارند، به همراه زندگي اجتماعي و آداب و رسوم موجود؛ باعث غناي جاذبه هاي استان بوشهر شده اند.

مکان های دیدنی و تاریخی
استان بوشهر از جمله استان های مهم جنوب ايران است که از نظر تاريخی, طبيعی, اجتماعي و فرهنگي دارای جاذبه های متعددی است. تالاب حله يكی از تالاب های مشهور سراسر قلمرو جنوبی ايران محسوب می شود که فضای سرسبز و دل پذيری در اطراف خود دارد. منطقه حفاظت شده نای بند که در شهرستان بوشهر واقع شده، از نظر تنوع جانوران وحشی منحصر به فرد است. غار چهل خانه در شمال سعدآباد دشتستان، مجموعه بسيار زيبايی را دردل کوه تشکيل داده و يکی از جلوه های زيبای طبيعی استان محسوب می شود. رودخانه های متعددی نيز در اين استان جريان دارند که سواحل آن ها را می توان جزو جاذبه های طبيعی و مهم استان به شمار آورد. علاوه بر اين موارد می توان از چشمه های آب گرم استان نيز به عنوان مکان های جالب توجه استان نام برد که در اين ميان چشمه آب گرم نيلو و چشمه آب گرم گنويه اهميت بيش تری دارند. جزيره خارک که در شهرستان گناوه واقع شده است از مهم ترين جاذبه های طبيعی منطقه و يکی از جزاير زيبای خليج فارس به شمار مي آيد. اين جزيره از مناطق بسيار قديمی منطقه بوده و دارای آثار تاريخی متعددی است.
بناهای تاريخی و قديمی زيادی که در سراسر استان وجود دارند، باعث رونق جهانگردی در اين منطقه شده اند. اين بناها شامل مساجد، کليساها و عمارت های قديمی هستند که بيش تر درمرکز شهرستان قرار گرفته اند. مسجد توحيد (مسجد برازجانی ها) از قديمی ترين مساجد بوشهر است. امام زاده عبدالمهيمن در شهر بوشهر واقع شده و كليسای بوشهر نيز متعلق به ارامنه گريگوری است. قدمت آثار كشف شده در برخی از مناطق قديمی استان به هزاره اول تا سوم پيش از ميلاد می رسد. وجود تپه های تاريخی قديمی مانند تل خندق و تل مرو حاکی از قدمت طولانی منطقه است. ازميان بناهای قديمی که در استان بوشهر وجود دارند کاخ کوروش و کاخ سنگ سياه دارای اهميت بيش تری هستند. منطقه كوشک اردشير يکی از بناهای شهرستان دشتی است که بنای آن بسيار شبيه به كاخ اردشير در فيروزآباد است. برج قلعه خورموج نيز يكی از آثار شكوه مند تاريخی است که بقايای قلعه عظيم خورموج است و در مجموع جاذبه هاي متعدد استان بوشهر را تشكيل مي دهند.
بالا
صنايع و معادن
اقتصاد استان بوشهر به بخش های كشاورزی، دام داری، شيلات و تا حدودی به صنعت متكی است. صنايع استان بوشهر به دو بخش صنايع دستی و صنايع ماشينی تقسيم می شود. صنايع جديد استان؛ غالبا متوسط كوچك و عموما تبديلی هستند. درصنايع متوسط بوشهر و دشتستان و در صنايع كوچك ابتدا شهرستان دشتستان و سپس بوشهر و شهرستان های دشتی و گناوه به ترتيب دارای اهميت هستند. به غيرازشركت ملی صنايع دريايی و نيروگاه اتمی، مالكيت صنايع استان؛ بيش تر به بخش خصوصی تعلق دارد. اين واحدهای صنعتی شامل صنايع غذايی و دارويی، شيميايی، كانی غير فلزی، برق و الكترونيك، فلزی و ريخته گری، ماشين سازی، ‌تجهيزات خودرو، نيروی محركه و لوازم و ابزار صيادی است كه عمده ترين آن ها را صنايع غذايی و دارويی و ماشين سازی تجهيزات تشكيل می دهند.
صنايع دستی از گذشته های دور نقش مهمی در زندگی و معيشت روستاييان داشته است. صنايع دستی استان بوشهر در حال حاضر بيش تر تأمين كننده نيازهای بومی منطقه است. مهم ترين صنايع دستی منطقه عبارتند از: كشتی و لنج سازی، توربافی، قالی بافی، گبه بافی، ‌گليم، نمد، كوزه، سفال، حصير بافی، سوزن دوزی، گيوه دوزی، زنبيل و سبدبافی، جارو (پيش وينگی)، سفال گری، نوعی قليان به نام چليم، غشك، ‌نوعی مشك مخروطی شكل سه پايه برای نگه داری آب بنام دولچه و نوعی شيرينی مخصوص بوشهر به نام مسقطی.
بالا
کشاورزی و دام داری
كشاورزی استان از نظر نوع محصولات توليدی و روش های توليد به دو قسمت محصولات زراعی و محصولات درختی تقسيم می شوند. مهم ترين محصولات زراعی را گندم، جو آبی و ديم، تنباكو، پياز، كنجد، سبزی، صيفی و نباتات علوفه ای تشكيل می دهد. درزمينه باغ داری استان بوشهر امكانات زيادی ندارد. بيش ترين باغ های منطقه را نخلستان ها تشكيل می دهند، هم چنين باغ های محدود و كوچك مركبات نيز به طور پراكنده به چشم می خورند. شهرستان دشتستان ازلحاظ توليد سالانه خرما و مركبات مقام اول و دوم را در استان كسب كرده اند. ميزان توليد خرما در حدود هشتاد هزار تن و ميزان توليد مركبات حدود ده هزار تن است.
امكانات دام داری استان بوشهر ازنظر تأمين خوراك و علوفه دام اندك است. دام داری در اين منطقه به شيوه سنتی انجام می گيرد، درنتيجه توليد گوشت و شير آن ها قابل توجه نيست. بيش ترين دام های استان را بز، گوسفند و گاو و شتر تشكيل می دهد. پرورش زنبور عسل نيز در اين استان از اهميت نسبی برخوردار است و در حدود 1500 كندوی جديد و 1000 كندوی سنتی در استان وجود دارد. يكی از مهم ترين فعاليت های اقتصادی استان بوشهر صيد ماهی است. ولی به واسطه استفاده از وسايل قديمی و روش های سنتی صيادان، ‌امر صيد ماهی كه يك منبع مهم اقتصادی به شمار می رود، نقش واقعی خود را باز نيافته است. البته شركت شيلات ايران اقدام به صيد صنعتي در اين منطقه مي نمايد و به همين سبب كارخانه ها و مشاغل جنبي نيز در اين منطقه تشكيل شده است.
بالا
وجه تسميه و پيشينه تاريخي
بنای بوشهر به اردشير ساسانی نسبت داده مي شود كه نام اصلی آن ‹‹رام اردشير›› بود. گفته می شود كه ‹‹رام اردشير›› به مرور زمان به ‹‹ريشهر›› تبديل شد. به نظر می رسد كه بوشهر تحريف شده ريشهر ـ همان شهر قديمی ـ است. به طوری كه از اسناد و اطلاعات بر می آيد، اين منطقه به علت موقعيت مناسب برای احداث پايگاه دريايی و بندرگاه، مورد استفاده پادشاهان عيلام قرار می گرفته است. در زمان هخامنشيان كه كشورايران به بيست ساتراپ نشين (استان) تقسيم می شد، سرزمين بوشهر جزء ساتراپ نشين پارس بود.
داريوش فرمان داد تا کانالی از خليج فارس به دريای سرخ حفر کنند. اين كانال محققا راهی بود كه به جای كانال سوئز امروز می توانست خليج فارس و دريای عمان را از طريق دريای سرخ مستقيما به مصر و مديترانه اتصال دهد. مقابر كنده شده بر سطح سنگی جزيره خارك دليل بر حضور سربازان هخامنشی در استان بوشهر است كه برای نگهبانی از چنين راه طولانی تدارك شده بود.
خليج فارس به دليل موقعيت سوق الجيشی و به لحاظ اهميت اقتصادی و بازرگانی، در طول تاريخ همواره از سوی كشورها و دولت ها برای تبادل علم و ثروت و گسترش قدرت مورد توجه قرار گرفته است. اولين يورش دولت های اروپايی به سواحل خليج فارس در سال 1506 ميلادی با حمله پرتغالی ها تحت عنوان محافظت و حراست از منافع پرتغال در برابر تجار مصری و ونيزی صورت گرفت. در سال 1031 هجری قمری شاه عباس با انگليسی ها متحد شد و دست پرتغالی ها را از خليج فارس كوتاه كرد. از سال 1148 هجری قمری نادر شاه بوشهر را كه آن زمان دهكده ای بيش نبود مورد توجه قرار داد و مشغول آماده كردن بوشهر به عنوان يك بندر و اسكله كشتی سازی با استفاده از چوب جنگل مازندران شد. هم چنين برای تامين ارتباط جزاير و سواحل خليج فارس در صدد تاسيس نيروی دريايی برآمد. در سال 1149 هجری قمری لطيف خان را به ايالت دشتستان و ناخدايی كل سواحل خليج فارس انتخاب و اعزام كرد. اين شخص برای تهيه ناوگانی در خليج فارس، بوشهر را مركز دريايی خود قرار داد. در اواخر سلطنت نادرشاه ايران 23 تا 25 فروند كشتی جنگی در خليج فارس داشت. بدين ترتيب از زمان نادر شاه بوشهر روی به پيشرفت نهاد و حتی مدتی بندر عباس را نيز تحت الشعاع خود قرار داد.
پس از قتل نادرشاه در اثر هرج و مرجی كه در ايران پديد آمد، كشتی های جنگی توسط حكم رانان و شيوخ اطراف خليج فارس ضبط شد. هم چنين بندر بوشهر و بندرعباس نيز اهميت سابق خود را از دست دادند. تجار هلندی كه در سال 1623 ميلادی روابط تجاری خود را با ايران شروع كرده بودند, پس از قتل نادر شاه ايران را ترك كردند و بصره را مركز تجارت خود قرار دادند.
اما پس از مدتی در اثر دسيسه رقبای انگليسی و به منظور نزديكی بيش تر با دهانه خليج فارس، تاسيسات تجاری خود را به خارك منتقل كردند و در عين حال از پرداخت اجاره بهای خارك به ميرمهنا حاکم بندر ريگ و جزيره خارک خودداری نمودند. مير مهنا در سال 1756 به تاسيسات هلندی ها حمله برد، دژ آن ها را تسخير كرد، و آن ها را از جزيره بيرون راند. اما به سبب اين كه در دفعات متعدد بنای سركشی و تمرد از دستورات كريم خان زند را گذاشت و آرامش خليج فارس را برهم زد، کريم خان او را شكست داد و جزيره خارك و بندر ريگ را تصرف كرد. درهمين زمان نفوذ انگليسی ها در سواحل و جزاير خليج فارس و به خصوص سرزمين بوشهر رو به گسترش نهاده موفق شدند اجازه تاسيس تجارت خانه ای را در بوشهر با امتيازات فوق العاده به دست آورند. سلسله قاجاريه كه پس از زنديه روی كار آمد چندان نفوذی در خليج فارس نداشت. در زمان ناصرالدين شاه ارتش ايران هرات را اشغال كرد و به دنبال آن حالت جنگی بين ايران و انگليس به وجود آمد. به دنبال اين مسأله ناوگان انگليس در خليج فارس مركب از هشت كشتی جنگی و تعدادی ناوگان بخاری و بادی به ايران حمله كردند و جزيره خارك را متصرف شدند.
پنج روز پس از آن قوای انگليسی در حوالی بوشهر در خاك ايران پياده شدند و شروع به پيش روی به سوی برازجان كردند. قوای ايران برازجان را تخليه و عقب نشينی كرده بود. بنابراين قوای انگليس انبار اسلحه و مهمات برازجان را منفجر كرد و سپس به بوشهر بازگشت. سرانجام در نبردی كه در نهم ژانويه 1857 ميلادی در خوشاب بين ايران و انگليس رخ داد، انگليسی ها موفق شدند سپاه ايران را شكست دهند. پيش از جنگ اول جهانی بار ديگر دولت انگليس منطقه بوشهر را مورد تجاوز قرار داد و در سال 1913 ميلادی جنگ سختی بين نيروی انگليس و دليران دلواری در گرفت. درجريان اين جنگ رييس علی دلواری و مردم تنگستان و دشتستان نقش برجسته ای ايفا كردند. رييس علی در سال 1327 هـ . ق با كمك تفنگ چی های تنگستانی، بوشهر را از عناصر مستبد وابسته به دربار محمد علی شاه پاك كرد و اداره گمرگ و انتظامات و ديگر ادارات را تسخير كرد. اين كار دليران تنگستان بر انگليسی ها كه اداره گمرك را در اجاره داشتند، گران آمد و آنان برای تضعيف مشروطه خواهان و استمرار سلطه بر حيات اقتصادی و سياسی جنوب ايران به جنگ با دليران تنگستانی پرداختند و در اين راه از ديگر خوانين جنوب ايران ياری جستند. جنگ بين رييس علی و دليران تنگستان از يك طرف و انگليسی ها و خوانين متحد آنان از سوی ديگر به طور متوالی و پراكنده تا شوال 1333 هـ . ق ادامه يافت و انگليسی ها نتوانستند بر رييس علی و يارانش تفوق يابند. تا اين كه در گير و دار حمله انگليسی ها به بوشهر در شب 23 شوال 1333 هـ . ق ( سوم سپتامبر 1915 م ) هنگامی كه رييس علی در محلی به نام «تنگك صفر» قصد شبيخون به قوای انگليسی ها را داشت، از پشت مورد هدف گلوله يكی از هم راهان خاين قرار گرفت و در دم به شهادت رسيد. بوشهر در زمان جنگ تحميلي عراق به ايران نيز ايفاگر نقش هاي اقتصادي و استراتژيكي مهمي بود و هم اكنو ن از نظر استراتژيكي, اقتصادي و گردشگري براي ايران داراي اهميت بسياري است. استان بوشهر در سال 1352 به استاني مستقل تبديل شد كه با دربرگرفتن شهرستان ها, شهرها و روستاهاي متعدد از جمله مناطق مهم جنوب ايران است.
بالا
مشخصات جغرافيايي
استان بوشهر در جنوب ايران واقع شده و بين 27 درجه و 14 دقيقه پهناي شمالی و 50 درجه و 6 دقيقه تا 52 درجه و 58 دقيقه درازاي خاوري از نيم روز گرينويچ قرار گرفته است. اين استان از شمال به استان های خوزستان و كهگيلويه و بوير احمد، ‌از جنوب به خليج فارس و قسمتی از استان هرمزگان، از خاور به استان فارس و از باختر به خليج فارس محدود است. استان بوشهر با خليج فارس بيش از 600 كيلومتر مرز آبی دارد و از اهميت سوق الجيشی, اقتصادی و گردشگري قابل توجهی برخوردار است. به طور كلی آب و هوای بوشهر در نواحی ساحلی گرم و مرطوب و در قسمت های داخلی گرم و خشك صحرايی است. در استان بوشهر دو فصل محسوس وجود دارد: زمستان نسبتا خنك، شامل ماه های آذر، دی، بهمن، ‌اسفند و تابستان گرم و خشك و طولانی. پاييز و بهار اين استان نيز بسيار زودگذر است. شهرستان های استان بوشهر عبارتند از: بندر بوشهر, بندر ديلم, بندر گناوه, تنگستان(اهرم), دشتستان(برازجان), دشتی (خورموج), بندردير, بندر كنگان. اين منطقه به واسطه كمی ارتفاع از دريا- شهر بوشهر از سطح دريای آزاد تنها پنج متر بالاتر است - و نزديكی به خط استوا و دريای گرم، سرزمين گرم و مرطوبی است. بر اساس سرشماری عمومی نفوس و مسكن در سال 1375، جمعيت استان بوشهر 727373 نفر بوده است. دسترسي به استان بوشهر از سه طريق هوايي, زميني و دريايي امكان پذير است. مسيرهاي زميني دسترسي به اين راه ها عبارتند از:
راه ‌آسفالته بوشهر – برازجان به سمت شمال خاوري به درازاي 70 كيلومتر
راه آسفالته اصلی بوشهر – برازجان – گناوه به سمت شمال باختري به درازاي 158 كيلومتر
راه آسفالته اصلی گناوه – بندر ماه شهر به درازاي 201 كيلومتر
راه آسفالته اصلی بندر ماه شهر – اهواز به درازاي 153 كيلومتر
راه‌ آسفالته اصلی بوشهر – برازجان – گناوه – بندر ماه شهر – اهواز به درازاي 512 كيلومتر
راه آسفالته اصلی بوشهر – كازرون به سمت شمال خاوري به درازاي 162 كيلومتر
راه ارتباطی بين بوشهر – بندر گناوه 72 كيلومتر
راه اصلی گناوه – بندر ديلم به سمت شمال باختري به درازاي 67 كيلومتر
راه خورموج تا شهر اهرم به سمت شمال باختري به درازاي 30 كيلومتر و از همين راه به درازاي 52 كيلومتر تا بندر بوشهر ادامه دارد. در ميان شهرهاي استان؛ شهر بوشهر(مرکز استان) دارای فرودگاهی بين المللی است و پروازهاي گوناگوني در آن انجام مي شود. هم چنين از طريق لنج ها و كشتي ها از راه دريا نيز امكان دسترسي به اين منطقه وجود دارد.
جاذبه های طبیعی استان بوشهر
استان بوشهر یکی از مهم ترین مناطق گردشگری طبیعی ایران به شمار می آید که پنج ماه از سال، زمانی که بیش تر قسمت های ایران در سرما و یخ بندان به سر می برند، از آب و هوایی مطلوب، سواحلی آفتابی و چشم اندازهایی کم نظیر برخوردار است. هوای معتدل پاییز و زمستان، چشمه های آب معدنی، دریای مشهور و زیبای خلیج فارس، جزیره های متعدد، تالاب های کم نظیر و ارزشمند، ویژگی های ژئومورفولوژی و زمین شناسی منحصر به فرد، پوشش گیاهی نواحی گرمسیری، جانوران خاص مناطق خشکی و دریایی در این منطقه؛ همگی دست به دست هم داده و یکی از پرجاذبه ترین نواحی طبیعی جمهوری اسلامی ایران را به وجود آورده است. جاذبه های طبیعی استان بوشهر همواره تعداد زیادی از دوست داران طبیعیت را به سوی خود جذب می کند و نقش ارزنده ای در صنعت گردشگری کشور ایفا می نماید.

جاذبه های تاریخی و معماری استان بوشهر
ستان بوشهر افزون بر جاذبه های طبیعی، فرهنگی و اجتماعی به سبب دارا بودن پيشينه تاريخی و سابقه کهن فرهنگی دارای اماکن تاريخی، مذهبی و فرهنگی با ارزشی است که از قابلیت های تاریخی و معماری این منطقه حکایت دارند. استان بوشهر از مهم ترين مناطق جنوبی ايران است که بيش تر شهرستان های آن از بناهای ديدنی و مکان های تاريخی برخوردارند.بناهای تاریخی و معماری استان بوشهر؛ شامل مسجدها و مراکز عبادی اسلامی، باغ ها و عمارت های دیدنی و برج ها و قلعه های قدیمی می شوند. آثار و بناهای تاریخی منطقه؛ ردپای تاریخی از دوره های باستانی ایران، دوره های اسلامی و معاصر در بردارند که هر یک به نوبه خود برای گردشگران جذاب و دیدنی است.

تپه های تاريخی زيادی از جمله تل خندق با معماری مربوط به دوره ساسانی و تل مرو واقع در نزديکی کاخ هخامنشی در منطقه بوشهر وجود دارند که برای باستان شناسان و دانشجویان باستان شناسی قابل توجه است. از ميان بناهای قديمی منطقه؛ کاخ کورش مربوط به دوره کورش (بنيان گذار سلسله هخامنشی) و کاخ سنگ سياه که آن هم از بناهای دوره هخامنشی است از اهميت بيش تری برخوردار هستند. گوردختر - که گفته می شود آرامگاه دختر يا خواهر كوروش است- نیز از آرامگاه های مهم منطقه است.

كوشک اردشير يکی ديگر از بناهای شهرستان دشتی است که بنای آن بسيار شبيه به كاخ اردشير در فيروزآباد بوده و برج قلعه خورموج يكی از آثار شكوهمند تاريخی است که بقايای قلعه عظيم خورموج به شمار می آید. سبک معماری اين بنا سلجوقی بوده و متاثر از سبک قلعه سازی دوره ساسانی بنا شده است. گورستان باستانی خارک نيز در تنگستان قرار دارد و به زرتشتيان منسوب است. پل مشير که بر روی رودخانه دالکی بنا شده مربوط به عهد قاجاريه است.

مسجد توحيد (مسجد برازجانی ها)؛ از قديمی ترين مساجد بوشهراست که بنای درخور توجهی دارد. امام زاده عبدالمهيمن نيز در شهر بوشهر واقع شده و گنبد آن از گچ بری های زيبايی برخوردار است. تزيينات درب و پنجره و شيشه های رنگی هشتی آن بر تلطيف نور و زيبايی بنا افزوده است. از ميان اماکن متبرکه شهرستان دشتستان، بقعه شيخ منصور خزايی را که مربوط به دوره تيموريان است را می توان نام برد و بنای امام زاده مير ارم از مهم ترين بناهای تاريخی شهرستان دشتی به شمار می آید. مسجد بردستان که گمان می رود از بناهای قرون اوليه اسلامی باشد و امام زاده شاه محمد که در چند فرسخی شمال باختری دير نزديک محلی معروف به نام بردخون قرار گرفته؛ جزو بناهای مهم شهرستان دير هستند. کليسای بوشهر هم از اماکن زيبای استان است که متعلق به ارامنه گريگوری است.

خانه ها و عمارت های قديمی بسياری در استان بوشهر وجود دارند که برخی از آن ها عبارتند از: عمارت ملک که به صورت يک مجموعه ساختمانی و متعلق به يک قرن پیش است. عمارت گلشن که قدمت آن 170 سال بوده و مجموعه حاج رييس که از پنج ساختمان تو در تو تشکيل شده و در اواسط دوره قاجاريه ساخته شده است. ازميان جاذبه های تاريخی تنگستان، خانه رييس علی دلواری در شهرستان تنگستان يادآور خاطرات فراموش نشدنی مبارزات آزادی خواهی هشتاد سال پيش است. قلعه نصوری را می توان مهم ترين جاذبه تاريخی شهرستان کنگان به حساب آورد. اين بنا در بندر طاهری در کرانه خليج فارس قرار داشته و متعلق به اوايل قاجاريه است. (جزییات توضیحی در مورد تمام بناهای یادشده به علاوه بناهای دیگر در هر شهرستان به صورت آیتم های جداگانه ای جهت اطلاع علاقه مندان آورده شده است

جشن ها و آیین های استان بوشهر
در تاريخ فرهنگ و تمدن ايرانی، جشن‌ها و روزهای عيد، ريشه در تاريخ افسانه‌ای ايران باستان؛ يعنی دوره سلسله پيشدادی دارند. جشن ها و آیین های استان بوشهر به جشن های مذهبی، ملی و محلی تقسیم می شوند. جشن های بزرگ مذهبی در استان بوشهر شامل: جشن ميلاد حضرت محمد(ص)، جشن ميلاد حضرت فاطمه(س) (روز مادر)، جشن ميلاد حضرت على (ع)( روز پدر)، جشن های بزرگ نيمه شعبان، روز ميلاد حضرت امام زمان (عج )، مراسم های آغاز ماه مبارک رمضان و آداب گرفتن روزه و عيد قربان، جشن بزرگ غدير خم و تعيين حضرت علی(ع) به جانشينی حضرت رسول الله(ص)، جشن بزرگ بعثت حضرت محمد (ص) و جشن ميلاد ديگر امامان معصوم (ع) از جمله جشن های مذهبی مهم استان بوشهر به شمار می آيند. جشن بزرگ عيد فطر در استان بوشهر؛ عید تلخک یا عید مرده ها نامیده می شود. در اين روز كسانی كه عزيز از دست رفته دارند؛ مراسم فاتحه خوانی برگزار می كنند و مردم برای تسليت به ديدن آن ها می روند. سحرگاهان بعد از گفتن اذان صبح روز عيد فطر، مردم به زيارت اهل قبور می روند و بر قبر مرده های خود سفره می چينند و پس از بازگشت از قبرستان نماز عيد خوانده می شود.
در میان جشن های ملی؛ جشن های عید نوروز مهم ترین و بزرگ ترین جشن ها به شمار می آیند. نخستين جشن ايرانی به نام نوروز از زمان پادشاهی جمشيد مرسوم شد و در زمان های بعد، جشن‌ها و آيين‌های ديگری چون تيرگان، مهرگان، سده و غيره در فرهنگ ايران پديد آمدند. اعياد ملی، مذهبی و محلی در استان بوشهر نزد همه پاس داشته می شوند. اقليت های مذهبی استان بوشهر نيز می توانند جشن های مذهبی خود را به راحتی به جای آورند.
درمیان جشن های ملی؛ آیین های ویژه عید نوروز مهم ترین جشن ها به شمار می آیند. مردم استان بوشهر بر اساس رسوم رایج، اين عيد ملی را با شكوه هر چه تمام تر برگزار می كنند و برای آن اعتبار و احترام زیادی قائل هستند.
اين مراسم در ميان مردم بوشهر؛ با یک شیوه ولی آداب مختلف انجام می شود. در عين حال همه مردم بوشهر آمدن نوروز را به فال نيک می گيرند و چند روز به تحويل سال نو مانده نوعی شيرينی تهیه می کنند که به شيرين بيب گلی معروف است. بيش تر مردم بوشهر علاوه بر پختن شيرينی بيب گلی و شيرينی قراپيچ، شیرینی های دیگری نیز ار بازار تهیه می کنند و در تمام ایام جشن های نوروزی از مهمانان با انواع شیرینی ها پذیرایی می شود.
آیین های شب چهارشنبه سوری پیش از شروع جشن های نوروزی برگزار می شوند. در گذشته در بوشهر؛ آخرين شب چهارشنبه ماه صفر هر سال قمری را به منزله چهارشنبه سوری می دانسته اند. (به دليل اين كه ماه صفر و به ويژه روز 13 آن را بسيار سنگين و بلاخيز قلمداد می كرده اند) بنابراين برای جان سالم به در بردن از نحوست ماه صفر و مخصوصا به خاطر آن كه نحوست آن ماه به ماه های بعد منتقل نشود و به همان ماه ختم شود به گونه زير عمل می كرده اند:
در آخرين سه شنبه ماه صفر سه شنبه شب) به كنار دريا می رفته اند و پاهای خود را تا ساق در آب می زدند و ضمن اين كه چند عدد سنگ به دورن آب پرتاب می كردند؛ می گفتند: درد و غمم در بيشو تو آو دريه بيشو
درد و غم من بيرون برود در آب دريا برود
مضمون اين خواسته با اعمال چهارشنبه سوری آخر سال خورشيدی كه آتش برافروخته می شود و از روی آن می پرند؛ می گويند: سرخی تواز من ... زردی من از تو یکی است.
هر گاه چهارشنبه سوری با فصل تابستان تقارن پيدا کند؛ معمولا" نوجوانان پسر و دختر در صبح چهارشنبه سوری راهی دريا می شوند و مراسم چهارشنبه سوری خود را با شنا كردن در آب دريا به جای می آورده اند.
امروزه همان مراسم چهارشنبه سوری که در کل کشور رایج است در این استان نیز برگزار می شود و آتش افروزی شب چهارشنبه سوری از آداب مردم اين ديار است. بر اساس رسم آن ها شب چهارشنبه سوری نبايد نفرينی صورت گيرد زيرا بر اين باورند كه در روزهای آخر سال؛ جمعا 1999 قضا و بلا نازل می شود كه فقط 999تای آن در اين شب است. در استان بوشهر عصر چهارشنبه سوری كوزه نو يا كهنه ای را به خانه يا زمين می زنند تا بشكند و معتقدند كه قضا و بلاها را دور می ریزد.
مراسم زار(ليوا) که از آیین های شب چهارشنبه سوری است ريشه افريقايی دارد و گويا از طريق حبشه به اين منطقه راه يافته است و برای فرد بيمار برگزار می شود. اين رسم در شب چهارشنبه سوری برگزار می شود و در آن مردان و زنان لباس مخصوص می پوشند و عطر مخصوص اين مراسم را نيز به خود می زنند و خود را برای مراسم آماده می كنند.
هفت روز قبل از اجرای مراسم معجون مخصوصی از گياهان : كندرک،ريحان، گشنه، زعفران، هل، جوز و زبان جوجخ(نوعی گياه) تهيه می کنند و بيمار را دور از چشم زنان و يا بالعكس اگر مريض زن باشد دور از چشم مردان نگه می دارند و از اين معجون برتن بيمار می مالند و مقداری نيز به خورد او می دهند. اين مراسم چندين شبانه روز ادامه دارد و شخص زار بعد از خلاص شدن از بيماری بايد هميشه لباس تميز و سفيد بپوشد و خود را مرتب بشويد و معطر كند. در ضمن می نيز نبايد بنوشد و هيچ كار خلافی انجام ندهد و به اين صورت او برای هميشه در جرگه اهل هوا در می آيد.
جشن های ازدواج در استان بوشهر دارای آداب و آیین های خاص خود است. در حال حاضر برخی از آن ها از بين رفته و به طور پراكنده در گوشه و كنار اجرا می‌شود و برخی ديگر با شكوه تمام مرسوم است. معمولاً خواستگاری توسط ريش سفيد و يا بزرگ خانواده پدر يا مادر داماد انجام می‌شود. در اين زمان خانواده عروس هم مدتی فرصت فكر كردن خواسته و بعد جواب نهايی را می دهند. البته در گذشته ازدواج اجباری و بيش تر درون همسری بود، ولی امروزه جوانان خود همسر آينده خويش را انتخاب می‌كنند و بعد خواستگاری انجام می‌شود. اگر داماد مورد قبول واقع نشود، خانواده عروس به بهانه اين كه دختر را برای فاميل يا پسرعمو انتخاب كرده‌اند، جواب منفی می‌دهند.
شرط زدن مرحله بعد از خواستگاری است. چند نفر از افراد ريش سفيد خانواده داماد پيش پدر عروس می آيند و بدين ترتيب شرايط نهايی طرفين مطرح می شود. در اين نشست مهريه حاضر و غايب تعيين می‌شود. در گذشته ها مهريه پوست پياز و يا بال پشه تعيين می شد. چون امكان جمع‌آوری اين اقلام غير ممكن بود، بدين ترتييب طلاق غير ممكن می شد. در بعضی روستاها هنوز مبلغی به عنوان حق شير يا شير بها به مادر عروس می‌پردازند. بعد از تعيين اين شرايط نوبت به نامزدی می‌رسد. بدين صورت يک دست لباس را همراه با حلقه و ساعت در حالی كه در پارچه سبز پيچانده‌اند به عنوان نشان نامزدی به خانه عروس می‌برند.
به مراسم بردن لباس عروس از طرف خانواده داماد به خانه عروس و نيز به مراسم بريدن پارچه لباس عروس و داماد رخت برون می گويند.خانواده داماد بعد از اين كه لباس های عروس را تهيه كرده يک روز خوب مثل تولد ائمه اطهار (ع) يا شب های جمعه را تعيين كرده و لباس‌ها را با هلهله و شادی به خانه عروس می برند. بردن لباس‌ها معمولاً يك هفته قبل از عروسی انجام می‌شود تا عروس فرصت كافی برای دوختن آن ها را داشته باشد. دايه يا زن خياط لباس‌ها را يكی‌يكی به مهمانان نشان می‌دهد در عوض اين كار به وی هدايايی تقديم می‌شود. قيچی زدن لباس عروس را بايد يک زن خوشبخت و دولتمند (يعنی اين كه شوهرش زن دوم نداشته باشد، دل سوخته نباشد، از شوهرش جدا نشده باشد) انجام دهد.
در گذشته لباس‌ها را در سينی چيده و روی آن را روسری سبزی می كشيده‌اند. در بعضی مناطق مثل بندر ديلم لباس‌های داماد را نيز از خانه عروس طی مراسمی به خانه داماد می برند و به اين كار تشريف می‌گويند.
دعوت از مردم برای شركت در جشن عروسی توسط دلاک يا دايه انجام می‌شد ولی امروزه توسط اقوام عروس و داماد صورت می گيرد. هنگام دعوت در ظروفی مقداری گلبرگ و گل محمدی ريخته و نقل و نبات نيز روی آن گذاشته، سپس با پارچه حرير سبز روی آن را پوشانده و به درب خانه‌ها برای دعوتی می‌روند، صاحب خانه تعداد گلبرگ و نقل را برداشته و با ذكر‌ دعای خير و خوشبختی اعلام آمادگی برای حضور در جشن عروسی می نمايد. به اين عمل طلبون نيز گفته می‌شود. گل و نقل طلبون را جوانان دم بخت برای طلب مراد می‌خورند.
بعد از ظهر شب عروسی، داماد بعد از رفتن به حمام و پوشيدن لباس نو در حجله‌ای كه وسط حياط داماد درست شده می‌نشيند. مردم با هلهله و شادی همراه با آوای نی انبان گرد داماد جمع می شوند. سلمانی محل پارچه‌ای را دور گردن داماد می بندند و موی سر و صورت او را اصلاح می‌كند. مردم نيز پول و شيرينی روی سر داماد می‌ريزند که به این مرام سرتراشون می گویند. هنگام سرتراشون دعايی خوانده می‌شود و مردم صلوات می‌دهند، در اين مراسم مردم با شربت و شيرينی و آجيل پذيرايی می شوند.
حنابندان رسم دیگری است که معمولاً يك شب قبل از عروسی انجام می دهند. سلمانی محل، دست و پای داماد را در منزل وی حنا می‌بندد و سپس با يک پارچه حرير سبز رنگ می بندد. در همان ساعت؛ سلمانی زن در منزل عروس دست و پای عروس را حنا می‌بندد. هنگام حنابندان موسيقی محلی و رقص و پای كوبی اجرا می‌شود. در صبح حنابندان حلوای برنج و حلوای انگشت پيچ با نان محلی كه كنجد روی آن ماليده شده و به گرده مشهور است، به مردم می‌دهند. طريقه پخش حلوا به اين صورت است كه حلواها را در كاسه و يا بشقاب چيده و در سينی بزرگی قرار می دهند، يكی از بستگان عروس و يا داماد سينی را روی سر گذاشته و به خانه‌های همسايه و فاميل می‌رود و حلوا را تقسيم می‌كنند. اين حلوا را صبح عروسی نيز پخش می‌كند.امروزه مراسم حنابندان به اين صورت است كه يك برگ سبز درخت نارنج و يا يک اسكناس هزارتومانی را در دست های عروس و داماد گذاشته و روی آن حنا می گذارند. هنگام حنابندان اين شعر خوانده می‌شود: "عروس حنا می‌بنده، طوق طلا می بنده، اگر حنا نباشد، دل به خدا می بنده"
دومارويی رسم دیگری است که در مراسم های عروسی انجام می شود. در روستاهايی كه كنار روخانه و يا دريا قرار دارند، بعد از ظهر پیش از شب عروسی داماد را سوار اسب كرده و با هلهله و شادی او را به كنار رودخانه برده، بعد از استحمام وی را به منزل بر می گردانند و سرتراشون انجام می شود. در نقاط ديگر داماد را برای زيارت به پابوسی پير يا امام زاده‌ای درمحل می‌برند.
وقتی عروس را به منزل داماد می آوردند (در قديم كه عروس را با اسب می آوردند) عروس تا هديه ای نمی گرفت از اسب پياده نمی شد که به این رسم پااندازون گفته می شود. امروزه آوردن عروس با اتومبيل انجام می‌شود در اين شرايط نيز عروس تا هديه نگيرد از اتومبيل پياده نمی شود. هدايا ممكن است پول، قالی، چند اصل نخل چند رأس گوسفند و يا قطعه‌ای زمين باشد.
سه شبه رسم دیگری است که در شمال استان نظير بندر ريگ و بندر گناوه و ديلم رایج است. در شب سوم عروسی، دوستان و بستگان عروس و داماد به ديدن عروس می روند و هديه مورد نظر خود را تقديم می‌كنند. در منزل عروس با شيرينی و آجيل و شربت از مهمانان پذيرايی می‌شود. آجيل را در دستمال كوچكی می پيچنانند و ميهمانان آن را با خود به منزل می برند. يزله خوانی و خيام خوانی از جمله آداب موسيقی مراسم ازدواج در استان بوشهر است.
آيين‌های طلب باران از جمله آیین های محلی بسیاری از مناطق کم آب ایران از جمله استان بوشهر است. در این سرزمین اگر بارش باران تا آذرماه با تأخير روبه رو شد مردم دست به دعا برداشته و آيين‌ها و مناسكی را برای تسخير اين عنصر طبيعی انجام می‌دهند. برخی از این آیین ها به شرح زیر هستند:
مراسم گل‌گلين (gal galin): هنگام غروب مردم محله در يک كوچه جمع شده و يک نفررا به صورت مضحک و خنده‌دار در می‌آورند؛ لباس كهنه تهيه شده با گونی می پوشانند، شاخی روی سرش می‌گذارند، زنگوله ای در گردن او می‌اندازند واو در كوچه‌ها راه میافتد به اين فرد گلی می‌گويند. مردم از پشت بام به روی گروه گلی آب می ريزند. گلی به درب خانه‌ها می رود و طلب هديه‌ای می‌كند. صاحب خانه به گلی مواد غذايی از قبيل گندم، جو، حبوبات و يا پول می‌دهد. عده ای به ويژه كودكان نيز پشت سر گلی به راه می افتند و اشعاری می‌خوانند" نه او بی بارون بی بارون بی نه او بی (آب نبود)"
اگر صاحب ‌خانه به آن ها هديه‌ای بدهد می‌گويند: "خونه گچی پر همه چی" اگر صاحب خانه به آن ها چيزی ندهد؛ می‌گويند: "خونه گدا هيچی ندا"
هنگام عبور از كوچه اين اشعار را به منزله طلب باران خواهی می‌خوانند:
"گلی ما جهونن امشب
صبا بارون گلی ما خوشكل است
امشت تا فردا باران خواهد آمد
گلی اومده در خونتون سی محض جاجيم كهنه‌تون
گلی ما چه زشت بارون تپ درشت
گلی اومد درخونتون سی محض بوای بچه تون
گلی اومده رو خونه تون سی محض جاجيم كهنه تون"
از هديه های جمع آورده شده، شله يا حليم درست می‌كنند. يک دانه مهره يا ريگ در آش می اندازند. سپس آش را بين حضار تقسيم می‌كنند. در سهميه آش هر كس ريگ ديده شد، او را كتک می زنند.در اين موقع يک نفر ريش سفيد و يا سيد محل ضامن وی شده و او را نجات می‌دهد و می‌گويد من ضامن اين فرد هستم تا چند روز ديگر باران خواهد آمد. اگر باران نيامد او را بزنيد. فردی كه مهره خورده را رو به سوی قبله دعا (يعنی امام زاده يا پيری كه در سمت مغرب محله واقع است) می‌برند (در آبادی هايی كه كنار ساحل هستند به سمت دريا كه در جهت مغرب است می روند) مردم به دنبال آن فرد به راه می‌افتند و با هم ديگر می‌خوانند: "قبله دعا می‌شينيم سی او خدا می‌شينيم"
وقتی مردم به سوی پير يا امام زاده حركت می ‌كنند اسم امام زاده را آورده و از وی طلب باران می نمايند.
مراسم تک تكو tek teku نیز از آيين‌های ویژه طلب باران است كه ترتیب آن به شکل زیر است:
شب هنگام دو نفر در حالی كه صورت خود را پوشانده‌اند تا شناخته نشوند؛ آردبيز يا الک را در دست گرفته و با ريگ به الک می‌كوبند كه با صدای تک تک آن صاحب خانه به دم در آمده و به آن دو نفر قند يا چای می دهد. چيزهايی را كه جمع شده است به سر پير يا امام زاده می‌برند و چای درست كرده می‌خورند. اين كار تا سه شب ادامه دارد؛ مردم معتقدند بعد از سه شب باران خواهدباريد.
مراسم آفتاب خواهی(بند آمدن باران):به همان اندازه كه باران برای مناطق گرم ضروری است، اگر زياد ببارد، سيل راه می‌افتد در اين شرايط مردم به روش های بند آمدن باران هستند، تا از ايجاد سيل و ويرانی خانه‌هايشان در امان باشند. به اين منظور مهری را كه باآن نماز می‌خوانند، در زير باران می اندازند، آن ها معتقدند با اين كار باران شرمش می‌شود و بند می آيد. هم چنين آرد و نمک را(كه مقدس هستند) توی باران می‌پاشند تا باران بند بيايد. وياچوبی را آتش‌زده سرخ كه شد آن را در دست گرفته در زير باران می‌گردانند‌.
دم دم سحری در ماه رمضان: در ماه مبارک رمضان هنگام سحر برای بيدار كردن مردم دو نفر در حالی كه يكی چراغ فانوسی به دست دارد و ديگری دمامی را به دوش می كشد به در يک به يک خانه ها رفتند و با كوبيدن سه بار چوب بر دمام آن ها را از خواب بيدار می كنند تابرای خوردن سحری آماده شوند اين دونفر هنگام كوبيدن طبل اين اشعار را می خوانند "خداوندا توستاری همه خوابند توبيداری به حق لا اله الا الله همه عالم نگه داری"
پس از پايان ماه مبارک رمضان بعداز خواندن نماز عيد فطر اين دونفر طبل را به دست گرفته و سركوچه ها به درب منازل می روند وبرای گرفتن پاداش صاحب خانه را خبر می دهند. صاحب خانه به آن ها مقداری پول می دهد.

eMer@lD
15-07-2009, 22:04
به سبب ساحلی بودن استان بوشهر و محدود بودن كشاورزی و دام داری، ماهی و میگو سهم عمده ای در خوراک مردم استان بوشهر دارند. غذاهای محلی و سنتی از مهم ترین جاذبه های اجتماعی به شمار می روند. تقريبا همه خوراک هایی که در اين استان تهيه و طبخ می شوند، ریشه در طبع محلی مردمان بوشهری دارد. انواع قلیه رایج ترین غذای محلی استان بوشهر به شمار می آیند. قلیه يک واژه عربی است و مفهوم عام آن نوعی خوراک است كه از گوشت درست می كنند. در نواحی ساحلی منظور از قليه؛ خورش ماهی و ميگو است. قليه انواع مختلفی دارد که قليه اسفناج، بادنجان، كدو ترش، برنج، به، هويج، پيتی، سغدی، قليه ماهی، قليه ميگو، كباب ميگو، آبگوشت ماهی، شينسيل ميگو، دم پخت ماهی، ماهی شكم گرفته، كباب ماهی، ماهی شور پلو، عرق گير ماهی، پلو ماهی، حواری ماهی، ماهی تنوری، ماموسه و پاكوره از جمله برخی از آن ها هستند. برخی دیگر از انواع غذاها چون: دلمه برنج، دلمه برگ مو، خوراک چغندر، خوراک سيب زمينی، خوراک فاسوليا، گنمه، دم پخت ماش، خورشت جگر، خورشت گل كلم، خورش كلم پيچ، خورش لوبيا سبز، خورش بادمجان، دال عدس، حلوای عسلی و ... از دیگر غذاهای محلی این منطقه به شمار می آیند.

تنداز ماهی (TANDAZ): غذایی است که ماهی را سرخ كرده و همراه پياز و سبزی (گشتيز و شويد) درلا به لای برنجی كه می خواهند دم بياورند؛ قرار می دهند و مصرف می کنند.

گمنه GEMNE يا للکLELEK: گمنه از بلغور گندم تهيه می‌شد. ابتدا پياز داغ درست كرده بعد به آن آب می‌زنند. بعد از جوش آمدن گندم را كه قبلاً بو داده‌اند به آن می‌افزايند و مانند برنج دم می‌كنند. اين غذا بیش تر در دشتی تهیه می شود و در این شهرستان خوراک گمنه؛ غذای دايمی سفره هاست.

رشته: رشته را نيز مانند برنج پخته و آن را دم می‌كنند و بعد و با بادمجان سرخ كرده يا ماهی مصرف می کنند.
در استان بوشهر پختن دو نوع نان معمول است: يكی در تنور و ديگری روی تابه.

نان تنوری ضخيم و به گروه مشهور است و روی آن را كنجد می‌پاشند و در تنور می‌پزند.
نان نازک را با ابزاری به نام تير روی صفحه‌ تخته‌ای به نام خون xun پهن می كنند. سپس آن را روی تابه می پزند. این نوع نان نازک و خشک بوده و تا ماه‌ها قابل نگه داری است. روی تابه؛ نان نرم و كوچک تری به نام مشتک يا بلبل نيز تهيه می‌شود كه بیش تر جهت صبحانه صرف می‌شود. انوان نان‌های ديگری به نام نان شيرين، قراپيچ و پادرازک نيز تهيه می‌شود.

نان پوشی نذر بسيار ساده ای است كه آن را در مسجد يا قدمگاه های ديگر به جای می آورند. اين رسم بيش تر برای خردسالان و گاهی نوجوانان انجام می شود. در این رسم بيمار را در گوشه مسجد می خوابانند و سر تا پای او را با نان می پوشانند. افراد شركت كننده در اين مراسم را زنان و دختران تشكيل می دهند. اين كار با سلام و صلوات به حضرت پيامبر(ص) صورت می گيرد و بعد از تکه تکه کردن نان ها مسقطی يا حلوای ديگری در آن قرار می دهند و به حاضرين می دهند و درخواست دعا برای شفای بیمار می کنند.
در استان بوشهر به سبب وجود خرمای فراوان غذاها و شيرينی هايی كه با خرما درست می شود از رواج زیادی برخوردار است. برخی از انواع شیرینی های این منطقه که از جمله سوغاتی های خوشمزه نیز محسوب می شوند، عبارتند از:
رنگینک: هسته خرمای درشت را در می آورند و به جای آن مغز گردو می گذارند و به صورت سربالا در بشقاب چيده مقداری آرد در روغن بو داده و سپس كمی هل و دارچين را هم مخلوط كرده و همه را روی خرماها می ريزند.
حلوا خرمايی: خرما را با كمی آرد بو داده در روغن مخلوط کرده و مصرف می كنند.
چنگال: مقدار كمی خرما به اندازه يک چنگ را با كمی آرد مخلوط كرده و آن را ورز داده و مصرف می كنند.
خارک پخته:كمی قبل از برداشت خرما، خرماهايی كه قابليت رسيده شدن ندارند را در ظرفی بزرگ می جوشانند و سپس آن را مدتی جلوی آفتاب قرار می دهند تا خشک شود و آن گاه به مصرف می رسانند.
زنان خانه‌دار با پختن نان های مخصوص به استقبال عيد مي‌روند. انواع نانهای شيرين در اندازه‌های مختلف طبخ مي‌كنند. يک نوع نان گرد و كوچک به نام پادرازک كه پر از هل و گلاب است در شمال استان بوشهر در تنور می‌پزند. هم چنين نان شيرين ديگری كه دارچين روی آن مي‌پاشند نان را روی تابه پخته سپس آن را لوله می‌كنند؛ نیز به قراپيچ مشهور است. نان شيرين با طعم های مختلف در بیش تر شهرها و روستاها پخته می‌شود

ویژگی های مردم نگاری استان بوشهر
مردم استان بوشهر از نظر نژادی اختلاطی از نژاد آريايی، سامی، افريقايی و نژاد خاصی كه اصطلاحا" به بوشهری معروف است، هستند. پيش از ورود و استقرار آريایيان در بوشهر، نژادهادی بومی در اين منطقه می زيسته اند و مداركی كه از عصرحجر و برنز (مفرغ ) باقی مانده بر اين قضيه گــواهی می دهد كه علاوه بر نژاد مديترانه ای نژادهای ديگر مانند:دراويدی ، سياه پوست، سامی، عيلامی و عرب نیز در این سرزمين سكونت داشته اند.
ساكنان استان بوشهر مسلمان و شيعه مذهب بوده و فرقه های شيعه اخباری و شيخيه نیز زياد دیده می شود. اقلیت های دینی؛ مسیحیان، کلیمیان و زرتشتیان نیز به تعداد کم در این استان زندگی می کنند. خانواده در بوشهر از مقام و احترام خاصی برخوردار است و زنان بوشهر نيز در اين بين سهم شایانی دارند و نمونه عفت و پاک دامنی و كار و بردباری هستند. بيش تر مردم اين ديار به عقايد دينی و مذهبی خود متعصب هستند و به پيشوايان دينی احترام می گذارند. مردم استان بوشهر متدين، زود آشنا، مهمان نواز و بسیار مهربان و غریب نوازند. در آیین های مخصوص سوگواری آداب خاص خود را دارند. به هنگام فوت شخصی نزديكان او جمع شده پس از مراسم تغسيل او را به گورستان می برندو سرودهای مذهبی می خوانند كه فقط در اين ديار رايج است.
در ماه محرم و ديگر ايام سوگواری مردم به سينه زنی و عزاداری می پردازند و سينه زن ها به شكل خاصی به صورت دايره در می آيند و نوحه خوان ها نوحه می خوانند و همراه با آن طبل و سنج و شيپور هم می زنند كه معروف ترين آلت موسيقی رايج در اين استان دمام است. در ماه های سوگواری به هیچ روی در این منطقه مراسم های شادی و عروسی صورت نمی پذیرد.

جاذبه های فرهنگی استان بوشهر
اذبه های فرهنگی استان بوشهر امروزه به یکی از مهم ترین ابزارهای این منطقه در جلب گردشگران مختلف ایرانی و خارجی تبدیل شده است. صنایع دستی استان بوشهر از زیباترین و جالب ترین جاذبه های فرهنگی این منطقه به شمار می آیند که در همه نقاط شهری و روستایی تهیه می شوند. موسيقی استان بوشهر از قدمت طولانی برخوردار بوده و استعداد لازم برای تبديل شدن به يک قطب موسيقی را دارد. با توجه به اشتياق جامعه هنری داخلی و خارجی به شناخت ملودی های اصيل و بكر بومی و سازهای سنتی، از اين هنر می توان در برنامه ريزی توريسم استفاده های شايانی کرد. به علت موقعيت بندری، ساحلی و شرجی بودن هوا در استان بوشهر؛ بيش تر مردم از لباس های نخی و سفید استفاده می كنند. لباس های محلی اهالی استان بوشهر نیز یکی از مهم ترین جاذبه های فرهنگی این منطقه به شمار می رود که در بین گردشگران از جاذبه های خاص خود برخوردار است.

صنایع دستی استان بوشهر
صنایع دستی استان بوشهر از زیباترین و جالب ترین جاذبه های فرهنگی این منطقه به شمار می آیند که در همه نقاط شهری و روستایی تهیه می شوند. مهم ترین صنایع این استان را سوزن دوزی، قالی بافی، گليم بافی، گبه بافی (خرسک بافی)، نمد مالی، گيوه دوزی، زنبيل بافی، سفالگری، انواع مشک آب، قايق سازی، لنج سازی، حصير بافی، جاجیم بافی و منبت سازی تشکیل می دهند. نوعی قليان به نام چليم، عبابافی، غشک، توربافی، دََولچه سازی و نوعی شيرينی مخصوص بوشهر به نام مسقطی نیز از جمله دیگر صنایع دستی منطقه به شمار می آیند.
گبه بافی (خرسک)از مهم ترين صنايع دستی استان بوشهر بوده و در بيش تر نقاط شهری و روستايی بافته می شود. گبه بافی به صورت ذهنی باف و بدون نقشه قبلی صورت می گيرد و نقش های به كار رفته در بافت گبه از قدمت زيادی برخوردار است كه الهام گرفته از طبيعت و حيات وحش و پرندگان و ...است. نقش ها ممكن است به صورت طرح بندی باشد، يعنی يک قطعه از طرح در سرتاسر فرش چه در طول چه در عرض تكرار شده باشد. طرح هندسی هم در بافته ها يشان ديده می شود. گبــه های امروزی با استفاده از طـرح ها و نقش هایی كه به بافندگان داده می شود؛ آماده می شوند و طرح ها اصالت ديرين را ندارند. در گذشته همه گبه ها به رنگ خود پشم بافته می شد و رنگ ديگری نداشت.
گبه های بافت بو<نام اصلي اين منطقه رام اردشير بوده و بنای اوليه آن به اردشير ساسانی نسبت داده مي شود. استان بوشهر در جنوب ايران واقع شده و بين 27 درجه و 14 دقيقه پهناي شمالی و 50 درجه و 6 دقيقه تا 52 درجه و 58 دقيقه درازاي خاوري از نيم روز گرينويچ قرار گرفته است. دسترسي به استان بوشهر از سه طريق هوايي, زميني و دريايي امكان پذير است. كشاورزی استان از نظر نوع محصولات توليدی و روش های توليد به دو قسمت محصولات زراعی و محصولات درختی تقسيم می شوند. مهم ترين محصولات زراعی را گندم، جو آبی و ديم، تنباكو، پياز، كنجد، سبزی، صيفی و نباتات علوفه ای تشكيل می دهد. صنايع استان بوشهر به دو بخش صنايع دستی و صنايع ماشينی تقسيم می شود. صنايع جديد استان؛ اغلب متوسط كوچك و عموما تبديلی هستند و صنايع دستي بيش تر توسط زنان و دختران بوشهري در روستاها و شهرهاي كوچك تهيه مي شوند. استان بوشهر از جمله استان های مهم جنوب ايران است که از نظر تاريخی, طبيعی, فرهنگي و اجتماعي دارای جاذبه های متعددی است. تالاب حله كه يكی از تالاب های مشهور سراسر قلمرو جنوبی ايران محسوب می شود, به همراه منطقه حفاظت شده نای بند که از نظر تنوع جانوران وحشی منحصر به فرد است, مهم ترين جاذبه هاي طبيعي منطقه هستند. بناهای تاريخی و قديمی زيادی که در سراسر استان وجود دارند، به همراه زندگي اجتماعي و آداب و رسوم موجود؛ باعث غناي جاذبه هاي استان بوشهر شده اند.

مکان های دیدنی و تاریخی
استان بوشهر از جمله استان های مهم جنوب ايران است که از نظر تاريخی, طبيعی, اجتماعي و فرهنگي دارای جاذبه های متعددی است. تالاب حله يكی از تالاب های مشهور سراسر قلمرو جنوبی ايران محسوب می شود که فضای سرسبز و دل پذيری در اطراف خود دارد. منطقه حفاظت شده نای بند که در شهرستان بوشهر واقع شده، از نظر تنوع جانوران وحشی منحصر به فرد است. غار چهل خانه در شمال سعدآباد دشتستان، مجموعه بسيار زيبايی را دردل کوه تشکيل داده و يکی از جلوه های زيبای طبيعی استان محسوب می شود. رودخانه های متعددی نيز در اين استان جريان دارند که سواحل آن ها را می توان جزو جاذبه های طبيعی و مهم استان به شمار آورد. علاوه بر اين موارد می توان از چشمه های آب گرم استان نيز به عنوان مکان های جالب توجه استان نام برد که در اين ميان چشمه آب گرم نيلو و چشمه آب گرم گنويه اهميت بيش تری دارند. جزيره خارک که در شهرستان گناوه واقع شده است از مهم ترين جاذبه های طبيعی منطقه و يکی از جزاير زيبای خليج فارس به شمار مي آيد. اين جزيره از مناطق بسيار قديمی منطقه بوده و دارای آثار تاريخی متعددی است.
بناهای تاريخی و قديمی زيادی که در سراسر استان وجود دارند، باعث رونق جهانگردی در اين منطقه شده اند. اين بناها شامل مساجد، کليساها و عمارت های قديمی هستند که بيش تر درمرکز شهرستان قرار گرفته اند. مسجد توحيد (مسجد برازجانی ها) از قديمی ترين مساجد بوشهر است. امام زاده عبدالمهيمن در شهر بوشهر واقع شده و كليسای بوشهر نيز متعلق به ارامنه گريگوری است. قدمت آثار كشف شده در برخی از مناطق قديمی استان به هزاره اول تا سوم پيش از ميلاد می رسد. وجود تپه های تاريخی قديمی مانند تل خندق و تل مرو حاکی از قدمت طولانی منطقه است. ازميان بناهای قديمی که در استان بوشهر وجود دارند کاخ کوروش و کاخ سنگ سياه دارای اهميت بيش تری هستند. منطقه كوشک اردشير يکی از بناهای شهرستان دشتی است که بنای آن بسيار شبيه به كاخ اردشير در فيروزآباد است. برج قلعه خورموج نيز يكی از آثار شكوه مند تاريخی است که بقايای قلعه عظيم خورموج است و در مجموع جاذبه هاي متعدد استان بوشهر را تشكيل مي دهند.
بالا
صنايع و معادن
اقتصاد استان بوشهر به بخش های كشاورزی، دام داری، شيلات و تا حدودی به صنعت متكی است. صنايع استان بوشهر به دو بخش صنايع دستی و صنايع ماشينی تقسيم می شود. صنايع جديد استان؛ غالبا متوسط كوچك و عموما تبديلی هستند. درصنايع متوسط بوشهر و دشتستان و در صنايع كوچك ابتدا شهرستان دشتستان و سپس بوشهر و شهرستان های دشتی و گناوه به ترتيب دارای اهميت هستند. به غيرازشركت ملی صنايع دريايی و نيروگاه اتمی، مالكيت صنايع استان؛ بيش تر به بخش خصوصی تعلق دارد. اين واحدهای صنعتی شامل صنايع غذايی و دارويی، شيميايی، كانی غير فلزی، برق و الكترونيك، فلزی و ريخته گری، ماشين سازی، ‌تجهيزات خودرو، نيروی محركه و لوازم و ابزار صيادی است كه عمده ترين آن ها را صنايع غذايی و دارويی و ماشين سازی تجهيزات تشكيل می دهند.
صنايع دستی از گذشته های دور نقش مهمی در زندگی و معيشت روستاييان داشته است. صنايع دستی استان بوشهر در حال حاضر بيش تر تأمين كننده نيازهای بومی منطقه است. مهم ترين صنايع دستی منطقه عبارتند از: كشتی و لنج سازی، توربافی، قالی بافی، گبه بافی، ‌گليم، نمد، كوزه، سفال، حصير بافی، سوزن دوزی، گيوه دوزی، زنبيل و سبدبافی، جارو (پيش وينگی)، سفال گری، نوعی قليان به نام چليم، غشك، ‌نوعی مشك مخروطی شكل سه پايه برای نگه داری آب بنام دولچه و نوعی شيرينی مخصوص بوشهر به نام مسقطی.
بالا
کشاورزی و دام داری
كشاورزی استان از نظر نوع محصولات توليدی و روش های توليد به دو قسمت محصولات زراعی و محصولات درختی تقسيم می شوند. مهم ترين محصولات زراعی را گندم، جو آبی و ديم، تنباكو، پياز، كنجد، سبزی، صيفی و نباتات علوفه ای تشكيل می دهد. درزمينه باغ داری استان بوشهر امكانات زيادی ندارد. بيش ترين باغ های منطقه را نخلستان ها تشكيل می دهند، هم چنين باغ های محدود و كوچك مركبات نيز به طور پراكنده به چشم می خورند. شهرستان دشتستان ازلحاظ توليد سالانه خرما و مركبات مقام اول و دوم را در استان كسب كرده اند. ميزان توليد خرما در حدود هشتاد هزار تن و ميزان توليد مركبات حدود ده هزار تن است.
امكانات دام داری استان بوشهر ازنظر تأمين خوراك و علوفه دام اندك است. دام داری در اين منطقه به شيوه سنتی انجام می گيرد، درنتيجه توليد گوشت و شير آن ها قابل توجه نيست. بيش ترين دام های استان را بز، گوسفند و گاو و شتر تشكيل می دهد. پرورش زنبور عسل نيز در اين استان از اهميت نسبی برخوردار است و در حدود 1500 كندوی جديد و 1000 كندوی سنتی در استان وجود دارد. يكی از مهم ترين فعاليت های اقتصادی استان بوشهر صيد ماهی است. ولی به واسطه استفاده از وسايل قديمی و روش های سنتی صيادان، ‌امر صيد ماهی كه يك منبع مهم اقتصادی به شمار می رود، نقش واقعی خود را باز نيافته است. البته شركت شيلات ايران اقدام به صيد صنعتي در اين منطقه مي نمايد و به همين سبب كارخانه ها و مشاغل جنبي نيز در اين منطقه تشكيل شده است.
بالا
وجه تسميه و پيشينه تاريخي
بنای بوشهر به اردشير ساسانی نسبت داده مي شود كه نام اصلی آن ‹‹رام اردشير›› بود. گفته می شود كه ‹‹رام اردشير›› به مرور زمان به ‹‹ريشهر›› تبديل شد. به نظر می رسد كه بوشهر تحريف شده ريشهر ـ همان شهر قديمی ـ است. به طوری كه از اسناد و اطلاعات بر می آيد، اين منطقه به علت موقعيت مناسب برای احداث پايگاه دريايی و بندرگاه، مورد استفاده پادشاهان عيلام قرار می گرفته است. در زمان هخامنشيان كه كشورايران به بيست ساتراپ نشين (استان) تقسيم می شد، سرزمين بوشهر جزء ساتراپ نشين پارس بود.
داريوش فرمان داد تا کانالی از خليج فارس به دريای سرخ حفر کنند. اين كانال محققا راهی بود كه به جای كانال سوئز امروز می توانست خليج فارس و دريای عمان را از طريق دريای سرخ مستقيما به مصر و مديترانه اتصال دهد. مقابر كنده شده بر سطح سنگی جزيره خارك دليل بر حضور سربازان هخامنشی در استان بوشهر است كه برای نگهبانی از چنين راه طولانی تدارك شده بود.
خليج فارس به دليل موقعيت سوق الجيشی و به لحاظ اهميت اقتصادی و بازرگانی، در طول تاريخ همواره از سوی كشورها و دولت ها برای تبادل علم و ثروت و گسترش قدرت مورد توجه قرار گرفته است. اولين يورش دولت های اروپايی به سواحل خليج فارس در سال 1506 ميلادی با حمله پرتغالی ها تحت عنوان محافظت و حراست از منافع پرتغال در برابر تجار مصری و ونيزی صورت گرفت. در سال 1031 هجری قمری شاه عباس با انگليسی ها متحد شد و دست پرتغالی ها را از خليج فارس كوتاه كرد. از سال 1148 هجری قمری نادر شاه بوشهر را كه آن زمان دهكده ای بيش نبود مورد توجه قرار داد و مشغول آماده كردن بوشهر به عنوان يك بندر و اسكله كشتی سازی با استفاده از چوب جنگل مازندران شد. هم چنين برای تامين ارتباط جزاير و سواحل خليج فارس در صدد تاسيس نيروی دريايی برآمد. در سال 1149 هجری قمری لطيف خان را به ايالت دشتستان و ناخدايی كل سواحل خليج فارس انتخاب و اعزام كرد. اين شخص برای تهيه ناوگانی در خليج فارس، بوشهر را مركز دريايی خود قرار داد. در اواخر سلطنت نادرشاه ايران 23 تا 25 فروند كشتی جنگی در خليج فارس داشت. بدين ترتيب از زمان نادر شاه بوشهر روی به پيشرفت نهاد و حتی مدتی بندر عباس را نيز تحت الشعاع خود قرار داد.
پس از قتل نادرشاه در اثر هرج و مرجی كه در ايران پديد آمد، كشتی های جنگی توسط حكم رانان و شيوخ اطراف خليج فارس ضبط شد. هم چنين بندر بوشهر و بندرعباس نيز اهميت سابق خود را از دست دادند. تجار هلندی كه در سال 1623 ميلادی روابط تجاری خود را با ايران شروع كرده بودند, پس از قتل نادر شاه ايران را ترك كردند و بصره را مركز تجارت خود قرار دادند.
اما پس از مدتی در اثر دسيسه رقبای انگليسی و به منظور نزديكی بيش تر با دهانه خليج فارس، تاسيسات تجاری خود را به خارك منتقل كردند و در عين حال از پرداخت اجاره بهای خارك به ميرمهنا حاکم بندر ريگ و جزيره خارک خودداری نمودند. مير مهنا در سال 1756 به تاسيسات هلندی ها حمله برد، دژ آن ها را تسخير كرد، و آن ها را از جزيره بيرون راند. اما به سبب اين كه در دفعات متعدد بنای سركشی و تمرد از دستورات كريم خان زند را گذاشت و آرامش خليج فارس را برهم زد، کريم خان او را شكست داد و جزيره خارك و بندر ريگ را تصرف كرد. درهمين زمان نفوذ انگليسی ها در سواحل و جزاير خليج فارس و به خصوص سرزمين بوشهر رو به گسترش نهاده موفق شدند اجازه تاسيس تجارت خانه ای را در بوشهر با امتيازات فوق العاده به دست آورند. سلسله قاجاريه كه پس از زنديه روی كار آمد چندان نفوذی در خليج فارس نداشت. در زمان ناصرالدين شاه ارتش ايران هرات را اشغال كرد و به دنبال آن حالت جنگی بين ايران و انگليس به وجود آمد. به دنبال اين مسأله ناوگان انگليس در خليج فارس مركب از هشت كشتی جنگی و تعدادی ناوگان بخاری و بادی به ايران حمله كردند و جزيره خارك را متصرف شدند.
پنج روز پس از آن قوای انگليسی در حوالی بوشهر در خاك ايران پياده شدند و شروع به پيش روی به سوی برازجان كردند. قوای ايران برازجان را تخليه و عقب نشينی كرده بود. بنابراين قوای انگليس انبار اسلحه و مهمات برازجان را منفجر كرد و سپس به بوشهر بازگشت. سرانجام در نبردی كه در نهم ژانويه 1857 ميلادی در خوشاب بين ايران و انگليس رخ داد، انگليسی ها موفق شدند سپاه ايران را شكست دهند. پيش از جنگ اول جهانی بار ديگر دولت انگليس منطقه بوشهر را مورد تجاوز قرار داد و در سال 1913 ميلادی جنگ سختی بين نيروی انگليس و دليران دلواری در گرفت. درجريان اين جنگ رييس علی دلواری و مردم تنگستان و دشتستان نقش برجسته ای ايفا كردند. رييس علی در سال 1327 هـ . ق با كمك تفنگ چی های تنگستانی، بوشهر را از عناصر مستبد وابسته به دربار محمد علی شاه پاك كرد و اداره گمرگ و انتظامات و ديگر ادارات را تسخير كرد. اين كار دليران تنگستان بر انگليسی ها كه اداره گمرك را در اجاره داشتند، گران آمد و آنان برای تضعيف مشروطه خواهان و استمرار سلطه بر حيات اقتصادی و سياسی جنوب ايران به جنگ با دليران تنگستانی پرداختند و در اين راه از ديگر خوانين جنوب ايران ياری جستند. جنگ بين رييس علی و دليران تنگستان از يك طرف و انگليسی ها و خوانين متحد آنان از سوی ديگر به طور متوالی و پراكنده تا شوال 1333 هـ . ق ادامه يافت و انگليسی ها نتوانستند بر رييس علی و يارانش تفوق يابند. تا اين كه در گير و دار حمله انگليسی ها به بوشهر در شب 23 شوال 1333 هـ . ق ( سوم سپتامبر 1915 م ) هنگامی كه رييس علی در محلی به نام «تنگك صفر» قصد شبيخون به قوای انگليسی ها را داشت، از پشت مورد هدف گلوله يكی از هم راهان خاين قرار گرفت و در دم به شهادت رسيد. بوشهر در زمان جنگ تحميلي عراق به ايران نيز ايفاگر نقش هاي اقتصادي و استراتژيكي مهمي بود و هم اكنو ن از نظر استراتژيكي, اقتصادي و گردشگري براي ايران داراي اهميت بسياري است. استان بوشهر در سال 1352 به استاني مستقل تبديل شد كه با دربرگرفتن شهرستان ها, شهرها و روستاهاي متعدد از جمله مناطق مهم جنوب ايران است.

eMer@lD
15-07-2009, 22:06
مشخصات جغرافيايي
استان بوشهر در جنوب ايران واقع شده و بين 27 درجه و 14 دقيقه پهناي شمالی و 50 درجه و 6 دقيقه تا 52 درجه و 58 دقيقه درازاي خاوري از نيم روز گرينويچ قرار گرفته است. اين استان از شمال به استان های خوزستان و كهگيلويه و بوير احمد، ‌از جنوب به خليج فارس و قسمتی از استان هرمزگان، از خاور به استان فارس و از باختر به خليج فارس محدود است. استان بوشهر با خليج فارس بيش از 600 كيلومتر مرز آبی دارد و از اهميت سوق الجيشی, اقتصادی و گردشگري قابل توجهی برخوردار است. به طور كلی آب و هوای بوشهر در نواحی ساحلی گرم و مرطوب و در قسمت های داخلی گرم و خشك صحرايی است. در استان بوشهر دو فصل محسوس وجود دارد: زمستان نسبتا خنك، شامل ماه های آذر، دی، بهمن، ‌اسفند و تابستان گرم و خشك و طولانی. پاييز و بهار اين استان نيز بسيار زودگذر است. شهرستان های استان بوشهر عبارتند از: بندر بوشهر, بندر ديلم, بندر گناوه, تنگستان(اهرم), دشتستان(برازجان), دشتی (خورموج), بندردير, بندر كنگان. اين منطقه به واسطه كمی ارتفاع از دريا- شهر بوشهر از سطح دريای آزاد تنها پنج متر بالاتر است - و نزديكی به خط استوا و دريای گرم، سرزمين گرم و مرطوبی است. بر اساس سرشماری عمومی نفوس و مسكن در سال 1375، جمعيت استان بوشهر 727373 نفر بوده است. دسترسي به استان بوشهر از سه طريق هوايي, زميني و دريايي امكان پذير است. مسيرهاي زميني دسترسي به اين راه ها عبارتند از:
راه ‌آسفالته بوشهر – برازجان به سمت شمال خاوري به درازاي 70 كيلومتر
راه آسفالته اصلی بوشهر – برازجان – گناوه به سمت شمال باختري به درازاي 158 كيلومتر
راه آسفالته اصلی گناوه – بندر ماه شهر به درازاي 201 كيلومتر
راه آسفالته اصلی بندر ماه شهر – اهواز به درازاي 153 كيلومتر
راه‌ آسفالته اصلی بوشهر – برازجان – گناوه – بندر ماه شهر – اهواز به درازاي 512 كيلومتر
راه آسفالته اصلی بوشهر – كازرون به سمت شمال خاوري به درازاي 162 كيلومتر
راه ارتباطی بين بوشهر – بندر گناوه 72 كيلومتر
راه اصلی گناوه – بندر ديلم به سمت شمال باختري به درازاي 67 كيلومتر
راه خورموج تا شهر اهرم به سمت شمال باختري به درازاي 30 كيلومتر و از همين راه به درازاي 52 كيلومتر تا بندر بوشهر ادامه دارد. در ميان شهرهاي استان؛ شهر بوشهر(مرکز استان) دارای فرودگاهی بين المللی است و پروازهاي گوناگوني در آن انجام مي شود. هم چنين از طريق لنج ها و كشتي ها از راه دريا نيز امكان دسترسي به اين منطقه وجود دارد.
جاذبه های طبیعی استان بوشهر
استان بوشهر یکی از مهم ترین مناطق گردشگری طبیعی ایران به شمار می آید که پنج ماه از سال، زمانی که بیش تر قسمت های ایران در سرما و یخ بندان به سر می برند، از آب و هوایی مطلوب، سواحلی آفتابی و چشم اندازهایی کم نظیر برخوردار است. هوای معتدل پاییز و زمستان، چشمه های آب معدنی، دریای مشهور و زیبای خلیج فارس، جزیره های متعدد، تالاب های کم نظیر و ارزشمند، ویژگی های ژئومورفولوژی و زمین شناسی منحصر به فرد، پوشش گیاهی نواحی گرمسیری، جانوران خاص مناطق خشکی و دریایی در این منطقه؛ همگی دست به دست هم داده و یکی از پرجاذبه ترین نواحی طبیعی جمهوری اسلامی ایران را به وجود آورده است. جاذبه های طبیعی استان بوشهر همواره تعداد زیادی از دوست داران طبیعیت را به سوی خود جذب می کند و نقش ارزنده ای در صنعت گردشگری کشور ایفا می نماید.

جاذبه های تاریخی و معماری استان بوشهر
ستان بوشهر افزون بر جاذبه های طبیعی، فرهنگی و اجتماعی به سبب دارا بودن پيشينه تاريخی و سابقه کهن فرهنگی دارای اماکن تاريخی، مذهبی و فرهنگی با ارزشی است که از قابلیت های تاریخی و معماری این منطقه حکایت دارند. استان بوشهر از مهم ترين مناطق جنوبی ايران است که بيش تر شهرستان های آن از بناهای ديدنی و مکان های تاريخی برخوردارند.بناهای تاریخی و معماری استان بوشهر؛ شامل مسجدها و مراکز عبادی اسلامی، باغ ها و عمارت های دیدنی و برج ها و قلعه های قدیمی می شوند. آثار و بناهای تاریخی منطقه؛ ردپای تاریخی از دوره های باستانی ایران، دوره های اسلامی و معاصر در بردارند که هر یک به نوبه خود برای گردشگران جذاب و دیدنی است.

تپه های تاريخی زيادی از جمله تل خندق با معماری مربوط به دوره ساسانی و تل مرو واقع در نزديکی کاخ هخامنشی در منطقه بوشهر وجود دارند که برای باستان شناسان و دانشجویان باستان شناسی قابل توجه است. از ميان بناهای قديمی منطقه؛ کاخ کورش مربوط به دوره کورش (بنيان گذار سلسله هخامنشی) و کاخ سنگ سياه که آن هم از بناهای دوره هخامنشی است از اهميت بيش تری برخوردار هستند. گوردختر - که گفته می شود آرامگاه دختر يا خواهر كوروش است- نیز از آرامگاه های مهم منطقه است.

كوشک اردشير يکی ديگر از بناهای شهرستان دشتی است که بنای آن بسيار شبيه به كاخ اردشير در فيروزآباد بوده و برج قلعه خورموج يكی از آثار شكوهمند تاريخی است که بقايای قلعه عظيم خورموج به شمار می آید. سبک معماری اين بنا سلجوقی بوده و متاثر از سبک قلعه سازی دوره ساسانی بنا شده است. گورستان باستانی خارک نيز در تنگستان قرار دارد و به زرتشتيان منسوب است. پل مشير که بر روی رودخانه دالکی بنا شده مربوط به عهد قاجاريه است.

مسجد توحيد (مسجد برازجانی ها)؛ از قديمی ترين مساجد بوشهراست که بنای درخور توجهی دارد. امام زاده عبدالمهيمن نيز در شهر بوشهر واقع شده و گنبد آن از گچ بری های زيبايی برخوردار است. تزيينات درب و پنجره و شيشه های رنگی هشتی آن بر تلطيف نور و زيبايی بنا افزوده است. از ميان اماکن متبرکه شهرستان دشتستان، بقعه شيخ منصور خزايی را که مربوط به دوره تيموريان است را می توان نام برد و بنای امام زاده مير ارم از مهم ترين بناهای تاريخی شهرستان دشتی به شمار می آید. مسجد بردستان که گمان می رود از بناهای قرون اوليه اسلامی باشد و امام زاده شاه محمد که در چند فرسخی شمال باختری دير نزديک محلی معروف به نام بردخون قرار گرفته؛ جزو بناهای مهم شهرستان دير هستند. کليسای بوشهر هم از اماکن زيبای استان است که متعلق به ارامنه گريگوری است.

خانه ها و عمارت های قديمی بسياری در استان بوشهر وجود دارند که برخی از آن ها عبارتند از: عمارت ملک که به صورت يک مجموعه ساختمانی و متعلق به يک قرن پیش است. عمارت گلشن که قدمت آن 170 سال بوده و مجموعه حاج رييس که از پنج ساختمان تو در تو تشکيل شده و در اواسط دوره قاجاريه ساخته شده است. ازميان جاذبه های تاريخی تنگستان، خانه رييس علی دلواری در شهرستان تنگستان يادآور خاطرات فراموش نشدنی مبارزات آزادی خواهی هشتاد سال پيش است. قلعه نصوری را می توان مهم ترين جاذبه تاريخی شهرستان کنگان به حساب آورد. اين بنا در بندر طاهری در کرانه خليج فارس قرار داشته و متعلق به اوايل قاجاريه است. (جزییات توضیحی در مورد تمام بناهای یادشده به علاوه بناهای دیگر در هر شهرستان به صورت آیتم های جداگانه ای جهت اطلاع علاقه مندان آورده شده است

eMer@lD
15-07-2009, 22:08
جشن ها و آیین های استان بوشهر
در تاريخ فرهنگ و تمدن ايرانی، جشن‌ها و روزهای عيد، ريشه در تاريخ افسانه‌ای ايران باستان؛ يعنی دوره سلسله پيشدادی دارند. جشن ها و آیین های استان بوشهر به جشن های مذهبی، ملی و محلی تقسیم می شوند. جشن های بزرگ مذهبی در استان بوشهر شامل: جشن ميلاد حضرت محمد(ص)، جشن ميلاد حضرت فاطمه(س) (روز مادر)، جشن ميلاد حضرت على (ع)( روز پدر)، جشن های بزرگ نيمه شعبان، روز ميلاد حضرت امام زمان (عج )، مراسم های آغاز ماه مبارک رمضان و آداب گرفتن روزه و عيد قربان، جشن بزرگ غدير خم و تعيين حضرت علی(ع) به جانشينی حضرت رسول الله(ص)، جشن بزرگ بعثت حضرت محمد (ص) و جشن ميلاد ديگر امامان معصوم (ع) از جمله جشن های مذهبی مهم استان بوشهر به شمار می آيند. جشن بزرگ عيد فطر در استان بوشهر؛ عید تلخک یا عید مرده ها نامیده می شود. در اين روز كسانی كه عزيز از دست رفته دارند؛ مراسم فاتحه خوانی برگزار می كنند و مردم برای تسليت به ديدن آن ها می روند. سحرگاهان بعد از گفتن اذان صبح روز عيد فطر، مردم به زيارت اهل قبور می روند و بر قبر مرده های خود سفره می چينند و پس از بازگشت از قبرستان نماز عيد خوانده می شود.
در میان جشن های ملی؛ جشن های عید نوروز مهم ترین و بزرگ ترین جشن ها به شمار می آیند. نخستين جشن ايرانی به نام نوروز از زمان پادشاهی جمشيد مرسوم شد و در زمان های بعد، جشن‌ها و آيين‌های ديگری چون تيرگان، مهرگان، سده و غيره در فرهنگ ايران پديد آمدند. اعياد ملی، مذهبی و محلی در استان بوشهر نزد همه پاس داشته می شوند. اقليت های مذهبی استان بوشهر نيز می توانند جشن های مذهبی خود را به راحتی به جای آورند.
درمیان جشن های ملی؛ آیین های ویژه عید نوروز مهم ترین جشن ها به شمار می آیند. مردم استان بوشهر بر اساس رسوم رایج، اين عيد ملی را با شكوه هر چه تمام تر برگزار می كنند و برای آن اعتبار و احترام زیادی قائل هستند.
اين مراسم در ميان مردم بوشهر؛ با یک شیوه ولی آداب مختلف انجام می شود. در عين حال همه مردم بوشهر آمدن نوروز را به فال نيک می گيرند و چند روز به تحويل سال نو مانده نوعی شيرينی تهیه می کنند که به شيرين بيب گلی معروف است. بيش تر مردم بوشهر علاوه بر پختن شيرينی بيب گلی و شيرينی قراپيچ، شیرینی های دیگری نیز ار بازار تهیه می کنند و در تمام ایام جشن های نوروزی از مهمانان با انواع شیرینی ها پذیرایی می شود.
آیین های شب چهارشنبه سوری پیش از شروع جشن های نوروزی برگزار می شوند. در گذشته در بوشهر؛ آخرين شب چهارشنبه ماه صفر هر سال قمری را به منزله چهارشنبه سوری می دانسته اند. (به دليل اين كه ماه صفر و به ويژه روز 13 آن را بسيار سنگين و بلاخيز قلمداد می كرده اند) بنابراين برای جان سالم به در بردن از نحوست ماه صفر و مخصوصا به خاطر آن كه نحوست آن ماه به ماه های بعد منتقل نشود و به همان ماه ختم شود به گونه زير عمل می كرده اند:
در آخرين سه شنبه ماه صفر سه شنبه شب) به كنار دريا می رفته اند و پاهای خود را تا ساق در آب می زدند و ضمن اين كه چند عدد سنگ به دورن آب پرتاب می كردند؛ می گفتند: درد و غمم در بيشو تو آو دريه بيشو
درد و غم من بيرون برود در آب دريا برود
مضمون اين خواسته با اعمال چهارشنبه سوری آخر سال خورشيدی كه آتش برافروخته می شود و از روی آن می پرند؛ می گويند: سرخی تواز من ... زردی من از تو یکی است.
هر گاه چهارشنبه سوری با فصل تابستان تقارن پيدا کند؛ معمولا" نوجوانان پسر و دختر در صبح چهارشنبه سوری راهی دريا می شوند و مراسم چهارشنبه سوری خود را با شنا كردن در آب دريا به جای می آورده اند.
امروزه همان مراسم چهارشنبه سوری که در کل کشور رایج است در این استان نیز برگزار می شود و آتش افروزی شب چهارشنبه سوری از آداب مردم اين ديار است. بر اساس رسم آن ها شب چهارشنبه سوری نبايد نفرينی صورت گيرد زيرا بر اين باورند كه در روزهای آخر سال؛ جمعا 1999 قضا و بلا نازل می شود كه فقط 999تای آن در اين شب است. در استان بوشهر عصر چهارشنبه سوری كوزه نو يا كهنه ای را به خانه يا زمين می زنند تا بشكند و معتقدند كه قضا و بلاها را دور می ریزد.
مراسم زار(ليوا) که از آیین های شب چهارشنبه سوری است ريشه افريقايی دارد و گويا از طريق حبشه به اين منطقه راه يافته است و برای فرد بيمار برگزار می شود. اين رسم در شب چهارشنبه سوری برگزار می شود و در آن مردان و زنان لباس مخصوص می پوشند و عطر مخصوص اين مراسم را نيز به خود می زنند و خود را برای مراسم آماده می كنند.
هفت روز قبل از اجرای مراسم معجون مخصوصی از گياهان : كندرک،ريحان، گشنه، زعفران، هل، جوز و زبان جوجخ(نوعی گياه) تهيه می کنند و بيمار را دور از چشم زنان و يا بالعكس اگر مريض زن باشد دور از چشم مردان نگه می دارند و از اين معجون برتن بيمار می مالند و مقداری نيز به خورد او می دهند. اين مراسم چندين شبانه روز ادامه دارد و شخص زار بعد از خلاص شدن از بيماری بايد هميشه لباس تميز و سفيد بپوشد و خود را مرتب بشويد و معطر كند. در ضمن می نيز نبايد بنوشد و هيچ كار خلافی انجام ندهد و به اين صورت او برای هميشه در جرگه اهل هوا در می آيد.
جشن های ازدواج در استان بوشهر دارای آداب و آیین های خاص خود است. در حال حاضر برخی از آن ها از بين رفته و به طور پراكنده در گوشه و كنار اجرا می‌شود و برخی ديگر با شكوه تمام مرسوم است. معمولاً خواستگاری توسط ريش سفيد و يا بزرگ خانواده پدر يا مادر داماد انجام می‌شود. در اين زمان خانواده عروس هم مدتی فرصت فكر كردن خواسته و بعد جواب نهايی را می دهند. البته در گذشته ازدواج اجباری و بيش تر درون همسری بود، ولی امروزه جوانان خود همسر آينده خويش را انتخاب می‌كنند و بعد خواستگاری انجام می‌شود. اگر داماد مورد قبول واقع نشود، خانواده عروس به بهانه اين كه دختر را برای فاميل يا پسرعمو انتخاب كرده‌اند، جواب منفی می‌دهند.
شرط زدن مرحله بعد از خواستگاری است. چند نفر از افراد ريش سفيد خانواده داماد پيش پدر عروس می آيند و بدين ترتيب شرايط نهايی طرفين مطرح می شود. در اين نشست مهريه حاضر و غايب تعيين می‌شود. در گذشته ها مهريه پوست پياز و يا بال پشه تعيين می شد. چون امكان جمع‌آوری اين اقلام غير ممكن بود، بدين ترتييب طلاق غير ممكن می شد. در بعضی روستاها هنوز مبلغی به عنوان حق شير يا شير بها به مادر عروس می‌پردازند. بعد از تعيين اين شرايط نوبت به نامزدی می‌رسد. بدين صورت يک دست لباس را همراه با حلقه و ساعت در حالی كه در پارچه سبز پيچانده‌اند به عنوان نشان نامزدی به خانه عروس می‌برند.
به مراسم بردن لباس عروس از طرف خانواده داماد به خانه عروس و نيز به مراسم بريدن پارچه لباس عروس و داماد رخت برون می گويند.خانواده داماد بعد از اين كه لباس های عروس را تهيه كرده يک روز خوب مثل تولد ائمه اطهار (ع) يا شب های جمعه را تعيين كرده و لباس‌ها را با هلهله و شادی به خانه عروس می برند. بردن لباس‌ها معمولاً يك هفته قبل از عروسی انجام می‌شود تا عروس فرصت كافی برای دوختن آن ها را داشته باشد. دايه يا زن خياط لباس‌ها را يكی‌يكی به مهمانان نشان می‌دهد در عوض اين كار به وی هدايايی تقديم می‌شود. قيچی زدن لباس عروس را بايد يک زن خوشبخت و دولتمند (يعنی اين كه شوهرش زن دوم نداشته باشد، دل سوخته نباشد، از شوهرش جدا نشده باشد) انجام دهد.
در گذشته لباس‌ها را در سينی چيده و روی آن را روسری سبزی می كشيده‌اند. در بعضی مناطق مثل بندر ديلم لباس‌های داماد را نيز از خانه عروس طی مراسمی به خانه داماد می برند و به اين كار تشريف می‌گويند.
دعوت از مردم برای شركت در جشن عروسی توسط دلاک يا دايه انجام می‌شد ولی امروزه توسط اقوام عروس و داماد صورت می گيرد. هنگام دعوت در ظروفی مقداری گلبرگ و گل محمدی ريخته و نقل و نبات نيز روی آن گذاشته، سپس با پارچه حرير سبز روی آن را پوشانده و به درب خانه‌ها برای دعوتی می‌روند، صاحب خانه تعداد گلبرگ و نقل را برداشته و با ذكر‌ دعای خير و خوشبختی اعلام آمادگی برای حضور در جشن عروسی می نمايد. به اين عمل طلبون نيز گفته می‌شود. گل و نقل طلبون را جوانان دم بخت برای طلب مراد می‌خورند.
بعد از ظهر شب عروسی، داماد بعد از رفتن به حمام و پوشيدن لباس نو در حجله‌ای كه وسط حياط داماد درست شده می‌نشيند. مردم با هلهله و شادی همراه با آوای نی انبان گرد داماد جمع می شوند. سلمانی محل پارچه‌ای را دور گردن داماد می بندند و موی سر و صورت او را اصلاح می‌كند. مردم نيز پول و شيرينی روی سر داماد می‌ريزند که به این مرام سرتراشون می گویند. هنگام سرتراشون دعايی خوانده می‌شود و مردم صلوات می‌دهند، در اين مراسم مردم با شربت و شيرينی و آجيل پذيرايی می شوند.
حنابندان رسم دیگری است که معمولاً يك شب قبل از عروسی انجام می دهند. سلمانی محل، دست و پای داماد را در منزل وی حنا می‌بندد و سپس با يک پارچه حرير سبز رنگ می بندد. در همان ساعت؛ سلمانی زن در منزل عروس دست و پای عروس را حنا می‌بندد. هنگام حنابندان موسيقی محلی و رقص و پای كوبی اجرا می‌شود. در صبح حنابندان حلوای برنج و حلوای انگشت پيچ با نان محلی كه كنجد روی آن ماليده شده و به گرده مشهور است، به مردم می‌دهند. طريقه پخش حلوا به اين صورت است كه حلواها را در كاسه و يا بشقاب چيده و در سينی بزرگی قرار می دهند، يكی از بستگان عروس و يا داماد سينی را روی سر گذاشته و به خانه‌های همسايه و فاميل می‌رود و حلوا را تقسيم می‌كنند. اين حلوا را صبح عروسی نيز پخش می‌كند.امروزه مراسم حنابندان به اين صورت است كه يك برگ سبز درخت نارنج و يا يک اسكناس هزارتومانی را در دست های عروس و داماد گذاشته و روی آن حنا می گذارند. هنگام حنابندان اين شعر خوانده می‌شود: "عروس حنا می‌بنده، طوق طلا می بنده، اگر حنا نباشد، دل به خدا می بنده"
دومارويی رسم دیگری است که در مراسم های عروسی انجام می شود. در روستاهايی كه كنار روخانه و يا دريا قرار دارند، بعد از ظهر پیش از شب عروسی داماد را سوار اسب كرده و با هلهله و شادی او را به كنار رودخانه برده، بعد از استحمام وی را به منزل بر می گردانند و سرتراشون انجام می شود. در نقاط ديگر داماد را برای زيارت به پابوسی پير يا امام زاده‌ای درمحل می‌برند.
وقتی عروس را به منزل داماد می آوردند (در قديم كه عروس را با اسب می آوردند) عروس تا هديه ای نمی گرفت از اسب پياده نمی شد که به این رسم پااندازون گفته می شود. امروزه آوردن عروس با اتومبيل انجام می‌شود در اين شرايط نيز عروس تا هديه نگيرد از اتومبيل پياده نمی شود. هدايا ممكن است پول، قالی، چند اصل نخل چند رأس گوسفند و يا قطعه‌ای زمين باشد.
سه شبه رسم دیگری است که در شمال استان نظير بندر ريگ و بندر گناوه و ديلم رایج است. در شب سوم عروسی، دوستان و بستگان عروس و داماد به ديدن عروس می روند و هديه مورد نظر خود را تقديم می‌كنند. در منزل عروس با شيرينی و آجيل و شربت از مهمانان پذيرايی می‌شود. آجيل را در دستمال كوچكی می پيچنانند و ميهمانان آن را با خود به منزل می برند. يزله خوانی و خيام خوانی از جمله آداب موسيقی مراسم ازدواج در استان بوشهر است.
آيين‌های طلب باران از جمله آیین های محلی بسیاری از مناطق کم آب ایران از جمله استان بوشهر است. در این سرزمین اگر بارش باران تا آذرماه با تأخير روبه رو شد مردم دست به دعا برداشته و آيين‌ها و مناسكی را برای تسخير اين عنصر طبيعی انجام می‌دهند. برخی از این آیین ها به شرح زیر هستند:
مراسم گل‌گلين (gal galin): هنگام غروب مردم محله در يک كوچه جمع شده و يک نفررا به صورت مضحک و خنده‌دار در می‌آورند؛ لباس كهنه تهيه شده با گونی می پوشانند، شاخی روی سرش می‌گذارند، زنگوله ای در گردن او می‌اندازند واو در كوچه‌ها راه میافتد به اين فرد گلی می‌گويند. مردم از پشت بام به روی گروه گلی آب می ريزند. گلی به درب خانه‌ها می رود و طلب هديه‌ای می‌كند. صاحب خانه به گلی مواد غذايی از قبيل گندم، جو، حبوبات و يا پول می‌دهد. عده ای به ويژه كودكان نيز پشت سر گلی به راه می افتند و اشعاری می‌خوانند" نه او بی بارون بی بارون بی نه او بی (آب نبود)"

اگر صاحب ‌خانه به آن ها هديه‌ای بدهد می‌گويند: "خونه گچی پر همه چی" اگر صاحب خانه به آن ها چيزی ندهد؛ می‌گويند: "خونه گدا هيچی ندا"

هنگام عبور از كوچه اين اشعار را به منزله طلب باران خواهی می‌خوانند:
"گلی ما جهونن امشب
صبا بارون گلی ما خوشكل است
امشت تا فردا باران خواهد آمد
گلی اومده در خونتون سی محض جاجيم كهنه‌تون
گلی ما چه زشت بارون تپ درشت
گلی اومد درخونتون سی محض بوای بچه تون
گلی اومده رو خونه تون سی محض جاجيم كهنه تون"


از هديه های جمع آورده شده، شله يا حليم درست می‌كنند. يک دانه مهره يا ريگ در آش می اندازند. سپس آش را بين حضار تقسيم می‌كنند. در سهميه آش هر كس ريگ ديده شد، او را كتک می زنند.در اين موقع يک نفر ريش سفيد و يا سيد محل ضامن وی شده و او را نجات می‌دهد و می‌گويد من ضامن اين فرد هستم تا چند روز ديگر باران خواهد آمد. اگر باران نيامد او را بزنيد. فردی كه مهره خورده را رو به سوی قبله دعا (يعنی امام زاده يا پيری كه در سمت مغرب محله واقع است) می‌برند (در آبادی هايی كه كنار ساحل هستند به سمت دريا كه در جهت مغرب است می روند) مردم به دنبال آن فرد به راه می‌افتند و با هم ديگر می‌خوانند: "قبله دعا می‌شينيم سی او خدا می‌شينيم"

وقتی مردم به سوی پير يا امام زاده حركت می ‌كنند اسم امام زاده را آورده و از وی طلب باران می نمايند.
مراسم تک تكو tek teku نیز از آيين‌های ویژه طلب باران است كه ترتیب آن به شکل زیر است:
شب هنگام دو نفر در حالی كه صورت خود را پوشانده‌اند تا شناخته نشوند؛ آردبيز يا الک را در دست گرفته و با ريگ به الک می‌كوبند كه با صدای تک تک آن صاحب خانه به دم در آمده و به آن دو نفر قند يا چای می دهد. چيزهايی را كه جمع شده است به سر پير يا امام زاده می‌برند و چای درست كرده می‌خورند. اين كار تا سه شب ادامه دارد؛ مردم معتقدند بعد از سه شب باران خواهدباريد.

مراسم آفتاب خواهی(بند آمدن باران):به همان اندازه كه باران برای مناطق گرم ضروری است، اگر زياد ببارد، سيل راه می‌افتد در اين شرايط مردم به روش های بند آمدن باران هستند، تا از ايجاد سيل و ويرانی خانه‌هايشان در امان باشند. به اين منظور مهری را كه باآن نماز می‌خوانند، در زير باران می اندازند، آن ها معتقدند با اين كار باران شرمش می‌شود و بند می آيد. هم چنين آرد و نمک را(كه مقدس هستند) توی باران می‌پاشند تا باران بند بيايد. وياچوبی را آتش‌زده سرخ كه شد آن را در دست گرفته در زير باران می‌گردانند‌.
دم دم سحری در ماه رمضان: در ماه مبارک رمضان هنگام سحر برای بيدار كردن مردم دو نفر در حالی كه يكی چراغ فانوسی به دست دارد و ديگری دمامی را به دوش می كشد به در يک به يک خانه ها رفتند و با كوبيدن سه بار چوب بر دمام آن ها را از خواب بيدار می كنند تابرای خوردن سحری آماده شوند اين دونفر هنگام كوبيدن طبل اين اشعار را می خوانند "خداوندا توستاری همه خوابند توبيداری به حق لا اله الا الله همه عالم نگه داری"
پس از پايان ماه مبارک رمضان بعداز خواندن نماز عيد فطر اين دونفر طبل را به دست گرفته و سركوچه ها به درب منازل می روند وبرای گرفتن پاداش صاحب خانه را خبر می دهند. صاحب خانه به آن ها مقداری پول می دهد.



به سبب ساحلی بودن استان بوشهر و محدود بودن كشاورزی و دام داری، ماهی و میگو سهم عمده ای در خوراک مردم استان بوشهر دارند. غذاهای محلی و سنتی از مهم ترین جاذبه های اجتماعی به شمار می روند. تقريبا همه خوراک هایی که در اين استان تهيه و طبخ می شوند، ریشه در طبع محلی مردمان بوشهری دارد. انواع قلیه رایج ترین غذای محلی استان بوشهر به شمار می آیند. قلیه يک واژه عربی است و مفهوم عام آن نوعی خوراک است كه از گوشت درست می كنند. در نواحی ساحلی منظور از قليه؛ خورش ماهی و ميگو است. قليه انواع مختلفی دارد که قليه اسفناج، بادنجان، كدو ترش، برنج، به، هويج، پيتی، سغدی، قليه ماهی، قليه ميگو، كباب ميگو، آبگوشت ماهی، شينسيل ميگو، دم پخت ماهی، ماهی شكم گرفته، كباب ماهی، ماهی شور پلو، عرق گير ماهی، پلو ماهی، حواری ماهی، ماهی تنوری، ماموسه و پاكوره از جمله برخی از آن ها هستند. برخی دیگر از انواع غذاها چون: دلمه برنج، دلمه برگ مو، خوراک چغندر، خوراک سيب زمينی، خوراک فاسوليا، گنمه، دم پخت ماش، خورشت جگر، خورشت گل كلم، خورش كلم پيچ، خورش لوبيا سبز، خورش بادمجان، دال عدس، حلوای عسلی و ... از دیگر غذاهای محلی این منطقه به شمار می آیند.

تنداز ماهی (TANDAZ): غذایی است که ماهی را سرخ كرده و همراه پياز و سبزی (گشتيز و شويد) درلا به لای برنجی كه می خواهند دم بياورند؛ قرار می دهند و مصرف می کنند.

گمنه GEMNE يا للکLELEK: گمنه از بلغور گندم تهيه می‌شد. ابتدا پياز داغ درست كرده بعد به آن آب می‌زنند. بعد از جوش آمدن گندم را كه قبلاً بو داده‌اند به آن می‌افزايند و مانند برنج دم می‌كنند. اين غذا بیش تر در دشتی تهیه می شود و در این شهرستان خوراک گمنه؛ غذای دايمی سفره هاست.

رشته: رشته را نيز مانند برنج پخته و آن را دم می‌كنند و بعد و با بادمجان سرخ كرده يا ماهی مصرف می کنند.
در استان بوشهر پختن دو نوع نان معمول است: يكی در تنور و ديگری روی تابه.
نان تنوری ضخيم و به گروه مشهور است و روی آن را كنجد می‌پاشند و در تنور می‌پزند.
نان نازک را با ابزاری به نام تير روی صفحه‌ تخته‌ای به نام خون xun پهن می كنند. سپس آن را روی تابه می پزند. این نوع نان نازک و خشک بوده و تا ماه‌ها قابل نگه داری است. روی تابه؛ نان نرم و كوچک تری به نام مشتک يا بلبل نيز تهيه می‌شود كه بیش تر جهت صبحانه صرف می‌شود. انوان نان‌های ديگری به نام نان شيرين، قراپيچ و پادرازک نيز تهيه می‌شود.
نان پوشی نذر بسيار ساده ای است كه آن را در مسجد يا قدمگاه های ديگر به جای می آورند. اين رسم بيش تر برای خردسالان و گاهی نوجوانان انجام می شود. در این رسم بيمار را در گوشه مسجد می خوابانند و سر تا پای او را با نان می پوشانند. افراد شركت كننده در اين مراسم را زنان و دختران تشكيل می دهند. اين كار با سلام و صلوات به حضرت پيامبر(ص) صورت می گيرد و بعد از تکه تکه کردن نان ها مسقطی يا حلوای ديگری در آن قرار می دهند و به حاضرين می دهند و درخواست دعا برای شفای بیمار می کنند.

در استان بوشهر به سبب وجود خرمای فراوان غذاها و شيرينی هايی كه با خرما درست می شود از رواج زیادی برخوردار است. برخی از انواع شیرینی های این منطقه که از جمله سوغاتی های خوشمزه نیز محسوب می شوند، عبارتند از:

رنگینک: هسته خرمای درشت را در می آورند و به جای آن مغز گردو می گذارند و به صورت سربالا در بشقاب چيده مقداری آرد در روغن بو داده و سپس كمی هل و دارچين را هم مخلوط كرده و همه را روی خرماها می ريزند.
حلوا خرمايی: خرما را با كمی آرد بو داده در روغن مخلوط کرده و مصرف می كنند.
چنگال: مقدار كمی خرما به اندازه يک چنگ را با كمی آرد مخلوط كرده و آن را ورز داده و مصرف می كنند.
خارک پخته:كمی قبل از برداشت خرما، خرماهايی كه قابليت رسيده شدن ندارند را در ظرفی بزرگ می جوشانند و سپس آن را مدتی جلوی آفتاب قرار می دهند تا خشک شود و آن گاه به مصرف می رسانند.
زنان خانه‌دار با پختن نان های مخصوص به استقبال عيد مي‌روند. انواع نانهای شيرين در اندازه‌های مختلف طبخ مي‌كنند. يک نوع نان گرد و كوچک به نام پادرازک كه پر از هل و گلاب است در شمال استان بوشهر در تنور می‌پزند. هم چنين نان شيرين ديگری كه دارچين روی آن مي‌پاشند نان را روی تابه پخته سپس آن را لوله می‌كنند؛ نیز به قراپيچ مشهور است. نان شيرين با طعم های مختلف در بیش تر شهرها و روستاها پخته می‌شود

ویژگی های مردم نگاری استان بوشهر
مردم استان بوشهر از نظر نژادی اختلاطی از نژاد آريايی، سامی، افريقايی و نژاد خاصی كه اصطلاحا" به بوشهری معروف است، هستند. پيش از ورود و استقرار آريایيان در بوشهر، نژادهادی بومی در اين منطقه می زيسته اند و مداركی كه از عصرحجر و برنز (مفرغ ) باقی مانده بر اين قضيه گــواهی می دهد كه علاوه بر نژاد مديترانه ای نژادهای ديگر مانند:دراويدی ، سياه پوست، سامی، عيلامی و عرب نیز در این سرزمين سكونت داشته اند.
ساكنان استان بوشهر مسلمان و شيعه مذهب بوده و فرقه های شيعه اخباری و شيخيه نیز زياد دیده می شود. اقلیت های دینی؛ مسیحیان، کلیمیان و زرتشتیان نیز به تعداد کم در این استان زندگی می کنند. خانواده در بوشهر از مقام و احترام خاصی برخوردار است و زنان بوشهر نيز در اين بين سهم شایانی دارند و نمونه عفت و پاک دامنی و كار و بردباری هستند. بيش تر مردم اين ديار به عقايد دينی و مذهبی خود متعصب هستند و به پيشوايان دينی احترام می گذارند. مردم استان بوشهر متدين، زود آشنا، مهمان نواز و بسیار مهربان و غریب نوازند. در آیین های مخصوص سوگواری آداب خاص خود را دارند. به هنگام فوت شخصی نزديكان او جمع شده پس از مراسم تغسيل او را به گورستان می برندو سرودهای مذهبی می خوانند كه فقط در اين ديار رايج است.
در ماه محرم و ديگر ايام سوگواری مردم به سينه زنی و عزاداری می پردازند و سينه زن ها به شكل خاصی به صورت دايره در می آيند و نوحه خوان ها نوحه می خوانند و همراه با آن طبل و سنج و شيپور هم می زنند كه معروف ترين آلت موسيقی رايج در اين استان دمام است. در ماه های سوگواری به هیچ روی در این منطقه مراسم های شادی و عروسی صورت نمی پذیرد.


جاذبه های فرهنگی استان بوشهر
اذبه های فرهنگی استان بوشهر امروزه به یکی از مهم ترین ابزارهای این منطقه در جلب گردشگران مختلف ایرانی و خارجی تبدیل شده است. صنایع دستی استان بوشهر از زیباترین و جالب ترین جاذبه های فرهنگی این منطقه به شمار می آیند که در همه نقاط شهری و روستایی تهیه می شوند. موسيقی استان بوشهر از قدمت طولانی برخوردار بوده و استعداد لازم برای تبديل شدن به يک قطب موسيقی را دارد. با توجه به اشتياق جامعه هنری داخلی و خارجی به شناخت ملودی های اصيل و بكر بومی و سازهای سنتی، از اين هنر می توان در برنامه ريزی توريسم استفاده های شايانی کرد. به علت موقعيت بندری، ساحلی و شرجی بودن هوا در استان بوشهر؛ بيش تر مردم از لباس های نخی و سفید استفاده می كنند. لباس های محلی اهالی استان بوشهر نیز یکی از مهم ترین جاذبه های فرهنگی این منطقه به شمار می رود که در بین گردشگران از جاذبه های خاص خود برخوردار است.

صنایع دستی استان بوشهر
صنایع دستی استان بوشهر از زیباترین و جالب ترین جاذبه های فرهنگی این منطقه به شمار می آیند که در همه نقاط شهری و روستایی تهیه می شوند. مهم ترین صنایع این استان را سوزن دوزی، قالی بافی، گليم بافی، گبه بافی (خرسک بافی)، نمد مالی، گيوه دوزی، زنبيل بافی، سفالگری، انواع مشک آب، قايق سازی، لنج سازی، حصير بافی، جاجیم بافی و منبت سازی تشکیل می دهند. نوعی قليان به نام چليم، عبابافی، غشک، توربافی، دََولچه سازی و نوعی شيرينی مخصوص بوشهر به نام مسقطی نیز از جمله دیگر صنایع دستی منطقه به شمار می آیند.
گبه بافی (خرسک)از مهم ترين صنايع دستی استان بوشهر بوده و در بيش تر نقاط شهری و روستايی بافته می شود. گبه بافی به صورت ذهنی باف و بدون نقشه قبلی صورت می گيرد و نقش های به كار رفته در بافت گبه از قدمت زيادی برخوردار است كه الهام گرفته از طبيعت و حيات وحش و پرندگان و ...است. نقش ها ممكن است به صورت طرح بندی باشد، يعنی يک قطعه از طرح در سرتاسر فرش چه در طول چه در عرض تكرار شده باشد. طرح هندسی هم در بافته ها يشان ديده می شود. گبــه های امروزی با استفاده از طـرح ها و نقش هایی كه به بافندگان داده می شود؛ آماده می شوند و طرح ها اصالت ديرين را ندارند. در گذشته همه گبه ها به رنگ خود پشم بافته می شد و رنگ ديگری نداشت.
گبه های بافت بود.

eMer@lD
15-07-2009, 22:09
موقعیت جغرافیایی استان بوشهر
موقعیت : جنوب غربی ایران
مجاورت : شمال:استان خوزستان و قسمتی از کهگیلویه و بویراحمد جنوب:خلیج فارس و قسمتی از استان هرمزگان شرق:استان فارس غرب: خلیج فارس
آب و هوا:به علت نزدیکی به استوا و کمی ارتفاع به طورکلی دارای آب و هوای گرم از نوع بیابان کناری است که در داخل استان گرم و خشک و در سواحل گرم و نمناک است
وسعــــت: 27653کیلومتر مربع
جمعـیــت: 743675
تقسیمات: 8 شهرستان، 17 بخش، 13 شهر، 36 دهستان و 6 صدم آبادی دارای سکنه
شهرستانها: بوشهر، تنگستان ، دشتستان ، دشتی ، دیر ، دیلم ، کنگان و گناوه
مرکـــــز : بندربوشهر
__________________________________________________ ___________________


قلعه نصوری - کنگان
این قلعه در خاور استان بوشهر و در 2500 کیلومتری آن قرار گرفته است. قلعه نصوری به «قلعه شیخ» مشهور بوده و متعلق به اوایل قاجاریه است.



ساخت قلعه به امر شیخ جبار نصوری حدود 180 سال پیش انجام یافته ومعمار آن علی اضعر شیرازی بوده است. مصالح به کاررفته، سنگ های بزرگ و ملاط آن گل وگچ است.

ورودی قلعه از جنوب است که دارای در بزرگ چوبی با گل میخ و کندهکاری است. بعد از ورودی اصلی یک هشتی بزرگ وجود دارد که دارای هشت طاقچه ساده است. زمانی که انسان از هشتی وارد حیاط بیرونی می شود؛ در جبهه شمالی آن یک ردیف پلکان به طبقه دوم منتهی می شود و یک درب چوبی ساده، آن را به اندرونی وصل می کند. درجبهه باختری نیز یک پلکان به طبقه دوم می رود. در این طبقه یک ایوان با ستون هایسنگی و گچ بری های جالب وجود دارد. این ایوان از طرف پنچ در چوبی به اتاقی راه مییابد که باختر آن قرار دارد. در این اتاق یک گچ بری با تزیینات گل و بوته وجود داردکه فاقد هرگونه تزیین است و در جبهه باختری از طریق پلکانی به طبقه دوم راه مییابد.

این بنا دارای بادگیری همانند بادگیرهای ساختمان های ساحلی خلیج فارساست. این بنا ویژگی معماری ساختمان های قاجاریه را دارد. قلعه دارای ایوان ستونداری در طبقه دوم می باشد. تزیینات گچ بری مربوط به این قسمت است. سبک کار و تراش آن ها شبیه ستون های وکیل شیراز است. گچ بری ها شامل شاخ و برگ گل و بوته، فرشتگان و پرندگان و تابلوهای مربوط به مجالس شاهنامه است. موضوعات تابلو شامل کی خسرو وکیکاووس، رستم و زال، بارگاه انوشیروان، سلطان محمود و درباریان، فردوسی و شاعران همزمانش می باشد.

قلعه کلات - اهرم
این قلعه در شمال شهر اهرم واقع شده و به زائر خضر خان تنگستانی منسوب است .



قلعه در زمان حمله انگلستان به ایران مورد استفاده قرار گرفته و جای اصابت گلوله توپ بر برج غربی آن هنوز هم باقی است . همچنین درهمین قلعه اسرای انگلیسی نگهداری می شده اند . قلعه مشتمل بر چهار برج و بارو وقلعه میانی است و دارای تاسیسات خصوصی برای ساکنین قلعه می باشد . ساختمان قلعه ازخشت خام و گل ساخته شده است

قلعه حصار (آقا خان لیرادی) - دیلم
این قلعه در قلعه حصار (آقا خان لیرادی) دیلم قرار دارد. حدود 110سال توسط آقا خان لیرادی و حاکم دهقان لیرادی ساخته شده است.



مساحت قلعه 4000 متر مربع است و دارای چهار برج است که محل نگهبانی تفنگ چیان خارک بوده است. قلعه دارای 15 اتاق و یک حمام است که حمام دارای خزینه بوده و همیشه آب گرم داشته است.

پوشش سقف از بوریا و چوب بسیار محکمی به نام چندل جهت تیرپوش استفاده شده است. اتاق ها از چوب ساج بوده و از ملاطی محلی به نام چاری نیز استفاده شده است. در قسمت پایین ساختمان زیر زمین هایی درست شده که مخصوص مرغ و خروس وقسمتی مربوط به نگهداری گندم و جو برای سال آینده بوده است. این ساختمان که درحقیقت حیاط اندرون خان بوده، دارای چندین قسمت مختلف می باشد. قسمت آشپزخانه، نان پختن، خدمت گزاران، قسمت مخصوص تهیه ماست و جمع آوری روغن و کره و قسمتی نیز مخصوص زندگی سپاهیان بوده است. ارتفاع ساختمان بیش از 7 متر است. این بنا از قلاع زیبای حاشیه خلیج فارس است که در بزرگی و وسعت چشم گیر است

eMer@lD
15-07-2009, 22:10
مجموعه حاج رییس - بوشهر

این بنا مجموعه ای از پنج ساختمان تو در تو است که در اواسط دوره قاجاریه توسط تاجری سرشناس به نام آقای حاج عبدالرسول طالبی معروف به حاج رییس ساخته شده است.



موقعیت مکانی این بنا به دلیل انجام معاملات تجاری جهت خروج و ورود کالاهای تجاری از کشتی ها، نزدیک به دریا بنا گردیدو فاصله آن تا دریا 6 متر است.

در واقع قسمتی از این مجموعه بزرگ محل سکونت مالک و قسمت دیگری محل کار منشی ها بوده است. به تبع بافت قدیم بوشهر، مصالح به کاررفته، سنگ های مرجانی و گچ می باشد و در پوشش سقف از چوب های صندل و حصیری به نام بوریا استفاده شده است. در ساخت در و پنجره ها نیز از چوب ساج که محصول کشورهای آفریقایی بوده استفاده شده است. کثرت درب و پنجره های این بنا جهت کوران شدن هوا وخنکی فضای داخلی بنا در تابستان بوده است. در ضلع جنوب باختری این مجموعه، بنایی مرتبط با آن به نام سه کنجه وجود داشت که مراسم عزاداری و روضه خوانی و مجالس مختلف مذهبی در آن صورت می گرفت. متاسفانه این بنا به عللی تخریب شده است

چشمه آبگرم قوچارک - تنگستان
اين چشمه در مسير جاده بوشهر - بندرعباس در 5 کيلومتری جنوب باختری اهرم از شکاف سنگ های آهک مارنی از زمين خارج می شود.


آب اين چشمه در رديف آب های سولفات کليسم همراه با منيزيم زياد و کلرور سديم ولرماست

eMer@lD
15-07-2009, 22:10
کوشک اردشیر - دشتی
این بنا بسیار شبیه به کاخ اردشیر در فیروزآباد است و از سنگ های نه چندان هموار که با ساروج به یک دیگر چسبیده اند ساخته شده است.


زیربنای کوشک به صورت صلیب بوده و بنا دارای طاق های گهواره ای شکل است. در قسمت بالای کوشک ستون سنگی ایی مشهود می باشد که احتمالا برای افروختن آتش، خبررسانی یا دیده بانی بوده است. این بنا که در تنگ ارم واقع شده به احتمال زیاد جای استراحت و محلی برای شکار در دشت بزپر بوده است

کاخ کوروش دشتستان - برازجان
این کاخ در سال 1350 به وسیله ی هیات باستان شناسی ایران حفاریشد.

با توجه به شیوه های معماری و استفاده از سنگ سیاه و سفید زمان احداث آن را به دوره کوروش بنیان گذار سلسله هخامنشی منسوب کرده اند. این کاخ که درجنوب خاوری برازجان و در کنار رودخانه خشک آردی قرار دارد یکی از پایگاه های مهم ایران دوره ی هخامنشی در ساحل خلیج فارس بوده است. کاخ برازجان بر طبق تحقیقاتی که شده در اواخر سلطنت کوروش ساخته و پرداخته شده است و از نظر حجاری و هنر معماری آنچنان که از پایه ستون ها و اشیاء کشف شده بر می آید جدیدتر و ظریف تر از پاسارگاداست. بنابراین می توان گفت که این بنا هنگامی ساخته شده که هنر اصیل حجاری و معماری عصر کوروش به تکامل رسیده است. متاسفانه به علت ناتمام ماندن بنا چنین به نظر میرسد که علل عقیم ماندن این کاخ مصادف با مرگ او به سال 529 پیش از میلاد است. بنابراین می توان تاریخ بنای کاخ برازجان را در همین حدود یعنی 529 ق. مدانست

کاخ سنگ سیاه - دشت ستانکاخ سنگ سیاه؛ کاخی مربوط به عصرهخامنشی در 12 کیلومتری برازجان است که در حاشیه رودخانه دالکی که بعد از کاخ کوروش بنا شده و فاقد ظرافت ها و ترکیب خاص رنگ های سیاه و سفید کاخ های برازجان وپاسارگاد است.



ظاهری کاخ سنگ سیاه از لحاظ سبک هنر معماری و ترکیب رنگ های سیاه و سفید و مشخصات ظاهری آن نشان می دهد که این کاخ بعد از برازجان ساخته شده است.

کاخ سنگ سیاه دارای تالاری مرکب از 10 ستون است ، *در دوردیف پنج تایی که به سبک و پلان و نقشه های مخامنشی ساخته شده و مخصوصا قابل انطباق با پاسارگاد و برازجان می باشد، اما در رعایت رنگ پایه ستون ها با این دومحل تفاوتدارد و استفاده از بست های دم چلچله ای بر روی یکی از پایه ستون های این کاخ قدمتآن را بعد از پاسارگاد و برازجان نشان می دهد. هم چنین این کاخ ظرافت کاخ کوروش درپاسارگاد و برازجان را ندارد.



کارون سرای دالکی - دشت ستاندر 23 کیلومتری شمال شهر برازجان در کنار راه قدیمی شیراز به بوشهر و در وسط شهر دالکی آثار زیبایی بر جای مانده ازاواخر دوره قاجار به نام کاروان سرای «دالکی» وجود دارد.


این اثر ارزشمند به دستورمشیرالدوله والی وقت فارس و توسط شخصی به نام محمد رحیم بنا شد. این کارون سرا ازجمله بناهای حیاط دار چهار ایوانی است که فرم رایج معماری وقت در آن رعایت شده است. حیاط مرکزی آن دارای ابعادی در اندازه 7/30 × 30/60 است. پیرامون کاروان سرا دوردیف بنا وجود دارد که در بخش پیشین اطاق هایی موجود است که بدون واسطه به داخل حیاط راه می یابند. این اطاق ها یک اطاقک کوچک را نیز در پیش دارند. در بخش پشتی تالارهای ستون داری است که به منظور نگه داری چهار پایان یا اصطلاحا اصطبل ایجادشده است. عمده مصالح تشکیل دهنده آن قلوه سنگ های رودخانه ای و ملات گچ است. درچهار گوشه بیرونی کارون سرا برج هایی قرار گرفته که به وسیله درگاه کوچکی به فضای داخلی کارون سرا راه پیدا می کردند. این برج های مدور دارای تزیینات گچ بری هستند. به منظور دید پاسداران کارون سرا، روزنه هایی در این برج ها منظور شده است. این بناکه در یک طبقه بوده در چندین مرحله مورد مرمت واقع شده است. لازم به ذکر است که این اثر تاریخی به شماره 2083 در شماره آثار ملی کشور به ثبت رسیده است.
گوردختردشتستان - برازجان
گور دختر یعنی دختر گبر یا زرتشتی در خاور جاده برازجان به کازرون قرار دارد که بنای آن دارای سقف و بدنه سنگی شبیه آرامگاه کوروش هخامنشی در مشهدمرغاب است.


. این بنا یادآور عصر هخامنشی است و قدمت منطقه برازجان راتایید می نماید. گفته اند که این بنا آرامگاه دختر یا خواهر کوروش است. درخاور گوردختر بقایای کوشک اردشیر ساسانی دیده می شود.

گورستان باستانی - خارک
در قسمتی از کوهستان جزیره خارک قبرهای زیادی وجود دارد که باتوجه به عمق کم و سطح مدور برخی از آن ها، این قبرها را می توان به زرتشتیان نسبت داد.


بر روی بعضی از قبرها که مدخل های کوتاهی دارند نقش صلیب وجود داردکه نشان می دهد که مسیحیان نیز مرده های خود را در آن ها به خاک می سپرده اند.

باستان شناسان حدود قبر را در گورستانی در قسمت خاوری جزیره شکافته اند که همگی به اواخر دوره ساسانی مربوط است در گور مردان شی هایی به دست نیامده ولی درقبر زنان شیشه های کوچکی که احتمالا در آن عطر می ریختند و هم چنین جواهرات کم ارزشهمانند حلقه انگشتری و آینه های مفرغی پیدا شده است.

گورستان شغاب - بوشهر
این قبرستان در جنوب بوشهر قرار دارد و اخیرا توسط اداره میراث فرهنگی کشف شده است.


در این قبرستان اسکلت اموات در داخل خمره های بزرگو کوچک نخودی رنگ مدفون شده اند که روی برخی از خمره ها نوشته ای نیز نقش بسته است. اشیاء کشف شده دیگر این قبرستان که در خمره های بزرگ و کوچک قیراندود قرار گرفته اند مشتمل بر تابوت های سنگی مکعب شکل و مهره های عتیق تزیینی است. این قبرستان به عیلامی ها تعلق دارد.

گورستان شغاب - بوشهر
این قبرستان در جنوب بوشهر قرار دارد و اخیرا توسط اداره میراث فرهنگی کشف شده است.


در این قبرستان اسکلت اموات در داخل خمره های بزرگو کوچک نخودی رنگ مدفون شده اند که روی برخی از خمره ها نوشته ای نیز نقش بسته است. اشیاء کشف شده دیگر این قبرستان که در خمره های بزرگ و کوچک قیراندود قرار گرفته اند مشتمل بر تابوت های سنگی مکعب شکل و مهره های عتیق تزیینی است. این قبرستان به عیلامی ها تعلق دارد.

بقعه شیخ منصور خزایی - دشتستانبقعه شیخ منصورخزایی در روستای زیارت شهرستان دشتستان واقع شده است. این اثر مربوط به دوره تیموریان است.



تبار امام زاده علا الدین منصور معروف به شیخ منصورخزایی با هشت واسطه به امام علی االنقی (ع) می رسد. شیخ منصور خزایی به دنبال دشمنی خلفای عباسی با اولاد حضرت علی (ع) به همراه صد نفر در زمان خلافت ابومحمد حسن، سیو سومین خلیفه عباسی به ایران حرکت می کند. او پس از ورود به زیارت و مواجه شدن بامحاصره والیان و حاکمان عباسی که از سوی خلیفه دستور گرفته بودند، کشته و در همان روستا به خاک سپرده شد. بقعه و بارگاه این امام زاده در زمان امیر تیمور لنگ گورکانی و توسط معماران سمرقندی ساخته شده است. این بقعه بنایی مستطیل شکل با گنبدی پلکانی بر فراز آن است که از قسمت زیرین تا بالا از تعداد پلکان ها کاسته شده و یکپله در راس هرم کم شده است. در محل این مقبره کتیبه ای سنگی متعلق به قرن هشتم هجری که نیاکان این امام زاده بر روی آن نوشته شده، موجوداست.

eMer@lD
15-07-2009, 22:12
استان بوشهر در یک نگاه

بوشهر از استان*های جنوبیایران است که در حاشیه خلیج فارس قرار دارد. این استان با مساحتی حدود ۲۷۶۵۳کیلومتر مربع؛ از شمال به استان خوزستان و کهکیلویه و بویراحمد، از جنوب به خلیج فارس و استان هرمزگان، از شرق به استان فارس و از غرب به خلیج فارس محدود است. استان بوشهر با خلیج فارس بیش از شش صد کیلومتر مرز دریایی دارد و از اهمیت راهبردی و اقتصادی قابل توجهی برخوردار است. استان بوشهر دارای 9 شهرستان به نام های: بوشهر (مركز استان)، تنگستان، دشتستان، دشـتی، دیر، كنـگان، گنـاوه و جم می باشد.
منطقه بوشهر به لحاظ موقعیت سوق الجیشی و وجود شركت های بزرگ نفتی و اجرای طرحهای صنعتی بزرگ مانند نیروگاه اتمی، كشتی سازی، نیروی انسانی فعال استان های مجاورو مناطق دیگر را به خود جذب كرده است. مردم این استان به زبان فارسی و با گویش محلی تكلم می كنند. لهجه ها در روستا ها بیشتر از شهرها تنوع دارد. برخی از اهالی "جزیره شیف" و بنادر كنگان و عسلویه نیز به زبان عربی صحبت می كنند. لهجه های فارسی به گویش بردستانی، دشتی، تنگستانی و كازرونی در استان بوشهر رواج دارد.
این منطقه به دلیل نزدیكی به خط استوا و كمی ارتفاع به طور كلی دارای آب و هوای گرم است كه درداخل استان گرم و خشك و در سواحل گرم و مرطوب می باشد. حداكثر مطلق دمای استان بالاتر از 50 درجه سانتیگراد و حداقل مطلق درجه حرارت به کمی کمتر از 0 درجه سانتیگراد می رسد. میانگین دمای سالانه بوشهر حدود 25 درجه سانتیگراد است.
میانگین بارش سالانه استان بوشهر 220 میلیمتر است که بیشتر در فصول پاییز وزمستان روی می دهد. به طور كلی استان بوشهر 6 ماه از سال گرم، دو ماه تقریبا معتدل تا سرد و حدود چهار ماه از سال معتدل تا گرم می باشد. نم موجود در ساحل دما را تاحدودی متعادل می كند اما درصد رطوبت در برخی از ماه ها چنان بالا می رود كه به حداشباع می رسد. در این حالت هوا از فعل انفعال می افتد و هوای دم كرده و كم تحركی به وجود می آید كه اصطلاحا به آن شرجی می گویند.

eMer@lD
15-07-2009, 22:13
ریشه و تبار (نژاد) شناسی بوشهری ها
بوشهر


تبار :
استان بوشهر از آغاز رهگذر‌ی محل سکونت نژادهایی گوناگونی بوده است.
پیش از ورود آریائیان در منطقه بوشهر، نژادهایی بومی در این سامان می‌زیسته اند.

و علاوه بر نژاد مدیترانه‌ای نژاد‌های دیگری مانند: دراویدی،سیاه‌پوست،سامی،ع �لامی��سومری،نوردیک،کر و لر، بهبهانی و عرب در سرزمین بوشهر سکونت داشته و یا به مرور به این منطقه مهاجرت کرده اند.(1)


در استان بوشهر ،کردها،لرها و عربهاو طوایف مخلوط همانند بهبهانی‌ها ساکن هستند که اثر اختلاط،یک نوع نژاد خاصی را به وجود آورده‌اند و به بوشهری معروف شده اند.(2)


بوشهر از هزاره‌ی سوم ق.میلاد شهری آباد بوده و از مراکز مهم امپراتوری عیلام به شمار می‌رفته است. از آجر نوشته های عیلامی به دست آمده معلوم شده که بوشهر در آن دوره، شهری به نام لیان بوده است.



زبان


تقربا تمام مردم این استان به زبان فارسی با گویش‌های‌محلی سخن می‌گویند. لهجه‌ها در روستاها بیشتر از شهرها متنوع و مشهودندو بین آنها اختلاف‌هایی نیز به چشم می‌خورند .برخی از اهالی جزیره شیف و بنادرکنگان و عسلویه نیز به زبان عربی سخن می‌گویند.


لهجه های فارسی به گویش‌ بردستانی،دشتی،تنگستانی و کازرونی در استان بوشهر رواج دارد که کاملاً با لهجه های شمال سرزمین فارس مانند،لهجه‌های لری‌ فارس وسیوندی ارتباط دارد.


علاوه برآن،زبان مردم این منطقه از نفوذ لهجه‌های بلوچی و شبانکاره‌ای قدیم به زبان سغدی و ایجی که خود از متفرعات گویش‌های شبانکاره‌ای عصر اتابکان فارسی بوده برکنار نمانده است و هریک از این لهجه ها با لهجه‌های گیلکی،کردی،خراسانی و دیگر لهجه های ایرانی هم ریشه و مرتبط است.


بنابراین می‌توان گفت که زبان‌های مردم کرانه‌های خیلج فارس و جزایر آن،بازمانده‌ی لهجه‌ها و زبان های شبانکاره‌ای،بلوچی،کردی و ... است و مفدات انگلیسی،هلندی،پرتغالی ، هندی و زنگباری، حبشی و آفریقایی و ...در آنها دیده می شود، ولی استخوان بندی و ریشه‌ی آنها فارسی است.(3)

eMer@lD
15-07-2009, 22:13
تاریخچه بوشهر:


بوشهردر دوره‌های سه گانه‌ی تمدن عيلام از هزاره‌ی سوم تا هزاره‌ی اول قبل از ميلاد،مورد توجه بوده و از کاوش‌های باستان‌شناسی چنين بر می‌آید که نام اوليه‌ی این بندر ليان بوده است.(4)


ظاهرا این شهر (لیان باستانی)ازهزاره‌ی سوم قبل از میلاد و احتمالا پیش از آن به لحاظ موقعیت خاص جغرافیایی خود،از نقاط ارتباطی تمدن‌های شرق و غرب دنیای قدیم بوده است .


به گفته‌ی گریشمن،بوشهر کنونی در روزگارسلوکیان احداث گردیده است،وی میگوید:


"سلوکیان کمتر از نُه شهر در سواحل خیج فارس بنا نکردند و از آن جمله است: انطاکیه در پارس، بوشهر امروزه که جانشین شهرکهن عیلامی (شهر لیان) گردید".(5)


در زمان اردشیر بابکان سر دودمان ساسانی،شهرراماردشیردر حدود 12 کیلومتری بوشهر بنا شده که اکنون خرابه های آن به نام ریشهرمعروف است.


عرب هایی که از این محل به داخل ایران نفوذ کردند آن را زي‌ضهرنام‌گذاری کرده اند.(6)


نام بوشهر برای نخستين بار در کتاب معجم ابلدان یاقوت حموی (621 ه.ق) آمده است.


گُیلسترنج،مؤلف کتاب جغرافیای تاریخی سرزمین های خلافت شرقی نیز آن را یادآور شده و یاد کرده است.(7)


در زمان نادرشاه افشار، بوشهر آباد شد و ريشهر از اهميت افتاد. بندر جديد بوشهر را نادرشاه در محل يک روستای ماهيگيری ايجاد کرد. اين بندر مرکز بازرگانی معتبری می‌شد و ازآن‌جا با بنادر هندوستان را بطه‌ی مستقيم برقرار گرديد. از مسقط و بنادرعربستان،کشتي های بادی و لنج‌های بزرگ به بوشهر می‌آمد.(

نادرشاه افشار که متوجه وضع نامطلوب خیلج فارس شده بود در صدد ایجاد نیروی دریایی برای تامین ارتباط جزایر با سواحل خلیج فارس برآمد و عبداللطیف یا لطیف خان را در سال 1147 ه.ق (1735 م) به ایالت دشتستان و شولستان و قبودانی(کاپیتانی)کل سواحل و بنادرخیج فارس انتخاب و اعزام کرد.

از ایمن رو آبادیری‌شهر به بوشهر امروزی انتقال یافت و به تدریج آباد شد.(9)



***
در سال 1750 ميلادی. ابومهيری پسرشيخ ناصرخان،ناخدا باشی کشتي‌های نادرشاه،طرح اصلی بوشهر را ريخت و پس از آن بوشهرمقر نيروی دريايی نادر شد. به دستور نادرشاه يک کارگاه کشتی‌سازی به سرپرستی جانالتون انگليسی که با لقب جمال بيگ،درياسالار کشتی‌های نادرشاه در شمال بود،درآنايجاد کرد.


در زمان کريم‌خان زند،بوشهر اهميت فراوانی يافت و رقيب بندر بصره شد.

اين بندر از مراکز عمده‌یخليج‌فارس به شمار می‌آمد و بازرگانان بوشهر، قسمت عمده‌ی تجارت خليج فارس واقيانوس هند را به عهده داشتند.(10)


لطیف خان که در فرمان انتصاب ،به اصطلاح ترکان عثمانی قبودان خوانده شده است، نخست به گمبرون(بندرعباس)رفت و یا نمایندگی بازرگانی انگلستان و هلند وارد مذاکره شد. تادرباره‌ی پیش بینی تهیه‌ی قدرت دریایی ایران، شالوده‌ی اساسی اعمال حق سیادت برخلیج فارس را طرح کرد،از این رولطیف خان،بندر بوشهر رابرای مرکز عملیات فرماندهی خود انتخاب کرد و در آنجا به احداث بناهای مختلف پرداخت و نام آن محل را به بندر نادریه تبدیل کرد.(11)


ولی این شهر پس از نادرشاه به همان نام قبلی یعنی بوشهر خوانده شد.


بوشهردگرگون شده‌ی بوخت اردشیراست به معنی شهر رهایی،شهری که اردشیر در آن رهایی یافت . در زبان انگلیسی بوشهر(Bāsidon و در زبان فرانسوی بوشیر(Bušir است.




شهرستان بوشهر:


ويرانه‌های عيلامی ريشهر،تل‌پی‌تل،شاه نشين،گورستان شغاب،کليسای ظهور مسيح،گورها سنگی خارگ،کليسای نسطوريان،قلعه‌ی هلندی‌های خارگ و...


شهرستان دشتستان:


کاخ هخامنشی برازجان،کاخ سنگ سياه، آثار تنگ ارم، آثار بردک سياه،پلو کاروانسرای مشير، برج رستم خان،جوق قيل، آثار باستانی توز، غارهای چهل خانه‌ی سعدآباد و...


شهرستان گناوه:


تل گنبد، تل گوری،آتشکده‌ی باباکلو،بی‌بی حکميه، قريه‌ حصار ديلم و....


شهرستان دير:


قلعه‌ی بردستان،قلعه‌ی گنوی،مقابرگنخک هيبرونی، آثار تل سوزو، ویرانه‌های جبرونی و...


شهرستان کنگان: قلعه‌ی کنگان و آثار بندر اختر،آثار باستانی سيراف،گور سيبويه،آرامگاه قطب الدين.


شهرستان تنگستان: قلعه‌یکلات،قلعه‌ی کلات خوانين،قلعه‌ی تنگستان، قلعه‌ی محمد علی خان.


شهرستاندشتی: قلعه‌ی خورموج ،آتشکده‌ی مُند، عمارت مشير، مقبره‌ی کلات.


ـــــــــــــــــــــــــ ـــــــــــــــــــــــــ ـــــ ـــــ ـــــــــــــ


1-افشار سيستانی،نگاهی به بوشهر،ص 631.


2-فيلد،دکتر هنری. مردم شناسی ایران،ص 254.


3-اقتداری،احمد.زبان‌های محلی و فولکور خليج فارس،سمينار خليج فارس،جلد2،اداره‌ی کل انتشارات و رادیو،تهران،1341،ص 126.


4-حميدی،دکتر جعفر. بوشهر بندری با 2000 سال زندگی، بندر و دریا، سال اول، شماره‌ی 6،فروردين ماه 1365،ص62 مکرر.


5-گيرشمن،رمان. ایران از آغاز تااسلام،ص 222.


6-رايين،اسماعيل.دريانوردی ايرانيان،جلد2،ص 632.


7-لستنج،گای.جغرافيای تاريخی سرزمين‌های خلافت شرقی،ص 281.


8-اداره‌ی کل انتشارات وتبليغات.گفتارهای راديو،جلد 3، تهران،اسفتد ماه 1320،ص 207.


9- افشار سيستانی،نگاهی به بوشهر،ص35.


10- افشار سيستانی،نگاهی به بوشهر،ص805،806.


11-طباطبايی،محيط.جزرو مد سياسی در خليج فارس،نشريه وزارت امورخارجه،شماره‌ی11،دوره‌ ی دوم،تيرماه 1339،ص

eMer@lD
16-07-2009, 13:16
اصفهان
(پارسی میانه: سپاهان؛ فارسی دری: اصفهان
شهری باستانی در مرکز ایران است که به فاصله ۴۲۰ کیلومتری جنوب تهران، پایتخت ایران، قرار دارد. شهر اصفهان، مرکز استان اصفهان و نیز مرکز شهرستان اصفهان است، و در فرهنگ ایرانی به «نصف جهان» مشهور شده‌است. به لحاظ جمعیت بعد از تهران و مشهد سومین شهر بزرگ ایران می‌باشد.
این شهر طبق سرشماری نفوس و مسکن، در سال ۱۳۸۵، ۱٬۵۸۳٬۶۰۹ نفر جمعیت داشته‌است
این شهر از دیر باز از مهمترین مراکز شهر نشینی در فلات ایران بوده‌است. بناهای تاریخی متعددی در شهر وجود دارد که تعدادی از آنها بعنوان میراث تاریخی در یونسکو به ثبت رسیده‌است

اصفهان در منطقه‌ای نیمه‌کویری در مرکز ایران و در کنار رودخانهٔ زاینده‌رود قرار گرفته‌، و از مراکز گردشگری، فرهنگی و اقتصادی ایران است. آب و هوای آن معتدل و دارای فصول منظم است.


پیشینهٔ نام اصفهان

شهر اصفهان از روزگاران کهن تا کنون به نامهای: صفاهان، صفویان، پارتاک، پارک، پاری، پاریتاکن، پرتیکان، جی، دارالیهودی، رشورجی، سپاهان، سپانه، شهرستان، صفاهان، صفاهون، گابا، گابیان، گابیه، گبی، گی، نصف جهان و یهودیه سرشناس بوده‌است.

بیشتر نویسندگان بر این باورند که چون این ناحیه پیش از اسلام، به ویژه در دوران ساسانیان، مرکز گردآمدن سپاه بود و سپاهیان مناطق جنوبی ایران، مانند بختياري، فارس، خوزستان، سیستان و... در این ناحیه گرد آمده و به سوی محل نبرد حرکت می‌کردند، آنجا را «اسپهان» گفته، سپس عربی شده و به صورت «اصفهان» درآمده‌است.


این شهر دارای واژگان کهنتری است که با نام کنونی آن، هیچ‌گونه پیوندی ندارد، مانند: گابیان، گابیه، جی، گبی، گی، گابا



تاریخ

در طول تاریخ به آسانی نمی‌توان رد شهر اصفهان را بطور پیوسته دنبال نمود. هر چند اصفهان در مرکز فلات ایران قرار داشت. به علت آنکه در دوران پیش از اسلام نقطه ثقل امپراتوری‌های هخامنشی تا ساسانی، قلمرو غربی امپراتوری‌ها و بخصوص بین النهرین بود، این شهر در کانون توجه این سلسله‌ها قرار نداشت. در طول تاریخ تا دوران اسلامی می‌توان در محل فعلی شهر اصفهان ردپای شهرهای مختلفی تحت نامهای مختلف، محلهای مختلف و حتی مردمان متفاوتی را پیگیری نمود.

هر چند در دوران اسلامی منطقه جغرافیایی اطراف شهر نام اَسپاهان که نام تقسیم بندی حکومتی زمان ساسانیان بوده‌است را حفظ کرده‌است. در هنگام حمله اسکندر مقدونی به ایران، این شهر مرکز گابیویی‌ها

بوده‌است و از آن تحت عنوان گابای یا تابای نام برده شده‌است. در قرون اولیه اسلامی، منابع اسلامی از دو شهر در مکان فعلی شهر اصفهان نام می‌برند؛ شهری بنام جَی در مکان فعلی محله جِی و دیگری شهری در سه کیلومتری غرب جَی با نام یهودیه که جمعیتی قابل توجه از یهودیان را در خود جای داده بود.


سوغات شهر

معروفترین سوغات اصفهان گز است. گز یک نوع شیرینی است که با گز انگبین یا ترنجبین شکر بادکا و مغز پسته، بادام، فندق یا گردو و سفیده تخم مرغ و گلاب ساخته می‌شود. در گز از هیچ ماده شیمیایی استفاده نمی‌شود.

بعد از اسلام این شهر رو به پیشرفت نهاد. در دوره سلجوقی این شهر به عنوان پایتخت سلجوقیان برگزیده شد. اوج شکوفایی اصفهان به زمان صفویان بر می‌گردد؛ هنگامی که شاه عباس کبیر پایتخت صفویه را به این شهر منتقل نمود.



معماری و آثار تاریخی اصفهان


میدان نقش جهان

اصفهان سرشار از آثار هنری و تاریخی است که میدان نقش‌جهان، مِنارْ جُنبان، هتل عباسی، برج کبوترخانه، گذر چهارباغ عباسی، سبزه میدان، کاخ چهلستون، آتشگاه اصفهان، کاخ عالی‌قاپو، کاخ هشت‌بهشت و مدرسه چهارباغ از بارزترین آنها هستند


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



پل‌های تاریخی :


پل جویی، پل شهرستان، پل مارنان، سی و سه پل یا پل الله وردیخان و پل خواجو


بازارهای تاریخی :
بازار اصفهان، بازار قیصریه اصفهان یا بازار صفویه یا بازار سلطانی، بازار شاهی یا بازارچه بلند بازار دردشت، بازار بیدآباد، بازار و ریسمان، بازار غاز، بازارهای معروفی اطراف میدان نقش‌جهان: بازار مسگرها، بازار ترکش‌دوزها، بازار کلاهدوزها، بازار لواف‌ها و بازار آهنگرها



مساجد تاریخی:

مسجد علی، مسجد امام، مسجد حکیم، مسجد حاج‌ محمدجعفر آباده‌ای، مسجد علیقلی‌آقا، مسجد قطبیه، مسجد ایلچی، مسجد آقا نور، مسجد رکن الملک، مسجد سید، مسجد رحیم خان، مسجد صفا، مسجد ذوالفقار، مسجد خان، مسجد شیخ لطف الله، مسجد مصری، مسجد جمعه، مسجد لنبان و مسجد مقصودبیک



از دوره قبل از اسلام، چیزی به جز بقایای آتشکده‌ای در کوه آتشگاه، اکتشافات اندکی در تپه اشرف و همچنین پل شهرستان (متعلق به دوران ساسانیان) بجا نمانده‌است که از میان آن سه تنها بنای برپا و برجا همین پل شهرستان است.

بیشتر آثار تاریخی بجا مانده در مربوط به دورهٔ اسلامی است. آثاری از تمامی دوره‌های تاریخی پس از اسلام بجا مانده‌است اما بویژه آثار دو دوره باشکوه از تاریخ اصفهان یعنی دورهٔ سلجوقی و دورهٔ صفوی برجستگی ویژه‌ای دارد، که هر کدام دارای ویژگی‌ها و سبک معماری یگانه خود است.






برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید


دوران سلجوقیان

ایوان شمالی مسجد جامع

معماری سلجوقیان - که بویژه در مسجد جامع نمود می‌یابد - ساده و بی‌پیرایه اما با ظرافت فراوان است. از ویژگی‌های دیگر معماری این دوره سکوت و درونگرایی به دور از هر گونه جلوه‌گری آن است. بجای آنکه بیننده تحت تأثیر آنی آن قرار گیرد، آرام آرام زیبائی و عظمت اسرار آمیز آن را در جای خود احساس می‌کند. برخلاف معماری و هنر دوره صفوی که توجه به جلوه‌های رنگ و نور و چشمگیری و درخشندگی از ویژگی‌های آن است.

آرامگاه ملکشاه و سلطان سنجر و خواجه نظام الملک از آثار تاریخی این دوره در شهر اصفهان می‌باشد.



دوران صفویان

عصر صفوی، عصر کمال و شکوفایی نبوغ معماری و شهرسازی در ایران است. زیباترین و با شکوه‌ترین آثار معماری ایران در همین دوره، توسط معماران خلاق و هنرمندی چون محمدرضا و علی اکبر اصفهانی آفریده شد. در زمان شاه عباس اول صفوی پایتخت از قزوین به اصفهان منتقل شد. اصفهان در مرکز امپراتوری صفوی قرار داشت و نسبت به قزوین به خراسان نزدیک تر بود. موقعیت جفرافیایی این شهر موجب افزایش سرعت عکس‌العمل شاه در مقابل تهدیدات ازبکان و عثمانیان بود.شاه عباس بدون ایجاد تفییرات عمده در بخش قدیمی شهر، بخش‌های جدیدی را به آن افزود. میدان نقش جهان، دولتخانه و خیابان چهارباغ در کنار بخش‌های قدیمی شهر ساخته شدند.

از ویژگیهای مهم در شیوهٔ معماری این دوره، علاوه بر استحکام و زیبایی ساختار، درخشش بیان است. در آثار این دوره تابش رنگ و نور، و جذابیت سطوح و شکوه چشمگیر آنها، احساس زیبائی خیره کننده‌ای در بیننده ایجاد می‌کند و طنین رنگها و سطوح مکرر کاشیهای درخشان به منظره‌ای شفاف، مجرد و روحانی تبدیل می‌شود.

معماری این دوره از لحاظ وسعت و کارآیی، بسیار متنوع است و در تمامی ابعاد حیات فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی مردم حضوری زنده و پویا دارد. باشکوه‌ترین مساجد، عظیمترین میدانها، زیباترین پلها و خیابانها، بزرگ‌ترین بازارها، مدرسه‌ها، و کاروانسراها در این عصر ساخته شد. و همه در نوع خود در اوج کمال هنری، استحکام و کارآیی و بعضی چنان باشکوه و زیبا و کامل، که گاهی نمی‌توان باور کرد که انسانی ناچیز آن را پدید آورده باشد.


طبیعت اصفهان

زاينده رودبزرگترين رودفلات مركزي ايران ازكوههاي بختياري سرچشمه گرفته وباورودبه اصفهان زيبايي،شكوه وسرزندگي راساليان سال به اصفهان ارزاني داشته است... همچنین جنگل ناژوان از مناطق خوش آب و هوای حاشيه زايند رودمی‌باشد،ازديگرمناطق طبیعی قابل گشت و گذار اصفهان می‌توان به کوه کلاه قاضی و کوه صفه اشاره نمود. منطقه کلاه قاضی یک پارک ملی است با نام پارک ملی کلاه قاضی که محل زیست جانوران زیادی مانند کل، بز، آهو، و عقاب است.


کوه کلاه قاضی

کوه کلاه قاضی قسمتی از رشته کوه ماهدشت است. بلندترین قله این کوه به ارتفاع ۲۵۳۴ متر است که در جنوب خاوری اصفهان واقع و شکلی شبیه کلاه قاضیان در ادوار گذشته دارد. کوه کلاه قاضی از مناطق حفاظت شده شکار ممنوع و پناهگاه حیات وحش است و دارای پاسگاه‌های مختلف شکاربانی است و چشمه‌های زیادی در دامنه‌های این کوه وجود دارد که گله‌های حفاظت شده بز و پازن از آن استفاده می‌کنند. این کوه را معمولاً از گردنه‌ای موسوم به گردنه لاشتر در فاصله حدود ۳۰ کیلومتری اصفهان در جاده اصفهان به شهرضا می‌نوردند. این کوهستان دارای دره‌های متعدد شمالی و جنوبی است و وجه تسمیه آن شکل کاملاً مشخصی است که قله آن دارد و از شهر اصفهان به شکل کلاه قاضیان قدیم به چشم می‌آید. کوه کلاه قاضی دارای دیواره‌های بلند با سنگ‌های مناسب جهت صخره‌نوردی است به همین دلیل مورد توجه صخره‌نوردان قرار گرفته و مسیرهای گوناگونی در آن گشایش شده‌است.


کلاه قاضی از شرق قله

در دره‌ای به نام دره شاهین که در قسمت جنوب خاوری کوه واقع شده گروه کوهنوردی چکاد کوهستان اصفهان به همت سایر علاقمندان در صدد ایجاد محلی با گذرگاه‌های متنوع آموزشی است که هیجده خط آن احداث شده‌است. (سال ۱۳۸۱)


دیواره‌های کلاه قاضی

۱) دیواره پلیس راه در شمال غربی پلیس راه اصفهان-شهرضا-مبارکه قرار دارد.

۲) دیواره محیط زیست در شمال پاسگاه محیط زیست کلاه قاضی قرار دارد.

eMer@lD
16-07-2009, 13:23
هتل عباسی


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

مسجد چهارباغ




[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

درون مسجد شیخ لطف‌الله



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


درون مسجد شیخ لطف‌الله



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
16-07-2009, 13:29
زیر پل خواجو

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
پل خواجو در شب


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
مسجد شیخ لطف الله



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
مسجد شاه در شب

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
هتل عباسی

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
16-07-2009, 13:31
ارامنه بعد از کوچ بزرگ یعنی در سال ۱۶۰۵ به دستور شاه عباس دوم به اصفهان آورده شدند . آنها از بدو ورود شروع به ساختن محل زندگی کردند و در وحلهٔ اول کلیساها را بنا کردند . ارامنه مردمانی بودند که مذهب برایشان اهمیت بسیاری داشت . پس این باعث می‌شد که محلی برای دعا و راز و نیاز با خدای خود داشته باشند . اولین آنها کلیسای وانک بود . وانک اولین بار در سال ۱۶۰۴ ساخته شد که البته این بنا خیلی کوچک‌تر از بنای فعلی و با وسعت کم ساخته شد. ۵۰ سال بعد از ساخت اولیه به خواست و تشویق خلیفه‌ وقت داویراول ( خلیفه شخصی است روحانی که ازدواج نمی‌کند و امور ارامنه در دست اوست این شخص از ارمنستان و یا لبنان که رئوس مذهبی ارامنه هستند انتخاب شده وبه نقاط مختلفی که ارامنه ساکن هستند فرستاده می‌شود ) این مکان ویران شده و جای آن بنایی با طرحی شکوهمند و عظیم ساخته می‌شود . ساخت این مکان ۹ سال به طول می‌انجامد . و در سال ۱۶۶۴ در زمان سلطنت شاه عباس دوم به اتمام می‌رسد این مکان را برای تعلیم راهبان و اسکان خلیفه بنا می‌کنند این کلیسا و یا دیر آمناپرگیچ ( ناجی همگان ) در جنوب اصفهان در محله‌ جلفا یعنی در میدان بزرگ این محله واقع است ، بنای عظیم و برج ساعت آن از فاصلهٔ دور مشخص است با ایرن این بنا با ذوق و سلیقهٔ مردمان این منطقه بیشتر آشنا می‌شویم مردمانی که خاک خود را رها کرده وبه سرزمین غریب آورده شدند و اثری چنین زیبا خلق کرده‌اند . این بنا دو در ورودی دارد که در اصلی دری چوبی بزرگ است که مردم از آن رفت و آمد می‌کنند . سر در این ورودی منظره‌ای از داخل دیر با کاشی لاجوردی و خاکستری مزین شده بالای تصویر به خط ارمنی این چنین نوشته شده ( دیر ناجی همگان محلی برای راهبان ) بعد از ورود دالانی وجود دارد که در دو طرف دالان دو اتاق وجود دارد که قبلاٌ در آن اتاقها به امور مربوط به ارامنه رسیدگی می‌کردند ولی در حال حاضر یکی به عنوان مغازه‌ای کوچک و دیگری به عنوان اتاق نگهبانی از انها استفاده می‌شود . دالان ما را به سمت پلکان ورودی راهنمایی می‌کند . در سمت راست پلکان برج ناقوس واقع است در زیر این برج دو قبر وجود دارد این قبرها مطعلق به سربازی ارمنی و دیگری مطعلق به پیشوای ارمنی است این برج ۳۸ سال بعد از بنای اصلی دیر ساخته می‌شود هزینهٔ آن را تاجری ارمنی به اسم هوانجان جمالیان متقبل می‌شود . در سمت راست این بنا ( برج ناقوس ) کتیبه‌ای بزرگ به رنگ آبی مشخص است و دور آن را سنگهای صلیبی احاطه کرده‌اند این سنگهای صلیبی به زبان ارمنی ( خاچ کارم نام دارند یعنی همان سنگ صلیبی ) این سنگها یا خاچ کارها از کلیساهای ویران شدهٔ جلفا به این مکان آورده شده و در این دیوار نصب شده‌اند . در قسمت سمت چپ برج ناقوس بنای یاد بودی چشم بیننده را به طرف خود جلب می‌کند این بنای یاد بود ، یاد بودی از قتل عام ارامنه‌است که در سال هزار و نه صد و پانزده به دست ترکان عثمانی صورت گرفته هر ساله در این مکان در روز بیست و سه آوریل مراسم برگذار می‌شود که مردم ( ارامنه ) جمع شده و شمع روشن می‌کنند و یاد شهدای ارمنی را گرامی می‌دارند .

چاپچانه کلیسای وانک
چاپچانه کلیسای وانک پشت این بنا واقع شده ، که البته چند سالی است که به چاپخانه تبدیل شده‌است . شایان ذکر است که اولین چاپخانهٔ ایران و خاورمیانه در این مکان تأسیس شد . در سال ۱۶۴۰ به سرکردگی پیشوای مذهبی کلیسای وانک خلیفه خاچاطور کساراتسی چاپخانه‌ای دایر شد ( در کلیسای وانک ) این شخص ماشین چاپ و حروف چاپ را خود شخصاٌ ساخت و در سال ۱۶۴۱ کتابی با مضمون شرح حال پدران روحانی به چاپ رساند . هنوز هم چند نسخه از این کتاب در موزه‌ کلیسای وانک وجود دارد که البته از لحاظ چاپ و کاغذ مرغوب نیست ولی برای چاپ کنندگان آن افتخار بزرگی است .

eMer@lD
16-07-2009, 13:32
کتابخانه کلیسای وانک در زمان کوچ بزرگ ، ارامنه همه چیز خود را جا گذاشتند و به ایران آمده‌اند ولی تنها چیزی که نتوانستند از آن چشم پوشی بکنند کتابهایی بود که در خانه‌های خود داشتند ارامنه با تحمل زحمات فراوان کتابهای زیادی را با خود به ایران ( اصفهان ) آوردند این کتابها تنها ثروتی بود که همیشه برای ارامنه باارزش بود و هست .البته باید گفت در سال ۱۷۷۰ تا ۱۷۹۰ در آن هنگام که ارمنیان و به ویژه پیشوایان مذهبی کلیسای وانک مورد آزار و اذیت قرار گرفتند کتابهای زیادی به خاطر بدست آوردن تفنگ و باروت فروخته شدند ولی بعد از گذشت سالها وقتی وضع به حالت عادی برگشت دوباره این کتابها جمع‌آوری شدند و در سال ۱۸۸۴ قسمتی از کلیسای وانک ( محوطهٔ کلیسا ) را به کتابخانه اختصاص دادند یعنی کتابخانه‌ای بنا کردند و گنجه‌های چوبی برای آن ساختند تا بتوانند از کتابها نگهداری کنند که این کتابخانه و گنجه‌های چوبی آن در حال حاضر وجود دارد . شایان ذکر است تمام این کتابها کتابهای خطی هستند که روی پوست نوشته شده‌اند .
کتابخانهٔ کلیسای وانک در قسمت غربی محوطه کلیسا روبروی نمازخانه واقع است
بعد از آن پیشوای مذهبی خاچاطور شخصاٌ خلیفه خوانس را به ایتالیا فرستاد تا شیوه‌ چاپ کردن را بیاموزد که خلیفه هوانس به آمستردام می‌رود و آنجا شیوهٔ چاپ را آموخته و یک ماشین چاپ نیز با خود به جلفای اصفهان می‌آورد و در سال هزار و شش صد و چهل و هفت کتاب « تهیه و تقویم » را به چاپ می‌رسانند .
در سال ۱۸۴۴ بارون مانوک هورداینان جلفایی یک ماشین چاپ عالی را که گرانقیمت نیز بوده را از اروپا به اصفهان می‌آورد که این ماشین چاپ در حال حاضر در موزهٔ کلیسای وانک نگهداری می‌شود و اولین کتاب را که با این ماشین در کلیسای وانک به چاپ رساندند زبور داوود بود که تنها نسخهٔ باقیمانده از آن در کتابخانه‌ بولئان آکسفورد محفوظ است .

موزه کلیسای وانک این موزه در سال ۱۸۷۱ در کلیسای وانک ساخته شد .بعد از کتابخانه موزهٔ این کلیسا قرار دارد .
این مکان محل نگهداری اجناس گرانقیمت و نایابی است که در دنیا نظیر آنها وجود ندارد باید گفت که بشر این اموال گرانقیمت و نایاب به وسیلهٔ مردم هدیه شده‌اند که اهدای این اموال بیشتر برای آن بوده که جایگاه مناسبی برای یادگارهای گذشتگان وجود داشته باشد تا آیندگان بدانند پدرانشان که بودند و چه کردند .
در این مکان از انجیلهای زیبایی نگهداری می‌شوند که یکی از آن انجیلها کوچک‌ترین انجیل دنیا است که با هفت زبان نوشته شده و هفت گرم وزن دارد.


اماکن اداری کلیسای وانک در گذشته کارهای اداری و قضایی ارامنه‌ جلفا در این مکان صورت می‌گرفت از تنظیم قباله ازدواج تا تعمیر و ثبت فوت و تولد و امور قضایی مثل شکایات و رسیدگی به ان انجام می‌شد این امر در حال حاضر ادامه دارد و ارامنه جلفا برای کارهای خود به این محل رفت و آمد می‌کنند . برای همین در دیر آمناپرگیچ ساختمانی ساخته می‌شود که در حال حاضر نیز برپاست و خدمتگزاران مردم در این مکان به کارهای جامعهٔ ارمنی در جلفا رسیدگی می‌کنند .
البته این را نیز بنا به فراموش کرد که در گذشته امور ارامنهٔ بعضی از کشورها مثل هند نیز در دیرآمناپرکیج حل و فصل می‌شده ولی در حال حاضر فقط به امور ارامنهٔ جنوب ایران رسیدگی می‌کنند .
این مکان در جنوبی‌ترین قسمت دیر واقع است و سال ساخت آن به زمان سلطنت ناصرالدین شاه باز می‌گردد .
در قسمت شرقی دیر روبروی موزه محل اسکان اسقف و یا خلیفه وقت ساخته شده‌است دو طبقه دارد که در طبقهٔ اول وسائل و مایحتاج ذیر در آن نگهداری می‌شود و طبقهٔ دوم محل سکونت اسقف است .

eMer@lD
16-07-2009, 13:39
موقعيت جغرافيايي آبادان

حدود وسعت


در خصوص حدود و ثغور شهر آبادان از گذشته‌هاي دور ميان جغرافي‌دانان و مورخان اختلاف نظر بوده است. مطالعه‌ي متون تاريخي، اين پديده جغرافيايي را براي خواننده روشن مي‌كند. اصطخري(درسال 340 هـ.ق)آنجا كه به ذكر مسافات ديار عرب مي رسد، مي‌نويسد:«ازعبادان تا بحرين پانزده مرحله دارند، و از بحرين تا عمان يك ماهه راه، و از عمان تا مهره يك ماهه راه، و از رود تا حضرموت يك ماهه راه، و ازجده تا ساحل جحفه پنج مرحله، و از ساحل جحفه تا جار سه مرحله، و از جار تا ابله بيست مرحله، و از كوفه تا بصره دوازده مرحله، و از بصره تا عبادان دو مرحله، اين است گشت درياي محيط بر ديار عرب.»[1]


اسحاق بن حسين منجم در كتاب«آكام المرجان في ذكر المدائن المهشوره في كل مكان»كه يك متن جغرافيايي از سده چهارم هجري قمري است در ذكر شهر عبادان آورده است.

«عبادان در اهواز ودر اقليم چهارم قراردارد. فاصله آن از خط مغرب هفتاد و پنج درجه---چهارهزار و نهصد و پنجاه ميل—و از خط استوا سي و يك درجه-- دو هزار و دويست و سي و شش ميل—است.»[2]


ابن حوقل(در سال 367 ه-ق)قول اصطخري راتأييد مي كند و مي گويد:«اما گرد بر گرد جزيره العرب، از عبادان تا بحرين و هجر در حدود پانزده مرحله است»[3]

ابوعبيده در كتاب«مراصد الاطلاع» به سال700 هجري قمري در تشريح حد ناحيه سواد كه روستايي از روستاهاي عراق است مي نويسد«از حديثه الموص است تا عبادان طولا،و از غديب القادسيه تا حلوان عرضاً پس طولش 160 فرسخ است و طولش از طول عراق بيشتر است... و عرض عراق همان عرض سواد است بي‌اختلاف و آن هشتاد فرسخ است.»[4]

حمد اله مستوفي در قرن هشتم هجري در كتاب «نزهه القلوب»در رابطه با طول و عرض عبادان بيان مي كند كه:«...و عبادان كه وراي آن عمارت نيست و در اين معني گفته اند مصراع ليس قريه وراء عبادان حديث بسيار وارد است او رااز ثغور شمارند كه سرحد مسلماني است باكفار هند...»[5]

وي در جاي ديگر مي‌گويد:«...از بصره تا عبادان دوازده فرسنگ و از آنجا دو فرسنگ ديگر خوشاب است...»[6]

در گذشته برخي از جغرافي‌دانان ابعاد جغرافيايي آبادان را به طور دقيق بيان مي‌كردند. براي نمونه ابن سرابيون در سال 290 هجري قمري موقعيت آبادان را در كتاب«عجايب الاقاليم السبعه»(عرض و طول جغرافيايي) را چنين مي نويسد:«شهر عبادان بركنار دريا، طول 75 درجه و 55 دقيقه و عرض آن 31 درجه است.»[7]


در بيان طول و عرض جغرافيايي آبادان اختلاف نظر بين جغرافي‌دانان مسلمان و يوناني وجود داشته است. برخي 30 درجه و 24 دقيقه عرض شمالي در حالي كه عده‌اي ديگر 31 درجه و21 دقيقه عرض شمالي گفته اند و 48 درجه و 15 دقيقه طول شرقي، در حالي كه عده اي 48 درجه و 17 دقيقه طول شرقي بيان مي‌كنند. عده‌اي نيز30 درجه و 22 دقيقه عرض شمالي و 48 درجه و 15 دقيقه طول شرقي گفته‌اند. بطلميوس طول آبادان را 75 درجه و ربع وعرض آن را 31 درجه دانسته است.[8]

در يك جمع‌بندي، شهر آبادان مركز شهرستان بين 30 درجه و22 دقيقه و 30 ثانيه عرض شمالي و48 درجه و 12 دقيقه و 30 ثانيه طول شرقي نسبت به نصف‌النهار گرينويچ قرار گرفته و بلندي آن از سطح دريا 2 متر و فاصله‌ي هوايي آن تا تهران 666 كيلومتر است. فاصله زميني آن تا خرمشهر 15 كيلومتر، تا اهواز 115كيلومتر و تا تهران 1046 كيلومتر است.[9]

در بيان جايگاه آبادان و موقعيت آن، برخي از جغرافي‌دانان تاريخ رودخانه‌ها را مبنا قرار داده و سپس وضعيت جغرافيايي آبادان را تشريح كرده‌اند. اصطخري به سال 340 هجري قمري به ذكر ديار عراق كه مي رسد بيان مي‌داردكه:«و شهرهاي كوچك است ...»[10]

در جاي ديگر كه به ذكر حدود خوزستان مي‌رسد، مي نويسد:«شرقي حدود خوزستان حد پارس و سپاهان است ....و جانب غربي ناحيت واسط و جايگاهي كه آن را دورالراسبي خوانند. و حد شمالي آن حد صيمره و كرخه و لورتا به حدود جبال پيوندد از سپاهان ... و ليكن حد جنوبي از عبادان تا روستاي واسط مخروط مي‌شود، پس تنگ‌تر آيد از آنچه در برابر اوست هم از حد عبادان تا دريا بر حد پارس تقويسي است كه در زاويه افتد، پس اين حد جنوبي به دريا رسد.»[11]

اين حوقل به سال 367 هجري قمري آبادان را هم برمبناي دريا و هم بر مبناي رودخانه تشريح حدودي مي‌كند. او مي‌نويسد:
«اما عبادان قلعه كوچك آبادي بر كناره دريا و محل گرد آمدن آب دجله است و آن رباطي است كه جنگجويان از صفريه و قطريه به ديگر دزدان دريايي در آنجا مي باشند و در آنجا پيوسته مرز داراني مراقبت مي كنند. عبادان رود دجله را به عرض قطع مي كند و در ساحل همين دريا به مهرويان از سرزمين فارس مي رسد و در اين ميانه جاهايي است كه جز از راه آبي راهي بدانها نيست، زيرا آبهاي خوزستان به رود دورق و حصين مهدي و باسيان مي پيوندد و همگي به دريا مي‌ريزند.»[12]

ياقوت حموي در سال 626 هجري قمري (1229 ميلادي)جايگاه آبادان را دقيق‌تر در رابط با رودخانه تشريح مي كند و بيان مي دارد كه:«ايرانيان آن را ميانرودان نامند، زيرا در ميان دو رود جاي گرفته است.»[13]

ابوالفداء به سال 721 هجري قمري در «تقويم البدان»موقعيت آبادان را در رابطه با رودها و دريا چنين بيان مي كند:«سپس دريا بر ساحل عمان امتداد يابد و به طرف شمال گذرد تا به عبادان رسد...».[14] و به ذكر رودخانه دجله كه مي رسد چنين مي گويد:«و به عبادان، مي رسد و در معرضي در طول هفتاد و پنج درجه و همان عرض سي و يك و نصف درجه، به دريا مي ريزد.»[15]

عده‌اي ديگر از جغرافي دانان تاريخي موقعيت جغرافيايي آبادان را صرفاً بر مبناي دريا بيان كرده‌اند. اصطخري به سال340 هجري قمري اين موقعيت را چنين مي‌گويد:«و در خوزستان دريا نيست مگر اندك مايه از درياي پارس كه از ماهي رويان تا نزديك سليمانان برابر عبادان باشد.»[16]

پس از اصطخري ، مسعودي (346 هجري قمري/ 957 ميلادي)در ذكر حدود نواحي سواد(عراق)مي نويسد:«حد آن از سوي مشرق جزيره‌اي است كه به درياي پارسي پيوسته و به ميانرودان معروف است.»[17]


اسحاق بن حسين منجم در سده ي چهارم هجري قمري چنين مي ‌گويد:«و عبادان بر كرانه درياي عراق واقع شده كه به درياي بزرگ اخضر پيوسته است.»[18]

احمد مقدسي نيز آبادان را «شهري در محاصره دريا»[19]

توصيف كرده است.
شهر آبادان از نظر دوري و نزديكي به دريا، در طي قرون متمادي شاهد تغييرهاي عمده اي بوده است. آبادان به طور نسبي هر سال از دريا فاصله مي گيرد و علت آن رسوباتي است كه جريان رودخانه‌اي بهمنشير و اروند رود با خود به طرف دريا برده و روز به روز بر فاصله شهر آبادان از دريا مي افزايد. ناصر خسرو قبادياني كه در سال 443 هجري قمري از آبادان ديدار كرده درباره فاصله دريا تا ديوارهاي آن مي‌نويسد:
«...و عبادان بر كنار دريا نهاده است،چون جزيره‌اي كه شط آنجا دو شاخ شده است، چنان كه از هيچ جانب به عبادان نتوان شد الا به آب گذر كنند و جانب جنوبي عبادان خود درياي محيط است كه چون مد باشد تا ديوار عبادان آب بگيرد و چون جزر شود كمتر از دو فرسنگ دور شود.»[20]

سه قرن بعد از ناصر خسرو، ابن بطوطه درسال 725 هجري قمري به آبادان مي آيد و مشاهداتش را اينگونه در «سفرنامه» خود مي نگارد:«عبادان قريه بزرگي است در زميني شور و فاقد عمارت و آبادي، عبادان معبدها و رباط‌ ها و مسجدهاي متعدد دارد و فاصله آن تا ساحل دريا سه ميل است.»[21]


بنابراين با بررسي متون تاريخي و جغرافيايي در مي يابيم كه از قرن اول تا قرن پنجم، آبادان بر ساحل خيلج‌فارس واقع بوده است كه در دوره‌ي بعد از آن سه ميل از دريا فاصله مي گيرد. امروزه فاصله آبادان تا دريا 50 كيلومتر از شمالي‌ترين نقطه خليج فارس دور شده است.[22]

قرارگرفتن آبادان در جوار دو رودخانه از يك طرف و خليج‌فارس از طرف ديگر باعث شده تا برخي را عقيده بر اين باشد كه آبادان زماني شبه جزيره بوده زيرا از سمت خرمشهر رودخانه‌اي وجود نداشته و گويا بين سالهاي 324 الي 372 هجري قمري عضدالدوله ديلمي نهر حفار يا فم عضدي (نهر عضدي)را گسترش داد وبه صورتي كه امروز شاهد آن هستيم درآورد. اين كه آبادان زماني احتمالاً شبه جزيره بوده سخني است كه مي توان پذيرفت. ليكن اين عقيده كه در نتيجه‌ي حفر نهر به فرمان عضد الدوله ديلمي(324-372 هجري قمري/ 936 -982 ميلادي)شبه جزيره آبادان به صورت جزيره درآمده، جاي تأمل است، زيرا قرنها پيش از عضدالدوله، چندين جغرافي‌دان يوناني و از آن ميان «فيلوس تورگيوس» در سده 4 ميلادي از آبادان به عنوان جزيره‌اي ياد مي‌كنند كه ميان دو رود محصور بوده است.[23]

منطقه‌اي با چنين ويژگي‌هايي بيشتر جزيره است تا شبه جزيره، شايد هم آبادان در گذشته‌اي دور اندك پيوندي با خشكي داشته است. اين گفته ابوالفداء(732 هجري قمري/ 1322 ميلادي) كه عبادان بر درياي فارس است و اين درياگرد آن را گرفته، چنانكه جز اندكي از آن در خشكي نيست[24]

مي تواند مؤيد فرض شبه جزيره بودن آن بوده باشد.
تعبير اعتماد السلطنه(1329 هجري قمري/ 1911 ميلادي)نيز آن جا كه مي گويد «وقتي به شبه جزيره عبادان مي رسي، دجله منشعب مي شود و عبادان به سبب ريختن اين دو شعبه دجله به دريا به اين وضع جزيره مي‌شود»[25
]در خور توجه است. احمد كسروي نظريه‌ي اتصال كارون به شط العرب در شمال جزير‌ه‌ي آبادان را چنين بيان مي كند:
«اين نكته را هم بايد گفت كه در زمان‌هاي باستاني كارون با شط العرب در نياميخته، از جويي كه امروز به نام بهمنشير معروف است، يك سره به دريا مي ريخته، نمي دانيم كدام پادشاهي جويي ميانه دو رود براي آمد و شد و كشتي‌ها پديد آورده كه حال امروزي پيدا شده و در همان زمان‌ها بوده كه در شمال اين جوي در آنجا كه دو رود به هم مي‌پيوندند، آبادي پيدا شده كه به نام «بيان»معروف بوده. نيز آن جوي نوين را جوي بيان مي ناميده‌اند. در قرن‌هاي نخستين اسلامي بيان يكي از شهرهاي خوزستان شمرده مي شد و ناچار به علت آمد و شد كشتي‌ها تجارت مهمي داشته، يكي از كارهاي تاريخي عضدالدوله ديلمي اين است كه آن جوي بيان را كه براي آمد و شد كشتي‌هاي بزرگ گنجايش نمي داده، پهن‌تر و گودتر گردانيده، به نام خود«جوي عضدي»ناميد و پيداست كه از اين كار او رونق بيان بيشتر گرديد. گويا از همان زمان عضدالدوله و در نتيجه آن كار او بوده كه كارون از جوي ديرين خود(بهمنشير)بازگشته و بخش انبوه آب آن از راه جوي بيان به شط العرب ريخته است.»[26]


در هر صورت، پژوهش‌هاي جغرافي‌دانان نشان مي دهد كه در روزگاران قديم آبادان جزيره نبوده است. در واقع اين خشكي دلتايي بوده كه هر سال بر وسعت آن افزوده شده است. بعدها اين دلتا به صورت جزيره در آمده است.
حدود جغرافيايي امروز آبادان، از اين قرار است:«از شمال، شهرستان خرمشهر و رود كارون، از مشرق، رودخانه بهمنشير و اراضي مسطح باتلاقي، و از جنوب و مغرب، اروند رود(شط العرب). شهرستان آبادان به سبب محصور بودن بين رود كارون، شط العرب و رود بهمنشير جزيره‌اي را تشكيل مي دهد...»[27]


شهرستان آبادان با مساحتي حدود 2796 كيلومتر مربع در جنوب غربي خوزستان و منتها اليه خليج فارس واقع است. درازي آن حدود 64 كيلومتر، پهناي آن بين 3 تا 20 كيلومتر و ارتفاع بالاترين نقطه‌ي آن سه متر از سطح دريا است. اين شهرستان از جانب شمال به شهرستان‌هاي شادگان و خرمشهر، از شرق به شهرستان بندر ماهشهر و رودخانه بهمنشير، از جنوب به خليج فارس و از غرب به مرز ايران و عراق و اروند رود محدود است.
از آن جا كه مرز ايران و عراق در قسمت اروند رود هميشه مورد مشاجره و اختلاف بين دو كشور بوده است، لازم است در اين جا اين نكته روشن گردد، زيرا به هر جهت اين بحث به يك سمت آبادان نيز مربوط مي‌گردد.

مرز ايران و عراق تا سال 1353 هجري شمسي(1975 ميلادي)مطابق تعهد ايران و عثماني بوده است، به استثناي اصلاحي كه ضمن عهدنامه‌اي بين پادشاه ايران و پادشاه عراق به تاريخ 13 تير ماه سال 1316 هجري شمسي تنظيم و به امضا رسيد كه در آن بخشي از موافقتنامه در مورد اروند رود به شرح زير بوده است:
«ماده 2- خط سرحدي به جلوترين نقطه جزيره شطيط(تقريباً در 30 درجه و 17 دقيقه و 25 ثانيه از عرض شمالي و در 48 درجه و 19 دقيقه و 28 ثانيه طول شرقي) رسيده به طور عمود از حدآبهاي جزري به تالوگ[28]اروند رود ملحق مي شود و تا نقطه واقع در مقابل اسكله فعلي نمره يك آبادان(تقريباً در 30 درجه و 20 دقيقه و 4/8 ثانيه عرض شمالي و 48 درجه و 16 دقيقه و 13 ثانيه طول شرقي)آن را تعقيب مي نمايد. از اين نقطه مجدداً خط سرحدي به سطح آب‌هاي جزري متصل شده و خط سر حدي را به طوري كه در صورت مجالس 1914 ميلادي توصيف گرديده است، پيروي مي نمايد.


ماده 4- از نقطه‌اي كه حدود اراضي دولتين به اروند رود مي‌رسد تا دريا مقررات ذيل نسبت به اروند رود اجرا خواهد گرديد.

الف- اروند رود به طور متساوي براي كشتي‌هاي تجاري كليه ي كشورها باز خواهد بود. كليه‌ي عوارض مأخوذه جنبه‌ي حق الزحمه‌اي داشته و منحصراً به طور عادلانه به مصارف نگاهداري و قابل‌كشتيراني بودن يا بهبود راه كشتيراني و مدخل شط ازطرف دريا تخصيص داده خواهد شد و يا به مصارفي كه مفيد براي كشتيراني است خواهد رسيد، عوارض مذكوره براساس ظرفيت رسمي كشتي‌ها و يا آب‌خوري يا توأماً هر دو حساب خواهد شد.
ب- اروند رود براي عبور ناوهاي جنگي و كشتي‌هاي ديگر طرفين كه براي تجارت اختصاص ندارند باز خواهد بود.

ت- اين موضوع كه در اروند رود خط سرحدي گاهي حد آب‌هاي جزري و گاهي تالوگ يا وسط المياه را تعقيب مي نمايد به هيچ وجه به حق استفاده طرفين متعاهدين در تمام مجراي اروند رود صدمه وارد نمي‌آورد.[29]


در 15 اسفند سال 1353 هجري شمسي(6 مارس 1975 ميلادي)مذاكراتي بين شاه و صدام حسين معاون حسين البكر، رئيس جمهوري عراق، انجام گرفت و در نتيجه‌ي آن، عهدنامه مرزي جديد صادر شد كه براساس آن:«با رعايت احترام به تماميت ارضي و تجاوز ناپذيري مرزها و عدم دخالت در امور داخلي دو طرف تصميم تصميم گرفتند مرزهاي آبي خود را براساس تالوگ تعيين كنند.»[

eMer@lD
16-07-2009, 13:41
رودخانه‌ها، نهرها و گرداب‌ها
اطراف آبادان را سه رودخانه‌ي بزرگ ايران يعني كارون، بهمنشير و اروند رود فراگرفته است. رود كارون كه مهم ترين رودخانه‌ي ايران است پس از اهواز به سوي خرمشهر جريان مي يابد و به جزيره آبادان كه مي‌رسد به دو شاخه تبديل مي شود:
1- بهمنشير يا بهمشير كه در حدود 10 كيلومتري سابله از رود كارون جدا مي شود، پرآب‌ترين دهانه كارون است و از طريق خور بهمنشير به خيلج فارس مي ريزد. جغرافي نگاران دوره اسلامي، بهمنشير را«دجيل»يعني دجله‌ي كوچك هم گفته اند.[31]

بهمنشير تقريباً به موازات اروند رود در قسمت شرقي آبادان جريان يافته و به خليج فارس مي ريزد.
2- ادامه كارون(يا انتهاي كارون)كه از خرمشهر در شمال جزيره‌ي آبادان عبور كرده، داخل اروندرود مي شود. اين قسمت در واقع پهن‌ترين بخش رود كا رون است و اين همان قسمتي از بين بهمنشير و اروند رود كه مورد بحث جغرافي‌دانان است كه آيا از قبل وجود داشته و يا به طور مصنوعي در دوران پس از اسلام حفر شده است.
قسمت غربي جزيره آبادان رودخانه بسيار پهني است كه از ديرباز نام«اروند»بر آن بوده است. در واقع دجله همان اروند رود است به طوري كه فردوسي گفته است:
اگر پهلواني نداني زبان به تازي تو اروند را دجله خوان[32]

اروند رود (دجله)در خاك عراق از شمال به طرف جنوب(به طرف بصره)مي آيد در 64 كيلومتري شمال بصره رود فرات به آن مي ريزد و در جنوب غربي خرمشهر (شمال غربي جزيره آبادان)آب كارون به آن اضافه مي شود. از خرمشهر به بعد در طول غربي آبادان رودخانه بسيار پهني مي‌شود(اروند رود بزرگ)كه به اشتباه اعراب شط العرب مي ناميدند. اين رود پس از پيمودن طول جزيره آبادان به خيلج فارس مي ريزد. اروند رود در سال، 50 ميليون تن رسوب دارد كه از مقدار رسوب رود بيشتر است. اروند رود يكي از عريض‌ترين رودهاي جهان است كه هرچه رو به جنوب مي‌رود پهن‌تر و گودتر مي‌گردد. در امتداد شهر آبادان، عرض اروند رود 1200 متر است ژرفاي اروندرود مخصوصاً هنگام جزر و مد از 15 الي 35 متر متفاوت عمق پيدا مي كند «اروند داراي ريشه و بن اوستايي است و دراوستا به صورت «ائوروت» آمده است و ريشه‌ي كهن «ائورو» به معني سركش و تند و تيز و پسوند و «وت» به معني دارنده است بر روي هم معني دارنده تندي و تيزي و سركشي است.»[33]
در جزيره آبادان و در اطراف اين جزيره نهرهاي زيادي وجود دارد و اين نهرها رسوبات خود را همگي به اروندرود مي‌ريزند، بنابراين كشتيراني را در اروند رود به مشكل روبه رو مي كرده‌اند. مقدسي مشاهدات خود را در اين رابطه چنين بيان كرده است:«در آنجا دشواري بسيار ديدم، كشتي ما 10 بار زمين ساييد. از هر 40 كشتي كه بدانجا شوند، يكي باز تواند گشت.»[34]
در اطراف آبادان، آنجا كه رودخانه به يكديگر متصل مي شده‌اند و يا به خليج فارس مي ريختند، گرداب‌هاي بزرگي بوجود مي آمده كه معمولاً عبور و مرور كشتي‌ها را با مشكل روبه رو مي ساخته است. انصاري دمشقي در اين رابطه بيان كرده:«درياي فارس... در اين دريا در پس عبادان گردابي سخت قرار دارد.»[35]در زمان‌هاي بسيار دور براي مقابله با اين گرداب‌ها تدابير مختلفي مي انديشيدند. به گفته‌ي ابن حوقل«يكي از زنان خاندان بني عباس، كه بعضي مي گويند زبيده بوده است، آن خطر را از كشتي‌ها بدين گونه دور ساخت كه چند كشتي را از سنگ پركرد،در آن گرداب فروبرد و گرداب انباشته شد و خطر رفع گرديد.»[36]

eMer@lD
16-07-2009, 13:42
زمين شناسي جزيره‌ي آبادان
زمين شناسان بر اين باورند كه خليج فارس در هنگام پديد آمدن وسعتي به مراتب بيش از امروز داشته و تمام سرزمين‌هاي اطراف و جلگه‌ها و دشت‌هاي مجاور خود از جمله جزيره آبادان را تا اواخر دوران سوم زمين‌شناسي مي پوشانده است. در آغاز دوران چهارم زمين‌شناسي به تدريج جلگه‌ها و خشكي‌هاي اطراف خليج فارس از جمله آبادان سر از آب بيرون آورده است. [37] آنان بيان مي كنند كه رودخانه‌هاي كارون، دجله و فرات قسمتي از خليج فارس را با آوردن مقداري گل و لاي به خشكي تبديل كردند و در واقع آبادان را بوجود آورند. بنابراين آبادان دنباله‌ي جلگه خوزستان و عراق است كه با آبرفت‌هاي كارون، دجله و فرات انباشته شده است و در واقع خشكي حاصل از رسوبات اين سه رودخانه است.
رودخانه عظيم كارون سالانه مقداري گل و لاي با خود از كوهستان‌ها مي آورد و در دهانه خليج‌فارسمي خواباند و جلگه وسيعي براي شهر آبادان بوجود مي آورد و هم اكنون هم ادامه دارد و سالي 30 متر بر وسعت زمين جنوبي آبادان افزوده مي شود.[38]يك برآورد نشان مي دهد كه اروند رود ساليانه 25600 ميليون متر مكعب رسوبات همراه آورده و در مصب خود به جاي مي گذارد.[39]
يك تخمين ديگر بيان مي كند كه ورود گل و لاي سالانه رودخانه‌هاي دجله و فرات به خليج فارس چهار و نيم تا پنج ميليون تن و براي رودخانه كارون دو ميليون تن مي باشد و همين رسوبات در طي قرن‌ها باعث بوجود آمدن آبادان شده است. [40]
در مجموع،تحقيقات زمين شناسان در مورد آبادان به اين نتيجه رسيده است كه در روزگاران پيشين جزيره آبادان وجود نداشته، بلكه دلتايي بوده كه رأس آن به طرف خليج فارس و قاعده‌ي آن به طرف خرمشهر قرار داشته بطوري كه هر سال بر طول آن افزوده مي شده است.

eMer@lD
16-07-2009, 13:42
جنس خاک و زمین آبادان
زمين آبادان به طور كلي رسوبي است و رسوب آن، در طول قرن‌ها در اثر جريان رودخانه‌ها به سوي خليج فارس جمع شده است. در آبادان هيچ‌گونه پستي و بلندي ديده نمي شود و همه سطح زمين آن مسطح و هموار است. بافت زمين آبادان خيلي ريز است. درجه سخت شدگي اين رسوب ها خيلي كم است و داراي بافت سستي هستند، به طوري كه خيلي آسان فرسوده مي شود. رسوب‌هاي آب به صورت لايه‌هاي نرم و سست هستند كه كم و بيش افقي مي باشند.[41]
درقديم كه هنوز كشتي‌هاي لايروب اختراع نشده بود،گل ولاي بسياري كه از سيلاب‌هاي بهاره رودهاي دجله، فرات و كارون از كوهستان‌ها همراه خود مي آورند در دهانه آن رودها كه شيب آن تند نبود ته نشين مي شد و مي خوابيد. از اين رو بستر رود در آن‌گونه جاها بسيار گسترده مي شد. به ويژه هنگامي كه در دريا مد بر مي خاست و جلوي ريزش آب‌هاي شيرين رود را به دريا مي گرفت و آب‌هاي شيرين در بستر رود را پس مي‌زد،پهناي رود را چندين برابر مي كرد. اين نمود طبيعي در سر خليج‌فارس جايي كه آب‌هاي اروند رود و كارون به خيلج فارس مي ريزد، خيلي هويدا مي‌شد، تا آنجا كه پيش از لايروبي كردن دهانه‌ي اروند رود با كشتي‌هاي لايروب در سده اخير، پهناي دجله‌ي يك چشمه، هنگام برخاستن مد در دريا به 12 كيلومتري مي رسيده است.[42]
شوري قليايي بودن خاك آبادان زياد است. در واقع زمين آبادان از قديم الايام شوره‌زار بوده است. قدامه، ابوالفرج بن جعفر در«كتاب الخراج»به سال 316 هجري قمري درباره‌ي آبادان مي نويسد:«و منزلگاه‌هاي راه عمان تا بصره، سبخه كه شوره زاريست ميان عمان و بحرين ... عبادان است.» ديگر جغرافي‌دانان مسلمان مانند ابن بطوطه و زكرياي قزويني ادعا كرده‌اند كه آبادان داراي زمين‌هاي شور بوده است. از عوارض مهم در تشكيل خاك شور، آب و هواي خشك آبادان بوده است. در آبادان تبخير به شدت زيادبوده و باتوجه به كمي بارندگي غالباً املاح محلول به طرف سطح خاك در جريان بوده و در نتيجه خاك‌هاي شور در جزيره گسترش يافته‌اند. ولي امروزه از ميزان شوري خاك آبادان كاسته شده است.

eMer@lD
16-07-2009, 13:43
خشبات
انتهاي اروند رود، آنجا كه آب رودخانه به خليج فارس مي ريزد، از قديم الايام تنگ بوده است و براي جلوگيري از مخاطراتي كه برا ي كشتي‌ها بوجود مي آمده، وسيله‌اي نصب كرده بودند به نام «خشاب»(xasbat)يا«خوشاب»(xosab)اص خري در سال340 هجري قمري به ذكر درياي پارس كه مي‌رسد مي گويد:
«و جايگاهي هست كي آن را خشباب گويند. از عبادان تا آنجا شش ميل باشد. آب دجله آنجا به دريا ريزد و آب تنك شود، و كشتي را مخاطره باشد. و درين جايگه چوب‌ها فرو برده‌اند و بر آن مبنايي ساخته و ديدگاهي ساخته‌اند كي ناطور آنجا نشيند و به شب آتش كند تا از دريا به وي بازيابند و بدانند كي مدخل دجله كجا است و جايگاهي مخوفست. چون كشتي آنجا رسد ترسند كي بشكند از تنگي آب.»
ابوريحان بيروني در سال 400 هجري قمري در كتاب «القانون المسعودي» مي نويسد كه«عبادان فم الخشباب في مصب دجله و انبساطها في بحر فارس». يعني آبادان دهانه خشباب در مصب دجله است و گسترش آن در درياي پارس مي باشد.
ناصر خسرو قبادياني در «سفرنامه» خود كه از كهن‌ترين سفرنامه‌هاي فارسي است وجود اين خشباب‌ها را چنين توصيف نموده است.
«در آنجا برج‌هاي بلندي در دهانه دريا قرار داشته كه بر فراز آن براي راهنمايي كشتي‌هاي چراغ در آبگينه مي افروختند تا باد نتواند آن را خاموش كند.»
سپس صفت خشباب را چنين تشريح مي‌كند:
«چارچوب است عظيم از ساج، چون هئيت منجنيق نهاده‌اند، مربع، كه قاعده‌ي آن فراخ باشد و سر‌آن تنگ، و علو آن از روي آب 40 گز باشد و بر سر آن سفال‌ها و سنگ‌ها نهاده‌، بعد از آن كه آن را با چوب به هم بسته و بر مثال سقفي كرده و بر سر آن چهار طاقي ساخته كه ديده‌بان بر آنجا شود.»
علت به وجود آمدن آنها به زعم وي گيرندگي خاك و تنكي آب است، چنان كه آورده است:«...در آن حدود كه آن است خاكي گيرنده است و دريا تنك، چنان كه اگر كشتي بزرگ به آنجا رسد، بر زمين نشيند و كس نتواند خلاص كردن.»
ناصر خسرو در بيان اين كه اين خشبات‌ها در چه زماني و توسط چه كساني ساخته‌شده‌اند، به گفته مردم محل استناد مي‌كند و مي نويسد:«مردم محل، ساختن اين فانوس‌هاي دريايي را به پادشاهان باستاني نسبت مي دادند.»در هيچ كتابي درباره ساختن اين خشبات‌ها در دوره اسلامي سخني نمي بينيم، پس بايد پذيرفت كه تاريخ ساختن آنها دست كم به دوران قبل از اسلام باز مي‌گردد. مي توان گفت كهن‌ترين چراغ‌هاي راهنمايي جهان باستان، علاوه بر مناره اسكندريه، همين خشبات‌ها بوده‌اند كه ايرانيان باستان براي راهنمايي كشتي‌ها در شمال غربي خليج فارس برپا مي‌كردند و شب‌ها بر فراز آنها چراغ آبگينه ها را روشن مي‌كردند، تا كشتي‌ها راه را گم نكنند و به گل ننشيند.
بنابراين خشباب يا خوشاب يك فانوس(فار يا فاروس)دريايي از چوب ساج بوده كه به شكل منجنيق و يك هرم ناقص ساخته شده. ارتفاع اين خشبات‌ از سطح دريا 40 متر بوده و از سفال و سنگ در بناي آن استفاده مي شد. مراقبان در چهار طاق بالاي فانوس به طور تمام وقت از آن مراقبت مي‌كردند اهميت محافظت از آن به دليل مواردي چون خطرات طبيعي به دزدان دريايي و يا تمام شدن سوخت آنها بود. فاصله آن را تا شهر عبادان دو فرسنگ، 10 فرسنگ و شش ميل بيان كرده‌اند. آخرين خشبات را در سال 644 هجري قمري (1244 ميلادي ) ديده‌اند.
اما به نظر مي‌رسد كه پس از اين تاريخ هم خشبات وجود داشته است.
محمد بن نجيب بكران در سال 1010 هجري قمري مي‌گويد:
«و موضعي ديگرست هم درين درياي عمان، كه كشتي را آنجا خوف باشد و آن بر 2 فرسنگي عبادان است، آنجا كه دجلة بغداد بدين دريا مي رسد و آن موضع را خشبات گويند و كشتي آنجا بر زمين نشيند، مگر به وقت مد دريا.» همچنين بار تولد در كتاب«تذكره جغرافياي تاريخي ايران» در اوايل قرن بيستم ميلادي به شرح بين النهرين كه مي‌رسد بيان مي كند:
«مسير عمده‌ي دجله در نزديكي قريه عبادان بر راهي كه از بصره به عمان مي رفت در دوازده فرسخي بصره به دريا مي ريخت. در دو فرسخي عبادان لنگرگاه خشبات(يعني ابنيه چوبي)واقع بود كه از آنجا به كشتي سوار مي شدند.»
بنابراين مي توان استنباط كرد كه تا قبل از بكارگيري كشتي‌هاي لايروبي‌،به علت كم عمق بودن انتهاي اروند رود (بويژه به هنگام دريا)و همچنين جهت نگهباني اين منطقه از هجوم دزدان دريايي، خشبات در نزديكي آبادان وجود داشته است در واقع وجود خشبات بيشتر به علت عمق و عرض و اروند رود در محل ورود به خليج فارس بوده است، مضافاً اين كه عامل اصلي آن ته نشين شدن گل ولاي كارون، دجله و فرات در اين منطقه بوده است.

eMer@lD
16-07-2009, 13:44
آبادان از نظر تقسيمات كشوري

شهرستان آبادان يكي از شهرهاي مهم استان خوزستان است. از نظر تقسيمات كشوري از دو بخش «مركزي »و «قصبه معمره» (qosbe- moammere) تشكيل شده است. بر طبق آخرين آمار قبل از انقلاب بخش مركز ي از دو دهستان «بهمنشير » و «صلبوخ»(salbu:x)تشكيل شده بود. بخش قصبه معمره(كه بعدها اروند كنار ناميده شد)شامل چهار دهستان بوده است:«سلاحي»(salahi)(كه آن را خسروآباد نيز گويند)«منيوحي»(manyohi )«معمره»(moamnere) و «نصار» (nassar) هر كدام از اين دهستان ها شامل چندين آبادي بوده‌اند و در مجموع 135 آبادي در شهرستان آبادان وجود داشته است. قابل ذكر است كه قسمت شمالي جزيره آبادان از لحاظ تقسيمات شهري جزو شهرستان خرمشهر است و در آن قسمت آبادي‌هايي وجود دارد كه اغلب رفت و آمدشان با آبادان است و بدون شك آمد شدي هم با خرمشهر داشتند.در همين راستا به معرفي اجمالي بخش‌ها، دهستان‌ها و برخي از آبادي‌هاي جزيره آبادان مي پردازيم تا خوانندگان تصوير جامع‌تري از حومه شهر داشته باشند. بخش‌مركزي از دهستان‌هاي بهمنشير و صلبوخ‌ تشكيل شده داراي بيش از 65 قريه بزرگ و كوچك است.
دهستان‌هاي بهمنشير عمدتاً در كنار رودخانه بهمنشير قراردارد و بيش 25 آبادي دارد كه از مهم‌ترين آنها«صونيخ» (soveynex)«طره بخاخ»(tarreh- nejaj) و چوئبده»(coyebdeh) است. صونيخ در شش كيلومتري شمال غربي آبادان قرار دارد. صلبوخ نام جزيره كوچكي است در ميان اروندرود. اين دهستان در غرب آبادان واقع شده است. در اين جزيره بيش از 40 قريه كوچك متصل به هم وجود دارد. از قريه‌هاي مهم آن مي توان «نعيمه»«چومه» و «راس» را نام برد.
بخش قصبه را سابقاً حاجي سلطان مي ناميدند. اين بخش در جنوب خاوري آبادان كنار اروند رود واقع شده و محدود است از شمال به بخش مركزي از غرب و جنوب به اروند رود و از شرق به خور بهمنشير واراضي مسطح باطلاقي. مساحت اين بخش در حدود272 كيلومتر مربع است. اين بخش از آبادان چهاردهستان و بيش از 70 آبادي دارد. دهستان خسروآباد در جنوب شرقي آبادان قرار داد و از شش قريه بزرگ و كوچك تشكيل شده است. آبادي‌هاي مهم آن عبارتند از «شلهه حاج حسين» «شلهه معاويه» «شلهه توامر» و خود روستاي «خسروآباد» كه مركز دهستان نيز مي باشد.
منيوحي يكي ديگر از دهستان‌هاي قصبه معمره است كه در حاشيه‌ي شرقي اروند رود قراردارد. اين دهستان در حدود20 آبادي دارد و از دهستان‌هاي مهم شهرستان آبادان است. قريه «كوت ناصر» از روستاهاي مهم اين دهستان است.
معمره سومين دهستان بخش قصبه است. اين دهستان در جنوب جزيره آبادان در جوار «نهر قصر» قراردارد و بيش از 15 آبادي مهم دارد كه در امتداد يك جاده قرار دارند. از مهم‌ترين آبادي‌هاي اين دهستان مي توان از«نهر معيدي‌ها» «نهر معاتيج» «نهر ناهي» «نهر نشمي»«نهر علم» «نهر علي شير» «نهر عریض» و «نهر مچري» نام برد دهستان چهارم بخش قصبه معمره، قصبه نصار است. اين دهستان كنار اروند رود جنوب شرقي شهر آبادان قرار دارد. دهستاني است با حدود 30 آبادي و روستا كه مهم ترين آن‌ها «نهر ناصر» و «نهر طليب» (nahr- tolib)است.
از اين رو مي توان نتيجه‌گرفت كه به علت آن كه عمدتاً اطراف آبادان را نخلستان‌ها فراگرفته است، روستاهاي آبادان نيزگرداگرد آب، بر كنار اروند رود، كارون و رودخانه بهمنشير قرار داشته‌اند، به عبارت ديگر عمده‌ي روستاهاي آبادان در نخلستان ها و با فاصله‌هاي بسيار نزديك از يكديگر قرار داشته‌اند.


بادهای آبادان
بادهاي آبادان بر سه نوع است. نخست «بادهاي منظم فصلي» كه در اثر تغييرات فشار هوا در فصل‌هاي مختلف سال به وجود مي آيند و معمولاً شديد نيستند، مگر عامل جوي ديگري موجب تشديد آنها شود. اگر هوا خنك باشد، نسيم ملايمي بوجود مي آيد و برعكس اگر هوا گرم باشد، بادي آزار دهنده و سوزان می‌وزد.
دوم«بادهاي محلي» كه خود بر دو نوع است:«باد شمال» و «باد شرجي» باد شمال از جريان‌هاي مديترانه‌‌اي است كه به ايران مي رسد. اين باد در تابستان به طور خشك و دايمي مي وزد. باد شمال در زمستان اغلب طوفان‌هاي ناگهاني و خطرناكي بوجود مي آورد ولي در تابستان از 15 خرداد تا آخر تير(40 روز)با نظم و شدت فوق‌العاده مي وزد. وزش ناگهاني و شديد باد شمال، هميشه براي قايق‌هاي كوچك ماهيگيري خطرناك است. وجود بادهاي شمالي در آبادان، رطوبت وسط روز را كاهش داده و گرما را قابل تحمل مي‌كند. باد شمال كلاً 9 ماه در آبادان مي وزد.
باد شرجي از جنوب غربي مي‌وزد و با عبور از خليج فارس مرطوب شده و با توجه به بالا بودن درجه حرارت هوا تا حدود زيادي سنگين مي شود و نفس كشيدن را به خصوص براي كساني كه مشكلات تنفسي دارند دشوار مي كند. اين باد بسيار نامطلوب است و سبب تغييرات كلي در آب و هواي آبادان مي شود. اين تغييرات آب و هوايي جزيزه‌ي آبادان و حوالي آن را به شدت تحت تأثير قرار مي دهد. اين باد از زمستان تا اواسط بهار در آبادان مي‌وزد، اما معمولاً در اوايل تابستان هم احساس مي شود. چون معمولاً مرطوب و گاهي توأم با ابر و مه است سبب بارندگي مي شود.
نوع سوم بادهاي آبادان «باد سموم»‌يا «سام» است كه از عربستان مي وزد و هميشه خاك و شن همراه دارد. اين باد بسيار خشك، گرم و سوزنده است. وزش آن به هنگام تابش آفتاب مخصوصاً در ميانه‌ي رود شخص را مسموم مي كند. حمزه اصفهاني مؤلف كتاب«سني الملوك الارض و الانبياء» درباره‌ي اين باد و گذر آن در آبادان مي ‌نويسد:
«در سال 234 هجري قمري باد سموم شديدي وزيد كه مردم مانند آن نديده بودند. مدت آن زياد از 50 روز بود. آغازش از سوم حزيران و انجامش آخر تموز، اين باد كوفه، بغداد و واسط را فرا گرفت و به عبادان رسيد و از اواسط به اهواز رفت و همگي رهگذران و كاروان‌ها را بكشت و چون به همدان رسيد، مزارع را بسوخت و در صحراي سنجار موصل هر بشر و شجر و دابه را هلاك كرد و بازارهاي موصل چند روز تعطيل شد و راه دهات از شهر منقطع گرديد.»
اين گونه بادها هر چند سالي يكبار در آبادان مي‌وزد و آسمان روز را به مثابه شب كاملا تيره و تاريك مي‌كند. البته همه ساله نوع ملايم‌تر آن مي‌وزد كه با خاك و گرد و غبار توأم است و تا حدودي شرايط عادي زندگي را دچار اخلال مي‌كند.

eMer@lD
16-07-2009, 14:06
استان یَزد از استان‌های ایران است. مرکز آن شهر یزد است.

یزد منطقه‌ای خشک و بیابانی است.

گروه بزرگی از زرتشتیان ایران در استان یزد زندگی می‌کنند.




برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید




به دلیل خشکی آب و هوا و اندک بودن میزان بارندگی بین استان‌های ایران کمترین اراضی کشاورزی در یزد قرار دارد. عمده محصولات کشاورزی یزد شامل خرما-پسته و گندم است. به علت کم‌آبی این استان بیشتر جنبه صنعتی دارد.


برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
صنعت
استان یزد استانی صنعتی است که صنعت بافندگی آن از شهرت زیادی برخوردار است. صنعت شیرینی‌سازی در استان یزد از قدمتی دیرینه برخوردار است و محصولات آن صاحب شهرتی شده‌اند که از مرزهای ایران فراتر رفته‌است. مهم‌ترین شیرینی‌جات یزدی با نام‌های قطاب، پشمک و باقلوا شهرت دارند.

بیشترین تولیدات واحدهای صنعتی شهر را منسوجات، کاشی و سرامیک و فرش ماشینی تشکیل می‌دهد. واحدهای صنعتی استان یزد عمدتاً در شهرک‌های صنعتی یزد و میبد متمرکز شده‌اند. همچنین یزد دارای معادن زیادی است که مهم‌ترین آنها معدن سنگ آهن چادرملو و چغارت و معدن سرب و روی کوشک هستند. معادن غنی اورانیوم نیز در اواخر دهه ۸۰ در منطقه ساغند یزد کشف شده‌است. [نیازمند منبع] جمعیت استان یزد در سرشماری سال ۱۳۷۵ حدود ۹۰۰ هزار نفر ثبت شده‌است. برق استان یزد توسط شرکت برق منطقه‌ای یزد که از سال ۱۳۶۸ تاسیس گردیده‌است تامین می‌شود. این شرکت با فروش بیش از۵۲ درصد از فروش کل خود در سال به مشترکین صنعتی (بالغ بر ۳ میلیارد کیلووات ساعت انرژی در سال ۸۵)سهم مهمی را در صنعتی شدن استان ایفا نموده‌است. بنابراین این استان را می‌توان به عنوان یک قطب صنعتی کشور ایران محسوب نمود.

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
تاریخ و فرهنگ
استان یزد از سرزمین‌های تاریخی است که در میان ایالتهای قدیمی و بزرگ پارس، اصفهان، کرمان و خراسان قرار داشته‌است. آبادی نشینی در این منطقه از قدمت طولانی برخوردار است. این سرزمین از گذرگاههای مهم در ادوار تاریخی محسوب می‌شده‌است. این ناحیه در دوره هخامنشیان از راههای معتبر موسسه‌های راهداری، مراکز پستی و چاپاری برخوردار بوده‌است. راهداری در یزد قدیم چنان اهمیتی داشت که خاندان آل مظفر از منصب راهداری ناحیه میبد به پادشاهی رسیدند. با این‌همه این استان از درگیری‌ها و جنگ‌های تاریخ کشور ایران تا حدودی ایمنی داشته‌است. صعب‌العبور بودن راه‌ها به همراه محدودیت منابع آبی مانع عمده تسخیر این منطقه توسط بعضی از حکومتهای بزرگ و کوچک حاشیه و پیرامون این منطقه در طول تاریخ بوده‌است.

وجود آثاری از مهر و آناهیتا، ایساتیس و هخامنشی و زندان اسکندر و برج و بارو و کهن درهای بزرگ و عظیم و پناهگاههای متعدد و موبدان و سران ساسانی و ابنیه و یادگارهای بعد از اسلام نظیر مساجد و امامزاده‌ها و مزارها نشانگر فرهنگ و تمدن قبل و بعد از دوره اسلامی بوده‌است.

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید

اماکن دیدنی استان یزد

معبد مقدس زرتشتیان، پیر هرشتنارین قلعه میبد برج کبوتر خانه میببد کاروانسرای شاه عباسی میبد بافت تاریخی میبد خانه سالار میبد یخچال میبد آسیاب دوسنگی میبد امامزاده خدیجه خاتون میبد مقبره سیدرکن الدین - مقبره سید شمس الدین - آب انبار شش بادگیر - آتشکدهُ یزدان - میدان امیر چخماق - باغ گلشن طبس - پیر سبز چک چک - خانهٔ لاری‌ها - دخمهٔ زرتشتیان - رباط ساغند - زندان اسکندر -سرو کهن ابرکوه - غار چهار طاقی - قلعهٔ مروست - آسیاب آبی اشکذر - مسجد جامع کبیر یزد -مسجد ریگ مجومرد(قرن هشتم این مسجد تا سال ۱۳۶۹ شمسی در زیر شن مدفون بود و در آنسال کشف شد) -مجموعه باغ وزیر حجت آباد رضوانشهر مسجد شاه ولی - میدان و حمام خان - باغ دولت آباد - مسجد فهرج.

همچنین از مناطق خوش آب وهوای استان مهریز، تفت، ده بالا، طزرجان و غربال‌بیز هستند.



یَزد مرکز استان یزد و مرکز منطقه وسیع و باستانی و کویری ای با همین نام در کشور ایران است و در فاصله ۶۷۷ کیلومتری جنوب شرق تهران قرار دارد. جمعیت این شهر طبق سرشماری سال ۱۳۸۵ مرکز آمار ایران برابر با ۴۲۳٬۰۰۶ نفر بوده است.

یزد به شهر بادگیرها معروف است. به «دارالعباده»، «شهر دوچرخه‌ها»، «شهر شیرینی»، «شهر قنات و قنوت و قناعت» و «شهر آتش و آفتاب» و ... نیز شهرت دارد.

میدان امیرچخماق، باغ دولت آباد، زندان اسکندر (مدرسه ضیاییه)، آتشکده زرتشتیان، ساعت مارکار، برج و باروی شهر، خانه های قدیمی چون خانه لاری ها و خانه عرب ها و خانه مرتاض و خانه رسولیان و خانه ملک التجار و خانه محمودی و ...، دخمه های زرتشتیان، حمام خان، بازار های قدیمی چون بازار خان و بازار پنجه علی و ...، آب انبار های فراوان چون آب انبار شش بادگیری و رستم گیو و ... و مسجد جامع یزد و بالاخره قلعه ها، کاروانسرا ها، تکیه ها، مساجد، پیرانگاه ها، قنات ها، کوچه ها، ساباط ها، حمام ها، و تمام سطح بافت تاریخی شهر یزد از اماکن دیدنی شهر است.



پیشینه تاریخی یزد
برخی از مورخان بنای اولیّهٔ شهر یزد را به زمان اسکندر مقدونی نسبت می دهند که وی زندانی ساخته و نام آن را چنین نهاده است و به اعتقاد عده‌ای دیگر از تاریخ نویسان در دورهٔ ساسانیان به فرمان یزد گرد اول (421-339 م) در این محل شهری بنام «یزدان‌گرد» بنا گردیده است. نام یزد از همین عنوان گرفته شده است و به معنی مقدس، فرخنده و در خور آفرین می باشد. ولیکن یافته های باستانشناسی و منابع مختلف نشان می دهد حداقل پیشنیه آن به چندین هزار سال می رسد و در زمان ماد ها از شهر های جنوبی و مرزی ماد بوده است و در زمان هخامنشیان چهارراه مهم کشور بوده و دو شاهرا باستانی ایرانی قدیم در این نقطه با هم تقاطع داشته اند.

مورخین یونانی شهر کهن و باستانی را استیخا یا همان ایساتیس خوانده‌اند.

یزد به معنای پاک و مقدس و یزد گرد به معنای داده خدایی است. شهر یزد نیز به معنای شهر خدا و سرزمین مقدس است.

اولین بار نام یزد در کنار اسم چینی تخمه یکی از همرزمان داریوش آورده شد. یزد از شهرهای مذهبی ایران می باشد.


فرهنگ، زبان و گویش مردم یزد
مردم یزد به زبان فارسی رایج با پاره‌ای ویژگی‌های گویشی سخن می گویند و بسیاری از واژه‌ها و ترکیبات زیبای فارسی را در گویش خود حفظ کرده‌اند. در استان یزد برخی ویژگیهای گویشی میان شهرستانهای مختلف محسوس است. معتقدان به آیین زرتشتی در میان خود هنوز به زبان نیاکانشان سخن می‌گویند و بویژه مراسم مذهبی خود را با این زبان انجام می‌دهند. گویش یزدی بخشی از فارسی دری (فارسی خالص و اولیهٔ ایرانیان) است.

از دبیرستان‌های قدیمی یزد می‌‌توان به دبیرستان مارکار، دبیرستان ایرانشهر و دبیرستان کیخسروی اشاره کرد. استان یزد با بیش از ۵۲ درصد مصرف برق صنعتی یک استان صنعتی شناخته شده است.


محله های قدیم استان یزد

بادگیرمشخص‌ترین وجهه شهر معماری خاص کویری آن است. بادگیرها، مناره‌ها و گنبدها مشخص‌ترین جنبه ظاهری معماری شهر است. در این معماری از بادگیر برای گرفتن جریان باد و خنک‌کردن فضای ساختمان به کار می‌‌رفته است.

بافت و ساخت معماری ویژهٔ منطقهٔ یزد از بارزترین نمونه‌های معماری خاص اقلیم‌های گرم و خشک در جهان است. تناسب آن با نیازها و شرایط اقلیمی- فرهنگی مردم منطقه، گذشته از زیبایی خاص این معماری، از ویژگی‌های آن است. در مرکز هر محله معمولاً حمام، بازارچه، آب انبار، مسجد، حسینیه، لرد، کارگاه های کوچک، جوی آب (برای دسترسی به قنات) قرار دارد که بسیاری از این امکانات هنوز پا برجا هستند.


بادگیرخانه‌های قدیمی در جهت قبله ساخته شده‌اند. با این جهت گیری فضاهای تابستانی و اتاق‌های زمستانی به طرزی مفید پیرامون حیاط مرکزی قرار می‌گیرند.

حیاط مرکزی اصلی ترین فضای خانهٔ یزدی است. حوض آب در وسط حیاط قرار گرفته است و باغچه ها دور تا دور آن با درختانی که نیاز کمی به آب دارند همچون اَنار، اَنگور، اَنجیر و پسته که علاوه بر سبزی خانه و تامین سایه و خنکی هوا از خشکی هوا نیز می‌کاهد.

از جمله نمونه‌های بارز معماری قرنهای گذشته محلهٔ فهادان یا یوزداران است که در گویش محلی جنگل یا محل یوزاران نامیده می شود. قدمگاه منسوب به امام رضا نیز در این گذر واقع شده است.

اقلیت های دینی نظیر یهودیان بیشتر در محله یهودی‌ها در سمت جنوب مسجد جامع ساکن هستند و کنیسه‌ای دارند. زرتشتیان نیز از جمله در محلّهٔ عیش آباد، محلّهٔ نعیم آباد، کوچهٔ بیوک، محلّه نرسی آباد، محلّهٔ اَهَرستان ساکن هستند.


صنایع یزد
در یزد صنایع بزرگی همچون فرش ستاره کویر یزد و فولاد آلیاژی و مجتمع صنعتی چادرملو و کارخانه فولاد نورد یزد و کارخانه کابل و فیبر نوری شهید قندی و صنایع کاشی و سرامیک و شرکت یزد موزائیک جای گرفته است که با وجود این صنایع حدود ۵۳ درصد از مصرف برق در تعرفه صنعتی استفاده می شود. [نیازمند منبع]







برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید

آتش ورهام یزد



برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید

مسجد جامع کبیر یزد



برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید

باغ دولت آباد یزد



برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید

تکیه امیرچخماق



برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید

نمای کوچه ای معمولی و بادگیر



برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید

دخمه زرتشتیان



برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید

حیاط خانه لاری ها



برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید

آب انبار پنج بادگیره امیر چخماق




شهرستان‌ها
یزد
میبد
اردکان
بافق
بهاباد
تفت
ابرکوه
مهریز
خاتم
اشکذر
طب

eMer@lD
16-07-2009, 14:09
پير سبز چک‌چکو" در سينه‌کش کوه منتظر نشسته است. چک‌چک آب کوهش تنها موسيقي کوير است و سروهاي بلندش تنها سبزي کوه‌هاي کوير و اشک‌هاي بانوي کوير است که از دل پنهان کوه همچون رودي جاري‌ست.
مي‌گ.يند غصه‌داران و نيازمندان به سراغ پيرسبز مي‌آيند تا غصه‌هايشان را بازگويند و پاسخي بگيرند.
پير سبز يکي از زيارتگاه‌هاي قديمي و مهم زرتشتيان است که هر ساله دسته‌جمعه به زيارتش مي‌روند.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
کوچه‌هاي بافت قديمي يزد
اگر در اين سفر هم همراه ما نبوديد، ولي زماني گذرتون به يزد افتاد، لذت قدم‌زدن شبانه در کوچه‌هاي قديمي يزد رو از دست نديد. من که حس غريبي داشتم از اين شبگردي...[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
آتشکده زرتشتيان
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
بادگير خانه لاري‌ها
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
باغ دولت‌آباد
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
مسجد جامع يزد
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



مجموعه اميرچخماق

nafas
16-07-2009, 15:05
باغ شاهزاده ماهان

باغ شاهزاده ماهان ( ماهان - 1298 هجری قمری )


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

باغ شاهزاده یکی از عالیترین و زیباترین باغهای سنتی ایران محسوب می شود . این باغ در نیم فرسخی ماهان در دامنه کوههای تیگران جلوه گری می کند و از یادگارهای عبدالحمید میرزا فرمانفرما - حاکم کرمان در اواخر دوره قاجاریه است . گویند که چون خبر مرگ ناگهانی حاکم را به ماهان بردند بنایی که مشغول تکمیل سردر ساختمان بود تغار گچی را که بدست داشت محکم به دیوار کوبید و کار را رها کرده و فرار نمود آنطور که جای خالی کاشی ها همچنان بر سردرورودی خودنمایی می کند .

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
این باغ دارای سردر ورودی بسیار زیبا - عمارت شاه نشین و حمام می باشد . از قسمتهای ارزشمند باغ شکه آبرسانیو حوض های آن می باشد که در محور مرکزی باغ قرار دارد درجلوی عمارت اصلی حوض بزرگی با 5 فواره مشاهده می شود و آب این حوض که سرچشمه آن قنات معروف تیگران است به پاشویه سنگی اطراف آن ریخته و از آنجا به طرف ده شرشره آبشارگونه جاری می شود . این شبکه آبرسانی از نظر طراحی شاهکار محاسبه و دقت بشمار می رود . بازسازی باغ شاهزاده بعد از پیروزی انقلاب درسال 70 همزمان با برگزاری کنگره خواجوی کرمانی انجام گردید . در حال حاظر قسمت شاه نشین به یک رستوران مبدل گردیده و توسط بخش خصوصی اداره می گردد . این باغ دارای درختان میوه بسیاری از جمله انگور -آلو- آلوچه (گوجه سبز) - هلو - گردو و ... می باشد که در بین درختان زینتی جای گرفته و خودنمایی می کنند . هرساله گردشگران بسیاری از سراسر ایران وجهان برای بازدید از این باغ به ماهان می آیند و ساعتی را با آرامش و فارغ از دغدغه های زندگی سپری می نمایند .

eMer@lD
18-07-2009, 16:57
قبره پیرنارستانه - یزد به فاصله 30 کیلومتری شمال خاوری شهر یزد روستایی بر بلندای کوهی قرار گرفته است


مشهور به نارستانه عمارت زیارتگاه پیرنارستانه بر بلندای آن روستا واقع شده و قرنهاست معبد و زیارتگاه زرتشتیان است. این بنا از دوران ساسانیان برجای مانده است.

مقبره شیخ زین العابدین علی خاموش - یزد این مقبره در روستای ندوشن در 35 کیلومتری یزد، قرار دارد. بنای آن مرکب از دو اتاق با سقف گنبدی است و اطرافش را قبرستانی احاطه کرده است.



شیخ علی از عرفا و صوفیه بود که به شهادت رسید و مزارش زیارتگاه و محل نذورات است و مردم به آن احترام بسیار می*گذارند. بنای آن خشتی و گلی و عاری از کاشی، گچ کاری و سایر تزئینات است. قدیمی*ترین اثر تاریخی*دار آن تکه سنگی به اندازه 25 * 20 سانتی متر است که اشعاری به خط نستعلیق بر آن نقر شده است. صندوق چوبی مشبک روی مزار، تعدادی رحل وقف شده، قرآن خطی نفیس به خط نسخ مربوط به قرن هفتم هجری، قندیل*های مزار و... از آثاردیدنی و جالب توجه این بقعه هستند.

قلعه عزت آباد - ابرکوه قلعه ای به صورت باغ بزرگ و خشکیده ای و به صورت مربع است و چهار برج حفاظتی در چهار زاویه آن وجود دارد.



عمارتی دو طبقه و خشتی در وسط باغ وجود دارد. قدمت بنا به دوره اواخر زندیه و قاجاریه مربوط است.

میدان خان - یزد این میدان وسیع و خوش طرح و سبک، از مکان*های زیبای شهر یزد و یکی از آثار محمد تقی خان (متوفی در 1213) است.



در چهار سوی میدان، دکان*هایی قرار دارد. پیش روی آن*ها سایبان راهرو گونه ای ساخته شده و سر در دکان*ها هلالی است. این میدان راهی به قیصریه و راهی به مسجد ریگ دارد. مدرسه شفیعیه در زاویه شمال خاوری آن واقع شده است. میدان خان جزو مجموعه ای است که محمد تقی خان با طرحی هماهنگ آن را به وجود آورد. این مجموعه مشتمل بر مدرسه و قیصریه است و جملگی آن*ها جزو نقاط دیدنی شهر محسوب می*شوند.

مسجد بزرگ پشت باغ - یزد این بنا در محله پشت باغ یزد واقع شده و از آثار سال 1220 هـ.ق است.



محراب شبستان زمستانی، مزین به کاشی*های خشتی گل و بوته*دار دوره قاجاری به ابعاد 25×25 سانتی متر است. از آثار تاریخی دیگر مسجد، زیلوی قدیمی مورخ 1223هـ.ق و لوح قبر کاشی مورخ 1130 هـ.ق است

مسجد بیاق*خان - یزد این بنا در سربازخان و نزدیک پنجه*علی واقع شده و از آثار دوره قاجاریه است که توسط شاهزاده محمد ولی میرزا ـ حاکم یزد در سال*های 1243 به بعد ـ و مادرش بنا شده است.


این مسجد دارای ایوان بزرگ تابستانی به ابعاد 28×20 متر با هشت ستون در میان و شبستانی زمستانی به ابعاد 18×11/5 متر به آن هم با هشت ستون در میان است. در زیلوهای قدیمی موجود در مسجد، تاریخ 1242 ه*.ق یافته شده است.

مسجد چهل محراب - یزد این مسجد در محله فهادان، نزدیکی مدرسه ضیاییه، متصل به حمام ابوالمعالی و روبه روی مجموعه عرب ها واقع شده است.



این بنا توسط خواجه شمس*الدین محمد تازیکو در قرن هفتم ساخته شده است. مسجد چهل محراب دارای صحن، گرم خانه، سردرب و غرفه*ها و زیارتگاه های کوچکی در اطراف صحن و مأذنه ای بر سر درب ورودی است. سردرب ورودی دارای نماسازی آجری است. دیوارهای صحن از اندود ریگ آهک پوشیده شده است و در ضلع جنوبی صحن مقبره ای در اصطلاح محلی «مزارآقا» دیده می*شود. محراب*های از جنس کاشی مسجد در ضلع های خاوری، باختری و در مقبره ضلع جنوبی تعبیه شده است

مسجد محله ابوالمعالی - یزد این مسجد در محله ابوالمعالی یا بوالمیری، از محلات قدیم یزد و ظاهراً منسوب به خواجه کمال*الدین ابوالمعالی بن برهان الدین لطف الله یا خواجه حاجی ابوالعمالی ـ هر دو مربوط به قرن 8 هجری است.



در این محله دو مسجد، موسوم به مسجد بزرگ و مسجد کوچک وجود دارد. مسجد بزرگ، درگاهی دارد که ازاره آن با کاشی*های شمش صلحی لاجوردی در حاشیه ای از قطعات کاشی معرق پوشش یافته است. بر روی این زمینه لاجوردی رنگ، مربع*هایی از کاشی معرق در گوشه*های ازاره نصب شده و بر این مربع*ها، نقوش ساده هندسی براساس ستاره*های هشت پر طرح شده است. مسجد کوچک که بر روی آب انباری واقع شده در محراب یک قطعه کاشی محرابی لاجوردی به ابعاد45×30 سانتی متر است که از ساخته*های قرن هفتم هجری است.این کاشی آسیب دیده و احتمال می*رود از مسجد چهل محراب به این مسجد منتقل شده باشد.

eMer@lD
18-07-2009, 16:58
مزرعه شریف - مهریز این روستا در 20 کیلومتری جنوب خاوری مهریز و یک کیلومتری باختر جاده یزد ـ کرمان قرار دارد.



دو قلعه کهن درنزدیکی مزرعه و یک قلعه دیگر در داخل آن مهم ترین آثار تاریخی روستا را تشکیل می*دهند. روستای مزرعه شریف در یک منطقه کویری قرار گرفته و دارای آب و هوای معتدل خشک است.

مسجد جامع - بافق مسجدجامع*بافق*که اصطلاحاً مردم به آن مسجد جمعه هم می*گویند،*در دو قسمت تابستانی و زمستانی طراحی شده است.



که در قسمت تابستانی آن شبستانی با بادگیرهای بزرگ به سبک مسجد جامع کبیر یزد در دو ردیف با پایه*های محکم بنا شده که مسقف به دو لایه بوده است که امروزه تخریب شده و مسجد نوساز دیگری به سبک نوین بنا گردیده است. بنای مسجد چندان کهنه نیست و به عصر صفوی نمی*نماید. در پیشانی ایوان و شبستان آن کاشی کاری قاجاری هست که قسمتی از آن ریخته است. درباره مؤسس و بانی اولیه مسجد سخنان زیادی بر سر زبان هاست و مشهورترین بانی و مؤسس شخصی است بنام ملا محمد باقر که گفته می*شود مدتی امام جماعت مسجد را عهده دار بوده است.

مسجد جامع - اردکان مسجد جامع کنار بازار و در محله قدیمی واقع و از قرن دهم است. یکی از زیلوهای قدیمی آن مورخ 1038 هـ.ق است


مسجد خصوصیتی از نظر کاشی*کاری و گچ*بری و تزیینات ندارد. درب بزرگ ورودی آن چوب*کاری است با قطعاتی به شکل مخنس و اخیراً روی آن با رنگ پوشانیده*اند. بر روی دماغه دست چپ در هشت قطعه فلز بشکل مربع کوبیده بوده که فعلاً چهار قطعه به قسمت فوقانی باقی است بر این قطعات فلزی (الله – محمد) به خط کوفی کنده کاری شده است.

مسجد جامع كبير- يزد بنای اصلی آن را متعلق به قرن ششم هجری قمری وپیش از ان می دانند لیکن مسجد جامع کنونی مربوط به زمان آل مظفر و قرن هشتم هجری می باشد


درخشان ترین بنای شهر یزد مسجد جامع آن است که بنایی بسیار فاخر و زیبا است.این مسجد مجموعه ای است از درخشندگی كاشی*ها، بلندی منارها، زیبایی گچ كاری، گشادی صحن، خوابیدگی گنبدو بالاخره شبستان زمستانی وسیع* آن كه هر یك عنصر و عاملی از بزرگی، زیبایی و هنرمندی این یادگار ارجمند و هزار ساله یزد است و مساحت مسجد جامع را علی جندقی یزدی 9800 و ماكسیمم سیر و 7000 متر مربع نوشته*اند. در كنار این مسجد كتاب خانه ای به نام كتاب خانه وزیری احداث شده كه گنجینه ای نفیس از قرآن*ها و كتاب*های خطی است. این مسجد تا پیش از انقلاب اسلامی محل برگزاری نماز جمعه بود اما پس از پیروزی انقلاب اسلامی به لحاظ محدودیت فضای آن جا مراسم نماز جمعه به مسجد مرحوم آخوند ملا اسماعیل منتقل شده است.این بنا از آثار گرانبهای ایران و در حقیقت گنجینه ای از معماری است.

مسجد جامع اشکذر صدوق این بنا در اشکذر در 20 کیلومتری شمال باختری یزد واقع شده و از آثار قرن نهم هجری است.



در شبستان این مسجد محرابی سنگی در حاشیه ای از کاشی معرق دارد که بر آن عبارات قرآنی نقوش گیاهی و نقش قندیل آویزانی را در میانه نقر کرده اند. ازاره اطراف محراب با کاشی های شش ضلعی در حاشیه ای از کاشی های سیاه و سفید معرق قرن نهم هجری پوشیده شده است. محراب سنگی شکسته شده است.

مسجد جامع عتیق - یزد بنای مسجد زمانی که بنیاد نخستین آن توسط علاءالدوله گرشاسب گذاشته شد در میان شهرستان یعنی در داخل حصار قدیم قرار داشت.


به تدریج در وضع آن، خواه از لحاظ الحاق قسمت ها و ابنیه جدید و خواه از نظر مرمت و تجدید بنا و یا از نظر کاشی کاری و تزیینات الحاق دخل و تصرفاتی حادث شد.بانی مسجد قدیم گرشاسب بن علی بن فرامرز بن علاء الدوله کالنجار از دوده کاکوییان یعنی از دودمان آل بویه است. پس از بنای اصلی مسجد قدیم بنای دیگری در همان قرن در محوطه مسجد به وجود آمده که جماعت خانه ای است که دختران فرامرز بن علی از خاندان کاکویی بنا کردند. از قسمت های دیگر مسجد قدیم دو غرفه است یکی از غرفه*ها را امیر شمس*الدین قاضی ساخته و دیگری را امیر بلغدر که از حکام یزد است که در عهد غازان خان بدین سمت گمارده شد.

eMer@lD
18-07-2009, 16:59
مسجد زیرده - اردکان مسجد کوچکی است که ظاهراً در اوایل قرن دهم در محله زیرده بنا شده و قدیمی*ترین مسجد اردکان است و آن مسجد سفلی هم گفته*اند.



بر درب ورودی قسمت تابستان آن دری ساده است که عباراتی به خط نسخ بر آن کنده کاری شده است

مسجد زردک - اردکان زردک در 10 کیلومتری شمال اردکان واقع شده و چنانچه از ظواهر امر معلوم می*شود و هم*چنین کتب تاریخی نشان می*دهد اهالی اردکان قبل از اینکه به محل فعلی کوچ نمایند در این محل سکونت داشتند



هنوز هم باوجود گذشت زمان می*توان خرابه*های بازار مسجد و حسینیه و قلعه و دروازه قدیمی اردکان را مشاهده نمود. تنها اثر تاریخی که تا امروز در زردک نسبتاً سالم باقی مانده مسجد معروف زردک است. این مسجد اگر چه کوچک بوده ولی به سبک بسیار زیبایی ساخته شده است. قسمت*های مختلف آن خراب شده و فعلاً گنبد محراب آن باقی است محراب آن به سبک جالبی گچ بری شده است.

مسجد سرپلک - یزد این بنا در سرپلک یا سرپل یزد واقع شده و بنای اولیه آن به اعتبار وجود کاشی*های دوره تیموری از آثار قرن نهم هجری است



در دوره*های بعد از جمله سال 1123هـ.ق و توسط شخصی به نام حاجی نصیر قبله، تعمیر و بازسازی شده است. بخش*هایی از ازاره مسجد و دست اندازهای غرفه*های آن با کاشی*های مسدس آب رنگ در حاشیه باریکی از معرق و نقوشی گیاهی در قرن نهم هجری مزین شده است. بالای سر در مسجد لوحی از کاشی نصب شده که بر آن اشعاری به خط نستعلیق مربوط به تعمیرات سال 1123هـ.ق کتیبه شده است.

مسجد شاه ولی - تفت این مسجد بزرگ که گرمخانه و قسمت تابستانی دارد، در تفت واقع شده است.



آثار جالب توجه و تاریخی آن عبارت*اند از : سنگ مرمر محراب به اندازه 64 * 125 سانتی*متر که نقش قندیل و کنده کاری*های گل و بته و «اقم الصلوه...» در حاشیه*اش و لا اله الا الله به خط نسخ خوش در پیشانی آن نفر شده است. در ورودی چوبی مشبک بسیار ظریف که لفظ «محمد» چند بار در حلقه*هایی با نهایت اسنادی بر آن کنده کاری شده و در اطراف این درب کتیبه*ای از کاشی معرق به خط نسخ نصب است که روی آن نام دوازده امام نوشته شده است. بالای سر محراب، یک شبکه گچ بری بسیار خوب و خوش طرح برای نورگیری قرار دارد و در حاشیه*اش تاریخ 1339 دیده می*شود.
مسجد شاه عبدالقیوم - یزد این بنا در محله شاه عبدالقیوم واقع شده و ظاهراً از آثار دوره صفوی است به نظر می*رسد شاه عبدالقیوم از کلانتران یزد در اوایل دوره صفوی بوده باشد.


اسلوب بنا و مشبک*های کاشی مربوط به دوره صفوی است. بنای مسجد دارای ایوان تابستانی و شبستان زمستانی است. در شبستان زمستانی دو شبکه هواگیر از کاشی با منفذهای مسدس، یکی بر بالای محراب و دیگری بر بدنه خاوری نصب شده است.

eMer@lD
18-07-2009, 17:00
در مورد طبس
شهر طَبَس (يا طبس گلشن)، مرکز شهرستان طبس، يکي از شهرهاي حاشيه کوير است که در شمال شرقي استان يزد ايران و در شمال مشهد واقع است و پانصد کيلومتر با آن فاصله دارد. اين شهر پيش‌تر جزئي از استان خراسان بود.
از شمال به کوير لوت، از جنوب به کوير نمک، از شرق به شهر فردوس و گناباد و از غرب به يزد محدود مي‌شود. ارتفاع طبس از سطح دريا حدود هفتصد متر است و از لحاظ جغرافيايي در 59 درجه و 56 دقيقه طول شرقي و 36 درجه و 33 دقيقه عرض شمالي واقع شده است و گرم‌ترين شهر منطقه خراسان است.
طبس به واقع يکي از زيباترين شهرهاي ايران است که چون گلي در شوره‌زار قرار دارد؛ زيبا، گرم و پر از نخل‌هاي سر به هوا کشيده، همراه با درختان پرتقال و نارنج با جوي‌هاي پر از آب و باغ‌ها و کوچه‌هاي پر پيچ و خم، که انتهايي ندارند و انتهاي يکي، ابتداي ديگري‌است. کتاب «نزهة القلوب» از طبس چنين ياد مي‌کند:
طبس مسينان از اقليم سيم است. شهري کوچک است و گرمسير و نخلياتش فراوان بُوَد و آبش از کاريز.
ناصر خسرو قبادياني مروزي، که در سال 444 هجري قمري از طبس عبور کرده است، در سفرنامه خود از طبس چنين مي‌نويسد:
طبس شهري انبوه است اگر چه به روستا نمايد. و آب اندک باشد و زراعت کمتر کنند. خرماستان‌ها باشد و بساتين و چون از آنجا سوي شمال روند، نيشابور به چهل فرسنگ باشد و چون سوي جنوب، به خبيص روند، به راه بيابان چهل فرسنگ باشد و سوي مشرق کوهي محکم است. و در آن وقت ايمن و آسوده بودند مردم آنجا؛ چنان‌که به شب درِ سراي‌ها نبستندي و ستور در کويرها باشد با آن‌که شهر را ديوار نباشد. و هيچ زن را زهره نباشد که با مرد بيگانه سخن گويد و اگر گفتي هر دو بکشتندي. همچنين دزد و خوني نبود از پاس و عدل او.
و از آنچه من در عرب و عجم ديدم از عدل و امن، به چهار موضع ديدم، يکي به طبس .
استخري گويد: «شهري است که در آن نخلستان‌هاي زياد دارد و دور آن حصار مي‌باشد، اعراب آن را باب خراسان نامند. در زمان خلافت عثمان بن عفان، اول فتحي که در خراسان کردند، طبس بود و فاتح طبس عبدالله بن بديل بن ورقاع در سال 29 قمري مي‌باشد.»
در معجم البلدان آمده است که طبس به فتح اول و دوم و سکون سيم، بلده‌اي است دلنشين از مضافات خراسان از اقليم سوم. هوايش گرم و آبش از کاريز و چند بلوک معموره از مضافات او و مردمش همگي شيعه مذهب، حکامش طايفه عرب و در عدل و داد درجه عالي دارند و از فسق و فجور و ظلم و جور احتراز لازم کنند.
از زمان آل سيمجور، که از بازماندگان سامانيان بودند، و سپس آل بويه، غزنويان، سلجوقيان مغول، تيموري و صفوي و ازبک‌ها، اين محل مورد تاخت و تاز و هجوم اقوام مختلط و طوايف گوناگون قرار گرفته است.
در کتاب راحة الصدور و کتاب تاريخ گزيده تأليف حمدالله مستوفي درباره محاصره طبس و بستن منجنيق و تسليم شدن مردم آن ذکري آمده است.
از قرن دوازدهم و اواخر دوران صفوي، در زمان حکومت نادر شاه افشار، حکومت طبس به طايفه شيباني داده شد که در عرب آباد ديهوک سکني داشته‌اند و شغلشان دامپروري بوده است. زماني که نادر شاه پس از فتح هندوستان از طريق کرمان راهي خراسان بوده است، در کوير گم شده و سوارانش دچار بي‌آبي شديد مي‌شوند. نادر شاه به عده‌اي دستور مي‌دهد که براي يافتن آب به اطراف بروند.
در کتاب گنج دانش چنين آمده است:
طبس در شمال یزد واقع است و از هر طرف آن دشت‌هاي بي‌آب و علف و بيابان‌هاي باير است؛ به نوعي که غالباً رسيدن لشکري گران به حدود آن متعسّر است.
از باستان طبس يادگارهاي بسياري مانده اما تنها اين نمونه‌ها را برگزيدم:
الف‌ ـ ارگ طبس داراي سنگ لوحي است. متن سنگ چنين است:
لي خمسة الفي بهم حرالوبا لخاطمه
المصطفي و المرتضي و ابناهما و الفاطمه
ب‌ ـ «مدرسه دو منار» نيز از بناهاي قرن پنجم به شمار مي‌آيد و يکي از نادرترين بناهاي دوران سلجوقي و داراي دو منار است. طول اين مناره‌ها از سطح زمين حدود هجده متر است و کاملاً جنبان هستند. بناي ياد شده دو طبقه و داراي غرفه‌هايي است.
ج‌ ـ مسجد جامع طبس و مناره آن: اين بنا نيز از مساجد دوران مير حسن خان شيباني است که در جنب مناره‌اي، که گفته مي‌شود مربوط به دوران صفاريان بوده، ساخته شده است. اين مناره حدود چهل متر ارتفاع داشته و به يک‌باره در سال 1325 واژگون شده است




روستاهاي تاريخي يزد
در استان يزد چندين روستاي تاريخي، با قدمتي بيشتر ازبسياري از شهرهاي پر رونق امروزي وجود دارد. اين روستاها از هزاران سال پيش تاکنونبافت خود را حفظ کرده اند.

هرفته: آبادي "هرفته" در ميان بيابان "فهرج" و "خويدک" قرار دارد و به علت خشکسالي هاي چند دهه پيش، به صورت نيمه متروک در آمدهاست. پژوهشگران معتقدند هرفته در زمان حمله اعراب، ميدان جنگ اعراب و ايرانيان بود. بديهي است اين روستا، در طول سده هاي گذشته بارها تخريب و بازسازي شده است. شهرتاين منطقه به خاطر آبادي اي است که تاريخ نگاران آن را، با نام هاي "فرافتر" يا "فرافر" ياد کرده اند. همچنين از آن، با نام "هرافت" نيز ياد شده است. "جعفري" نگارنده "تاريخ يزد" مي نويسد: "قباد ساساني بفرمرد که فهرج و هرافت را بساختند". اکنون تنها بناي ديدني اين روستا، قلعه خوش طرح آن است که قدمت آن چندان زياد نيست.

بندرآباد: اين ده – در تلفظ محلي به آن"بندروا" (bondorva) مي گويند- در سيو شش کيلومتري شهر يزد واقع و از آبادي هاي قديمي است. بناي آن را در تاريخ افسانهاي يزد به "بندار" از امراي پادشاهان عجم نسبت داده اند. اهميت تاريخي آن به واسطهمجموعه باستاني شامل مسجد، خانقاه و امامزاده نبدرآباد است.

توران پشت: ازآبادي هاي بسيار کهن و معتبر شهرستان يزد است. در تاريخ، بناي اين روستا را به "تورانداخت ساساني" نسبت داده اند. آثار تاريخي اين روستا عبارتنداز: سنگ هايقبرستان، قدمگاه و مسجد.

هفتادر: بناي اين روستا را به "قباد ساساني" نسبتمي دهند. تاريخ نگاران چنين اشاره کرده اند که قباد در راه فارس به يزد، در دهفرسنگي شهرستان "ميبد" آتشکده اي بنا کرد و فرمان داد تا هفت آتش از آتشگاه هايبزرگ آن زمان را، به اين مکان بياورند و در اطراف آن آتشکده، آبادي "هفت آذر" راساخت. اين نام، بعدها به "هفتادر" تغيير يافت. از آثار باستاني اين روستا امامزاده، دروازه قديم، مسجد جامع و مسجد چادک است.

بيداخويد: اين روستا در جاد هتفت. ابرکوه قرار دارد. شهرت آن به واسطه مجموعه اي از آثار باستاني نظير تل شهدا،خانقاه، مسجد، بقعه شيخ علي بنيمان و مسجد جامع بيدا خويد است.

خورميز: اينروستا از توابع شهرستان "مهريز" و يکي از آبادي هاي کهن ايران است. مولف "تاريخجعفري"، بناي آن را به "هرمز بن انوشيروان" نسبت مي دهد. قلعه خورميز از قلاع دورهساساني است.

زرجوع: اين روستا در نزديکي عقدا واقع شده است و زيارتگاه يکياز بانوان زر تشتي به نام "پارس بانو"- دختر "يزدگرد"- در اين آبادي قرار دارد. براي اين زيارتگاه نيز حکايتي مانند "پير سبز" يا "چک چک" روايت مي کنند. زرتشتيانهمه ساله اول تا پنجم تير ماه براي زيارت "پارس بانو" به اين روستا مي روند.

عقدا: اين روستا در جاده يزد – نايين قرار دارد و يکي از آبادي هاي بزرگ وتاريخي استان يزد است. بناي عقدا را به "عقدار" يکي از سرهنگ هاي "يزدگرد" نسبتداده اند. در قدمت اين آبادي همان بس که آن را معاصر با بناي شهر باستاني ميبددانسته اند. بناها و آثار تاريخي عقدا عبارتند از: رباط حاج ابوالقاسم رشتي، مسجدهلاکو، مسجد جامع، حمام نو، حصار خواجه نصير، قلعه سام و مسجد شمس.

خرانق: در گزارش به جاي مانده از يک هيربدان زرتشتي، در سال بيست و چهار هجري شمسي- مصادفبا سال دوازدهم سلطنت "يزدگرد"- از نقاطي نام برده شده که در زمره قديمي ترين آباديهاي منطقه است. يکي از اين آبادي ها، "خورنق" (خرانق) است.

قدمت قلعه و برجو باروي اين روستا به زمان ساسانيان مي رسد. صاحب کتاب "جامع مفيدي"، قدمت بناي اينروستا را به چهار هزار سال پيش نسبت مي دهد. آثار باستاني اين روستا عبارتند از: قلعه، مشهدک، مقبره باباخادم، کاروانسرا و مسجد جامع.

مهرجرد: روستاي "مهرجرد" از آبادي هاي تاريخي استان يزد است. در مورد وجه تسميه آبادي آمده است: "مهرنگار" دختر "انوشيروان ساساني"، اين آبادي را "مهرگرد" نام نهاد. معرب آنمهرجرد است. مهم ترين آثار تاريخي اين روستا عبارتنداز: قلعه کهن، مدرسه عتيق مربوطبه سده هشتم هـ. ق که بناي گنبدوار آن هنوز باقي است، مسجد جامع که تاريخ 778هـ. قرا بر سردر خود دارد و زيارتگاه خديجه خاتون که مورد احترام اهالي است.

ندوشن: از جمله آبادي هاي تاريخي است که روزگاري در کنار جاده ابريشم، درمحل گذر کاروان ها قرار داشت. قدمت آن بيش از هشتصد سال است.

شهرت اينآبادي بيشتر به واسطه آثار و ابنيه تاريخي آن است. آثاري مانند: قلعه سپيده،امامزاده مامانيک، خانه برج، خانه محمدابراهيم، مسجد جامع، مسجد سرپلک، رباط خرگوشيوغارنباتي.

فهرج: آبادي مشهور و بزرگي در راه شهرستان بافق است که در کتابهاي تاريخي يزد، بارهااز آن ياد شده است. شهرت اين روستا به واسطه وجود دو بنايبسيار ارزشمند آن، مسجد جامع و مزار شهدا است. بناي آبادي فهرج را به دوران ساسانينسبت داده اند.

از ديدني هاي اين مکان سروي تنومند با دور تنه بيش از پنجمتر بود که امروزه خشکيده است. ساکنان فهرج و اهالي اطراف معتقدند که چوب اين درختبوي خوش مي دهد.

eMer@lD
18-07-2009, 17:13
رشت،
ابتدا قصبه ای بود كه در ميان دو رودخانه گوهررود و سياهرود قرار داشت و از اين جهت نيز قدمت ديرينه دارد. ولی از جهت سابقه شهری، اولين بار حمدا... مستوفی، در قرن هشتم هجری، از اين شهر نام برده است. نام قديمی رشت دارالمرز يا دارالامان بوده كه قبل از اين دو، به آن بيه می گفته اند.
بيه در لغت نامه ها، رود و يا مصب بين دو رودخانه معنی شده است و چنين به نظر می رسد كه دليل اين نامگذاری، قرار گرفتن آن در ميان دو رودخانه است كه به مثابه حفاظ و ديوار شهر محسوب می گرديد.
وجه تسميه رشت، در فرهنگ دساتير، به معنی گچی كه بنّايان، سنگ و آجر را به آن محكم نمايند و در لغت نامه های انجمن آراء، آنندراج، فرس اسدی، لغت محلی شوشتری، برهان، ناظم الاطبا و لغت نامه جهانگيری:
چيزی كه از هم فرو ريزد ـ هر چيزی كه از هم فرو ريزد و فروپاشد ـ ديوار مشرف بر افتادن. گچ را نيز گويند كه بدان خانه سفيد كنند ـ لجن و خاكروبه ـ خاک و گرد ـ خاک را گويند ـ رنگ كرده نيز معنی شده است.
دهخدا معتقد است، چون شهر رشت در سال ۹۰۰ هجری ساخته شده، بنابراين برای نام اين مكان از ماده تاريخ آن استفاده كرده اند و كلمه رشت به حساب ابجد ۹۰۰ هجری است.
آبادانی شهر رشت، از زمان شاه عباس صفوی كه در آن زمان، به صورت قصبه بوده شروع شد و در زمان قاجار، به دليل توسعه اقتصادی ايران و روسيه، گسترش پيدا كرده و نام قديمی محلات شهر رشت، كه اكثراً بيانگر پيشه ساكنين آن است، در سفرنامه ها نيز آمده و جز دو سه مورد از آنها بقيه به همان نامهای قديمی خود مشهور و معروف هستند كه عمده ترين آنها عبارتند از:
ساغريسازان ـ رودبارتان ـ خميران زاهدان ـ دباغيان ـ كوزه گران ـ خميران چهل تن ـ چله خانه ـ چمارسرا ـ استادسرا ـ پاسكياب ـ سرخبنده ـ آتشگاه بيستون ـ صيقلان ـ زرجوب ـ كياب ـ سبزه ميدان ـ دو برادران (چهار برادران) كه از جمله محلات قديمی شهر رشت محسوب ميشود.
اين بافت قديمی، ضمن آنكه جزئی از ميراث فرهنگی است و آثار و بقايا و سنن وآداب و رسوم دوران قديم را تداعی می كند، می تواند از معضلات قابل توجه در بافت شهری اين شهر نيز محسوب شود.
رشت كه به شهر بارانهای نقره ای معروف است. مركز استان گيلان ميباشد و برای اولين بار نام آن در كتاب حدود العالم كه به سال ۳۷۲ هـ.ق نگارش يافته با صفت ناحيه بزرگ آمده است.
رشت از سال ۱۰۰۴ هجری قمری به فرمان شاه عباس مركز استان گيلان و مركز معاملات نوغان و ابريشم شد كه در آن زمان محصول اول گيلان بود. اين امر موجب شد كه مالكان بزرگ و بازرگانان ايرانی، روسی، يونانی و ارمنی كه تاجر نوغان ابريشم بودند به اين شهر توجه كنند و شهر رشت رشد چشمگيری پيدا نمايد.
ملگونف، جهانگرد روس كه در سال ۱۲۷۵ هجری قمری به رشت سفر كرده بود، در خاطرات خود نوشته است كه اين شهر در آن روزگار دارای ۵۴۶۳ خانه ۱۰۲۱ مغازه و ۲۷۳۱۴ نفر جمعيت بوده است. در نظر او رشت شهری بود بسيار خوش وضع با خانه های زيبای رو به دريا كه بازرگانان از هند، بخارا، روم و عثمانی به سودای ابريشم به آن سفر می كردند.
در دوران مشروطه و بعد از آن، گيلان به يكی از كانونهای تحولات سياسی، اجتماعی و اقتصادی ايران تبديل شد. نهضت استقلال طلبانه جنگل، گسترش شهرها، تاسيس آموزشگاه های متعدد و ارتقای سطح فرهنگ شهروندان رشت، اين شهر را در زمره پيشروترين شهرهای كشور قرار داد.
هم اكنون، شهر رشت با ۱۳۶ كيلومتر مربع مساحت، دارای بيش از ۵۱۳ هزار نفر جمعيت است.



اماکن دیدنی رشت


بقعه خواهر امام



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] <>






از معروفترين بقاع متبرکه گيلان به شمار می رود که در محله ای به همين نام در رشت قرار دارد . نام اصلی او فاطمه اخری است . وی دخت چهارم امام موسی کاظم (ع) و خواهر امام رضا (ع) است . او در سال ۹۷۱ هجری قمری ديده به جهان گشود و ۴ ساله بود که پدر بزرگوارش به شهادت رسيد . امام زاده فاطمه اخری پس از شهادت پدر بزرگوارش بر اثر ظلم و جور حکومت عباسی به ديلمان سفر کرد و در سن ۲۴ سالگی به علت بيماری درگذشت . آرامگاه او هم اکنون زيارتگاه دوستداران اهل بيت (ع) است






آرامگاه سلیمان داراب (آرامگاه میرزا کوچک جنگلی): دلاور نهضت جنگل



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



مجموعه شهرداری رشت






[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


موزه سردارجنگل - خانه میرزا کوچک خان جنگلی (واقع در محله ستادسرا)




[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

<>ساختمان موزه رشت با قدمتی در حدود ۷۰ سال با زيربنای ۵۶۰ مترمربع در خيابان طالقانی واقع شده است . ساخت آن منسوب به ميرزا حسين کسمايی از ياران ميرزا کوچک جنگلی است ، موزه رشت با تشکيل سازمان ميراث فرهنگی کشور در اختيار مديريت و برنامه ريزی موزه ها و نمايشگاه ها قرار گرفت و پس از مرمت اساسی در تاريخ ۱۰ مهر ۱۳۶۷ بازگشايی شد ، موزه رشت از دو بخش مردم شناسی و باستان شناسی تشکيل شده است . بخش مردم شناسی به صحنه های بازسازی شده از زندگی مردم و تنديس بومی گيلان تشکيل شده است و بخش باستان شناسی موزه به اشياء و آثار باستان شناسی کشف شده در نقاط مختلف گيلان به ويژه تپه های مارليک رودبار اختصاص داد



موزه رشت (تأسیس ۱۳۴۹ - واقع در خیابان بیستون)


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]





خانه ابریشمچی (واقع در میدان صیقلان)



خانه حاج میرزا خلیل رفیع (واقع در خیابان استاد مطهری که محل شورای اسلامی شهر رشت می‌باشد)

آرامگاه شهیدان (واقع در جوار بیمارستان پورسینا که آرامگاه چهار تن از شهدای جنبش مشروطیت گیلان است)

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] B1%D8%B4%D8%AA%29

پارک شهر

] رشت معروف به باغ محتشم (شامل پارک اصلی که سابقه آن به دوره ناصری می‌رسد و عمارت کلاه‌فرنگی رشت و شهربازی)

بازار سنتی رشت (شامل میدان بزرگ و میدان کوچک و چهارسوق‌ها و کاروانسراها است)

بوستان ملت (واقع در چهارراه گلسار، ابتدای جاده انزلی)

موزه رشت (واقع در خیابان بیستون)

سبزه میدان (شامل کتابخانه عمومی و تندیس‌هایی از مشاهیر گیلان)





بقعه دانای علی (واقع در خیابان بیستون)

بقعه بی بی و زینب (واقع در خیابان عطاآفرین کوچه بی بی زینب)

پارک دانشجو (واقع در میدان یخ سازی)

موزه میراث روستایی گیلان (واقع در جاده رشت - تهران، پارک جنگلی سراوان)

کتابخانه ملی رشت (با قدمتی بالغ بر ۸۰ سال، واقع در خیابان اعلم الهدی)

محله چمارسرای رشت (قدیمی ترین محله رشت که خانه پیر زنی بوده که وسعتی بسیار داشت

eMer@lD
26-07-2009, 16:10
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]




رشت، ابتدا قصبه ای بود كه در ميان دو رودخانه گوهررود وسياهرود قرار داشت و از اين جهت نيز قدمت ديرينه دارد. ولی از جهت سابقه شهری،اولين بار حمدا... مستوفی، در قرن هشتم هجری، از اين شهر نام برده است. نام قديمیرشت دارالمرز يا دارالامان بوده كه قبل از اين دو، به آن بيه می گفته اند.بيهدر لغت نامه ها، رود و يا مصب بين دو رودخانه معنی شده است و چنين به نظر می رسد كهدليل اين نامگذاری، قرار گرفتن آن در ميان دو رودخانه است كه به مثابه حفاظ و ديوارشهر


محسوب می گرديد



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]




وجه تسميه رشت، در فرهنگ دساتير، به معنی گچی كهبنّايان، سنگ و آجر را به آن محكم نمايند و در لغت نامه های انجمن آراء، آنندراج،فرس اسدی، لغت محلی شوشتری، برهان، ناظم الاطبا و لغت نامه جهانگيری:چيزی كه ازهم فرو ريزد ـ هر چيزی كه از هم فرو ريزد و فروپاشد ـ ديوار مشرف بر افتادن. گچ رانيز گويند كه بدان خانه سفيد كنند ـ لجن و خاكروبه ـ خاک و گرد ـ خاک را گويند ـرنگ كرده نيز معنی شده است.



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



آبادانی شهر رشت، از زمان شاه عباس صفوی كه در آن زمان، به صورت قصبه بودهشروع شد و در زمان قاجار، به دليل توسعه اقتصادی ايران و روسيه، گسترش پيدا كرده ونام قديمی محلات شهر رشت، كه اكثراً بيانگر پيشه ساكنين آن است، در سفرنامه ها نيزآمده و جز دو سه مورد از آنها بقيه به همان نامهای قديمی خود مشهور و معروف هستندكه عمده ترين آنها عبارتند از:
ساغريسازان ـ رودبارتان ـ خميران زاهدان ـدباغيان ـ كوزه گران ـ خميران چهل تن ـ چله خانه ـ چمارسرا ـ استادسرا ـ پاسكياب ـسرخبنده ـ آتشگاه بيستون ـ صيقلان ـ زرجوب ـ كياب ـ سبزه ميدان ـ دو برادران (چهاربرادران) كه از جمله محلات قديمی شهر رشت محسوب ميشود.اين بافت قديمی، ضمن آنكهجزئی از ميراث فرهنگی است و آثار و بقايا و سنن وآداب و رسوم دوران قديم را تداعیمی كند، می تواند از معضلات قابل توجه در بافت شهری اين شهر نيز محسوبشود.




[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]




رشت كه به شهر بارانهای نقره ای معروف است. مركز استان گيلان ميباشد وبرای اولين بار نام آن در كتاب حدود العالم كه به سال ۳۷۲ هـ.ق نگارش يافته با صفتناحيه بزرگ آمده است.
رشت از سال ۱۰۰۴ هجری قمری به فرمان شاه عباس مركزاستان گيلان و مركز معاملات نوغان و ابريشم شد كه در آن زمان محصول اول گيلان بود. اين امر موجب شد كه مالكان بزرگ و بازرگانان ايرانی، روسی، يونانی و ارمنی كه تاجرنوغان ابريشم بودند به اين شهر توجه كنند و شهر رشت رشد چشمگيری پيدانمايد.
ملگونف، جهانگرد روس كه در سال ۱۲۷۵ هجری قمری به رشت سفر كرده بود، درخاطرات خود نوشته است كه اين شهر در آن روزگار دارای ۵۴۶۳ خانه ۱۰۲۱ مغازه و ۲۷۳۱۴نفر جمعيت بوده است. در نظر او رشت شهری بود بسيار خوش وضع با خانه های زيبای رو بهدريا كه بازرگانان از هند، بخارا، روم و عثمانی به سودای ابريشم به آن سفر میكردند.

در دوران مشروطه و بعد از آن، گيلان به يكی از كانونهای تحولاتسياسی، اجتماعی و اقتصادی ايران تبديل شد. نهضت استقلال طلبانه جنگل، گسترش شهرها،تاسيس آموزشگاه های متعدد و ارتقای سطح فرهنگ شهروندان رشت، اين شهر را در زمرهپيشروترين شهرهای كشور قرار داد
هم اكنون، شهر رشت با ۱۳۶ كيلومتر مربعمساحت، دارای بيش از ۵۱۳ هزار نفر جمعيت است.شهر رشت در ۴۹ درجه و ۳۶ دقيقه طولشرقی و ۳۷ درجه و ۱۶ دقيقه عرض شمالی از نصف النهار گرينويچ قرار دارد و مساحت آنحدود ۱۳۶ كيلومتر ميباشد.




[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]




اين شهر از شمال به بخش خمام، از جنوب به دهستانلاكان، از غرب به صومعه سرا و از شرق به بخش كوچصفهان محدود ميباشد. شهر رشت در وضعطبيعی خود جزء كوچكی از جلگه گيلان و دشت های جنوبی دريای خزر محسوب ميشود.
اينجلگه كه در دو حد جنوبی و شمالی خود بين كوه های البرز و نوار ساحلی قرار دارد، شهررشت، بندر انزلی و لاهيجان را در بر گرفته است.
گيلانيان مردمی آريايی (ايرانی‌نژاد)‌ هستند. مورخان يوناني،گيلان را به نام‌های کاسپی، کادوز و کاتوش و گلای نام برده‌اند. رابينو، مؤلف کتابولايات دارالمرز گيلان، بر اين باور بود که، گيلان از واژه اوستايی «وارنا» که نامناحيه‌ای در شمال کوه البرز می‌باشد، برگرفته شده است.
الکساندر خودزکو دروجه تسميه‌ی گيلان مي‌نويسد:
«نام اين ايالت که ساکنانش گاهی آن را گيل، زمانیگيلان و گاهی گيلانات مي‌نامند در واقع معرف سرزمينی باتلاقی است. در گويش بومیمردم اين سرزمين، گيل به معنای گِل به کاربرده مي‌شود. و گيلان و گيلانات هردو شکلجمع اين اسم هستند.»

«گيلان» که از «گيل» و «ان» بوجود آمده که نشان دهنده‌یمحل منسوب به قوم گيل مي‌باشد. دکتر فريدون جنيدی نيز بر اين باور است: کهآرياييان هنگام مهاجرت از ايران هر کدام، از محل وجای مشخصی در ايران مهاجرت کردند،نام آن منطقه خود را بر محلی که ساکن شدند،‌ نهادند.
فرانسوی‌ها که خود رااز «گِل»ها می‌دانند و شباهت‌های زيادی که بین بيان و گفتار و نيز آداب و رسومروستائي‌هايشان با گيلانيان وجود دارد خود گواه بر اين مدعاست.
گيلان دردوران هجوم تازی‌ها (اعراب) دارالمرز ناميده مي‌شد، زيرا حدود متصرفات اعراب در ايننقطه پايان مي‌يافت.سرزمين گيلان قبل از صفويه به دو ناحيه‌ی «بيه‌پيش» و «بيه‌پس» مشهور بود و شهر رشت امروزی از نقاط عمده‌ی گيلان بيه‌پس محسوب می‌گرديدهاست.افتادن گيلان به دست مغولها 85 سال پس آغاز حمله چنگيزخان مغول به ايران،گيلان هم هشتم دسامبر سال 1306 ميلادي به دست ايلخان وقت مغول (حاكم بر ايران) افتاد و آسيب فراوان ديد. مغولان هم مانند عربان قادر به عبور از كوههاي البرز وحمله به گيلان و مازندران پوشيده از جنگل نبودند كه مردمي عميقا ميهندوست و وفاداربه ايران داشته اند. گيلان در زمان سلطان محمد خدابنده كه سلطانيه زنجانپايتخت او فاصله زيادي از گيلان نداشت تصرف و غارت شد. مغولان در چند منقطه گيلاننيز دست به كشتار مردم زدند.
بنا به گمانی تلفظ دقیق این نام رِشت بوده که آن نیز از بن ریسیدن گرفتهشده‌است و دلیل این نام گذاری مطرح بودن این شهر در تولید رشته‌های ابریشمی دانستهشده.
رشت به فتح ر به معنای مکان پست و زمین در گودی واقع شده میباشد. باتوجه بهاینکه دریا در فاصله سی کیلومتری آن قرار دارد و ارتفاع بیست وچند متری پایین تر ازسطح دریا (تقریباً هر کیلو متر حدود یک متر) زمانی که مسافران و بازارگردان‌ها(بازارمج‌ها) از شهرهای اطراف وارد آن می‌شدند به ناحیه‌ای که نسبت به زمین‌هایاطراف آن در گودی قرار گرفته برخورد می‌کردند. با توجه به وجود بازارهای هفتگی ومحلی در این شهر عبارت «رشتِ بازار» به معنی بازار درگودی قرار گرفته با حذف کلمهبازار آن به رشت تبدیل شد.
همچنین گفته می‌شود در ابتدا رشت به صورت روستاییبزرگ میان یک فضای جنگلی بوده و از آبادی‌های کهن ایران بشمار می‌رفته که نامش درکتاب حدودالعالم به سال ۳۷۲ هجری آمده‌است. در خصوص نام رشت هم نظرات متعددی وجوددارد. از جمله معروف به (بیه) یعنی مصب بین دو رود یا (دارالمرز) یعنی سرزمین پست وگود (جلگه) و یا به نظر علی‌اکبر دهخدا چون ساخت اصلی شهر در سال ۹۰۰ هجری بوده وکلمه رشت در حساب ابجد ۹۰۰ است این نام را انتخاب نمودند. قومیت مردم رشت گیلک و بهزبان گیلکی با لهجه بیه پس تکلم می‌کنند. مذهب اکثریت مردم شیعه اثنی عشری است ولیتعدادی اقلیت مذهبی از سال‌های بسیار دور در کنار دیگر مردم رشت زندگی می‌کنند.
از دیگر دلایل نامگذاری رشت کلمه «رش» به معنی باران بسیار ریزمیباشد. زیراآب و هوا در این منطقه تقریباً ۸ ماه از سال بارانی می‌باشد که نوعباران رش بوده و تا ۴ روز در هفته نیز ممکن است ادامه پیدا کند. در این صورت رشتیعنی مکانی که در آنجا باران به صورت مداوم می‌بارد و این در واقع خصوصیت اصلی اینشهر است که میتوان آن را شهر باران نامید.

شهر رشت در دوره پيش از اسلام و دست كم در دوره ساسانيان وجود داشته است .در زماني كه حكومت ساساني رو به فروپاشي مي رفت ، حكمراني مستقل اين ديار را گيلانشاه مي ناميدند .




[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]




پس از غلبه مسلمانان بر ايران، اولين بار كه نامي از رشت به ميان آمد،‌ سال 61 هجري قمري بود. در زمان صفويه به ويژه در دوره شاه اسماعيل صفوي، سرزمين گيلان به دو بخش:‌ « بيه پس » به مركزيت رشت و « بيه پيش » به مركزيت لاهيجان تقسيم مي شد. حكومت بيه پيش از 943 هجري قمري به خان احمد گيلاني رسيد و شاه طهماسب اول صفوي، حكومت بيه پس را نيز به او سپرد . سرانجام شاه عباس اول صفوي گيلان را تسخير كرد . در سال 1045 هجري قمري ، شهر رشت به دست استپان رازين روسي غارت شد . در سال 1722 ميلادي نيز سپاهيان پتر كبير ، رشت را تسخير كردند . سپس روس هاي بلشويك در جريان تعقيب هواداران تزار رشت را به تصرف خود درآوردند .
رشت در طول تاريخ خود ، وقايع اسف انگيز فراواني را از سر گذرانده است . در زمستان 1246 هجري قمري ، طاعون شديد در گيلان شايع شد و در حدود شش هزار نفر را از پاي درآورد . 56 سال بعد ، شهر به آتش كشيده شد و خسارات فراوان ديد . در سال 1316 هجري قمري در رشت شورش نسبتاً دامنه داري عليه قانون خراج راهداري كارگزاران روس كه از ساكنان دهستان ها دريافت مي كردند ، به وقوع پيوست . به هنگام جنگ جهاني اول شهر رشت در معرض تاخت و تاز سپاهيان روس و بعد نيروهاي انگليسي و شورشيان محلي قرار گرفت و خرابي بسيار در آن به بار آورد .در سال 1920 ميلادي ارتش سرخ باكو را تصرف كرد و وارد بندر انزلي شد . اين كار موجب شد كه حكومتي ضد انگليسي به رياست ميرزا كوچك خان در رشت تشكيل شود . انگليسي ها رشت را تخليه كردند و با آتش زدن انبارهاي خود و انهدام پل سفيد رود ، رهسپار بغداد شدند . قوايي از تهران عازم سركوبي انقلابيون شد . به موجب قرارداد 1339 هجري قمري ( 1921 ميلادي ) كه بين دولتهاي ايران و اتحاد جماهير شوروي منعقد شد ، گيلان و رشت از نيروهاي روسي تخليه شد .
امروزه شهرستان رشت به عنوان مركز راههاي بازرگاني گيلان و بازار تجارت و واردات و صادرات مطرح است و به عنوان مركز استان امكانات جهانگردي فراواني دارد .
آب وهواي رشت

آب و هوای رشت معتدل ومرطوب است که میزان رطوبت آن در طول سال ۸۶٪ می‌باشد.بارندگی رشت در طول سال ۱۳۵۰ میلیمتر است که مقدار ۹۵۷ میلی متر (برای سال ۱۳۴۹) و ۱۹۷۰ میلیمتر (برای سال ۱۳۵۰) هم مشاهده شده‌است.


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



دمای هوای رشت معمولاً درتابستان ۳۷ تا 40 درجه(شهریور 1365) ودر زمستان از ۵ درجه تا 19 زیر صفر (بهمن 1343)گزارش شده است.

گاهی اوقات در ماه های سرد سال استقرار هوای کم فشار بر روی دریای خزر باعث ایجاد پدیدهفون مي شود كه می شود.به اینصورت که دمای هوای رشت و شهرهای اطراف آن بطور ناگهانی با وزشباد گرم حتی تا 30 درجه بالای صفر افزایش پیدا می کند.این پدیده پس از چند روز با سرد شدن ناگهانی هوا و بارش برف یا باران خاتمه پیدا می کند.بارندگی‌ها در فصول تابستان رگباری و محلی و در پاییز و زمستان متأثر از ریزش هوای سرد از عرضهای شمالی است.در فصل زمستان هوای بسیار سرد و خشک مناطقجنب قطبی همراه با هسته پر فشار با ریزش به عرضهای جنوبی تر و عبور از رویدریای خزر" مرطوب شده و ضمن همراهی با جریانات ناپایدار اروپایی باعث بارندگی‌ها بسیار خوب و گاهی اوقات برفهای شدید در شهر رشت می‌شود.برفهای بیش از ۴ متر سالهای ۱۳۲۸ و ۱۳۵۰ و بارش برف سهمگین ۱۷ تا ۲۳ بهمن ۱۳۸۳ و بیش از ۱۹۰ سانتی متر در روزهای ۱۵ تا ۲۴ دی ۱۳۸۶ به این علت می‌باشد.

eMer@lD
26-07-2009, 16:14
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]




موقعيت مكاني رشت
شهرستان رشت مرکز استان گیلان با مساحتی در حدود ۱۶۰ کیلومتر مربع در ۴۹ درجه و ۳۶ دقیقه طول شرقی و ۳۷ درجه ۱۶ دقیقه عرض شمالی واقع شده‌است.این شهر از شمال با دریای خزر شهرستان بندرانزلی ، از غرب با صومعه سرا از شرق با آستانه اشرفیه سیاهکل و از جنوب با رودبار هم مرز است.
:::.. مشاهيرعلمی و فرهنگی استان گيلان
رشت زادگاه و موطن مشاهير علمی و فرهنگیبسياری در زمان گذشته و معاصر بوده كه برخی از آنان نظير پرفسور فضل ا... رضا (واصغتئوری انفورحاليون)، پرفسور مجيد سميعی (پزشک برگزيده سال ۲۰۰۳ از طرف رويال كالجكانادا)، پرفسور حسن اكبرزاده (احراز كننده مدال درجه يک علمی از موسسه تحقيقات وعلوم پاريس) و دكتر بهزاد (پدر زيست شناسی نوين ايران) دارای شهرت جهانی هستند كهتنديس آنها در يک اقدام كم نظير توسط شهرداری رشت با هماهنگی شورای محترم اسلامیساخته و در سبزه ميدان رشت نصب شده است.
در اين بخش به معرفی برخی از مشاهير علمی و فرهنگی استان گيلان می پردازيم.
کوشیارگیلانی
وی از بزرگترين عالمان ايران در رشته هاي رياضيات و نجوم و هئيت در قرن چهارم هجری همزمان با دوران عضدالدوله بود. آثار متعددی از كوشيار به جا مانده كه هنوز هم مورد استفاده پژوهشگران ايران و جهان قرار می گيرد.
استاد پورداود
در پانزدهم اسفند 1246 هجری شمسی در محله سبزه ميدان رشت به دنيا آمد. وی در كودكی شاگرد مكتب ملا محمد علی نامی بوده، بعدا به جرگه شاگردان حاج حسن كه حجره اش در صالح آباد رشت (بازارچه سبزه ميدان) قرار داشت درآمد. سپس برای ادامه تحصيلات به تهران رفت و در محضر ميرزا محمد حسين خان معروف به سلطان الفلاسفه به تحصيل علوم پزشكی مشغول شد. وی همچنين برای ادامه تحصيل در رشته پزشكی به بيروت رفت و بعد از ۲ سال به رشت بازگشت، در مراجعت مقداری بادام زمينی با خود آورد و در ملک شخصی خود به نام آتشگاه مجاور شهر رشت كاشت كه به محصول نشست و بعد ها كشت آن در گيلان متداول شد. بعد از مدتی برای تحصيل علوم حقوق به فرانسه عزيمت كرد، سپس برای تحقيقات تاليف خود به هند سفر كرد و بعد از بازگشت به اروپا، تفسير اوستا را كه بزرگترين كار تحقيقی او بود، آغاز كرد. وی همچنين در زمينه تمدن ايران باستان پژوهش های گسترده ای داشته است، اين دانشمند گيلانی در ۲۶ آبان ۱۳۴۷ در تهران در گذشت و پيكرش در جوار محل تولد و تحصيلش در (سبزه ميدان) در آرامگاه خانوادگی به خاک سپرده شد.
دكتر حشمت
بعد از اخذ مدرک پزشكی با مبارزين به همكاری پرداخت و پس از آشنايی با ميرزا به نهضت جنگل پيوست. در هنگام تشديد درگيريها در گيلان، مسوليت گيلان شرقی به او واگذار شد. دكتر حشمت در كنار مبارزه با رضاخان، اقدامات عمرانی و بهداشتی سودمندی را در اين منطقه انجام داد. وی با اعتماد به امان نامه رضاخان، برای جلوگيری از خونريزی به همراه يارانش تسليم شد، ولی بر خلاف وعده های داده شده وی و يارانش را در قرق كارگزاران رشت، به دار آويختند و پيكرشان در محله چله خان به خاک سپرده شد. برای تجليل از اين مبارز، ميدانی به نام وی نامگذاری و تنديس او در اين ميدان طراحی و نصب شد.
محمود نامجوی
در سال ۱۲۹۷ در محله استادسرای رشت متولد شد و از ۱۲ سالگی به ورزش روی آورد . کثرت علاقه نامجو به ورزش باعث شد وی در رشته هایی چون کشتی ، پرورش اندام ، باستانی و وزنه برداری مهارت پيدا کند و مقام های معتبری را کسب نمايد . توجه بيش از حد نامجو به رشته وزنه برداری باعث شد اولين مدال طلای جهانی را در سال ۱۹۴۹ در لاهه برای ايران و آسيا به ارمغان آورد . کارنامه قهرمانی نامجو ۴ مدال طلا ، ۵ مدال نقره جهانی و آسيايی است . وی در ۳ دی ماه ۱۳۶۸ درگذشت . تنديس اين قهرمان ملی در


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


خيابان نامجو ، روبروی دانشگاه گيلان نصب شده است .
ميرزا احمد فخری نژاد


متخلص به شيون فومنی در سال ۱۳۲۵ هجری شمسی در شهرستان فومن چشم به جهان گشود . وی تحصيلات ابتدايی را در فومن و رشت و تحصيلات متوسطه را در کرمانشاه گذراند و پس از اخذ ديپلم به استخدام آموزش و پرورش مازندران درآمد . سپس سالها به تدريس در مدارس رشت پرداخت . شعرها و ترانه های شيون فومنی اغلب با الهام از طبيعت و زندگی روستايی و با بهره گيری از زبان روزمره مردم گيلان سروده شده ، گنجينه فولکلور مردم گيلان محسوب می شود.از اين شاعر گيلک ۶ نوار شعر به يادگار مانده است که دو نوار آن به نام « گيله اوخان » و بقيه آنها به نام «گيشه دمرده » مي باشند . آرامگاه وی در سليمانداراب و تنديس او در سبزه ميدان قرار دارد.



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]




مناطق ديدني رشت:
آرامگاه ميرزاكوچك خان


آرامگاه ميرزا كوچك خان جنگلي معروف به سردار جنگل در جنوب شهر رشت و در محله سليمان داراب واقع شده است . در حال حاضر ،‌ بنايي ساده ، اما زيبا روي قبر ميرزا كوچك خان ساخته شده است .


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


مدرسه شاپور رشت

اين مدرسه ، از بناهاي اوايل دوره پهلوي است كه در سر راه رشت به بندر انزلي قرار دارد و اولين مدرسه به شيوه امروزي و با معماري نوين در گيلان است . اين ساختمان ، نخستين دبيرستان گيلان است كه در آن آمفي تئاتر ، آزمايشگاه و ديگر تأسيسات جنبي نيز پيش بيني و ساخته شده است . علاوه بر اين مدرسه ، مدرسه قديمي معروف به شهيد بهشتي نيز كه به دوره قاجار مربوط است ، در خيابان آزادگان رشت واقع شده و اثري جالب توجه مي باشد .



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



آرامگاه ميرنظام الدين و آرامگاه دكتر حشمت
اين زيارتگاه در محله‌ چله خانه شهر رشت قرار دارد و شامل آرامگاه ، مسجد و چله خانه بود كه چله خانه آن از بين رفته است . در بخشي از صحن اين مجموعه آرامگاه شادروان دكتر حشمت – از ياران ميرزا كوچك خان جنگلي – قرار دارد .


كاروانسراي لات
اين كاروانسرا كه نزد اهالي محل به كاروانسراي شاه عباسي نيز شهرت دارد ، در 35 كيلومتري جنوب رشت و در چهار كيلومتري امامزاده هاشم ، بر سر جادة رشت – قزوين واقع شده است . اين كاروانسرا حياطي مربع شكل دارد كه در هر ضلع آن به طول 27 متر ، هفت شاه نشين ( ايوان ) و اتاق ساخته اند . كاروانسرا با آجر و ملاط ساروج ساخته شده است .

جاذبه هاي طبيعي

چشمه‌ آب شور لاكان

در انتهاي جاده رشت – لاكان ، يك جاده‌ خاكي ديده مي شود كه اين نقطه را به شهر صنعتي رشت متصل مي كند . در ميانه جاده ، روستاي « آقا دانا پير » قرار دارد كه در شرق آن ، جنگل انبوه و زيبا دامن گسترده است . چشمه آب شور لاكان ، در دل اين جنگل و در جنوب رشت قرار دارد . مردم منطقه ، چشمه را مقدس و آب آن را شفا بخش مي دانند و در فصل تابستان براي درمان بيماري هاي پوستي با آب چشمه حمام مي كنند .

چشمه چشما گل سه شنبه

اين چشمه در روستاي « طالم سه شنبه » از توابع بخش سنگر در 12 كيلومتري جاده رشت – قزوين واقع شده است . در كنار چشمه ، درختي تنومند ديده مي شود كه مورد احترام اهالي است . از آب معدني چشمه ، در درمان بيماري هاي پوستي به ويژه جوش هاي صورت و بدن استفاده مي شود .


اماکن زيارتي و مذهبي

مسجد صفي ( سفيد )

از قديمی ترين مساجد شهر رشت محسوب می شود و در يكی از محلاتقديمی شهر كه به همين نام معروف است قرار دارد. حسن بيک روملواين مسجد را مسجد سفيدخوانده است و می نويسد كه شاه اسماعيل هنگام فرار از اردبيل به گيلان، چند روزی رانزديک اين مسجد گذرانده است و همچنين احتمال می رود كه پس از كشته شدن محمد باقرميرزا معروف به شاه صفی، نام «سفيد» به مرور زمان پس از قتل او در جوار اين مسجد بهصفی تبديل شده باشد. چاه صاحب الزمان (چاه صفی) چاهی است در اين مسجد كه مردم بهديده احترام بدان می نگرند، شبهای جمعه بر سر اين چاه می آيند و نامه ها يی را كهبرای حضرت قائم نوشته اند در آن چاه می اندازند پس از انداختن نذورات در چاه، آب آنرا براي تبرک و ادامه سلامتی با خود می برند و می نوشند.اين مسجد از بناهاي مذهبي زيباي شهر رشت است كه در دوره صفويه ساخته شده است . وجه تسميه اين مسجد به محمد ميرزا معروف به صفي ميرزا ، پسر بزرگ شاه عباس مربوط است كه به فرمان پدر خود در محلي نزديك به اين مسجد كشته شد . اين محل ، كه قتلگاه شاهزادگان جوان و بي گناه بود ، به دستور شاه عباس ، شهيديه نامگذاري شد و محل بست و پناهگاه مجرمان به شمار مي رفت . مسجد صفي ، گچ بري ها و كاشي كاري هاي زيبايي دارد و به دليل قدمت تاريخي ،‌ از اهميت فرهنگي ، هنري و جهانگردي بسياري برخوردار است .


مسجد جامع جور

مسجد جامع جور در لشت نشاء يكي از بناهاي معروف گيلان است و در سال 1206 هجري قمري ساخته شده است . مسجد ياد شده با 380 مترمربع مساحت با آجر خشتي ساخته شده و در كتيبه اي كه بر سر در آن و شبستان مسجد نصب شده ، تاريخ 1318 هجري قمري ثبت شده است . اين مسجد دو طبقه و پنجره هاي منبت كاري شده دارد .

بقعه‌ آكاشا ( عكاشه )

اين بعقه در رود برده، درفاصله 5/1 كيلومتري شمال منطقه سنگر ، از توابع رشت قرار دارد . بر پايه شجره نا مـه موجـود در داخـل بقعـه ، ايـنجا آرامـگاه « آشيـخ علـي بن آقـاكاشاه » پسر قيس ، از صحابه حضرت رسول(ص)‌است . اما در شجره نامه اي ديگر ، وي از پسران امام موسي كاظم (ع) معرفي شده است . بر اساس كتيبه موجود ، بقعه در سال 920 هجري قمري ساخته شده و بام آن از سفال است .


بقعه آقا سيد دانيال

اين آرامگاه در محله‌ كوچصفهان رشت واقع شده است . مزار امامزاده در بنايي با نقشه مستطيل شكل قرار دارد كه به نام « خشت مسجد » معروف است . غرفه‌ زنانه كه بدنه آن با طرح هاي زيباي ستاره هاي هشت پر ، هشت ضلعي و چهار ضلعي تزئيني زينت شده است ، در قسمت شمالي قرار دارد . اين امامزاده به امام موسي كاظم ( ع ) منسوب است




::
بقعه خواهر امام–دروسط شهررشت


:: مجموعه شهرداری رشت


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


::
موزهسردارجنگل - خانه میرزا کوچک خان جنگلی (واقع در محله استادسرا)




[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

:: موزهرشت (تاسیس ۱۳۴۹ - واقع در خیابان بیستون(




::
خانه ابریشمچی (واقع در میدانصیقلان)
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

:: خانه حاج میرزا خلیل رفیع (واقع در خیابان استاد مطهری که محلشورای اسلامی شهر رشت می‌باشد)




[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



:: آرامگاه شهیدان (واقع در جوار بیمارستانپورسینا که آرامگاه چهار تن از شهدای جنبش مشروطیت گیلان است)




[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



:: پارک شهررشت معروف به باغ محتشم (شامل پارک اصلی که سابقه آن به دوره ناصری می‌رسد و عمارتکلاه فرنگی و شهربازی)




[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



:: بازار سنتی رشت (شامل میدان بزرگ و میدان کوچک وچهارسوق‌ها و کاروانسراها است)


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


:: بوستان ملت (واقع در چهارراه گلسار،ابتدای جاده انزلی)




[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



:: موزه رشت (واقع در خیابان بیستون)



:: سبزهمیدان (شامل کتابخانه عمومی و تندیس‌هایی از مشاهیر گیلان)



:: بقعه دانایعلی (واقع در خیابان بیستون)




[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



:: بقعه بی بی و زینب (واقع در خیابانعطاآفرین کوچه بی بی زینب)



:: پارک دانشجو (واقع در میدان یخ سازی(::




::موزه میراث روستایی گیلان (واقع در جاده رشت - تهران، پارک جنگلیسراوان)



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



:: کتابخانه ملی رشت (با قدمتی بالغ بر ۸۰ سال، واقع در خیاباناعلم الهدی)





[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
26-07-2009, 16:21
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] با توجه به تحقیقات دانشمندان و شرایط آب و هوا نباید فراموش کرد که در این زمینه مازندران به گیلان و گرگان دارای وجوه مشترک می باشند . برخی ار محققان اروپایی خاطر نشان ساختند که ساکنان اولیه ایران در گیلان و طبرستان یا مازندران زندگی می کردند .
اگر به خاطر آوریم که دانشمندان فاصله آخرین یخبندان را با زمان ما پنجاه هزار تا یکصد و پنجاه هزار سال تخمین زده اند باید قبول کنیم که در طی این سالها بخش وسیعی از سواحل بحر خزر را از جمله گیلان مناطقی معمور و آباد و محل سکونت افراد و اقوام مختلف بوده است . (برخی از محققان با توجه به نشانه های کرانه دریای خزر برکره معتقدند که خشک شدن دریای داخلی بین هفده تا پانزده هزار سال پیش بوده و سرزمین گیلان و قسمت وسیعی از سواحل دریای خزر پس ازآن زمان مسکونی شده است . )
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
کشف آثاری از سرزمینهای ساحلی خزر منصوب به دوره های پیش از آخرین یخبندان به فرضیه انتقال تمدن آغازین بشر از شمال و کرانه های خزر به قرب و جنوب ارزش و اهمیت بیشتری بخشیده است . دکتر ج . کیریستی ویلسون در یکی از اثار خود (تاریخ صنایع ایران) می نویسد : (( محلی که بشر اولیه شروع به زراعت و کشت گندم و جو نموده به طور تحقیق معلوم نیست ولی بالاخره ممکن است ثابت شود که این نقطه در ایران یا اقلاً در این طرف دنیا بوده است . استعمال فلزنیز در ایران به زمانهای خیلی قدیم منتهی می شود . خانه و آثار زندگی اجتماعی که بدست آمده تعلق به چهار ای پنج هزار سال قبل از میلاد دارد . اما مردمان در آن زمان به این درجه از تمدن نمی توانستند برسند مگر آن که مدارج اولیه آن را طی نموده باشند . بنابراین دلایلی موجود است بر این که این تمدن خیلی قدیمی تر بوده و مراحل تکاملی داشته که در زندگانی بدوی آن را نمی توان یافت . ))
مشتی در زمانهای دور بشر مناطقی را برای سکونت انتخاب می کرد که از نظر فراوانی آب و حاصلخیزی زمین و شرایط دفاعی و ایمنی مناسب و ممتاز باشد نواحی جنوبی بحر خزر که گیلان و مازندران را نیز شامل می شود چنین شرایطی را به حد کمال واجد بوده است .
مقاله ای تحت عنوان در ایران (( سرزمین و مرکز ما قبل تاریخ)) در کتاب (( صنایع ایران )) که توسط دو تن از محققان معروف سرآرتور کیث و دکتر ارنست هرتسنلد انتشار یافت از سوی برخی اسناد و مدارک و آثار مشکوفه اعتقاد داشتند که تمدن و کشاورزی در ایران شروع شده است اگر این چنین باشد احتمالاً از گیلان و نواحی ساحل دریای خزر که از یک سو به دریا ، رودها ، چشمه سارها و مراتع حاصل خیز و از سوی دیگر کوهها و جنگل های انبوه که کلیه امکانات و نیازهای آن زمان را برای کشاورزی و تشکیل واحدهای اجتماعی در این منطقه فراهم ساخته بود آغاز گردیده است . بدین جهت می توان احتمال داد که ساکنان اولیه ایران در این مناطق بسر می برده اند و به مرور زمان به نقاط دیگر ایران رفته یا کوچ کرده اند .
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
تحقیقات آرنولد ویلسون نویسنده کتاب (( خصائل ملی و نژادی ایران )) موید این ادعاست . وی معتقد است که ساکنان اولیه ایران در گیلان و سواحل بحر خزر زندگی می کردند . هنری فیلد مولف کتاب (( مردم شناسی ایران)) با نقل نظرات اولین ادعا را تأیید می کند .
مورخان یونانی نوشته اند که در زمان زرتشت یعنی حدود دو هزار و ششصد سال پیش شهرت و اعتبار گیلان و مازندران زبانزد عامه بوده است داستانهایی از تشکیلات اجتماعی و سازمانهای دولتی و تجارت جنگی و استعداد مردم این نواحی از قرنها پیش به یادگار مانده بود بطوری که در تهیه اوستا و احیاء نام قهرمانان آریایی مورد استفاده زرتشت قرار گرفت. او سوی دیگر وجود دین و پیشوایان دینی در ناحیه (( ورن )) و (( مازن )) ، اگر این نواحی همان گیلان و مازندران باشد . (( در بخش دیگر این کتاب یاد آوری شده که برخی محققان انتساب درن و مازن را به گیلان و مازندران درست نمی دانند . )) دلیل دیگری است بر این که ساکنان سواحل جنوبی خزر هنگام مقابله با آریائیها از لحاظ همبستگی اجتماعی و رشد فکری به مقامی رسیده بودند که وجود قوانین و احکام را برای بقای جامعه خود لازم می شمردند و می توانستند نظم و اطاعت را که محصول رشد عقلانی و احترام به حقوق و حدود است بین خود جاری سازند و در مقابل قوم دلیر و تازه نفس آریائی مقاومت نشان دهند . هنوز بطور قطع و یقین معلوم نشده که کدام نقطه از جهان گهواره تمدن بشری بوده است . اما از روی آثار باستانی مکشوفه برخی از محققان اظهار نظر کرده اند که تمدن از سرزمین سومر به سایر نقاط از جمله شمال راه یافته و بعضی دیگر معتقدند که سواحل بحر خزر مهد تمدن بشری بوده و برای نخستین بار تمدن از این نقطه به رأس خلیج فارس رفته است .
درباره سومریها و این که از کجا آمده و تمدن خود را از کجا آورده اند عقاید مختلفی وجود دارد . برخی معتقدند که سواحل خلیج فارس قدیم تریق مرکز تمدن سوری بوده است ؛ برخی از محققان با توجه به اشیائی که در کاوشهای باستانشناسی پیدا شده می گویند سومریها از شمال ایران و کناره ی خزر به سواحل خلیج فارس رفته و تمدن را از آنجا با خود برده اند .
حسن پیرنیا (مشیر الدوله) در اثر ارزنده خود (( ایران باستان )) می نویسد : (( در خریاتی که در نزدیکی عشق آباد به توسط پوم پلی امریکائی به عمل آمد ؛ در گورگان آنو، بعضی اشیاء یافتند که شباهت به اشیاء سومری وعیلامی داشت . بنابراین حدس می زنند که شاید سومریها و عیلامیها در کوهستانهای شمال ایران بوده اند و بعد به واسطه مهاجرت مردمانی به ایران یا از جهت دیگر . از این جاها به طرف مغرب و کنار فرات مهاجرت کرده اند ...
ایران باستان – حسن پیرنیا (مشیرالدوله) . انتشارات دنیای کتاب – تهران 1362 – جلد اول – صفحه 23
در جاههای دیگر نیز توسط پیرنیا و هنری فیلد در اثر (( مردم شناسی )) چنین اظهار نظر مشابه ای به چشم می خورد در این کتاب ذکر شده است که باستان شناسان به این نتیجه رسیده اند که جلگه بین النهرین که خاستگاه سومریهای دارای رسوم و میراث قومی که قبل از پایان هزاره سوم و در اوایل عمر تاریخی ، بابل را در ید قدرت خود داشتند که فاقد کوهستانها و دریاهای عمیق است وطن اصلی سومریها نبوده و آنان از نقطه ای دیگر به این سرزمین کوچ کرده اند . زیرا آثار صنعتی و فرهنگی مکشوفه در سومر مربوط به عصر نوغ نشان می دهد که تمدن سومریها به زمانهای خیلی دورتر از عصرنوغ می رسد ولی آثار مربوط به آن دوران هنوز در جلگه بین النهرین بدست نیامده است . آثار مربوط به دوره های قبل از نوغ که در شمال و جنوب ایران پیدا شده باستان شناسان را معتقد ساخته است که تمدن سومری در شمال و جنوب ایران منتشر بوده است .
در (( پهلوان نامه گیل گمش )) از قول پروفسور ساموئل هوک نوسینده کتاب اوسانه در خاورمیانه آمده است :
در این گونه می توان گفت که ریشه نژادی سومریان یا آریائیهای کوهپایه نشین کوهستانهای خاوری (کردستان ، آذربایجان و گیلان امروزی) همگن باشد و افسانه های کهن این مردم نیز اشاره به کوچ آنان از فرازهای سخت به سوی آبرفتهای زندگی بخش بین النهرین می کند . )) نویسنده مقدمه گیل گمش نیز با توجه به آثار مکشوفه در مازندران و گیلان و کرمان فرهنگ باستان آریایی را بی ارتباط با فرهنگ سومری نمی داند . وی می نویسد : (( هر چند تا به امروز در یافتن زنجیره گمشده ای که فرهنگ باستان آریائی به ویژه در شمال ایران را به فرهنگ سومر می پیوندند به سرانجام نرسیده است ولی بسیاری از ساخته ها و فرآورده های ایرانیان باستان ، که از زیر تپه های مازندران و گیلان و کرمان به دست آمده گواه بر چنین پیوندی دارد . ))
تورات در فصل یازدهم از کتاب آفرینش به موضوع کوچ گروهی از شرق به سرزمین شنثار یا شینغار (سومر) اشاره کرده می گوید : (( واقع شد که هنگام مسافرت کردنشان از خاور در سرزمین شینغار دره ای یافتند و آنجا مسکن گزیدند . ))
کتاب قدس تورات ترجمه ماشاءالله رحمان پور داود و موسی زرگری . انتشارات انجمنی فرهنگی اوتمه هتورا – جلد اول . آفرینش – صفحه 14
با توجه به این که ایران در شرق سومر قرار دارد کوچ کنندگان می باید ظاهراً از ایران رفته باشند و چون ساکنان اولیه ایران در کناره های خزر و گیلان سکونت داشتند پس مبدأ حرکت آنها شمال ایران بوده است .
طبق نظر دکتر کارلتون کون و هیئت باستانشناسی دانشگاه پنسیلوانیا و گروهی دیگر از محققان و باستان شناسان بشر نخستین بار کارکشت و زرع را در کناره های خزر و بخشهایی از گیلان و مازندران آغاز کرد و بالطبع پایه های تمدن اولیه را در این منطقه استوار نمود ..
اگر شما علاقمند به مطالعه باقیمانده این مطلب و مطالبی از این دست می باشید می توانید به سه جلد کتاب گیلان انتشارات گروه پژوهشگران ایران مراجعه نمائید . مطالب زیر خلاصه نویسی قسمتی از فصل اول این کتاب بنام گیلان از پنج هزار سال پیش تا امروز بقلم استاد گرانقدر دکتر حسن حاج سید جوادی

eMer@lD
26-07-2009, 16:24
نگاهی به ماسوله


شهر ماسوله با وسعت ۱۶ هکتار در ۵۵ کیلومتری مرکز استان گیلان (به مرکز رشت) در ایران و در ۳۲ کیلومتری جنوب غربی شهرستان فومن در ناحیه‌ای کوهستانی و جنگلی با ارتفاع 95۰ متر از سطح دریاهای آزاد در دامنه‌ای صخره‌ای با معماری بی‌همتا در ایران و حتی در جهان قرار گرفته است. ماسوله از غرب به خلخال، از شمال به ماسال و از جنوب به تارم علیا محدود است.
این شهر از نظر هماهنگی معماری با محیط طبیعی و جغرافیاییِ خود، بی نظیر بوده و طی شماره 1090 در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است. ازاینرو حفظ و نگهداری و تماشای این مجموعه در وضعیت کنونی و آینده از اهدافِ به ثبت رسیدن و محافظت از این شهرک قلمداد می‌گردد. ولی این شهرک هم اکنون رویارو با مسائلی مانند ریزش سنگ، سیل، رانش زمین، زمین‌لرزه، تصرف به منظور توسعه عمرانی و انسانی و تخریب و ... می‌‌باشد، که احتمال خطر را در این ناحیه به حداکثر می‌‌رساند و با توجه به اینکه در 10 کیلومتری بالاتر از ماسوله جدید، ماسوله قدیم با آثار و بازمانده‌های انسانی از قبیل سنگ کوره و ... در منطقه‌ای گسترده پراکنده شده است که جزء آثار باستانی بشمار می‌آیند. زبان مردم ماسوله، تالشی است.
ماسوله دارای محله‌های ریحانه بر، خانه بر، مسجدبر، کشه سر و اسد محله است.
قلل مهم ماسوله عبارت‌اند از: شاه‌معلم (شامولوم)، آسمانکوه، لاسه سر، تروشوم و کله قندی. که قله شاه معلم با ارتفاع 3050 متر بلندترین نقطه استان گیلان می باشد.

eMer@lD
26-07-2009, 16:25
روستای ماسوله گیلان .[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
26-07-2009, 16:31
ماسوله شهر تاريخي هزار ساله، در عرض جغرافيائي 13و09و37 شمالي و طول جغرافيائي 14و59و48 شرقي و در منتهي اليه منطقه مرطوب خزري، واقع در دره رودخانه اي كه سرچشمه هاي آن نزديك دومين قله بلند كوه هاي تالش در استان گیلان قرار دارد. ارتفاع آن از سطح درياي آزاد 1050 متر و اختلاف بين پايين ترين و بالاترين نقطه اين شهر كوهستاني بيش از 120 متر است.




نمای عمومی ماسوله

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید

نمای عمومی ماسوله


برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
قهوه خانه ماسوله

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
بازار ماسوله

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
توریست

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
مسجد جامع ماسوله

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
فروشنده صنایع دستی

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
پشت بام ماسوله

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
موزه ماسوله

eMer@lD
26-07-2009, 16:33
نگاهي گذرا به منطقه تاريخي ماسوله
خبرگزاري فارس: ماسوله مكاني منحصر به فرد است نه تنها به خاطر برخورداري از معماري ويژه و طبيعت بسياري بديعي كه دارد، بلكه از جمله مجتمع‌هاي زيستي است كه با استفاده استادانه از موقعيت جغرافيايي ، فضايي را پديد آورده است كه ساليان طولاني در اوج شكوفائي زندگي كرده و همچنان بر ماندگاري اصرار مي‌ورزد.


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

ماسوله منحصر به فرد است زيرا وسيله نقليه موتوري بطور طبيعي بداخل آن راه ندارد. زيرا بخشي تاريخي از يك شهر معاصر نيست بلكه كليت آن تاريخي فرهنگي است.
ماسوله از اوج فرود آمده است، از شهر به روستا بدل گرديده است و جمعيت آن هر روز كمتر مي‌شود. اما ماسوله بايد باقي بماند و در اين باقي ماندن همه بايد مشاركت نمايند، مردم، مديريت كلان كشور، مديريت شهري، ميراث فرهنگ و نهادهاي اجتماعي ‌و در اين باقي ماندن هدف تنها بناهاي ماسوله نيست بلكه فرهنگ ، طبيعت ، معيشت و درنهايت مردم ماسوله مد نظر هستند.
آنچه كه در ماسوله در حال انجام است چيزي وراي مرمت كالبدي و فضايي است و مديريت شهري ماسوله و پايگاه ميراث فرهنگي و گردشگري اين شهر با درك ويژگي‌هاي اين مجموعه منحصر به فرد سعي دارند ارزش‌هاي كالبدي - فرهنگي ماسوله را شناسايي و درك نموده و ارزش‌هاي كهن اين بافت را به ارزش‌هاي معاصر پيوند زنند لذا حفظ ارزش‌هاي مادي و معنوي موجود در اين اثر تاريخي هدف نهايي به شمار مي‌رود.
*تاريخچه ماسوله
حدود 800تا هزار سال پيش مردماني از نقاط مختلف سرزمين گسترده ايران به دلائل نامعلومي به منطقه ماسوله كوچ كردند . اين مردمان از شرق كشور ( خراسان) و هم از غرب كشور ( كردستان و آذربايجان) آمدند. برخي از مردمان محلي نيز از منطقه ‌اي به نام كهنه ماسوله واقع در 6 كيلومتري شمال غرب اين شهر همراه اين افراد شدند.
وجود گورستان و قبرهاي بي‌شمار داخل بافت و حاشيه شهر مويد قدمت زياد اين بافت تاريخي مي باشد.
طي كاوش‌هاي انجام شده از محوطه باستاني كهنه ماسوله سفالينه‌هايي متعلق به قرون پنجم تا هشتم هجري قمري بدست آمده است كه دقيق‌ترين مستندات قابل توجه تاريخي مي‌باشد.يكي از نقاط تاريخي منطقه ماسوله، سايت تاريخي كهنه ماسوله است. اين سايت در 6 كيلومتري شمال غربي شهر ماسوله و در ارتفاع 1800 متري از سطح دريا واقع شده است.
كهنه ماسوله بر روي تپه اي به وسعت تقريبي 8/0 درصد هكتار قرار دارد و آثار پايه ديوارهاي بناهاي سنگي بر روي آن قابل مشاهده است اين ديوارها در سالهاي گذشته متعلق به خانه‌ها و اتاق‌هايي بوده كه كوره‌هاي ذوب آهن و فلزات ديگر در آن‌ها وجود داشته است.
در اين اتاق‌ها آثاري ازظروف سفالي و ابزار فلزي متعلق به قرون پنجم و ششم هجري قمري بدست امده است.
امابه نظر مي رسد به دلائل نامعلوم مردمان ساكن در اين بناها اين محل را ترك كرده و بتدريج در محل فعلي ماسوله سكني گزيده‌اند.
*جغرافياي طبيعي ماسوله
دامنه‌هاي شمالي كوه‌هاي طالش كه منطقه‌اي پوشيده از جنگل‌هاي انبوه و يا كم تراكم است داراي رودخانه‌هائي پر آب و كوهستاني است كه همه آنها به درياي خزر مي رسند.
شهر تاريخي ماسوله در جوار يكي از اين رودخانه‌هاي پر آب به نام همين شهر ( ماسوله رودخان) معروف است شكل گرفته است.
جنگل هاي منطقه پوشيده از درختان راش، آزاد، بلوط ، توسكا و زبان گنجشك مي‌باشد كه البته درختان آزاد و بلوط آن در گذشته بسيار بيشتر بوده است.
اقليم منطقه‌ ماسوله در تابستان معتدل و مرطوب و در زمستان سرد و مرطوب محسوب مي‌شود. دماي متوسط ساليانه حدود 12 درجه سانتي گراد و متوسط رطوبت نسبي، ميزان بارندگي و بارش برف ساليانه نيز به ترتيب 87 درصد و حدود 700 ملي متر و 800 ميلي متر مي‌باشد.
ساليانه بيش از 35 روز بصورت يخبندان و بيش از 100 روز با مه غليط سپري مي‌گردد.
در مجموع اقليم مطبوع منطقه و محيط طبيعي دلپذير در چهار فصل سال از شاخصه‌هاي مهم زيست محيطي ماسوله مي‌باشند.
*بافت شهري:
شكل پلكاني شهر كه در امتداد شيب كوه رو به جنوب و در طول خطوط توپوگرافي زمين كشيده است پاسخگوي فعاليت‌هاي روزمره شهر ماسوله مي‌باشد.
اين شكل شامل چهار محله اصي است كه همه آنها حول بازاري كه به منزله قلب شهر مي‌باشد جمع شده‌اند و اين امر گوياي اين حقيقت است كه كالبد بازار و حيات اقتصادي بازار اصلي‌ترين معيار در شكل گيري كل شهر بوده است.
محلات اصي چهار گانه در حال حاضر حدود 350 خانه مسكوني را در خود جاي داده‌اند. در گذشته‌اي نه چندان دور تعداد اين خانه‌ها به بيش از 600 واحد مي‌رسيده است . بازار شهر نيز كه مشتمل است بر حدود 120 باب مغازه چهار سطح ارتفاعي مختلف شكل گرفته و اصلي‌ترين معابر شهري مستقيما به آن راه دارند.
معابر شهري ماسوله به گونه‌اي هستند كه امكان تردد وسائل نقليه موتوري در آنها به هيچ وجه وجود ندارد تا حدود پنجاه سال پيش و درفصول بهار و تابستان بازرگانان نواحي اطراف به كمك چهار پاياني چون قاطر و اسب و حتي در برخي موارد شتر در اين معابر در حال تردد بودند و امروز مردمان ماسوله به كمك فرقون حل و نقل كالا را در معابر انجام مي دهند.
به دليل شيب زياد كوه محل استقرار اين شهر تاريخي، از گذشته‌هاي دور و بر اساس تجربيات معماران تمهيدات مناسبي جهت دفع آب‌هاي سطحي و همين طور فاضلاب انديشيده و اجرا شده است اين تمهيدات شامل چهار شاخه اصلي اگوي شهري مي‌باشد كه فاضلاب همه خانه‌ها بعلاوه آب‌هاي سطحي جاري شده از طريق شاخه‌هاي فرعي‌تر را به اين چهارشاخه رسانيده كه در خاتمه به رودخانه ماسوله سرازير مي گردد.
*معماري:
واحدهاي ساختماني تشكيل دهنده بافت تاريخي شهر ماسوله مشتمل بر بيش از 350 خانه مسكوني مي‌باشد كه شاخص ترين ويژگي آنها همجواري آنهاست.
اين همجواري به گونه‌اي درنظر گرفته شده كه باعث مي شود تمام خانه‌ها زنجيروار به هم پيوسته در امتداد خطوط توپوگرافي زمين قرار داشته باشند.
هر واحد مسكوني نيز بين يك تا چهار طبقه ‌دارد بيش از 70 درصد آنها به صورت دو طبقه احداث شده‌اند بطور معمول پائين‌ترين طبقه غير مسكوني بوده و كاربرد آنها چون انبار و طويله بوده است.
راهروي ورودي خانه نيز در اين طبقه واقع مي‌باشد طبقات فوقاني نيز همه شامل فضاهاي مسكوني بوده‌اند طبقه پائين از مصالح سنگي و طبقات از خشت بنا شده است.
اين معماري به گونه سازگار با شرايط اقليمي، توپوگرافيكي و اجتماعي فضاهاي داخلي تقريبا يكساني را شامل مي‌شده‌اند.
اين فضاها عبارتند از اتاق اصلي، اتاق زمستاني، اتاق ورودي ، فضاي راه پله، انبار ودستشويي ، كوچكترين خانه نمونه با مساحتي حدود 60 مترمربع در دو طبقه تمامي فضاهاي فوق را شامل مي‌شده و تفاوت آن با بزرگترين خانه نمونه كه حدود 300 متر مربع بوده تنها در تعداد فضاها و وجود بالكن (تالار) مي باشد.
در هرحال آفتاب‌گيري ساختمان، هدايت سريع آب باران جاري شده بر بام و همجواري دقيق و متناسب با ساختمان‌هاي طرفين مهمترين معيارهاي طرح يك خانه بوده است.
*قلعه رودخان:
در فاصله 55 كيلومتري جنوب غرب ماسوله مجموعه عظيم و پر ابهت قلعه رودخان قرار دارد.
اين قلعه با وسعتي نزديك به 6/2 هكتار در ارتفاع 680 متري از سطح دريا بر روي خط الراس كوهي پرشيب و پوشيده از درختان تنومند جنگلي واقع شده است.
ديوار پيرامون قلعه كه از سنگ و آجر بنا شده است با طول 1500 متر، تعداد 65 برج ديدباني دارد.
داخل اين قلعه فضاهاي شاه نشين ، قراول خانه، آب انبار و زندان قابل مشاهده مي باشد بناي اوليه اين قلعه به قرون پنجم و ششم هجري قمري باز مي‌گردد.
اين بنا طي سالهاي 918 تا 921 هجري قمري تجديد بنا گشته و در سال 1175 هجري قمري نيز حاكم فومن آن را تعمير نموده است.
*موزه مردم شناسي:
گردآوري ، حفظ و معرفي ابزار و اشيائي كه روزگاري مورد استفاده مردم ماسوله قرار مي‌گرفت نقش بسزايي در ضبط و تدوين آئين و شيوه زندگي مردم دارد.
اين اشياء كه مقداري از آنها همچنان در زندگي روزمره مردم وجود دارند به همت فردي به نام‌ فرهاد شرفي، در بنائي نسبتا قديمي گرد آوري شده است كه مورد بازديد گردشگران قرار مي‌گيرد.

eMer@lD
26-07-2009, 16:34
ماسوله ، در ضلع شرقي يكي از رشته كوههاي تالش قرار دارد. اين محل كه به سبب نوع معماري خانه هايش شهرتي جهاني يافته است ، در شيب كوه واقع شده و نماي خانه هاي پله اي آن در دامنه سرسبز و سر برافراشته كوه ها و رودخانه ي خروشان "ماسوله رودخان" كه از خط القعر دره مي گذرد ، از دل انگيزترين و ديدني ترين مناظر گيلان و ايران است.
ماسوله جديد پس از ترك مردم از كهنه ماسوله ( احتمالاً به واسطه شيوع طاعون در سال 943 هـ . ق) ، توسط ساكنان آن در 6 كيلومتري شهر متروكه احداث شد. ماسوله در 26 كيلومتري جنوب غربي فومن و در 65 كيلومتري جنوب غربي رشت قرار دارد. ماسوله در 29 درجه و 1 دقيقه عرض شمالي و 27 درجه و 8 دقيقه طول شرقي در ارتفاع 1050 متري از سطح دريا واقع شده است. اختلاف ارتفاع بلندترين و پايين ترين سطح روستا حدود 100 متر است.
ماسوله در گذشته به دليل قرار گرفتن در محل تلاقي معابر كوهستاني ميان آذربايجان ، زنجان ، گيلان و تالش اهميت فوق العاده اي داشت. گذرگاه هاي منشعب از ماسوله كه داراي موقعيت نظامي نيز بود، شاهد حوادث و سوانح بسياري در اين ناحيه كوهستاني بوده است.


ماسوله چگونه شكل گرفت ؟

عده اي بر اين اعتقادند كه در قرن سوم هـ . ق به هنگام فرار "آقاسيد جمال الدين اشرف" از طارم ، "عون بن محمد بن علي" از همراهان مجروح وي به اين منطقه آمد. وي قبل از مرگ به چوپاني گفت كه او را در همانجا به خا ك بسپارد. بعد از خاكسپاري عون بن محمدبن علي در اين مكان ، چوپان ها كم كم گرد مزار وي جمع شدند. رفته رفته خانه هايي ساخته شد و به تدريج ماسوله متولد شد.

عده اي ديگر ساخت شهر را بر اساس تاريخ خطي سالك « سالوك معلم » به دو تن از شاگردان سالك به نام هاي "عين علي" و "زين علي" كه مردم را به اسلام فرا مي خواندند نسبت مي دهند و معتقدند مردم به آن دو گرويده و سپس قبر آنها زيارتگاه اهالي شد.
در زمان فتحعلي شاه ، ماسوله تحت اختيار ارتش قرار داشت و براي توپخانه ي ايران گلوله مي ساخت.
در زمان رابينو ماسوله داراي 5 محله ، دو يا سه كاروانسرا ، دو حمام و بازاري با 400 دكان بود كه در زمستان ها خالي مي ماندند.
از محلات ماسوله مي توان از كشه سر عليا ، كشه سر سفلي ، ريحانه بر ، خانه بر، مسجد بر و اسد محله نام برد. در گذشته چهار پل چوبي بر روي رودخانه احداث شده بود. از اين ميان پل بنا علي و پل حاجي محمدحسن از اهميت و كاربرد بيشتري برخوردار بودند.
بيشتر اهالي ماسوله ، تالش و داراي مذهب شيعه ي اثني عشري هستند. وجود امامزاده هاي متعدد در كل منطقه و پاره اي شباهت هاي معماري با معابد مهري و مانوي نيز نشان از تأثيرپذيري تاريخي و ديني دارد.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

بقعه هاي ماسوله

1. بقعه عون بن علي يا عون بن محمد حنيفه بن علي ؛ اين بقعه به عنوان محور بـُقاع منطقه و محل اصلي تجمعات مذهبي ساكنان ماسوله به شمار مي آيد. بقعه در كنار مسجد قرار دارد و به قلندرخانه نيز معروف است. اين امر مي تواند نشانگر اعتقادات صوفيانه اهالي منطقه نيز باشد. بقعه ي عون بن علي بن محمد بن علي داراي دري به ابعاد 145*72 سانتيمتر است كه به در "چله خانه" شهرت دارد. پلان بقعه هشت گوش است و گنبدي دو پوش دارد. ارتفاع صحن امامزاده تا زير طاق گنبد اول 20/4 متر است. اين گنبدشلجمي (اگر دو قوس از دايره بر سطحي محيط شود كه هر دو از نصف دايره طولشان بيشتر باشد و انحداب يا كوژي آن در دو جانب باشد ، آن شكل را شلجمي گويند)است و در روزگاران جديد با حلب پوشانده شده است. در داخل اتاق حرم بقعه ، صندوقي جاي دارد كه بر روي آن كتيبه اي به خط نسخ از سوره فتح و با تاريخ 1015 هـ . ق ديده مي شود. چند سنگ قبر در داخل وايوان هاي بقعه و مسجد همجوار وجود دارد كه مربوط به زمان قاجاريه است.

2. امامزاده عين علي و زين علي ؛ اين امامزاده در 1600 متري شرق ماسوله در محلي به نام "اشكلت" واقع است. امامزاده داراي كتيبه ها و پنجره هاي مشبك است و تاريخ ساخت آن 911 هـ . ق است.
3. امامزاده ابراهيم؛ در "خروه بن" بالاي ماسوله و بر سر راه جاده خلخال واقع شده و داراي قدمت تاريخي است.
4. امامزاده هاشم ؛ در مغرب ماسوله ، زير كوه سنگي قلعه بن قرار دارد. اين امامزاده بنايي تاريخي دارد و بر سر راه جاده طارم واقع است.
مسجدهاي ماسوله

مسجدهاي ماسوله عبارت اند از ؛ مسجد خانه بر ، مسجد بر ، مسجد اسد محله ، مسجد كشه سر سفلي ، كشه سر عليا ، مسجد ريحانه بر ، مسجد قنبرآباد ، مسجد دو خاله ، مسجد جامع و مسجد صاحب الزمان متعلق به سال 1117 هـ . ق


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

معماري ماسوله

آنچه امروز بيش از هر چيز ديگر توجه جهانگردان و گردشگران داخلي را به خود جلب مي كند ؛ معماري ، بافت و تركيب سنتي منازل ماسوله است.

خانه هاي ماسوله اغلب داراي دو طبقه است. هر خانه در مجموع از دو قسمت تشكيل شده است:
قسمت زمستاني ؛ قسمت زمستاني منازل را در زبان محلي "سومه" مي نامند. سومه از اتاقي كوچك كه معمولاً در عقب خانه جاي دارد و از نور چنداني برخوردار نيست ، شكل گرفته است. تنها نقطه ي نورگير آن روزنه اي است به نام "لون". در وسط اين اتاق كوره اي كه از آن براي آشپزي و تهيه غذا و همچنين تأمين گرما استفاده مي شود ، تعبيه شده است. در گرداگرد اتاق طاقچه هايي ساخته شده كه ظروف گوناگون چيني و مسي بر روي آن جا مي گيرد.
قسمت تابستاني ؛ يا اتاق پيشخوان ، داراي پنجره هاي اروسي چوبي و بالارو است. اين پنجره ها داراي گره هاي چيني هندسي است و با شيشه هاي رنگارنگ تزيين مي شود. بعضي از خانه ها علاوه بر پيشخوان ، اتاقكي بر بام منزل دارند كه به زبان محلي به آن "برج" گفته مي شود. اين اتاق تنها در تابستان مورد استفاده قرار مي گيرد. در اتاق پيشخوان طاقچه هاي جانبي ديده مي شود. بام هر منزل در ماسوله متمايل به كوه ساخته مي شود و قسمت پيشين منازل بر عقب آن مسلط است.

eMer@lD
26-07-2009, 16:40
منزل در ماسوله


برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
منزل در ماسوله

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
منزل مسکونی

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
عکس یادگاری

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید

صنایع دستی

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
صنایع دستی

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
موزه حیات وحش

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
نمای عمومی از ماسوله

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
پنجره

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
راه پله

برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید

eMer@lD
26-07-2009, 16:41
د‍ژ قلعه رودخان دژ قلعه رودخان فومن در فاصله حدود 20کيلومتري جنوب فومن و در بالاي کوهي به ارتفاع متوسط 700 متر و به همين نام قرار گرفته است


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
دژقلعه رودخان
دژ قلعه رودخان فومن در فاصله حدود 20کيلومتري جنوب فومن و در بالاي کوهي به ارتفاع متوسط 700 متر و به همين نام قرار گرفته است ( آخرين تاريخ بازسازي قلعه 918 تا921 هجري – قمري بوده است و از تاريخ ساخت آن اطلاعي نيست ) .

اين قلعه به طول حدود 5 کيلومتر و عرض تقريبي 10 الي 50 متر با استحکامات برج مانند ، اتاقک هاي ديده باني ، آب انبار ، تونل خروجي ، شومينه گرمايي ، محوطه شاه نشين ، حصار کوهستاني و جنگل انبوه بصورت يک دايره که از يک شعاع داراي خروجي است به آن شکوه فراواني داده است . طبق نظر دانشمند گرامي جناب آقاي دکتر منوچهر ستوده عظمت اين دژ همتاي قلعه استخر فارس است ، قلعه هاي الموت ، خراسان ، رودبار ، وطارم در مقابل آن بسيار محقرند .

عظمت ، موقعيت قرارگيري و جغرافيايي ، موقعيت و قرارگيري اقليمي ، استفاده از مصالح محبط جغرافيايي محل ، محيط جنگلي و کوهستاني اطراف قلعه ، پياده روي حدود 4 کيلومتر ارتفاعي ، آب و هواي بسيار دلپذير تابستاني و زمستاني و بهاري و پاييزي ( و شايد بيشتر ! ) و ….. اين فلعه مي تواند يکي از مکان هاي توريستي و گذران اوقات فراغت گردشگران ايراني و خارجي باشد که اشتغال زايي لازم را نيز به دنبال دارد.

همگن بودن محيط انساني قلعه با محيط طبيعي ، استفاده از شومينه و معماري منحصر به فرد در حداقل 1000سال پيش . مکان گزيني اقليمي از نظر سرما در تابستان و گرما در زمستان و مکان گزيني سوق الجيشي قلعه با توجه به هوش بالاي طراحان آن ، از عجايب آن قلمداد مي گردد . و حق است که اين دژ جزء عجايب هفتگانه نام گرفته است .

دژ قلعه رودخان يکي از بزرگ ترين قلعه هاي باقي مانده از دوران قديم در ايران مي باشد که در جنوب غربي شهرستان فومن در يک شرايط کوهستاني ، جنگلي با ارتفاع حدود 700 متر از سطح دريا هاي آزاد قرار گرفته است . از تاريخ دقيق ساخت آن اطلاعي نيست ولي چندين بار مرمت و بازسازي و مورد استفاده قرار گرفته است .

خوچکو ، رابينو ، دکتر ستوده با مشاهدات ميداني و اسنادي در مورد سابقه تاريخي و مشخصات قلعه مطالعاتي شايسته انجام داده اند که کامل ترين نوشته موجود ، مطالعات دکتر ستوده در حال حاضر مي باشد .

تحقيق و مطالعه حاضر جهت استفاده اقتصادي – اکوتوريستي از قلعه رودخان با توجه به شناخت يادماني – اکو جغرافيايي مي باشد تا با شناخت پارامتر هاي آب و هوايي و جغرافيايي برنامه ريزي اکوتوريستي جهت استفاده عموم انجام پذيرد . شرايط محيطي قلعه با توجه به تغييرات فصلي از شرايط باراني ، آفتابي ، برفي ، مه اندود و ….. متغير است لزوم مطالعات فوق جهت برنامه ريزي لازم الاجرا است و پيش بيني مي گردد که با شناخت متغير هاي آب و هوايي حداکثر درآمد اقتصادي و اشتغال زايي براي استفاده اکو توريستسي دژ قلعه رودخان وجود دارد . هم چنين نگهداري يک اثر ميراث فرهنگي و تحويل آن به نسل هاي آينده که حاصل تلاش و کوشش مردم آن ديار بوده است نيز مي باشد .



موقيعيت جغرافيايي دژ قلعه رودخان

دژ قلعه رودخان که به نام هاي قلعه حسامي ، قلعه سکسار ، قلعه سلسال ( قلعه به همين نام در رضوانشهر ) معروف است در 23کيلو متري جنوب غربي فومن در ار تفاع حدود 700متري از سطح دريا هاي آزاد در ميان درختان انبوه جنکلي و در روي يال يک کوه واقع شده است که تقريبآ از 4 طرف توسط دره هاي عميق و رودخانه هاي دائمي قلعه دنه و قلعه رودخان احاطه شده است . اين قلعه از سمت شمال به رودخانه قلعه رودخان و شولم فومن ، از سمت شرق به رودخانه قلعه دنه و ملک سر و از سمت جنوب به کوهستان تالش و شهرستان شفت ، و از سمت غرب نيز به کوهستان تالش و استان زنجان محدود شده است .

اين قلعه به شماره 1567/3 ثبت آثار ملي ايران شده است . در ساخت اين فلعه از ميليون ها آجر استفاده شده است و در باز سازي سال 1380خورشيدي توسط ميراث فرهنگي استان گيلان ، دو انبار ذخيره آجر با هزاران قطعه آجر در عمق چند متري خاک داخل قلعه کشف گرديد . بايد اضافه نمود که احتمالآ در آن دوره زماني ، آجر ها در پايين دست و روستا هاي حاشيه قلعه پخته شده و توسط حيوانات بار کش و يا …… به داخل قلعه حمل شده اند .

مساحت دژ در حدود 5 هکتار و از سنگ ، آجر ملاط ساروج ، گچ ساخته شده است .
پيشينه تاريخي دژ قلعه رودخان

قدمت قلعه به حدود دوره ساسانيان بر مي گردد و بر افراشتن آن با حمله اعراب مسلمان به ايران مربوط مي شود و أن مقارن با پادشاهي گيل گيلانشاه در دوره ساسانيان و مقام پشتخوار گر شاهي ( اتحاديه گيلان ، طبر ستان ، گرگان و دماوند ) که تحت حکومت واحد او قرار داشت و اين سرزمين ( پشتخوار گر = دامنه شمالي البرز ) به فرمان يزد گرد سوم ( آخرين پاشاه ساساني ) در اختيار گيل گيلانشاه قرار گرفت . پس از مرک يزد گرد شوم گيلانشاه شروع به ساختن برج و بارو و سدار دفاعي جهت جلوگيري از حمله اعراب مي کند ….

سيد ظهيرالدين مرعشي نيز مي نويسد که گيل گيلانشاه از سي يه تا گرگان قصر هاي عالي ، عمارات قوي و قلاع و حصون ترتيب داد اما داراملک او در گيلان بود …..

عبدلي به نقل از آرتور کريستين سن مي نويسد قبل از هخامنشيان ، قوم کادوس در دوران ماد ها در نواحي کوهستاني گيلان سکني داشتند که بعدا گيل ها و ديلمي ها را تشکيل دادند که جز’ اقوام آريايي واقعي مي باشند .

عبدلي مي نويسد به نظر مي رسد در اين زمان يعني ساسانيان دژ گشت يا قلعه رودخان فعلي واقع در حومه فومن ( = پومن ، هومن ، وهومنه ) به يک مرکز مهم نظامي – سياسي کادوس ها تبديل شده بود ولي قلعه و اقوام کادوس قبل از اين در اين مکان وجود داشته اند . اين مکان در زمان اشک سوم اهميت سوق الجيشي پيدا مي کند و پارتي ها اين قلعه را جهت نظارت سرزمين آماردان ( شرق سفيد رود – حوالي رودبار ) استفاده مي کردند و اين مکان مقري نظامي گرديد . دژ گشت يا شاهپور ( فيروز ) ساساني پسر نرسي دوم بوده است اين دژ حاوي اسراري است که تا کنون کشف نشده است . هم رديف اين قلعه آثار کادوس ها در آق اولر در ييلاقات کرکانرود تالش به همراه شهر باستاني وجود دارد که داراي آتشکده بوده و آثار آن نيز هنوز وجود دارد .

اسکندر منشي مولف تاريخ عالم آراي عباسي نيز مي نگارد واليان گيلان ( بيه پس ) خود را از نژاد اسحق پيغمبر شمرده اند و رشيدالدين فضل الله آنان را از اعقاب ساسانيان مي شمارد .

خوچکو ضمن بازديد از قلعه مي نويسد ، قلعه دژي بر بالاي کوه با سنک و آجر ساخته شده و طرفين در ورودي دو برج دفاعي مستحکم است . بر بالاي در کتيبه اي است که مطالب زير بر سنگي حک شده است : اين قلعه که به نام قلعه حسامي است نخستين بار در سال 918 الي 921ميلادي به امر سلطان حسام الدين بن اميره دباج بن اميره علا الدين اسحقي تجديد بنا شد . اين کتيبه را کمالدين بن محمد گيلاني نوشت . عبارات آن از خان احمد شيرواني و تحرير آن از ابن حسيني الخراساني است .

دکتر ستوده مي نويسد : دژي که بنام قلعه رودخان خوانده مي شود سومين بنا از بنا هاي عجيب هفت گانه گيلان است . نگارنده که دژ هاي زيادي را ديده و مطالعه کرده است تا کنون دژي به اين عظمت و استحکام نديده است . شايد بتوان اين دژ را يکي از دژ هاي عجيب ايران دانست . تنها دژي که مي تواند برابر و همسر او باشد قلعه استخر ( اصطخر ) فارس است . دژ هاي خراسان ، الموت ، رودبار ، تارم زنجان در مقابل اين دژ بسيار کوچک و نا چيزند وي مي افزايد که مساحت قلعه رودخان معادل 10الي 20 قلعه ديگر است و بيش از 20قلعه انگلستان را مشاهده کردده است اما قلعه رودخان بزرگتر و مستحکم تر از تمامي آنها است .

اين قلعه داراي در ورودي با پايه ستوني از سنگ سفيد و کتيبه ذيل روي آن نوشته شده بود که توسط فردي هندي از جا کنده شده و از بين برده شده است . روي آن عبارات زير نوشته شده بود " . علاالدين اسحقي خلد ملکه و سلطانه در تاريخ ثمان عشر و تسمعا يه اين قلعه مبارکه را که مسمي به قلعه حسامي است و هرگز درجه تغيير نيافته …….. 918 دانا چون دهر دشمن خوي هرزه جوي …… خويش اظهار کند و عهد “ …… باقي مطالب آن فرسوده شده و از ميان رفته است .

همچنين نوشته که بر بالاي الله دادکوه در جنوب گشت فومن خرابه هاي قصري قديمي وجود داشته که وقتي مي گوييم حاکم فومن مجبور شد به قلعه رودخان هموار شود گنجينه ثروت خود را به آنجا فرستاد و ميان گوراب پس و خسرو آباد خرابه هاي عمارت کوچک مربع شکلي از آجر ديده مي شود که ساکنان آن مطبخ خانه کاخ قلعه رودخان مي دانند .

اين دژ از حدود پانصد سال پيش تا 80 سال پيش توسط افراد مختلف حکومتيان و جنگليان به عنوان يک پناهگاه مورد استفاده قرار گرفته است و با توجه به اينکه ايجاد چنين قلعه اي موجبات شگفتي و حيرت از نظر معماري ، مکان گزيني ، سوق الجيشي ، مصالح مورد استفاده و ….. مي باشد مي تواند در شرايط جديد و امروزي به عنوان يک مکان توريستي و تفريحي و اشتغال زا جهت استفاده و برنامه ريزي اکوتوريستي مورد استفاده قرار گرفته تا خرابه هاي باقي مانده نشاني از تلاش و هوش نياکان اين خطه به يادگار باقي بماند هر چند طبيعيت مرطوب و رويش درختان جنگلي ، تخريب سودجويان و عتيقه ياب ها ، …… اين قلعه مورد بي مهري قرار گرفته است ولي جاذبه آب و هوايي و اکوتوريستي اين قلعه مي تواند بازديد کنندگان بسياري را از ايران و جهان در تمامي فصول پذيرا باشد . که اين مقاله کوشش در شناخت پارامتر هاي اکوتوريستي اين قلعه و معرفي آن به علاقه مندان اکو توريست دارد .

ويژگي هاي محيطي و توپوگرافي قلعه رودخان

پياده روي در داخل جنگل

از روستاي قلعه رودخان تا قلعه مسير راه پوشيده از جنگل انبوه مي باشد که از کنار رودخانه قلعه رودخان ، آب زلال و ماهي قزل آلا و آبشار هاي کوچک در مسير راه همراه مي باشد . در پاي کوه قلعه دو رودخان قلعه دنه و قلعه رودخانه از دو طرف قلعه را محاصره کرده است . که در پاي رودخانه شمال شرقي ، تونلي وجود دارد که ارتباط تونل را با قلعه در بر مي گيرد که در حال حاضر در10متري تونل ريزش سنگ مانع از حرکت بيشتر مي شود . حرکت به سمت قلعه از دامنه پر شيب شمال غربي با پله هايي که جديدا اداره منابع طبيعي احداث کرده است با نيم دايره بزرگي همراه است که تا حدود 1000متري قلعه ادامه دارد پس از آن بايد با توجه به کفش و لباس مناسب کوه به سمت قلعه حرکت کرد . جنس زمين از پاي رودخانه تا خود قلعه از سنگ هاي آهکي و ماسه سنگ پوشيده است و با خاک و برک هوموسي غني جنگلي فرش شده است نوع درختان مسير راه توسکاه ، ممرز ، افرا ، بلوط ، راش و آراد است . در چند نقطه از مسير راه پل چوبي جهت عبور از رودخانه نيز ساخته شده است .

رود خانه خروشان

رودخانه قلعه رودخان حداقل دبي را در تير ماه با 5/1 و مرداد ماه با 8/1 متر مکعب در ثانيه و حداکثر دبي را در مهر ماه با 7/5و فروردين ماه با 5/4 متر مکعب در ثانيه دارا است و نشان مي دهد که در برنامه ريزي رودخانه در ماه هاي فروردين و اواسط ارديبهشت و از مهر تا اتمام دوره سرد سال امکان طغيان وجود دارد که بايد تمهيدات لازم به عمل آورده شود ( آبان با 7/2 - آذر با 4/3 دي با 3/2 بهمن با 4/2 اسفند با8/2 ارديبهشت با 8/5خرداد با 1/3 و در ماه شهريوربا 2مترمکعب در ثانيه ) حدود 5ماه از سال از ارديبهشت تا شهريور بستر مناسب و بدون خطر را دارا است که علاوه بر بازديد از قلعه و زيبا يي رودخانه براي ماهيگيري و شنا نيز مناسب است.

ويژگي آب و هوايي قلعه رودخان

از ميانه بهار و تابستان موقيعيت اکو توريستي قلعه در بهترين شرايط قرار دارد و در زمستان با توجه به سرما و بوران با تجهيزات کوه نوردي و پوشش کامل اين امکان پذير است .

برسي حداقل و حداکثر دما نشان مي دهد که در قلعه حداقل مطلق دما از ماه مهر تا فروردين زير صفر درجه و تا 13- درجه سانتي گراد مي رسد و حداکثر مطلق دما از ماه فروردين تا شهريور تا 37 درجه سانتي گراد مي رسد که دامنه حرارتي حداقل27 تا حداکثر 40 درجه را در طول سال نشان مي دهد که اين دامنه برنامه ريزي توريسم زمستاني و تابستاني را با خود به همراه دارد .

بررسي ساعات آفتابي دژ قلعه رودخان نشان مي دهد که در ماه خرداد ، نير و مرداد اين دژ روز هاي به ياد ماندني آب و هوايي خود را در نظر هر فرد بازديد کننده از نظر مطلوبيت هوا به همراه دارد .
با توجه به قدمت تاريخي و گذشته نا شناخته اين ميراث فرهنگي و ملي اين خطه ايران زمين است که بهره گيري از زمان مناسب آ ب و هوايي و تعطيلي تابستانه و گردشگري ناشي از آن مي تواند نقش بالايي را در اشتغال زايي و افزايش درآمد روستاييان اين منطقه داشته باشد . و از طرفي موقعيت جنگلي و توپوگرافي و زمستان هاي برفي ، پياده روي کوهنوردي و مسير مناسب تا قلعه و امکان اتراق در داخل قلعه و زمان دسترسي به قلعه و امکانات مخابراتي ناحيه ، از آن در فعال کردن گردشکري زمستان نيز مي توان بسيار مناسب باشد .

eMer@lD
26-07-2009, 16:43
پارك فومن

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

مسیر فومن به ماسوله - رودخانه ای در نزدیکی شهر تاریخی ماسوله

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

نماهايي زيبا از روستاي تاريخي ماسوله از توابع شهرستان فومن

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

خانه اي در ماسوله بهمراه گلدانهاي قرار گرفته بر روي پنجره هاي قديمي آن

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

نمايي از بازار ماسوله با صنايع دستي موجود در آن

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

جورابهاي پشمي با رنگهاي شاد بافته شده توسط زنان فومني

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

گيله مردي عروسك فروش در ماسوله در حال پهن بساط در جلوي خانه خود

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

پيرمرد نوازنده اي در ماسوله در هنگام خواندن ترانه اي آذري

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

غروب رويايي و زيباي ماسوله

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

منظره اي از مكانهي استيجاري مسافران ماسوله

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

بستني بهارانه مردم ماسوله بر روي طبقهايي بر سر دختران با لباسهاي محلي

طبقها حاوي 7 سين از سفره هفت سين اند.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
26-07-2009, 16:44
تصاويري از قلعه رودخان بر فراز کوه روستای رودخان، فومن، گیلان

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]این عکس کوچک شده است برای مشاهده ی سایز اصلی کلیک کنید[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]این عکس کوچک شده است برای مشاهده ی سایز اصلی کلیک کنید[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]این عکس کوچک شده است برای مشاهده ی سایز اصلی کلیک کنید[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]این عکس کوچک شده است برای مشاهده ی سایز اصلی کلیک کنید[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
28-07-2009, 11:42
تالش :


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



اين شهرستان با وسعت 2215 كيلومتر مربع در 115 كيلومتري غرب رشت قرار گرفته است .

جاذبه هاي ميراث گردشگري شهرستان تالش :

منطقه ييلاقي سوباتان


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] محوطه هاي باستاني منطقه آق اولر ، تول و مريان

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

دژ تاريخي ليسار با حدود 33950 هكتار وسعت در 20 كيلومتري اين شهر

مجموعه ساختمان هاي اق اولر (مسجد ، حمام و كاخ ها)

كاخ قشلاقي سردار امجد در شهر تالش



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] بقعه بابا حاج علي

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


بقعه شاه ميل لرزان

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


پارك جنگلي گيسوم با محوطه 80 هكتار

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


محوطه باستاني آتشگاه

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

خانه قديمي آقاجاني

eMer@lD
28-07-2009, 11:44
تالش سرزمینی اهورایی

لحن این مقاله یا بخش، غیردانشنامهای یا غیررسمی است. برای راهنمایی بیشتر به راهنمایی برای نوشتن مقالههای بهتر رجوع کنید.

تالش سرزمین پرشکوهی است که دست روزگار مانند پهلوانان تراژدی، بزرگترین عزتها و گرانبارترین ذلتها و خواریها را بر آن آزمودهاست.[نیاز به ذکر منبع]

امروز چون در این سرزمین اهورایی پای مینهیم، آن را به سان همه نواحی ایران بی نشان و بی رمق میبینیم که به شکلی حسرت بار بر گذشته پرشکوه خود غبطه میخورند ولی به محض آنکه از دیوارهای شهر پای بیرون مینهیم و به دشت و چمنزارهای آن روی میآوریم، جلال و جبروت و شوکت دیروز آن فرایادمان میآید.

شهرستان تالش با مساحتی حدود ۲۳۷۳ کیلومتر مربع که در شمال غرب گیلان قرار دارد، یک چهارم خاک استان را تشکیل میدهد. این شهرستان که نام خود را از قوم تالش گرفته و به استناد منابع و شواهد بسیار، بازمانده اقوام کادوس باستان و از همسایگان دیرین قوم گیل میباشد، از غرب به استان اردبیل، از شمال به آستارا و از جنوب به رضوانشهر و ماسال و از شرق به دریا و انزلی محدود شده و شامل شهرهای پره سر، ماسال، رضوانشهر و هشتپر میباشد.

تالش با داشتن آثار باستانی و تاریخی و همچنین جاذبههای طبیعی فراوان میتواند بستر مناسبی جهت رشد و توسعه صنعت گردشگری باشد. از جمله مناطق دیدنی تالش میتوان به ییلاقهای آق اولرمریان، سوباتان، ارده و از نقاط زیارتی به بقعه شاد میلرزان (شاه میلرزان) واقع در روستای خطبه سرا، بقعه آقا سید احمد نال تربه از نوادگان موسی کاظم امام شیعیان واقع در روستای نال تربه، بقعه سلطان سید در مرکز شهر تالش و بقعه سیاه علم خاله سرا در روستای خاله سرا و همچنین بنای ایسپی مسکت/مزگت (مسجد سفید) واقع در دیناچال اشاره کرد. گفته میشود که این مسجد به دست محمدبن عمر ساخته شده که در صورت صحت، قدمت این بنا به بیش از ۱۰۰۰ سال میرسد.

قلعه لیسار معروف به دژ سلسال در روستای لیسار که از قلعههای مهم دوران اسماعیلیان بوده و همچنین کاخ قشلاقی نصراله خان سردار امجد واقع در داخل شهر تالش که قدمت تاریخی آن مربوط به دوره قاجاریه میباشد و کاخ ییلاقی نصراله خان سردار امجد که در روستای مریان آق اولر قرار دارد، از جلوههای مهم تاریخی شهر تالش میباشند.

پارک جنگلی گیسوم تالش با مساحتی حدود ۸۰ هکتار، سواحل دریای گیسوم و جاده جنگلی منتهی به آن دارای منظرهای بسیار بدیهی میباشد که هر ساله مسافران بسیاری را پذیرا میباشد.

از محصولات تولید شده در تالش میتوان به برنج، توتون و مرکبات اشاره کرد. این تنوع و فراوانی محصولات سبب شده که تالش بازارهای هفتگی پررونقی داشته باشد. از آن جمله میتوان به یکشنبه بازار چوبر که اختصاص به معاملات دام دارد، پنجشنبه بازار شاندرمن که در آن انواع نهالها، دست ساختههای پشمی و نخی و فراوردههای محلی مواد غذایی عرضه میشود همچنین میتوان به پنجشنبه بازار هشتپر اشاره کرد که در آن اغلب زنان و مردان با لباسهای محلی حاضر شده و محصولات منطقهای خود شامل برنج، انواع سبزیها و میوههای درختی را به فروش میرسانند واما ...

تاریخچه جمهوری خود مختار تالش مغان از زمان تحمیل عهدنامه ننگین ترکمنچای و تجزیه ولایات قفقاز از پیکر ایـران و دو شقهشدن سرزمین تالش، تالشان تنها قومی بوداند که به هوای وصل به موطن اصلی و مام میهن ازلی خود ایـران، بارها به اشکال مختلف و گاه بـا خیزش و قیام عمومی صدای اعتراض خود را نسبت به مفاد عهدنامه مذکور به گوش عالم رساندهاند.

چنان که همه میدانیم و اغلب بـا جزییات موضوع نیز به طریق مختلف آشنایی پیدا کردهایم، در سال ۱۹۹۳ نیز در منطقه تالشنشین آن سوی آستارا چای، وقایعی رخ داد که معنی و مفهومش را در سه عبارت زیر میتوان خلاصه کرد:

نیل به آزادیهای دمکراتیک در شرایط پس از فروپاشی شوروی

مقابله بـا اندیشههای پان ترکیستی

و حفظ هویت و اصالت ایرانی

وقایع مذکور که بـا نام تشکیل جمهوری خود مختار تالش مغان شناخته شدهاست، صرفنظر از ماهیت، هدف و مباحث نفی و یا تایید، به عنوان فصلی از تـاریخ مردم تالش ثبت گردیدهاست و از آنجایی که مردم مذکور بـا وجود ۱۵۰ سال جدایی، هرگز ایرانی بودن خود را فراموش نکرده، میتوان گفت حادثه تالش مغان، مرتبط بـه تـاریخ معاصر گیلان و ایـران است و باید مورد مداقهنظر قرار گیرد و روایت درستی از آن ثبت و برای آیندگان به یادگار گذاشته شود. مقاله ذیل نگاهی است از درون به چگونگی آغاز و پایان جمهوری تالش مغان، که نویسنده آن الهام محمداوف یکی از فعالان عرصه آن حادثه، عضو حزب برابری، اقوام جمهوری آذربایجان است. ایشان از سال ۱۹۹۳ به عنوان تبعید سیاسی در آلمان به سر میبرد و مقاله خود را در نشریه «تالش» که در لنینگراد منتشر میشود، به چاپ رساندهاست.

در اوایل ماه ژوئن سال ۱۹۹۳ در شهر گنجه بـا رهبری «صورت حسیناوف» حوادثی رخ داد. اولین کسانی که در کشور از «صورت حسیناوف» جانبداری کردند و به دفاع از او برخاستند. گروهی از نیروهای میهنپرست لنکرانی بودند که راس آنها سرهنگ بازنشسته «علیاکرم همتاوف» قرار داشت.

در بدو امر آنها خواستند که در میدان مرکزی شهر لنکران تجمعی ]میتینگی[ به پشتیبانی از حوادث گنجه برپا کنند، اما حکومت محلی که نمایندگان جبهه خلق بودند و مـردم از آنها نفرت داشتند، مانع برگزاری میتینگ شدند. «علیاکرم همت اوف» بـا طرفداران خود موقتا شهر را ترک نمود در همان حال واحد نظامی "۱۷" که در شهر لنکران مستقر بود، از همت اوف دفاع کرد و شورای اوفسران او را به عنوان فرمانده گردان خود انتخاب نمود.

در ۱۵ ژوئن ۱۹۹۳، شورای شهر لنکران در جلسه فوقالعاده خود نسبت به شهردار سلب اعتماد کرده و اختیارات وی را به «علیاکرم همتاوف» واگذار کردند به همین شکل مخالفت مردمی و نظامی در شهر لنکران علیه حکومت شکل گرفت.

در ۲۱ ژوئن ۱۹۹۳، رهبری واحد نظامی "۱۷" اطلاعیهای خطاب به مـردم صادر کرد، در این بیانیه آمده بود: «در اوضاع بحرانی که در نتیجه فقدان حکومت و هرج و مرج در کشور به وجود آمدهاست واحد نظامی (۱۷) در مقابل مـردم احساس مسئولیت خود را درک کرده و تأمین امنیت مـردم مناطق آستارا، لنکران، لریک، یاردیلمی، ماسالی، جلیلآباد و بیلهسوار را بر عهده خود گرفته و در این منطقه جمهوری خود مختار تالش مغان را اعلام میکند.» در تـاریخ ۴ ژوئیه سال ۱۹۹۳ در شهر لنکران نشستی بـا شرکت نمایندگان پارلمانی، وزرا و دیگر مقامات عالی رتبه و روشنفکران سرشناس که همگی از اهالی تالش مغان بودند برگزار شد.

در این نشست مسائل مربوط به اعلام جمهوری تالش مغان و اوضاعی که در منطقه به وجود آمده بود مورد مذاکره و بررسی قرار گرفت و بعد در شرایط رضایت بخشی راههای پیشبرد امور مربوط به تأسیس جمهوری خود مختار تالش مغان و برقراری نظم و امنیت مشخص شد و در آن نشست بـا در نظر گرفتن وخامت اوضاع سیاسی و اجتماعی تصمیم گرفته شد که در اسرع وقت مجلس خلق جمهوری تالش مغان تشکیل شود.

در ۱۷ اوت، بـا توجه به موانع قابل تصور و غیر قابل تصور، انتخابات خلق جمهوری خود مختاری تالش مغان برگزار شد و از هفت منطقه مذکور ۲۱۶ نماینده از ۲۵۰ نماینده انتخاب شده و در مجلس حضور یاوفتند. در نخستین جلسه به اتفاق آرا ایجاد جمهوری خود مختار تالش مغان در قالب جمهوری آذربایجان را تصویب کردند. و در جلسه بعدی لایحهٔ تدوین قانون اساسی آن جمهوری تصویب شد و «علیاکرم همتاوف» به عنوان رئیس جمهور موقت جمهوری خود مختار تالش مغان و «فخرالدین عباس اوف» به عنوان رئیس مجلس خلق انتخاب گردیدند. همچنین ترتیب کار مجلس خلق مشخص شد و کمیسیونی مامور تهیه و تدوین قانون اساسی گردید و رنگ و آرم پرچم جمهوری خود مختار تالش مغان نیز مورد تصویب قرار گرفت و در مدت کوتاهی برای تثبیت اوضاع اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و تأمین مواد اولیه غذایی مـردم، اقدامات فوری انجام گرفت و برای اولین بار در تـاریخ جمهوری آذربایجان درباره چگونگی انتخاب والی و معاون والی ولایات، اساسنامهای تصویب شد. مجلس خلق روز انتخابات ریاست جمهوری را مشخص کرد. اما تهاجمات حکومت مرکزی، بعضی اشتباهات رهبری جمهوری خود مختار تالش مغان، نبود تجربه سیاسی درحد لازم، عدم درک برخی از مـردم از مساله جمهوری خود مختار و ترس مـردم از شخصیت «حیدر علیاوف» بر روند امور و اجرای تدابیر اتخاذ شده مجلس خلق تأثیر منفی میگذاشت. تـا این که در تـاریخ ۲۳ اوت سال ۱۹۹۳ بر اثر تهاجم گسترده نیروهای دولتی و خودداری علیاکرم همت اوف از درگیری مسلحانه و خونریزی، جمهوری خود مختار تالش مغان ساقط شد و همه رهبران آن رئیس جمهور، وزیر دفاع و غیره و ... بیشتر از ۲۰ نفر زندانی شدند و شمار زیادی نیز متواری گردیدند.

طبق مصوبه مجلس ملی جمهوری آذربایجان، دادگاه عالی کشور، فعالیت حزب برابری ملل آذربایجان که قبلا حزب خلق جمهوری تالش نامیده میشد و رهبر ایدئولوژی جمهوری خود مختار تالش مغان و نیروی محرکه آن بود و کارمند علمی فرهنگستان علوم آذربایجان «هلال محمداوف» آن را رهبری میکرد، متوقف شد. اعضای این حزب تحت تعقیب قرار گرفته و برای رهبر آن حکم پیگرد صادر شد.

بـا همه این احوال به علت سانسور شدید رسانههای جمهوری آذربایجان و محروم بودن جمهوری تالش مغان از امکانات تبلیغاتی برای مـردم جهان و حتی بسیاری از مـردم جمهوری آذربایجان، چگونگی وقایع مذکور ناشناخته ماند. به راستی در تابستان سال ۱۹۹۳ در سرزمین تالش چه اتفاقی رخ داد؟ علل اعلام جمهوری خود مختار تالش مغان چه بود و چرا ساقط شد؟

مبارزه سیاسی حزب برابری ملل آذربایجان برای ایجاد خود مختاری تالش «حزب برابری ملل آذربایجان» که قبلا «حزب خلق تالش» بود، در اواخر سال ۱۹۸۹ به نام حزب رستاخیز تالش بنیانگذاری شده بود. هدف اصلی آن حزب دفاع از حقوق قومی تالشها در سطح دولت بود که در آینده میبایست برای ایجاد خودمختاری در اراضی هفت شهرستان جنوب جمهوری آذربایجان مبارزه میکرد. برانگیزندگان و رهبران ایدئولوژی این حزب، دانشجویانی بودند که در دانشگاههای پایتخت تحصیل میکردند و نیز نمایندگان وطنپرست و روشنفکر رهبرشان هم «هلال محمداوف» بود.

«هلال محمداوف» در سال ۱۹۵۹ میلادی در روستای تنگه رود منطقه آستارای جمهوری آذربایجان در خانوادهای روشنفکری متولد و بعد از اتمام تحصیلات دبیرستانی وارد دانشگاه دولتی باکو شد و به عنوان دانشجوی ممتاز رشته ریاضی تحصیلات خود را به اتمام رسانده و بعد در فرهنگستان علوم جمهوری آذربایجان مشغول به کار گردید. او زمانی که در فرهنگستان علوم اتحاد جماهیر سوسیالیستی شوروی مشغول گذراندن دوره کارآموزی علمی خود بود، فعالیت سیاس خود را شروع کرد؛ ۵ شماره از روزنامه «تولیشی» (تالشی) یک شماره از روزنامه «تولشستون» (تالشستان)، چند بروشور و کتاب درباره زندگی و فعالیت «ذوالفقار احمدزاده» که در اوایل قرن بیستم رهبر نهضت قوم تالش بودهاست، منتشر کرد. در زمان اعلام جمهوری خود مختار تالش مغان، «جبهه خلق»، حزب حاکم آذربایجان بود. آن حزب به پانترکیستها منسوب و از طرف «حیدرعلیاوف» ایجاد شده بود، تـا راه رسیدن او به حکومت را هموار کند. روند بعدی حوادث این واقعیت را به خوبی به اثبات رساند.

«هلال محمداوف» همراه بـا طرفداران خود همیشه ضد رهبری پان ترکیست این تشکیلات، یعنی «ابوالفضل الچیبک» مبارزه میکرد، او از سیاست جبهه خلق آذربایجان مبنی بر نقض آشکار حقوق اقوام غیر ترک ]زبان[ در جمهوری آذربایجان انتقاد مینمود، به همین سبب او بارها از طرف ارگانهای دولتی مخصوصا از طرف وزارت امنیت ملی و از طرف رسانههای گروهی پانترکیست تحت فشار روانی و سیاسی قرار داشت و مورد تهدید و انتقاد قرار گرفته بود لیکن او علیرغم همه فشارها، تهدیدات و بهتانها در راه حفظ و اعاده حقوق دمکراتیک همه ]مردم جمهوری[ آذربایجان فعالیت میکرد.

بعد از شکست جمهوری خود مختار تالش مغان او مجبور شد که آذربایجان را به مقصد روسیه ترک کند و در حال حاضر در روسیه زندگی میکند.

برنامه و اهداوف سیاسی حزب برابری ملل آذربایجان ]کاربرد[ نام قوم یک و نیم میلیون نفری تالشها در سال ۱۹۳۸ میلادی رسما ممنوع اعلام شده و تـا حال اسم آنان اعاده نشدهاست. (یعنی در اسناد رسمی اجازه نمیدهند که قوم تالش در آن ذکر شود).

در روند سرشماری عمومی نفوس در سال ۱۹۸۹ میلادی، برگههای صدهاهزار نفر مردمی که قومیت خود را تالش نوشته بودند، در عرض دو روز تعویض گردید و در قسمت مربوطه، ملیت آذربایجانی نوشته شد، فقط بعد از اعتراضات مـردم به طور نمادین تعداد تالشها در جمهوری آذربایجان، بیست و یک هزار نفر ذکر شدهاست (در حالی که فقط در بعضی از روستاهای تالش، بیشتر از این تعداد تالش زندگی میکند).

ارگانهای دولتی ]جمهوری[ آذربایجان بـا بهانههای مختلف اعضای حزب برابری خلقهای آذربایجان را تحت تقیب قرار داده و سعی کردهاند که به هروجهی کلمه «تالش» از نظامنامه و برنامه این حزب برداشته شود.

رهبری حزب برابری ملل آذربایجان هیچوقت پنهان نمیکرد که هدف این حزب ایجاد خودمختاری تالش در ترکیب جمهوری آذربایجان است. تصادفی نیست که در نظامنامه حزب مذکور که در ۱۲ مارس سال ۱۹۹۳ وزارت دادگستری جمهوری آذربایجان نیز آن را رسما تصدیق کردهاست، آمده که این حزب فعالیت خود را بر مبنای موازین حقوق بینالملل و بر اساس معیارهای دمکراتیک حق تعیین سرنوشت ملتها و بر طبق قانون اساسی جمهوری آذربایجان ادامه میدهد.

لکن بـا توجه به این موارد، این حزب هیچوقت سعی نکردهاست که روند حوادث را به صورت مصنوعی سرعت دهد بلکه کوشیدهاست که برای فراهم شدن شرایط مناسب سیاسی، اقتصادی و روانی برای تحقق تشکیل خود مختاری از مشی مبارزه دمکراتیک عدول نکند، از این رو اعلام جمهوری تالش مغان در تابستان سال ۱۹۹۳ چندان غیر منتظره نبود.



برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید

eMer@lD
28-07-2009, 11:50
رضوانشهر :

وسعت اين شهرستان 804 كيلومتر مربع است كه در گذشته جزئي از طوالش بود .

جاذبه هاي ميراث گردشگري شهرستان رضوانشهر :

قديمي ترين مسجد گيلان اسپيه مزگت (مسجد سفيد) با قدمت 1000 ساله و در روستاي ديناچال

مسجد تاريخي عبداللهي رينه

بقعه سيد شرف شاه

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]




بقعه سيد امين السلطان غريب بنده


قلعه امير ساسان در مناطق ييلاقي اورما

پل خشتي پونل
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]




پارك جنگلي دكتر درستكار

آبشار ويسادار

گورستان باستاني وسكه

مناطق زيباي الماس

مناطق زيباي ييلاقات ارده

غار شلاش

* * * * *

eMer@lD
28-07-2009, 11:51
رودسر :

اين شهرستان با وسعت 1340 كيلومتر مربع در 75 كيلومتري مركز استان واقع شده است . نام قديمي آن كوتم و هوسم در قرن سوم هـ . ق محل حكومت محمدحسن الاطرويشي بود .

جاذبه هاي ميراث گردشگري شهرستان رودسر :

آثار تاريخي تيميجان (بقعه ، مسجد ، پل و خانه قديمي)

مجموعه امير بنده كلاچاي (بقعه و مسجد)

ساختمان قديمي ارفع زاده به همراه مجموعه اطراف آن

قلعه بند بن قاسم آباد

گنبد پير محله

مجموعه ساختمان هاي ميدان شهرداري رودسر

سفيد آب در 25 كيلومتري رحيم آباد

مناطق زيباي جواهردشت

آسياب هاي آبي كاكرود

امامزادگان لسبو

بقعه لشكان

بقعه سيد سليمان كاكرود

بقعه ابيض

كاخ رضاخان

چشمه آب معدني سجيران در روستاي جيرك محل تلاقي سفيد آب پل رود است .

راه سنگفرش رحيم آباد به اشكور

رودخانه زيباي پلرود

* * * * *

سياهكل و ديلمان :

اين شهرستان با وسعت حدود 10486 كيلومتر مربع است .

جاذبه هاي ميراث گردشگري شهرستان سياهكل :

آبشار لونك در 20 كيلومتري سياهكل

تپه هاي باستاني قلعه كوتي كوه پس (محل كاوش هيئت مشترك ايران و ژاپن)

تي تي كاروانسرا

برج تاريخي روستاي كرماور

حمام قديمي ديلمان

چشمه لاري خاني

غار ديار جان

چشمه سارهاي لارخاني

قلعه تاريخي كوتول شاه در روستاي موشاه

بقعه تاريخي لمش

بقعه تاريخي زيارتگاه

بقعه آقا سيد ابراهيم معروف به امامزاده تورار

گورستان هاي باستاني كافرستان

مناطق زيباي اردسامان ، لشكستان و شاه جهان

كافر قلعه عين شيخ

مراتع تاريخي اسب ديل و سخانيان كومني

* * * * *

لنگرود :

اين شهرستان با وسعت 1/441 كيلومتر مربع در 60 كيلومتري مركز استان واقع شده است .

جاذبه هاي ميراث گردشگري شهرستان لنگرود :

مجموعه آقا سيد حسين (بقعه ، مسجد و بنا)

بقعه سفيد آستانه

مسجد جامع

بقعه سيد محمدتقي كوشا شاد

خانه منجم باشي

خانه دريا بيگي

بقعه 12 سادات روستاي ملاط

پل خشتي لنگرود

تالاب كيا كلايه يا حيات وحش طبيعي

مناطق زيبا و ديدني ليلاكوه

منطقه ساحلي چمخاله

باغ كشاورزي شلمان

مناطق زيبا و ديدني ناحيه بلوردكان

منطق زيبا و ديدني ليل

عمارت هاي قديمي واقع در اطاقور لنگرود

ساختمان هاي قديمي واقع در بافت قديمي شهر شلمان

مجموعه بافت تاريخي شهر لنگرود

غار ليارو

* * * * *

صومعه سرا :

اين شهرستان با وسعت 732 كيلومتر مربع در غرب استان واقع شده است . در قديم يكي از روستاهاي كسما بوده . نام آن برگرفته شده از نام عارف شيخ عبدالله صومعي است .

جاذبه هاي ميراث گردشگري شهرستان صومعه سرا :

تالاب هنده خاله

تالاب سياه درويشان

تالاب نرگستان

محوطه باستاني هفت دغنان (شامل پل ها ، ساختمان هاي قديمي ، حمام ها و ...)

حمام كسما

پل خشتي گاز روبار

منابازار گسكر

ساختمان زيباي آيت الله ضيابري

* * * * *

فومن :

شهر مجسمه ها با وسعت 1583 كيلومتر مربع در 27 كيلومتري جنوب مركز استان قرار دارد . نام قديم آن دارالعماره بوده و شهرك تاريخي و زيباي ماسوله با معماري شگفت انگيز خود در اين منطقه واقع شده است .

جاذبه هاي ميراث گردشگري شهرستان فومن :

شهرك تاريخي ماسوله

محوطه باستاني كهنه ماسوله

دژ تاريخي قلعه رودخان

ييلاقات قلعه رودخان

مناظر زيبا و ديدني ييلاق دايلاسر فومن

آبشار لار چشمه

غار فوشه

چشمه آب معدني زمزم ماسوله

* * * * *

لاهيجان :

اين شهرستان با وسعت 1428 كيلومتر مربع در 45 كيلومتري مركز استان قرار دارد و در گذشته به شهر ابريشم معروف بوده است . اكنون اين شهرستان جزء پر رونق ترين شهرستان ها در امر گردشگري استان مي باشد .

جاذبه هاي ميراث گردشگري شهرستان لاهيجان :

بقعه چهار پادشاهان

بقعه امامزاده ابراهيم معروف به چهلستون

بقعه شيخ زاهد گيلاني

مسجد اكبريه

بقعه مير شمس الدين

موزه چاي ايران (مقبره كاشف السلطنه)

حمام گلشن

پل خشتي برده سر

پل خشتي نال كياشهر

باغ كشاورزي

استخر زيباي لاهيجان

آبشار لاهيجان

بام سبز

بافت تاريخي پرده سر و خانه هاي سنتي آن

تالاب بين المللي امير كلايه و سواحل زيباي آن

ساختمان قديمي محمد صادقي

ساختمان قديمي كيا موسوي

eMer@lD
28-07-2009, 11:52
معرفی پل های قدیمی استان گیلان

دانستنیهایی درباره ی استان گیلان ( قسمت نهم )

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
پل آجری پونل

این پل در چهار كیلومتری جاده رضوان شهر به تالش قرار دارد و در دوره صفویه بنا و در دوره قاجاریه بازسازی شده است. مصالح آن آجر و سنگ و در راه شاه عباسی واقع شده بود. طول پل 30 متر و دارای یك دهنه ی بزرگ با طاق جناقی و عرض 30/2 متر وجان پناهی (قسمتی در زیر پل كه می توان در زیر آن پناه گرفت )به ارتفاع 40 سانتیمتر است. پل خشتی تجن گوكه

این پل در دهكده تجن گوكه از توابع لاهیجان قرار دارد و دارای دو چشمه با طاق جناقی است. در پایه های میانی و جانبی پل اتاقك های كوچكی برای بیتوته ی كاروانیان احداث شده بود. طول پل 60 متر و عرض آن 25/4 و ارتفاع كلی آن بیش از 5/7 متر است.مصالح به كار رفته در این پل آجر ، سنگ و ملات ساروج است. این پل در زمان قاجاریه ساخته شده است. [ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
خشت پل تیمجان

خشت پل تیمجان در روستای تیمجان در غرب رودسر قرار دارد و از پل های دوره صفوی و قاجار است. این پل بر روی رودخانه ی كهنه گوراب كه قبلاً محل عبور راه شاه عباسی بود، احداث شده است. مصالح پل آجر قرمز رنگ و ساروج است. پل دارای سه دهنه بزرگ و دو دهنه كوچك با طاق های جناقی است. طاق میانی 6 متر ارتفاع دارد. قسمت میانی پل مسطح و اطراف آن شیب دار است. پل غازیان

پل غازیان یكی از پل های معروف دوره معاصر است كه غازیان را به بندر انزلی متصل می كند. این پل از سال 1314 تا 1318 توسط مهندسین خارجی كه بیشتر سوئدی و از شركت سنتاب (آلمان ) و شركت موتلا ( سوئد) بودند، ساخته شده است. طول پل 40/210 متر ، عرض آن 10 متر و ارتفاع آن از سطح آب 85/ 6 متر است. پل دارای 5 دهانه ثابت و یك دهانه به عنوان پل متحرك به طول 25 متر است كه هنگام عبور كشتی ها آن را بلند می كردند. در ساخت پل از بتون و مصالح فلزی استفاده شده است. این پل در سال های 1320 و 1333 ش مرمت شده است.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
پل گازروبار

این پل در جاده ی رشت به صومعه سرا بر سر رودخانه گازروبار ساخته شده و شالوده ی آن به دوره صفوی و قاجار باز می گردد. پل گازروبار دارای یك دهانه اصلی و دو دهانه فرعی كوچك است. مصالح به كار رفته در آن ، آجر با ملات گچ در طاق ها و سنگ ساروج در پایه ها است. این پل به دستور "حاجی یوسف بگلوری" در دوره ی قاجار بازسازی شد. پل خشتی لاهیجان

پل خشتی لاهیجان در شمال غربی لاهیجان در محله پرده سر قرار دارد و متعلق به دوره كیاییان است. در ساخت مجدد این پل در زمان قاجاریه ، حاجی جعفرخان بنا را تعمیر كلی كرد. طول این پل 50 متر و عرض آن 4/5 متر و ارتفاع آن 11 متر است. پل دارای دو دهانه بزرگ با طاق جناقی است. در قسمت پایه میانی ، پل سیل برگردان وجود دارد. پل دارای یك سطح عابر روی مسطح و دو سطح شیب دار جانبی است كه با سنگ قلوه ای سنگ فرش شده است. مصالح بنا آجر قرمز رنگ ، آهك و ساروج است. در سال های اخیر این پل مورد مرمت قرار گرفته است. پل خشتی لنگرود

بر اساس اطلاعات كتاب "تاریخ خانی" تا سال 912 هـ . ق در شهرلنگرود فقط پلی چوبی موجود بود. از این رو ساخت این پل را می توان به زمان حكام كیایی گیلان منسوب دانست. پل از یك سطح میانی و دو بخش جانبی شیب دار تشكیل شده و طول قسمت اول آن 10/15 متر و دو قسمت جانبی 10 الی 11 متر است . عرض پل در قسمت میانی و بین دو جان پناه 345 تا 350 سانتیمتر و عرض قسمت جان پناه ها هریك 45 و ارتفاع آنها 35 سانتیمتر است . عرض كلی پل 430 سانتیمتر است . محل عبور عابر پیاده روی پل را در مرمت های اخیر با قلوه سنگ مفروش ساخته اند . پل دارای دهانه با طاق جناقی نسبتاً كند است. دو فرو رفتگی در پیشانی پل و در فاصله بین دو قوس قرار دارد . هر یك از قوس ها در سمت بیرونی دارای یك نوار آجركاری به عرض 12 سانتیمتر است كه حالتی تزیینی و برجسته دارند. علاوه بر آن در كناره ی قوس ها آجر چینی خاصی نیز انجام شده و حاشیه ای به عرض 60 سانتیمتر را به وجود آورده است.
پایه میانی قطور پل 4 متر عرض دارد و دو موج شكن یا سیل برگردان در دو طرف پل برای كاستن از فشار آب در ایام افزایش سطح آب تعبیه شده است. یك دهانه كوچك بین پایه میانی پل و یك طاق نمای جناقی بر بالای آن با عرض 50 سانتیمتر وجود دارد.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
پل خشتی لوشان

این پل در شهرستان لوشان ، جنوبی ترین شهر استان گیلان و در مسیر رشت – قزوین در فاصله 93 كیلومتری مركز استان ، واقع است. پل خشتی لوشان روی رودخانه شاهرود ( یكی از شاخه های سفید رود) ساخته شده است. رابینو درباره این پل می نویسد : "پل لوشان بنایی زیبا از آجر است كه مركب از یك طاق كوچك و دو طاق بزرگ است و تاریخ بنایش به دوران خسروخان می رسد. روس ها شیب این پل را كه تند بود ملایم نمودند".
پل لوشان دارای چهار دهانه به ابعاد مختلف و نیز موج برگردان هایی در قسمت پایه ها است. كوره پوش هایی در میان پایه ها از سنگینی پل ، می كاهد و در مواقع افزایش سطح آب ، گذر رود را تسهیل می كند. طول كلی این پل 100 متر و عرض آن هفت متر است. در دو طرف مسیر عبور عابر، جان پناه وجود دارد و كف پل با قلوه سنگ فرش شده است. پل لوشان پس از زلزله سال 1369 توسط اداره كل میراث فرهنگی گیلان مرمت اساسی شد.
پل خشتی نال كیاشهر

این پل در راه قدیمی لاهیجان به لنگرود ، بین روستاهای لیالستان و نال كیا شهر قرار دارد و به نام سازنده ی آن "حاج یحیی پردسر" نیز نامیده می شود. سطح پل ، سنگ فرش و پل دارای دو سیل برگردان در دو طرف پایه هاست. اضلاع آجرهای این پل 4*20*20 سانتیمتر است . پل خشتی نیاكو

پل خشتی نیاكو نزدیك روستای نیاكو از توابع لاهیجان قرار دارد. طول پل 50 متر و عرض آن 80/5 متر است. ارتفاع پل از سطح آب شش متر و دارای چهار دهانه است كه دو تای آن بزرگ و دو تای دیگر كوچك هستند. مصالح به كار رفته در پل ، آجر و ساروج است. بعضی قدمت این پل را به دوره صفویان نسبت داده اند. کتاب میراث فرهنگی استان گیلان زهره پری نوش - سایت تبیان

eMer@lD
28-07-2009, 11:54
سد خاکی آویدر - صلاح الدین کلا - مازندران


برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید


اگر از شهرچالوس در جاده کناره دریا حدود 35 کیلومتر به سمت شرق حرکت کنیم، به "پارک جنگلی سی سنگان" می رسیم. کمی بعدتر از پارک جنگلی، شهر کوچکی به اسم "صلاح الدین کلا" قرار دارد، و جاده سد خاکی آویدر درست بین این دو مکان قرار دارد. همانند جاده آب پری ، جاده به سمت جنگل و کوه می رود و بازهم همانند جاده آب پری، راهنمای شما پارچه نوشته کوچکی است که روی تیر برق نصب شده است. بخش اعظم این جاده 5.5 کیلومتری آسفالت است و قبل از رسیدن به ســد، از دو روستای "تاج الدین کلا" و "ملّاکلا" می گذرد. حدود 1.7 کیلومتر انتهایی مسیر خاکی است و باید با مراقبت بیشتری از این قسمت عبور کرد. مناظر طبیعی اطراف جاده سد اگر چه شبیه بسیاری از جاده های جنگلی شمال است اما زیبا و بکر است. بوی روستا در تمام طول مسیر به مشام می رسد و منظره کوه های پوشیده از درختان سرسبز در انتهای مسیر خستگی قسمت خاکی جاده را از تن به در می کند.

سد خاکی آویدر در حقیقت متعلق به اداره آبیاری منطقه است و دریاچه پشت سد نیز جهت تامین آب مورد نیاز زمینهای زراعتی منطقه ایجاد شده است. با این وجود، در این منطقه وجود این چنین دریاچه ای در قلب کوه همچون مرواریدی در دل صدف است و همین امر باعث شده تا گردشگران زیادی به این مکان جذب شوند. نزدیکی کوه و این دریاچه تقریبا وسیع زیبایی خاصی به منطقه بخشیده است. ضمن اینکه وجود فضای باز اطراف دریاچه اطراق برای یک سفر یکروزه را ممکن می سازد. در هنگام شب دریاچه نور کافی ندارد. امکانات اولیه بهداشتی مثل آب آشامیدنی و سرویس بهداشتی نیز در منطقه دیده نمی شود. به این ترتیب امکان سفر دوروزه و اطراق منتفی است. در قسمتی از دریاچه جزیره کوچکی ایجاد شده است که نشان می دهد قبل از این که سد خاکی احداث شود، تپه ای در این قسمت قرار داشته است. در داخل دریاچه گویا ماهی هم وجود دارد. به این ترتیب اگر به ماهیگیری و سکوت دلنشین طبیعت علاقه دارید، قلاب ماهیگیری خود را فراموش نکنید

[برای ورود به محوطه دریاچه، باید ورودی 1000 تومانی را بپردازید. در داخل محوطه نیز امکانات تفریحی مثل اسب سواری، دوچرخه سواری، قایق پدالی و گردش دور دریاچه با قایق موتوری تدارک دیده شده است، که البته برای هر کدام نیز باید هزینه جداگانه بپردازید. در ایام خاص سال، مثل ایام نوروز و تابستان ازدحام جمعیت و نرخ خدمات بیشتر و کیفیت ارائه آن ها پایین تر است. نیروی انتظامی در این منطقه حضور ندارد و جز چند نگهبان محلی که تامین امنیت اداره آبیاری را بر عهده دارند، تدابیر امنیتی خاصی مشاهده نمی شود

هوای منطقه به علت مجاورت با آب، کمی خنک تر و مطبوع تر از شهر است و از آنجا که منطقه هنوز کاملا شناخته شده نیست (شاید هم به دلیل سرویس دهی مناسب)، منطقه تقریبا عاری از هر نوع زباله است. با تمام این تفاسیر، این محیط، بسیار مناسب تر از پارک جنگلی سی سنگان است، خدا کند روزی به دست همین توریست ها به حال و روز آن پارک دچار نشود.

eMer@lD
28-07-2009, 12:02
شهرستان رودبار با وسعت ۲۵۷۴ کیلومتر مربع دومین شهرستان استان گیلان به لحاظ وسعت است که از شمال به رشت، ازجنوب به استان قزوین و از غرب به فومن و استان زنجان محدود می‌شود. شهرستان رودبار درکرانه سفید رود و در منطقه‌ای کوهستانی قرار گرفته‌است و آب و هوای آن تحت تاثیر هوای خشک و نیمه خشک ناحیه مرکزی قراردارد از نظر آب و هوایی این منطقه به ویژه شهر زیبای رودبار دارای آب و هوای مدیترانه‌ای می‌باشند و رویش درختان زیتون در این منطقه گواه موضوع است. این منطقه درمسیر بادهای دایمی دره سفید رود قرارگرفته که بادهای منجیل آن معروف است. درواقع هنگام گذر از رودبار و رسیدن به رشت، گیلان باتمام تنوع و زیبایی‌هایش به گونه‌ای موجز و فشرده از پیش چشم می‌گذرد.








[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]











این شهرستان دارای ۴ بخش ‌است.
بخش مرکزی شامل شهرهای: رستم آباد ، رودبار، منجيل و لوشان همچنین دهستان کلشتر میباشد.









[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]








بخش عمارلو شامل دهستانهای : جيرنده و کلیشم می باشد.
بخش خورگام شامل دهستانهای : بره سر و دلفک می باشد.
بخش رحمت آباد و بلوکات نیز شامل دهستانهای:توتکابن، بلوکات ، رحمت آباد و دشت و پل می باشد.








[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]








اقتصاد این منطقه بعلت شرایط خاص اقلیمی بر پایه کشاورزی و دامداری استوار است. مهم‌ترین محصول آن زیتون می‌باشد که عمده ترین محصول کشاورزی شهرستان بوده و دارای فرآورده‌های بسیاری چون روغن زیتون و صابون است. درخت زیتون حدود 600 سال پیش در زمان شاه عباس بزرگ هم زمان با کوچاندن کردان از نواحی شمال سوریه و حلب، به این منطقه راه پیدا کرد. البته در سالهای اخیر کشت برنج در دشتها همچنین کشت جو نيز در این شهر رواج پیدا کرده است. که هنگام عبور از آن به راحتی قابل مشاهده است.






[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]






در این شهر نژادهای مختلفی چون تالش‌ها،تات‌ها، کردها و گیلکها زندگی می کنند.و این امرموجب تنوع زبان در بین ساکنین آن می باشد.






[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]








رودبار به نامهای مختلفی از جمله «خشکه رودبار»، «رودبارمحمد زمان خانی»،«رودبار زیتون» «پیلده رودبار» معروف بوده‌است که نام رودبار احتمالاً به دلیل جریان داشتن رودخانه سفید رود در این شهرستان پدید آمده‌است. رودبار ازنظر تاریخی دارای قدمتی ۶ هزارساله می‌باشد .آثار بدست آمده در تپه مارلیک حاکی از وجود تمدنی کهن دراین منطقه‌است که مربوط به هزاره دوم قبل ازمیلاد می‌باشد گفتنی است.






[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]




سروهرزوپل و چراغعلی تپه از مناطق دیدنی شهرستان رودبار می باشد. همچنین می توان به وجود سوسن چلچراغ که یکی از گلهای زیبا و بی نظیر است در این منطقه اشاره کرد
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
در این شهرستان رودهای زیر جریان دارد :
سیاه رود ، رودخانی و شاه رود در بخش عمارلو - گوهر رود در بخش رحمت آباد و بلوکات - سفید رود بیشتردر بخش مرکزی( رودبار)

و اما نامداران این شهر :
در موسیقی: انوشیروان روحانی ، شهریار روحانی ، شهداد روحانی
و در سینما : بهروز بقایی
منابع:
اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران ۱۳۸۳
ویکی پدیا

eMer@lD
28-07-2009, 12:09
بقعه متبركه (آقا سيد حسين كيا)

اين بقعه كه درراسته ماهي فروشان (كه معروف به سماك كوچه

مي باشد)درفشكالي محله لنگرود است.

آقاسيدحسين كياازفرزندان سيدعلي كياواز ابناي امام موسي كاظم

مي باشد.

حرم اين بقعه داراي دوگنبدمدور مي باشد كه گرداگردآن را از داخل با

ابياتي ازمحتشم كاشاني وبا كلماتي همچون(يا ابا عبدالله الحسين)

و(بسم الله الرحمن الرحيم)با خط نستعليق به زيورطبع آراسته

مي باشدودربيرون درايوانك بقعه نقاشي هايي از مظلوميتهاي ائمه

جلوه خاصي به ايوانك بقعه داده كه چشم هر كسي را به خود جلب

مي نمايد.

اين بقعه داراي عظمت واحترامي خاص بين بوميان منطقه است كه

عاشقان اهل بيت عمومابراي زيارت اين بقعه متبركه براي زيارت حاظر

مي شوند ودر ايام سوگواري اباعبدالله الحسين (ع)تمام دسته ها و

هيئتهاي سوگواري خودرا به صحن اين بقعه مي رسانندتا اداءاحترام

به اين سيد بزرگوار را به جا آورند




ازآثار باستانی دیگر لنگرود منزل قدیم منجم باشی است
این خانه که در فشکالی محله لنگرود است،یکی از آثار قدیمی و تاریخی
لنگرود به شمار می رود. خانه منجـم باشی در فشـکالی محـله و جنب
سبزه میدان لنگرود از املاک این خاندان است که تا امروز باقی مـانده و
در اصل شامل بیرونی ،اندرونی،خلوت خانه،مسجد،حمام و اصطبل بوده
است.
باغ معروف منجم باشی یکی دیگر از آثار دیدنی لنگرود باغ معروف منجم
باشی لنگرودی در روستای دیوشل بوده است.
وی در این دهکده کاخی ساخته و طرح باغی ریخته بود و بنای این کاخ
را از افتخارات خود می دانست.




آثارباستاني جاهاي ديدني شهرستان لنگرود

پل خشتي لنگرود:

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

معروفترین جای دیدنی ومعروفترین بنای تاریخی لنگرود پل خشتی است واین پلی است
از جنس خشت وآجركه به نام محلـي به آن«خشته پورد» مي گویند و روي رودخـانه اي

كه به رودخانه لنگرود معروف مي باشد ، ساخته شده است.

آب اين رودخانه ازيکي ازآبراه هاي سفيدرود سرچشـمه مي گيرد اين رود كامـلا از مركز

منطقه شهري لنگرود مي گذرد.

ساخت اين پل مربوط به دوره ایلخانیان است واز آنجا كه درمركزشهر ودر جاي منـاسبي

قرار دارد هـنوز از اهـميت رفت وآمـدي خاصي برخوردار مي باشـد وهمـچنين به خـاطر

جنس مواد به كاررفته وهمچنين شكل خاص پل هميشه در نظر گردشگران وحتي بومييان

محلي مورد توجه واهميت قرارداشته ودارد .

طول اين پل بيشتراز 37 متر و عرض آن 5/4 متر و ارتفاع بلندترين نقطه پل از سطـح

رودخانه 70/9 سانتي مترمي باشد.اين پل دو قسمت شهر" فشکالي محله"را به"راه پشته"

دوتا از محله هاي بزرگ شهر لنگرود را به هم متصل مي سازد.

اين پل را شخصي به نام (حاجي آقا پرد) ساخته است.

بنابه روايتي اين پل خشتي در محل پل قديمي كه از جنس چوب بود به دستور حاجي آقا

بزرگ منجم باشي ، در زمان سلطنت فتحعلي شاه ، ساخته شده است.

در کتاب ( دارالمرزولايت ،گيلان،رابينو) درمورد پل خشتي لنگرود اين چنين آمده است:

"پل خشتي لنگرود،

پلي است که از آجر و ساروج ساخته شده است اين پل داراي دو دهانه فراخ براي عبور

کشتي داردو37 متر طول و12 متر ارتفاع آن است و مربوط به دوران صفويه مي باشد،

هرچندبعضي ازبوميان منطقه به عهد تيموري وایلخانیان نسبت مي دهند ولي سندومدرک

معتبري در اين باره در دست نيست."

eMer@lD
28-07-2009, 12:21
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


چشم انداز البرز مرکزی از منطقه دریاچه ولشت در کلاردشت






اگر در جادوي "چشم انداز" ترديد داريد، شايد بدين دليل است كه پول نفت سبب شده كه تا به حال در طلسم يك رقابت سنگين گرفتار نشويد! آنجا كه رقبا به پيش مي تازند و سهم ديگري از فرصت ها را از آن خود مي كنند، تلاش هاي شما براي تغيير شرايط حاكم؛ كم اثر، بي ثمر يا بيهوده شده و آينده؛ مبهم، ناشناخته و دست نيافتني مي نمايد. بر اين مبادي؛ در سند چشم انداز ملي كشور، براي افق 1404، آمده: "در 20 سال آينده، ايران كشوري است توسعه يافته با جايگاه اول اقتصادي، علمي و فناوري در سطح منطقه". نكته قابل توجه دراين باره آن است كه رقباي ما هم در سطح منطقه بيكار و ساكت ننشسته اند؛ بنابراين، اين مهم ميسر نخواهد شد مگر با عزمي ملي و تلاشي همه جانبه؛ از سوي همه افراد، دستگاه ها، شهرها و استان هاي كشور.




امروزه در سراسر دنيا، بويژه در كشورهاي توسعه يافته و بعضا در حال توسعه همچون: مالزي، آفريقاي جنوبي، هند، و چين، جهت گيري هاي استراتژيك در حوزه مديريت شهري به گونه اي تعيين مي شود تا شهرهاي فردا و يا آينده شهرها را آن گونه كه بايسته است شكل داده و بازسازي نمايند. اما استراتژی های توسعه شهري در برخي از كشورهاي كمتر توسعه يافته همچون كشور ما- ايران- به صورتي تدوين و اجرا مي شود كه تنها بعد اقتصادی توسعه را مورد توجه قرار مي دهد. استراتژی های توسعه اقتصادي بدون در نظر داشتن ابعاد انسانی، اجتماعی و زیست محیطی آن، پیچيدگي های پویایی را ایجاد می کند که بواسطه آن، عوامل اصلی توسعه یافتگی به جای آن که به عنوان پیشرانِ فرايند توسعه عمل کنند، با تأخیرهای زمانی، در مقابل آن قرار مي گيرند؛ که در این صورت این گونه توسعه ها را ناپایدار تلقی می کنند. در اين گزارش گزيده اي از يافته هاي مطالعه اي ارايه مي شود كه با استفاده از روش ها و الگوهاي علمي، استراتژی های نانوشته توسعه ي شهري و وضعيت پايداري توسعه محلي را در كلاردشت، غرب مازندران، و البرز مرکزی مورد نقد و بررسي علمي قرار می دهد.

eMer@lD
29-07-2009, 00:08
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
شیراز مرکز استان فارس در جنوب ‌غربی ایران است. شیراز با جمعیت ١.۲۷۹/۱۴۰ نفر (برآورد سال ۲۰۰۶م)، پنجمین شهر پر جمعیت ایران است .
موقعیت جغرافیایی این شهر در ارتفاع ۱۴۸۶ متری از سطح دریا در دامنه‌های رشته‌کوه زاگرس است. امروزه شیراز را قطب الکترونیک ایران میخوانند .

ملک الشعرا بهار میگوید :
بود آیا که دگر بار به شیراز رسم
بار دیگر بمراد دل خود باز رسم
هست راز ازلی در دل شیراز نهان
خرم آنروز که کس بر سر آن راز رسد
برسر مرقد سعدی که مقام سعداست
بسته دست ادب و جبهه قدمساز رسم
همت از تریت حافط طلبم وز مددش
مست و مستانه بخلوتگه اعزاز رسم
فرهنگ و آداب و رسوم شیرازی ها :
- دروازه قران
- باغ عفیف آباد
- باغ ارم
- آرامگاه خواجوی کرمانی
- گهواره دید
- چاه مرتاض علی
- ارگ کریمخانی
- آرامگاه حافظ
- آرامگاه سعدی
- نارنجستان قوام
- تخت جمشید
- پاسارگاد
- نقش رستم
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
ماکن مذهبی و زیارتی :
یکی از ویژگی های مهم شیراز وجود بقعات متبرکه است .حرم های مطهر فرزندان گرامی حضرت موسی بن جعفر و دیگر امازادگان همچون ستارگانی درخشان فضای ملکوتی این شهر را منور نموده اند. آستان مبارک این اماکن مقدسه روشنی بخش قلوب مومنان و تسلی دلهای حاجتمندان است و علاوه بر مکان های زیارتی ، محل آرایه معماری ، شعر و ادب ، نقاشی ، حجاری و کاشی کاری هنرمندان شیرازی می باشد. اهالی متدین شیراز در نهایت احترام از این میراث های معنوی و فرهنگی حفظ و نگهداری نموده و در عمران و آبادی زیارت گاه ها کوشش فراوان بخرج می دهند .در این مجموعه به اختصار شخصیت والای بعضی از این امامزادگان واجبالتعظیم شرح داده می شود. امید است زیارت کننده ها و مسافرین عزیز از برکات قدسی آنان بهره مند گردند.
- آستان مقدس حضرت شاه چراغ (ع (
- آستان مقدس حضرت سید میرمحمد
- آستان مقدس حضرت سیدعلاءالدین حسین
- آرامگاه شهید دستغیب
- آرامگاه علی ابن حمزه
- آرامگاه سید تاج الدین غریب
- آرامگاه امام زاده ابراهیم
- آرامگاه امام زاده زنجیری
- سایر نقاط زیارتی و امامزادگان شیراز
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



گردشگاه های مهم اطراف شیراز :
پارک ملی بمو
پارک ملی بمو با چشمه سارهای زیبا در ۱۸ کیلومتری شمال شیراز به مرودشت قرار دارد. از تفریجگاههای شیراز است. آب زلال چشمه سارها در دامنه این کوه جاری است.
آبشار کوهمره سرخی
در ۵۰ کیلومتری جاده شیراز به کازرون جاده کوهمره سرخی منشعب می شود که منطقه ای با درختان سرسبز و آبشار دل انگیز است.
بهشت گم شده (تنگ بستانک)
منطقه ای زیبا و افسانه ای از طبیعت است که بسیار زیبا ، خوش آب و هوا و سرسبز است. نام اصلی آن تنگ بستانک میباشد و به علت جاذبه فرح انگیزش به بهشت گم شده مشهور گردیده است.
آبشار مارگون
آبشار زیبا و فرح انگیز مارگون زینت بخش دره های سر سبز و جنگلی در غرب شهرستان سپیدان است. این ابشار به ارتفاع ۷۰ متر و عرض ۱۰۰متر در فاصله ۴۵ کیلومتری شهر اردکان و ۱۳۰ کیلومتری شیراز قرار دارد
دریاچه مهارلو ( دریاچه نمک )
دریاچه مهارلو در ۱۵ کیلومتری جاده شیراز-فسا قرار دارد.
تفریح گاه های دیگر عبارتند از :
چشمه جوشک : در ۲۴ کیلومتری شمال غربی شیراز.
چشمه شش پیر : در ۱۵ کیلومتری شهرستان سپیدان در دریاچه زیبای برم شش پیر ماهیگیری هم ممکن است و در فصل بهار بسیار دیدنی است.
چله گاه : با درختان سرسبز و چشمه های آب در ۵ کیلومتری شهر سپیدان به یاسوج قرار دارد و دارای امکانات رفاهی سرویسهای بهداشتی ، آب لوله کشی و برق می ّباشد.
تنگ تیزاب : با درختان سرسبز ، چشمه های آب و رودخانه زیبا در ۳۰ کیلومتری جاده سپیدان به یاسوج قرار دارد . دارای امکانات رفاهی ، سرویس بهداشتی ، برق ، آب لوله کشی و چادر می باشد. مکانی مناسب برای گردش گری در فصل تابستان است.
پیست اسکی : در ۵ کیلومتری شهر سپیدان پیست اسکی جنوب ایران قرار دارد . تجهیززات مورد نیاز از قبیل بالابر و دیگر وسایل مورد نیاز در این پیست فراهم میباشد.
چشمه پیربناب ( پیربنو ) : در ۱۵ کیلومتری جنوب شیراز.
سد درودزن : در ۱۰۰ کیلومتری شمال غربی شیراز.
بند بهمن : بر روی رودخانه قرهآغاج در ۶۰ کیلومتری جنوب شیراز ( بخش کوار ).
سوغات شیراز :
صنایع دستی از قبیل خاتم کاری فارس ، نقره کاری ، سفال سازی ، منبت کاری و قالی بافی از مهمترین سوغاتی های شیراز محسوب میگردد.
عرقیات و شربت های طبیعی بهترین سوغاتی های شیراز است. عرق شاتره ، نسترن ، بیدیمشک ، اترج ، تارونه ، بهار نارنج ، نعنا چهل گیاه ، کاسنی ، شربت به لیمو و نارنج ، گاوزبان و کیالک از این نمونه اند که هرکدام دارای خاصیت خود میباشند.
گلاب میمند از سوغاتی های مهم فارس و شیراز است.
اسطخری در کتاب مسالک و ممالک مینویسد : ( گلاب فارس از جور خیزد و به دیار حجاز و یمن و شام و مصر و مغرب و خراسان ببرند و آب طلع ( عرق طارونه (آنجا چکانند و هیچ جای دگر ندانند، زعفران و آب بید (بیدیمشک) بهتر از آن که به دیگر جای باشد (
ابوریحان بیرونی در کتاب صدینه مینویسد:
گلی را که از وی گلاب گیرند ، اهل فارس به آن آزاد گل گویند . سرزمین فارس در سراسر دوران غزنویان،به گرفتن گلاب از گل شهرت داشت.اگر چه در گذشته، گلاب یزد ، اصفهان و بصره ، اسم و رسمی داشتند ولی سرزمین فارس مهمترین مرکز تولید گلاب و عطر های گوناگون بوده است.



دیگر سوغاتی های شیراز و استان فارس عبارتند از :
کلوچه و مسقطی شیراز
لیمو ترش جهرم
خرمای جهرم
نان شیرین فسا
حلوای ارده و نان کنجدی
حلوای مسغتی لار
حاج بادام و نان کماج نی ریز
پرتقال داراب
گیوه آباده
رب انار ارسنجان

eMer@lD
29-07-2009, 00:10
تخت جمشید:
تخت جمشید 40 کیلومتر از پارسه گرد، محل کاخ کوروش، فاصله دارد. پارسه گرد در شمال تخت جمشید در دشت مرغاب و نزدیک دره پرپیچ و خم رود سیوند است، که به رود كر می ریزد. در مسیری تقریباً شمالي- جنوبی، 5 کیلومتر دورتر از انتهای جنوبی دره رود سیوند، در میان جلگه مرودشت صخره عظیم و تنهایی وجود دارد که همان کوه رحمت است. این کوه در جهت شمال- شمال غربی و جنوب- جنوب شرقی قرار دارد. داریوش فرمان داد تا بر دامنه غربی آن رو به دشت عظیم، بنای تخت جمشید را بنیان نهند. همانطور که دشت مقابل بنا ـ مرودشت ـ و شهر کوچک نزدیک آن پارسه خوانده می شد. بنای تخت جمشید هیچ پیوندی با جمشید روایات حماسی ندارد. مردم اعصار، بعد از هخامنشیان شاید بدان سبب که به حفظ تاریخ واقعی خویش اهمیت نداده و آن را فراموش کرده بودند و به جای آن حماسه های عصر خویش را تاریخ می انگاشتند، جمشید را از میان شخصیت های حماسی عظیم ایرانی برگزیدند و وی را بانی این بنای شگفت آور و ویران برشمردند. زیرا او از دیگر شخصیتهای حماسی خویش برتر و بزرگتر بود. از این گذشته بنا به نظر پیوسته دقیق خانم دکتر مزداپور، جمشید دیوان را در اختیار داشته است و باور عموم بر آن بوده که فقط دیوان قادرند چنین شگفت بناهایی را برآورند. ضمناً در شاهنامه نیز دیوان برای جمشید کاخی می سازند. با کشف و قرائت سنگ نبشته های فارسی باستان و بعضی اطلاعات منابع دیگر، آشکار شده است که بنیانگذار تخت جمشيد داریوش اول هخامنشی است و او در حدود 512 ق.م دستور داده اين بنا را بسازند. طول صفه تخت جمشيد ، رو به دشت غربی حدود 457 متر وپهنای آن در شمال و جنوب ، یک سوم کمتر از درازای آن است. سنگ های صفه را با ظرافت تراش داده و بدون ملات با دم چلچله هایی از سرب یا آهن آنها را به یکدیگر چسبانده اند. تنها راه ورود به صفه و کاخ های تخت جمشید از جبهه غربی است. در آنجا نزدیک به ضلع شمالی صفه و در دل بدنه دو رشته پلکان پاگرد روبروی هم قرار دارند. دیوار کوتاه کنگره داری سمت بیرونی پلکان ها را می پوشاند. عرض این پله ها 7 متر و بلندی هر پله از دیگری فقط 10 سانتیمتر است. تعداد پله ها درهر طرف به 111می رسد. سایر اجزای این بنای باشکوه عبارت است از: کاخ آپادانا، کاخ مرکزی، کاخ هدیش، کاخ تچر و تالارصدستون که توضیح آنها در این بحث نمی گنجد.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
29-07-2009, 00:10
پاسارگاد بین دره های مهم استان فارس، دشت فسا در جنوبغربی، پسترین آنها با ارتفاع 1400 متر است. مرودشت- گستره تخت جمشید- در نزدیکی مرکز استان 1770 متر ارتفاع دارد و پاسارگاد واقع در 53 درجه و 11 دقیقه طول شرقی و 30 درجه و 12 دقیقه عرض شمالی ارتفاعی برابر 1900 متر دارد. بطور خلاصه کوروش براي ارتباط با بقيه سرزمين هاي پارس یکی از مرتفعترین و شمالی ترین دره های زادگاه خود را به عنوان پایتخت انتخاب کرد. راه امروزی پاسارگاد از جاده اصلی اصفهان- شیراز منشعب مي شود ،به آرامگاه کوروش می پيوند. بین آرامگاه و محوطه کاخها 1 کیلومتر به سمت شمالشرقی فاصله است. سه ساختار مجلل موجود در این محوطه- دروازه R ، کاخ S ، و کاخ p با فاصله ای حدود 200 متر یا کمی بیشتر از یکدیگر قرار گرفته اند و اعتقاد به تصادفی بودن نحوه پراکندگی آنها و سایر واحدها در یک منطقه وسیع ، این توهم را در بین متخصصان ايجاد كرده که کل نقشه نشان دهنده تشکیلات پراکنده یک اردوگاه قبیله ای است. اولین کاخ، کاخ S هرتسفلد که اغلب کاخ بار عام نامیده می شود هنوز با تنها ستون سنگی افراشته خود با ارتفاعی بیش از 13 متر قابل تشخیص است. پشت کاخ S معبری باستانی قرار دارد كه به كاخ p منتهي مي شود. کاخ p قبل از کاوشهای باستان شناسی به خاطر تنها جرز باقی مانده آن به کتیبه سه زبانه میخی منقور به خوبی شناخته شده بود. باز هم به سمت شمال، جاده جدید از کنار برجی می گذرد که زندان نام دارد و به طرف تختگاه بزرگی از سنگ، که ارگی از دوره هخامنشی بوده ادامه پیدا می کند. این بنا مدتها با عنوان "تخت مادر سلیمان" شناخته می شد. بالاخره زمین مرتفعی که این ارگ بزرگ بر روی آن قرار گرفته با برآمدگیی ارتباط دارد که محدوده مقدس و سکوهای دوگانه آن را از بقیه این محوطه باستانی گسترده جدا می کند.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
29-07-2009, 00:11
آرامگاه کوروش از تمام بناهای بزرگ دیگر محوطه جدا است و بر نیمه جنوبی دشت مرغاب تسلط دارد. این بنا در طرح خود دارای دو عامل مشخص است : یک کرسی بلند متشکل از 6 ردیف سکوی پله پله و یک جایگاه تدفین خرپشته ای ساده . آرامگاه احتمالاً در حالت اصلی خود 10/11 متر ارتفاع داشته است. بلافاصله پس از درگاه یک دالان کوچک بداخل آرامگاه راه دارد. بعد از دالان ورودی ، جایگاه تدفین شامل یک اتاق ساده است که دیوارهای آن جز یک مورد ابزار محدب در زیر سقف با سنگهای هموار و تخت ساخته شده است. بر روی اتاق تدفین و در زیر پوشش خرپشته ای یک فضای خالی وجود دارد که تقریباً تمامی فشار وارد بر مرکز دهانه سقف را برطرف می کند.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
29-07-2009, 00:15
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

مردم شیراز از نظر غذایی بیشتر از غذاهای فانتزی خوششون میاد.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

حتا باغ «جهان نما» که چند ساله افتتاح شده و خیلی بهش رسیدن و الحق جای باصفاییه:

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

یه زمانی در میدان ولیعصر (عج) شیراز یکی از سر ستون های تخت جمشید رو که می گفتن سالم از زیر خاک درآوردن روی یک ستون که به اندازه ی ستون های واقعی تخت جمشید ساخته بودن، قرار داده بودن. ولی بعد گفتن که این نماد شاهنشاهی و سلطنته و سرستون رو به مصیبت کنده بودن و حالا بردن وسط یک پارک. پارک «خلد برین». واقعا این سرستون خیلی زیباست:

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

تخت جمشیدی که الان باقی مونده نمیشه ازش حرفی زد...

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

یک بیابان برهوت با چهار تا ستون نصفه نیمه...

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

دروازه مللی که به زور سر پا ایستاده

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

که فقط چهار تا پای خراب ازش باقی مونده...

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

با سر ستون هایی که عمدی و غیر عمدی از بین رفتن

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

و مرمت هایی که واقعا استادانه انجام شدن!

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
29-07-2009, 00:18
نقش رستم واقع در سه کیلومتری شمال غربی تخت جمشید محل دفن شاهان هخامنشی از جمله خشایارشا و کعبه زرتشت و یا صلیب پارسی است. در سه – چهار كيلومتری شمال كوه مهر (رحمت)، دنباله‌ی غربی حسين‌كوه از دور نمايان است. اندكی نزديك‌تر، نقش چند صليب بزرگ بر ديواره‌ی عمودی حسين‌كوه پديدار می‌شود و سرانجام از بالای تپه‌ای در جلوه كوه، «نقش رستم» به طور كامل ديده می‌شود. سينه‌ی جنوبی حسين‌كوه در اين‌جا به‌طور طبيعی به‌صورت پرده‌ی بزرگ نمايشی به بلندی 70 متر و پهنای 200 متر درآمده است. سمت راست اين ديواره با زاويه‌ای پرده‌ی نمايش ديگری به پهنای 30 متر قرار دارد. دو سلسله‌ی «هخامنشی» و «ساسانيان» به خوبی متوجه نمای خاص اين تكه كوه شده به نحو شايسته‌ای از آن استفاده كرده‌اند. هر يك از سه نقش بزرگ صليب ­ شكل روبه‌رو و يك نقش در سمت راست زاويه ای كوه، آرامگاه يكی از شا‌هان «هخامنشی» است. كمی پايين از سطح سه آرامگاه روبه‌رو, شاهان «ساسانی» نقش‌های برجسته‌ای از خود باقي گذاشته‌اند. در سمت چپ و اندكی جلوتر از ديواره‌ی كوه، برج سنگی مربع شكلی نمايان است كه گویی نيمی از آن در خاك فرورفته است. اين «كعبه زرتشت» خوانده شده و از آثار مسلم «هخامنشی» است. در آخر سينه كوه كه ديده نمي‌شود يكي دو نقش ديگر «ساسانی» وجود دارد. كف زمين اين‌جا در جلو ديواره‌ی كوه 10 متر بالاتر از كف واقعی آن در زمان گذشته است. بر اثر جمع شدن خاك و خاشاك و سنگ سطح اين مكان بالا آمده است. كف حقيقی زمين پايه‌ی «كعبه زرتشت» است. آرامگاه «كوروش بزرگ» ساختمان كاملاً مشخص و جداافتاده‌ای در جلگه‌ی «پاسارگاد» در چهل كيلومتری «تخت جمشيد» است. جايگزين كردن آرامگاه شاه در سينه‌ی كوه، يكي از ابتكارات «داريوش بزرگ» بود. شاه‌های بعدی سلسله‌ی «هخامنشی» به پيروی از او آرامگاه خود را به همان شكل و ابعاد در همان سينه‌ی كوه ساختند. شایسته اشاره است كه در آيين «زرتشت»، خاك مقدس شمرده مي‌شد و به خاك سپردن مردگان روا نبود. گذاردن كالبد پادشاهان هخامنشی در سينه‌ی كوه پس از مرگ‌شان بيیگمان با آيين «زرتشت» همراه بود. شايد ملكه يا افراد بسيار نزديك به شاه هم در همان آرامگاه جا داده می‌شدند, زيرا در داخل هر يك از آرامگاه‌ها بيش از يك تابوت سنگی وجود دارد. شايد اشيای گرانمايه يا سلاح شخصی شاه هم در كنار او گذاشته می‌شد كه البته چيزی از دستبرد دزدان در امان نمانده است. آرامگاه هر یک از شاهان هخامنشی در نقش رستم شناسایی شده است. از سمت راست به چپ به این ترتیب است. آرامگاه تكی در ديواره‌ی راست زاويه از آن «خشايارشا» (456 – 468 پ. م.) است. نقش‌های برجسته‌‌ی اين آرامگاه از لحاظ هنر سنگتراشی از ظرافت خاصی برخوردار است، زيرا در زمان اين شاه هنر «هخامنشی» به اوج تكامل خود رسيده بود. اولين آرامگاه بر ديوار روبه‌رویی كوه متعلق به «داريوش بزرگ» است (486- 522پ. م.) آرامگاه بعدی در سمت چپ آن متعلق به "اردشیر یکم" (424-465 پ.م) است كه پس از «خشايارشا» بر تخت نشست. سومين يا آخرين آرامگاه در سمت چپ بر ديوار روبه‌رو هم متعلق به «داريوش دوم» (404- 423 پ. م.) است.



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]






[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



به دلیل شباهت نقش برجسته زمان ساسانی به رستم پهلوان اسطوره‌ای ایران به اشتباه به این محل نقش رستم گفته می‌شود. در این نقش برجسته شاهپور اول پادشاه مقتدر ساسانی را می‌بینیم در حالی که والریانوس امپراتور روم در مقابل وی به خاک افتاده‌است.

eMer@lD
29-07-2009, 00:21
آرامگاه داریوش اول
آرامگاه داریوش به شکل صلیبی با چهار شاخه مساوی در دل صخره ای با 60 متر ارتفاع تراشیده شده است. ارتفاع کل آرامگاه 93/22 متر است. شاخه بالایی آرامگاه بیانگر یک آیین مذهبی یا شاهی است. در این نما شاه در لباس پارسی با کمانی در دست بر سکویی 3 پله ای به حالت نیایش ایستاده است. بالای سر شاه انسان بالداری که نماد فر کیانیست، حجاری شده و در گوشه راست تصویر هلال ماه با گوی بسیار نازک دیده می شود. سکوهای زیر پای پادشاه و آتشدان بر روی تختی بزرگ که به اورنگ شاهی معروف است، قرار دارند و سی تن از نمایندگان قبایل تحت فرمان داریوش اورنگ را بر دوش خود می برند.در دو سوی داریوش یاران و نزدیکان او ایستاده اند. در بخش میانی نمای کاخی با چهار ستون و یک در- مانند کاخ تچر – دیده می شوند. در این کاخ به دهلیزی باز می شود که موازی با جبهه نقوش آرامگاه در دل کوه پیش رفته و حاوی سه اتاقک کنده شده در دل کوه است که هرکدام خود دارای سه آرامگاه صندوق مانند است. این 9 قبر متعلق به داریوش و نزدیکان اوست. بخش پایینی نمای آرامگاه بی نقش است و کار تراش آن ناتمام باقی مانده است.
این آرامگاه تنها آرامگاه نقش رستم است که انتساب آن حتمی است، زیرا دارای کتیبه هایی به زبان فارسی باستان، بابلی و عیلامی از داریوش است. در کنار این کتیبه ها، کتیبه ای به زبان آرامی متعلق به پس از هخامنشیان، و کتیبه هایی جهت معرفی اورنگ بران و افراد موجود در نقوش کناری نما وجود دارد.
نقوش این آرامگاه در دوره هخامنشی رنگ آمیزی شده که در حال حاضر بقایای رنگها را در روی نقوش می توان مشاهده کرد.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
29-07-2009, 00:22
آرامگاه خشایارشا
نمای آرامگاه منسوب به خشایارشا نیز مانند آرامگاه ذاریوش است ولی کتیبه ای ندارد. جزییات در نقوش این آرامگاه بهتر از آرامگاه داریوش باقی مانده اند. نقش اورنگ بران نیز مانند آرامگاه داریوش است ولی در نقوش کناری آرامگاه تفاوتهایی دیده می شود. در داخل دهلیز این آرامگاه تنها یک اتاقک ( با ابعاد 3 در 6/6 متر ) وجود دارد که درست مقابل درب ورودی است ودر آن سه قبر کنده اند. قبر ها از قبور آرامگاه داریوش کمی بزرگترند. اما سرپوش آنها بر خلاف مقبره داریوش که با مقطع مثلث است، نیمگرد هستند. سقف اتاقک و دهلیز به شکل طاق و منحنی است. ارتفاع دهلیز درست به اندازه دهلیز مقبره داریوش یعنی 7/3 متر است. تاریخ این آرامگاه را بین 480 و 466 ق.م تخمین می زنند. یکی از دلایل انتساب به خشایارشا خصوصیات سنگ تراشی و هنری آن است. این مقبره در سمت راست آرامگاه داریوش قرار دارد.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
29-07-2009, 00:22
آرامگاه اردشیر اول
نمای این آرامگاه مثل آرامگاه داریوش بزرگ است ولی به شدت آسیب دیده و فرسوده شده است. از تفاوتهای کوچک بین این دو آرامکاه میتوان به کوتاهتر بودن پایه آتشدان در آرامگاه اردشیر و ساده تر بودن نقش فر کیانی اشاره کرد. درون آرامگاه سه اتاقک دارد و به شکلی بسیار بی دقت و بی مهارت تراشیده شده است. ارتفاع آن از درون آرامگاه داریوش کمتر است( 4/2 متر). دهلیز به هیچ وجه موازی با نمای آرامگاه نیست. در هر اتاقک تنها یک قبر کنده اند. علت انتساب این آرامگاه به اردشیر عدم دقت در تراش و حجاری آناست. تاریخ آن حدود 450 تا 430 ق.م است. محل آن در سمت چپ مقبره داریوش بزرگ است.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
29-07-2009, 00:23
آرامگاه داریوش دوم
غربی ترین آرامگاه نقش رستم در حدود 33 متری سمت چپ مقبره اردشیر اول، منسوب به داریوش دوم است. نمای آرامگاه درست روبروی کعبه زرتشت قرار دارد. نمای این آرامگاه نیز شبیه به باقی آرامگاه هاست. نقوش در این آرامگاه فرسایش شدیدی یافته اند. درون آرامگاه تقریبا شبیه به آرامگاه اردشیر اول می باشد. دهلیز بدون دقت و با محوری کج تراشیده شده است. ارتفاع دهلیز 8/2 متر بوده و دهلیز حالتی تقریبا مثلث شکل دارد. تاریخ ساخت آن را به حدود 420 تا 404 ق.م تخمین می زنند.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
29-07-2009, 00:24
بْن خانه ( كعبه زرتشت )
با توجه به اولويتِ مكاني دومين اثر نقش رستم ، بْن خانه يا كعبه زرتشت مي باشد كه در محوطه نقش رستم ، روبروي كوه بناي سنگي چهارگوش و پله داري است كه اصطلاحآ كعبه زرتشت ناميده مي شود كه نام محلي آن (كُرناي خانه ) يا ( نقاره خانه ) بوده و از آغاز سده 19 كه اروپاييان آن را ديده اند و به علت اينكه درونش از دود ، سياه شده بود ، آنرا بناي ويژه پرستش آتش شمرده اند و چون زرتشتيان را به اشتباه آتش پرست مي خواندند ، بنا را هم بدانها نسبت داده اند . از سوي ديگر چون شكل بنا مكعبي بوده و سنگهاي سياهي كه در زمينه سفيدِ ديوارهاي آن نشانده شده ، يادآور سنگِ سياه كعبه مسلمانان بود ، بنابراين آن را كعبه زرتشت خوانده اند كه در دوره ساساني نام بنا بْن خانك يا خانه بنيادي بوده است ، كه در سنگ نبشته كرتير موْبد موْبدانِ ايران در حدود 280 ميلادي بر ديوارهاي بنا منقور گرديده است .

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

بُن خانه ( كعبة زرتشت ) ، منظره از سمت شرق
برج بن خانه يا كعبه زرتشت از سنگ آهك سفيدِ مرمرنماي ساخته شده كه در ديوارهاي آن طاقچه هايي از سنگ سياه وجود دارد . سنگِ آهكِ خاكستري را از همان نزديكي ، احتمالآ از كنار آتشدانهاي ساساني آورده اند و قطعاتِ سنگها را بزرگ و بيشتر مستطيلي تراشيده اند كه آنها را بدون ملاط برهم نهاده اند . و در برخي جاها در بام ، سنگها را با بستهاي دم چلچله اي بهم دوخته اند . چهار پارچه سنگِ مستطيلي ِ بزرگ با محور شرقي ، غربي سقف را مي پوشاند كه هركدام 30/7 متر طول دارند و آنها هم با بستهاي دم چلچله اي بهم پيوسته اند .
در بهم نهادن سنگهايِ بنا ، شيوه قاب نما كردن ( Anathyrosis) بكار برده شده است . يعني حاشيه دو سطحي را كه مي خواسته اند روي هم بگذارند هموار ساخته اند و ميانشان را زبره تراش باقي گذارده اند تا خوب رويهم جفت شوند اما رويه همه سنگها را بدقت تراشيده و پاك كرده اند .
بن خانه ( كعبه زرتشت ) مربوط به زمان هخامنشي است . بكار بردن سنگهاي سياه در زمينه سفيد از مشخصات معماري پاسارگاد ، پايتخت كورش كبير بوده است و بستهاي دم چلچله اي بيشتر به دوره داريوش و خشايارشا تعلق دارد و شيوه قاب نما كردن سنگها از اوايل دوره تخت جمشيد شناخته شده است .
معمولآ معتقدند كه بْن خانه ( كعبه زرتشت ) در شهر پارسه توسط داريوش ساخته شد تا جانشين زندان سليمان در پاسارگاد كه توسط كورش ساخته شده بود گردد .
عده اي اين ساختمان ِ نقش رستم را به آتشگاه ( بدليل وجود سنگهاي سياه در گوشه جنوب غربي ) و عده اي آنرا آرامگاه ( به علتِ صلابتِ معماري و داشتنِ يك اتاقِ كوچك با دري سنگين ) و شباهتِ آن با آرامگاه كورش و ديگران معتقدند كه آن گنج خانه ( جهتِ دشواري دسترسي به اتاقك اصلي ) مي باشد .

eMer@lD
29-07-2009, 00:24
نقوش برجسته ساسانی
در گوشه شرقی محوطه ، مجلسی از تاجگذاری اردشیر بابکان دیده می شود که در این نقش اردشیر در حال گرفتن حلقه شاهی از اهورا مزدا است. این نقش در فاصله 2 متری از سطح زمین قرار دارد و در این نقش در زیر پای اسب اردشیر، پیکر بیجان اردوان، آخرین شاه اشکانی دیده می شود و پیکر اهریمن نیز در زیر پای اسب اهورا مزداست.اهورا در سمت راست نقش و اردشیر در سمت چپ نقش قرار دارند. هر دو با کتیبه ای به سه زبان یونانی، پهلوی اشکانی و پهلوی ساسانی معرفی شده اند.


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
نقش برجسته پیروزی شاپور اول بر امپراطوران روم در نقش رستم در 10 متری سمت چپ آرامگاه داریوش کنده شده است. این نقش شاپور را سوار بر اسب نشان می دهد که والرین و فیلیپ عرب در جلوی اسب او قرار دارند. فیلیپ زانو زده و مچ دست والرین در دست شاپور است. در پشت سر شاپور نیز نقشی از موبد کرتیر دیده می شود.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
نقش بهرام دوم و درباریان او بر روی نقشی به جا مانده از دوره عیلام نو، در سمت راست نقش تاجگذاری اردشیر، حجاری شده است.این نقش 5 متر طول و 5/2 متر عرض دارد. به جز بهرام بقیه تصاویر به حالت نیم تنه نشان داده شده اند.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
نقشی از بهرام دوم در حال نبرد با دشمنان در نقش رستم وجود دارد که درست در زیر آرامگاه داریوش اول قرار دارد.در پشت سر شاه شخصی درفش ساسانی را در دست گرفته است. در بالای این نقش، تصویری از یک شاه دیگر در حال نبرد دیده می شود که احتمالا بهرام سوم است.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
نقش دیگری در سمت راست مقبره داریوش کبیر وجود دارد که متعلق به گمارده شدن نرسی توسط آناهیتا به شهریاری است. در این نقش در حال دادن حلقه شهریاری به نرسی دیده می شود.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
در زیر آرامگاه اردشیر اول دو نقش از نبرد دیده می شود که نقش بالایی منسوب به آذر نرسه و نقش پایینی به هرمز دوم منسوب است.
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
29-07-2009, 00:25
باروی خشتی
در دوره ساسنی محوطه نقش رستم از اهمیت بالایی برخوردار بوده است. در این دوره بارویی را احتمالا از روی طرحی قدیمی از هخامنشیان، دور محوطه از خشت ساخته اند که با این کار دو نقش ساسانی اردشیر و بهرام از محوطه مقدس بیرون افتاده اند. این بارو را می توان به دوره اردشیر اول و شاپور اول نسبت داد.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
29-07-2009, 00:25
آتشدانهای سنگي دوگانه
در نقش رستم دهمين اثر از لحاظ ترتيب تاريخي آتشدانهاي سنگی دوگانه مي باشد كه در فاصله 150 متري نقش اردشير بابكان ، 2 قربانگاه از سنگِ كوه تراشيده اند كه شكلِ هرم ناقص توگود را دارند كه يكي از آنها از ديگري اندكي بزرگتر است . اما تزيينات و مشخصات هر دو يكي است .
شكل قربانگاه 4 طاقي است و رأسش كوچكتر از قاعده آن مي باشد .
مذبحِ جنوبي قاعده اش تقريبآ مستطيلي و مذبحِ شمالي قاعده اي مربعي دارد . كنار پاي دو مذبح سكويي است كه در قسمت جنوبي 3 پله مي خورد . جرزهاي چهارگانه قربانگاه ها به ستونهايي استوانه اي و ستبر و كوتاه مي ماند كه به پايه اي چهارگوش نهاده شده باشند و طاقها نسبتآ هلالي اند . پيشاني بام دو بندِ برجسته تزيين دارد و پنج دندانه مخروطي بر لبه بام تراشيده شده . در بامهاي مذبح ها ، حفره اي تقريبأ مربعي و به عمق 15 سانتيمتر درآورده اند كه براي جاي دادن پياله ها و مجمرهايي بوده است كه در مراسم ديني اهميت اصلي را دارا بوده است .

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
منظرة كلي از آتشدانهاي دوگانه

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
منظره از بالاي كوهپايه مشرف بر راه

eMer@lD
29-07-2009, 00:26
چاه سنگی
در پای کوه و در 15 متری سمت راست نقش عیلامی و نقش بهرام دوم و درباریانش، به یک گودی با پلان 5 ضلعی نامنظم بر میخوریم که شاید چاهی باشد که برای جمع کردن آب کنده شده است. تراش آن شبیه به چاهی است که در کوه مهر در شرق بناهای تخت جمشید کنده شده است. به دلیل پر شدن این چاه نمی توان عمق آن را تخمین زد. احتمالا این چاه نیز متعلق به دوره هخامنشی باشد.

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
29-07-2009, 00:28
پاسارگاد، تخت جمشيد، نقش پيروزي، نقش برجسته بهرام(سراب بهرام)، بقعه شيخ يوسف سروستاني، قلعه دختر ،كاخ سروستان، كاخ فيروزآباد(كاخ اردشير)، نقش رستم ، عمارت نصيرالملك، ارگ کريمخاني ، آتشكده پاسارگاد، آرامگاه شاه شجاع، باغ نارنجستان قوام، باغ جهان نما، باغ دلگشا، باغ عفيف آباد، باغ ارم، چاه مرتاض علي، قصر ابونصر (تخت ابونصر)، عمارت باغ ايلخاني، عمارت باغ نشاط، عمارت كلاه فرنگي باغ نظر، قبر مادر نادر شاه، مدرسه خان، مدرسه آقاباباخان، عمارت ديوانخانه ، باغ چهل تن، باغ هفت تن، باغ تخت، حمام باغ نشاط، آتشكده صميكان قلعه ككها، قلعه اژدها پيكر





[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
29-07-2009, 00:30
عکس هایی زیبا از باغ ارم شیراز

این باغ و شیراز رو همه دوستان مشاهده کنند: [ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
….

eMer@lD
29-07-2009, 00:33
شهر بيشابور

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
درعصر شاپور، اين شهر به اندازه‌اي آباد بود كه مردم از جاهاي دور براي سياحت به آنجا مي آمدند. شهر زيباي بيشابور، طبق نقشه شهرسازي به صورت مستطيل ساخته شده است. دو خيابان شمالي - جنوبي و شرقي - غربي، درمركز شهر يكديگر را قطع كرده‌اند. در زواياي قائم خيابان‌ها و كوچه‌ها، منشعب آن كاخ‌هاي سلطنتي با تزئينات و گچ بري‌هاي جالب توجه و زيبا، ايوان‌هاي مزين به موزاييك، پرستشگاه‌هاي رفيع و بي نظير جلوه خاصي به شهر مي‌بخشد. خندقي از شرق به جنوب كشيده شده و شهر را احاطه كرده است. بيشاپور دركنار جاده شاهي روزگار باستان كه يكي از مهمترين راه‌هاي ارتباطي كشور بود، احداث شده است. اين راه در زمان هخامنشيان تخت جمشيد و استخر را به شهر باستاني شوش و درعصر ساساني شهر «جور» فيروزآباد و بيشابور را به تيسفون، مقر امپراتوران ساساني وصل مي‌كرده است. بيشابور چنان با دقت طراحي و اجرا شده بود كه با زيباترين و ثروتمندترين شهرهاي دنياي متمدن آن زمان مانند انطاكيه عروس زيباي شهرهاي بيزانس (روم شرقي ) رقابت مي‌كرد و حتي بهتر از آن بود . خرابه‌هاي شهر بيشاپور، ابتدا از طرف موزه لوور پاريس توسط گريشمن كاوش شد، سپس توسط دكتر سرفراز باستانشناس دوران ساساني حفاري شد كه اكنون قسمتي از آن نمايان است. اما، قسمت اعظم اين شهر در دل خاك مدفون است.

eMer@lD
29-07-2009, 00:35
معبد عظيم آناهيتا


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
اين بناي عظيم وسردابه‌اي شكل، به صورت مكعبي است كه هر يك از اضلاع آن ۱۴ متر است و از سنگ‌هاي حجاري قالبي به ابعاد مختلف و بدون ملات و به صورت دوجداره ساخته شده است. فاصله ديوارها كه دوجداره است، بطور متوسط درحدود ۱۲۰ سانتي متر خالي است. ا ين فاصله را از كف تا ارتفاع ۵ متري با خاك و لاشه سنگ پركرده اند. اين معبد داراي چهار مدخل درچهارطرف به بلندي تقريباً ۴ متر و پهناي ۱‎/۶۰ متر به سبك معماري تخت جمشيد ساخته شده است. بر روي بدنه شمالي اين بنا، چهار مجسمه گاو به هيأت سرستون‌هاي هخامنشي حجاري، و به صورت دو پشته و معكوس نصب بوده است. هم اكنون بر روي بدنه شمالي، دوتاي آن موجود است. از اين معبد براي تشكيل اجتماعات مذهبي و انجام مراسم ديني استفاده مي‌شده است. نيايشگران مي‌توانستند بر روي سكوي اطراف آبگير يا حوضچه صحن مركزي گردآيند و گردش و جريان آب را كه در سه راهروي بزرگ و متقارن در كانال‌هاي باريك جريان داشت، ببينند. اين بناي مكعبي شكل از سطح زمين‌هاي اطراف خود در حدود ۶ متر پايين‌تر ساخته شده است. از ۱۴ متر ارتفاع آن، فقط ۸ متر از سطح طبيعي اطراف نمايان است و بقيه سطوح به علت سردابه‌اي بودن، در عمق زمين قرار گرفته است. دراين مكان، بازي با آب و نيايش آن بيش از هر چيز ديگر مورد توجه بوده است. احتمالاً جريان آب دراين مكان جنبه اعتقادي داشته و ارتباط مستقيم با نيايش فرشته آب دارد. گمانه زني معبد آناهيتا در حدود ۶۰ سال پيش توسط گريشمن صورت گرفته است. دكتر هوف، معتقد است كه اين بنا آتشگاه بيشابور بوده، ولي حفاري كامل اين معبد توسط دكتر سرفراز انجام گرفته است. گفته مي‌شود، شاپور اول به همسر خود نام ملكه آذرآناهيتا را داده و معبد عظيم بيشاپور را به نام ناهيد معرفي كرده است. معبد بزرگ آناهيتا سمبل پرستشگاه آب است.

eMer@lD
29-07-2009, 00:35
تالار تشريفات يا كاخ پذيرايي


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
تالار تشريفات دوره ساسانيان در محوطه‌اي به مساحت ۷۸۱ مترمربع، يكي از بزرگترين آثار معماري ساساني به صورت چليپا در تاريخ معماري جهان است. از طرح و نقشه اين بناي بزرگ در ساختن آتشكده‌ها استفاده مي‌شده است. اين بنا، داراي چهار ورودي در چهارضلع تالار است. در هرضلع آن چهار تاقچه با گچبري بي‌نظير به شكل حركت خورشيد و گل، رنگ آميزي شده بود. اين تالار جمعاً ۶۴ تاقچه داشته است. تالار تشريفات، داراي پوشش ضربي و نيم دايره‌اي بوده است. صحن مركزي آن مربعي، به طول ۲۳*۲۳ متر مربع مي‌باشد. اطراف كاخ را دالانهاي متعددي احاطه كرده است. دالان غربي آن به معبد آناهيتا منتهي مي‌شود.












ايوان موزاييك


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
درانتهاي دالان‌هاي شرقي و غربي تالار تشريفات، دو ايوان مفروش به موزاييك با نقش و نگارهايي از چهره و اندام انسان و گل و گياهان در كف تزيين شده است. يكي از اين قطعات در موزه ايران باستان و تكه‌اي ديگر هم، زينت بخش موزه لوور پاريس است.

eMer@lD
29-07-2009, 00:36
ستون هاي يادبود




[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]







درفاصله ۵۲۶ متري غرب معبد آناهيتا درحاشيه خيابان شمالي و جنوبي شهر بيشابور، دو ستون سنگي با سرستون‌هاي ظريف و حجاري شده به نام ستون يادبود قرار دارند. ارتفاع اين ستون‌ها سه متر و ۷۰ سانتيمتر و قطر پايه ۷۰ سانتيمتر است. به گفته دكتر سرفراز كاوشگر حفاري‌هاي بيشابور، اين ستونها ، يادبود شهر مي‌باشند. سند تاريخي ساخت شهر بيشابور، در روي ستون سمت راست به خط پهلوي ساساني حك شده است. طراح و مهندس شهر شخصي به نام اپساي دبير، اهل حران سوريه بوده است.
درفاصله ۵۲۶ متري غرب معبد آناهيتا درحاشيه خيابان شمالي و جنوبي شهر بيشابور، دو ستون سنگي با سرستون‌هاي ظريف و حجاري شده به نام ستون يادبود قرار دارند. ارتفاع اين ستون‌ها سه متر و ۷۰ سانتيمتر و قطر پايه ۷۰ سانتيمتر است. به گفته دكتر سرفراز كاوشگر حفاري‌هاي بيشابور، اين ستونها ، يادبود شهر مي‌باشند. سند تاريخي ساخت شهر بيشابور، در روي ستون سمت راست به خط پهلوي ساساني حك شده است. طراح و مهندس شهر شخصي به نام اپساي دبير، اهل حران سوريه بوده است.






* بناي آثار سكونت اسلامي
آثار سكونت اسلامي دراين شهر تاريخي يك مدرسه علوم ديني يا مسجد است. طرح آن مطابق بناهاي دوره آل بويه مي‌باشد. بناهاي ديگري هم در قرن سوم و چهارم و پنجم هجري در اين شهر موجود است. پايه ستون‌هاي سنگي با كتيبه هاي قرآني آميخته به نقش گل و گياه و رنگ‌هاي زيبا روح خاصي به اين مكان مذهبي داده است.

eMer@lD
29-07-2009, 00:37
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


* نقش برجسته تنگ قنديل (بخش چنارشاهيجان)
اين نقش برجسته بر روي يك قطعه سنگي عظيم در لوحه اي مستطيل شكل حجاري شده است. شاه ساساني در وسط نقش بسته است و روبروي پادشاه و سمت راست او ملكه آذرآناهيتا با قامتي متناسب و شخصي كه در سمت راست تصوير و در پشت شاه ساساني ديده مي شود كه وليعهد يا جانشين او است. مكاشف اين نقش برجسته دكتر سرفراز است.


* كتيبه بزرگ سرمشهد (بخش بالاده)
كتيبه مزبور به درازاي ۵‎/۲۰ و پهناي ۲‎/۷۰ متر در ارتفاع ۲۵ متري در دل كوه حك شده است. از لحاظ اندازه بزرگترين كتيبه پهلوي عهد ساساني ايران به شمار مي‌رود. مضمون آن نبشته پهلوي كعبه زردتشت يكسان بوده است. اولين دانشمندي كه اين كتيبه را ديد، پروفسور هرتسلفد (حفار تخت جمشيد) بود. سپس، توسط پروفسور هنتگ قالب برداري وترجمه شد.


* نقش برجسته سرمشهد
يكي از مهمترين آثار عهد ساساني، نقش برجسته بهرام دوم در ۹۰ كيلومتري جنوب غربي شهر كازرون، مجاور روستاي سرمشهد بر صخره كوهستان حجاري شده است. اين نقش برجسته، صحنه پيكار بهرام دوم پنجمين شهريار ساساني، با دوشيزه‌اي به صورت بسيار جالب حجاري شده است. نقش پشت سر بهرام، مظهر الهه ناهيد است. پشت سر بهرام كرتير موبد موبدان زمان بهرام دوم ديده مي‌شود.


* اماكن متبركه كازرون


امامزاده سيدحسين در بخش شاهپور، مقبره علامه جلال الدين محمددواني از فلاسفه بزرگ ايران واقع در روستاي دوان و مقبره شيخ ابواسحق عارف و شيخ امين الدين عارف در كازرون و...


* مناطق تفريحي شهرستان
درياچه پريشان، ايستگاه حفاظت شده گوزن زرد ايراني، نرگس زارهاي كازرون (جره ـ بالاده، فامور، پيرمهلت)، چشمه سرآب دختران و چشمه ساسان، سراب اردشير در كنار امامزاده سيد حسين، كناره‌هاي رودخانه شاهپور از تنگ چوگان تا روستاي امر‌آباد در بخش شاهپور.

برای اطلاع بیشتر در مورد بیشابور زیبا از این سایت دیدن فرمایید:


برای مشاهده محتوا ، لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید

eMer@lD
29-07-2009, 00:39
غذاهاي محلي كازرون
يك ضرب المثل كازرون مي‌گويد: تو هر محله‌اي يه جور آش مي‌پزن!. به عبارتي شما مي‌توانيد انواع آش را در كازرون بيابيد. لذا، با عنايت به نزديك بودن نوروز و سفر مردم كشورمان به اين شهر باستاني، (در واقع توصيه اينجانب به كليه هموطنان به چنين سفري خاطره‌انگيز) در اين كوته سخن، به برخي از دست‌پخت‌هاي همشهريان مهمان‌نوازم مي‌پردازم.
انواع غذاها و آش هاي محلي كازرون
- نان تتك: (نان نازك و پهن و گردي است – مخصوص مناطق روستايي)
چلو و انواع پلو: باقلي پلو، هويج پلو ، ماشك پلو (ماش)، عدس پلو ، لوبيا پلو ، كنگر پلو، كلم پلو، شير برنج، ، دمپخت (دمي)، كته و .....
انواع خورش: قيمه، خورش بادمجان، خورش كنگر، خورش سيب، خورش اسفناج، آبگوشت مرغ، متنجنا (خورش گوشت گنجشك و عدس و پياز داغ)، قليه ماهي و.....
انواع آش: آش نذري هفت درده، شوربا، آش اسفناج، آش ماست دووا (آش دوغ)، شله مجكي (آش بادام كوهي)، آش رشته، آش گندمي، آش كارده، حليم، يخني (آبگوشت – ديزي مخصوص)، كلجوش (تريد ماست پخته در پياز داغ)، انار بادمجان، چغندر ماشك (ماش)،
انواع سرخ كردني با پياز: دو پيازه جگر يا جيگرك، دوپيازه روييان، دوپيازه تخم مرغ (خاگينه)، دوپيازه گوشت، دال عدس (از سيب زميني و عدس و گوجه فرنگي و تمر هندي، فلفل سرخ، سير و غيره)، يتيمك، خاگ آلو (تخم مرغ و سيب زميني)، خاگ تماته (تخم مرغ و گوجه فرنگي - خاگينه يا همان املت)
انواع چاشني: ماهي سرخ كرده، نيمرو، ماست اسفناج، تولُه ماست (مخلوط ماست با پنيرك پخته)، چنگال، سالاد شيرازي، انواع لبنيات، انواع ترشي، انواع تنقلات نوروزي، خشكبار و غيره .

eMer@lD
29-07-2009, 00:45
معرفی دهکده چوبین بیشابور مسجد چوبی نخستین و تنها مسجد چوبی دنیا


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] ([ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] om%2Farshive%2520pic%2FMANATEGH%2FDEHKADEH%2520CHO BIN%2520NISHABOUR%2F1.jpg)


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] ([ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] om%2Farshive%2520pic%2FMANATEGH%2FDEHKADEH%2520CHO BIN%2520NISHABOUR%2F2.jpg)


«کشور ایران از دیرباز مهد تمدن و فرهنگ بوده و ایرانیان در تمامی نقاط دنیا بعنوان مردمان متمدن و فرهیخته شهره عام و خاص بوده‌اند. آثار برجای مانده از پیشینیان خود گواه این مدعاست. چنانچه در میان این آثار، نمونه‌های زیبایی از بناهای سنتی– اسلامی با پشتوانه فرهنگ سه هزار ساله این مرز و بوم و بهره‌گیری از آموزه‌ها و اعتقادات مذهبی به چشم می‌خورد که قلب هر بیننده را مملو از عشق به وصال یار حقیقی و ذهنش را نزدیک‌تر به عالم معنا می‌نماید. مساجدی که در این قیاس می‌گنجد و در اوج هنر واقعی قرار دارند، کم نیستند ولی برخی از آن‌ها به گونه‌ای منحصر به فرد جلب توجه و نظر می‌کنند. مسجد چوبی که نخستین و تنها مسجد چوبی دنیاست، از همین دیدگاه به عنوان محور و مرکز فعالیت‌های مجتمع فرهنگی، سیاحتی، اقامتی دهکده چوبی نیشابور واقع شده است. این مجموعه با وسعت حدود 10هکتار شامل بخش‌های مختلفی از جمله موزه، رستوران، فروشگاه، آلاچیق، سوئیت و ازهمه مهمتر مسجدی چوبی است که هر صاحب سلیقه‌ای را مجذوب خود می نماید.

eMer@lD
29-07-2009, 00:56
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] ([ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ])

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] ([ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ])



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] ([ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ])


مسجد چوبی برای اولین بار در سال 1325 با دیوارهای کاه‌گلی و سقف چوبی، با وسعت فعلی و در همین مکان بنا شد و در سال 1378 پس از مخروبه شدن مسجد اولیه، مسجد فعلی با شکل و شمایل جدید و با شیوه‌ای نوین در همان مکان احداث گشت. این مسجد اولین مسجد چوبی مقاوم در برابر زلزله در جهان و به وسعت دویست متر مربع و سقف آن به صورت شیروانی می‌باشد و دارای دو مناره هر کدام به ارتفاع 13متر از سطح زمین و وزن تقریبی 4تن می‌باشد و شکل ظاهری آن به صورت کشتی‌ای است که گویی بطور وارونه روی زمین قرار گرفته است. در مجموع 40تن چوب در بنای آن بکار برده شده و ساخت آن حدود دو سال به طول انجامیده است. 3 درب ورود و خروج، و 5 پنجره در ساختمان بنا وجود دارد. اسکلت آن از نوع سازه‌های مقاوم در برابر زلزله و با ماندگاری طولانی و به شیوه Twobyfour یا Double ساخته شده است و آبدارخانه این مسجد، دارای کابینت‌ها، دیوارها و حتی سینی‌های چوبی است، کف و بخشی از دیوار آن به دلیل رعایت مسائل بهداشتی با کاشی و سرامیک پوشیده شده است.
چوب‌های مختلفی از درختان مثمر و غیرمثمر هم در ساختمان و هم در تزئینات داخلی از قبیل کتیبه‌ها، محراب و ... به کار رفته است نظیر انواع کاج‌ها، اشن، سپیدار، گیلاس، گلابی، زبان گنجشک، گردو و توت. نورپردازی آن هارمونی ویژه‌ای از رنگ‌های شاد است که به شب‌های آن محوطه، جلوه خاصی بخشیده است.

موزه و کتابخانه
ساختمانی دوطبقه در محوطه جنب مسجد به موزه و کتابخانه مجتمع اختصاص یافته است. این ساختمان نیز از چوب احداث شده و دارای دیواره‌های دو جداره است. زیربنای کل دوطبقه آن 120متر مربع می‌باشد که کاربری در نظر گرفته شده برای طبقه اول موزه، برای طبقه دوم کتابخانه می‌باشد.‌
رستوران
اسکلت به کار رفته تماماً از جنس چوب و شکل کلی آن به صورت هشت ضلعی و با دیواره‌های مشبک ساخته شده است زیربنای کلی رستوران بالغ بر 200مترمربع می‌باشد و به راحتی می‌تواند از 130 تا 140 نفر را در شرایط عادی درون خود جای دهد.
فروشگاه‌ها
درون محوطه دهکده چوبی تعداد پنج باب فروشگاه به صورت شش ضلعی و با استفاده از اسکلتی چوبی همسان با سایر بناهای مجموعه، برخوردار است و تنها از طریق پوشش خارجی – که با دو خاک مختلف (سقف با خاک رس و دیواره‌ها با خاک معمولی) به صورت کاهگل نماکاری شده و ترکیب رنگی زیبایی به وجود آورده است متمایز گردیده‌اند.
آلاچیق‌ها
درون باغ میوه محصوری جهت رفاه حال بازدید کنندگان تماماً از چوب و به صورت مشبک با سقفی شیبدار طراحی شده است.
نانوایی
دارای دو عدد تنور چوب‌سوز و به طریق سنتی به تهیه نان اقدام می‌نماید و وجه تمایز آن با سایر فروشگاه‌ها وجود دودکشی است که با پوشش کاه‌گلی و به شکل بانویی روستایی که طبقی نان بر سردارد به چشم می‌خورد.
سوئیت‌ها
مانند سایر اماکن مجتمع، از اسکلتی چوبین و جهت تأمین امکانات رفاهی بازدیدکنندگان بنا گردیده است.

eMer@lD
29-07-2009, 01:01
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] ([ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ])


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] ([ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ])


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] ([ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ])






[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] ([ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ])





[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] ([ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ])





[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ] ([ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ])





جهت مشاهده عکس ها در ابعاد بزرگتر بر روی آنها کلیک کنید





مجتمع فرهنگی، سیاحتی و اقامتی دهکده چوبی نیشابور در


جاده اسحاق‌آباد، 5کیلومتر بعد از زیارتگاه فضل‌ابن شاذان، روستای محمدآباد آقازاده


واقع گردیده است. دهکده چوبین عنوانی است که به دلیل ویژگی بارز سازه‌های این مجموعه در استفاده کامل از چوب و ساخت ابنیه با روشی نوین و برخاسته از پیشینه تاریخی – فرهنگی و متناسب با امکانات و قابلیت‌های اقلیمی و جغرافیایی منطقه به آن اطلاق گردیده است.»

eMer@lD
29-07-2009, 01:12
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]






گالري عکس استان

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
منطقه حفاظت شده دنا
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


آبشار منج-شهرستان دنا-روستای منج
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


درياچه شرم رنگ زيلايی-بوير احمد-بخش مارگون


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
تنگه سريز(ياسوج)


[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
دشت لاله ها در منطقه دنا

eMer@lD
29-07-2009, 01:14
شت لاله ها در منطقه دنا

[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
پيست اسکی کاکان(ياسوج)
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
چشمه بلقيس چرام(کهگيلويه)
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
بابا ميدان ياسوج
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
رودخانه پل گلو(شهرستان دنا-سی سخت)
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
حاشيه پارک جنگلی آبشار ياسوج
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
دور نمای شهر ياسوج-بويراحمد

eMer@lD
29-07-2009, 01:16
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]


دامنه های دنا-سی سخت
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
پوشش گياهی دنا-سی سخت
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
سنگ مقدس(برد خدا) گچساران-جاده بي بی حکيمه
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
طبيعت زيبای دامنه های دنا-روستای مادوان-بويراحمد
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]

eMer@lD
29-07-2009, 01:17
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
دانه های روغنی-بويراحمد-روستای سپيدار
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
منطقه حفاظت شده دنا



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
درياچه ديشموک-کهگيلويه
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
گلهای شقايق-حومه شهر

eMer@lD
29-07-2009, 01:19
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
پوشش گياهی قله دنا



[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
تنگ تسوج-کهگيلويه
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
پارک آبشار-بوير احمد
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
پيست اسکی-ياسوج

eMer@lD
29-07-2009, 01:20
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]
چشمه بلقيس-چرام
[ برای مشاهده لینک ، لطفا با نام کاربری خود وارد شوید یا ثبت نام کنید ]